౧౨౧. పవారణాభేదకథా

౨౧౨. చాతుద్దసికాయాతి భణ్డనకారకేహి ఉపద్దుతత్తా పచ్చుక్కడ్ఢితాయ పుబ్బకత్తికమాసస్స కాళపక్ఖచాతుద్దసికాయ. ‘‘అజ్జ పవారణా పన్నరసీ’’తి పుబ్బకిచ్చం కాతబ్బన్తి యోజనా.

పవారణాకమ్మేసూతి నిద్ధారణే భుమ్మం, ‘‘అధమ్మేన వగ్గం పవారణాకమ్మ’’న్తిఆదీసు సమ్బన్ధితబ్బం. అధమ్మేన వగ్గన్తి ఏత్థ అధమ్మం నామ సఙ్ఘో హుత్వాపి సఙ్ఘపవారణమకత్వా గణపవారణాయ కరణం, గణో హుత్వాపి గణపవారణమకత్వా సఙ్ఘపవారణాయ కరణఞ్చ. వగ్గం నామ ఏకసీమాయం వసన్తానమ్పి సబ్బేసం ఏకతో అసన్నిపతనం.

అధమ్మేన సమగ్గన్తి ఏత్థ అధమ్మం వుత్తనయమేవ. సమగ్గం నామ సబ్బేసం ఏకతో సన్నిపతనం.

ధమ్మేన వగ్గన్తి ఏత్థ ధమ్మం నామ సఙ్ఘో హుత్వా సఙ్ఘపవారణాయ కరణం, గణో హుత్వా గణపవారణాయ కరణఞ్చ. వగ్గం వుత్తనయమేవ. ధమ్మేన సమగ్గం సువిఞ్ఞేయ్యమేవ. ఇతిసద్దో పరిసమాపనత్థో.

౨౧౩. ఏవం దిన్నాయాతి ఏవం పాళియం వుత్తనయేనేవ దిన్నాయ. పవారేతబ్బన్తి వస్సంవుత్థపవారణాయ పవారేతబ్బం. తిస్సోతి తిస్సనామకో. దిట్ఠేన వా వదతూతి సమ్బన్ధో. తన్తి తిస్సనామకం భిక్ఖుం. సఙ్ఘో అనుకమ్పం ఉపాదాయ వదతూతి యోజనా. వుడ్ఢతరోతి పవారణాదాయకో తంహారకతో వుడ్ఢతరో. హీతి లద్ధగుణో. తేనాతి పవారణాహారకేన. తస్సాతి పవారణాదాయకస్స.

ఇధాపి చాతి ఇమస్మిం పవారణాక్ఖన్ధకేపి చ. అపిసద్దో ఉపోసథక్ఖన్ధకం అపేక్ఖతి. అవసేసకమ్మత్థాయాతి పవారణాకమ్మతో అవసేసానం కమ్మానమత్థాయ హోతీతి సమ్బన్ధో. పవారణాయ ఆహటాయ సతియాతి యోజనా. తస్స చాతి పవారణాదాయకస్స చ. సబ్బేసన్తి పవారణాదాయకస్స చ సఙ్ఘస్స చాతి సబ్బేసం. అఞ్ఞం పన కమ్మన్తి పవారణాకమ్మతో అఞ్ఞం కమ్మం పన. తేన పన భిక్ఖునాతి పవారణాదాయకేన భిక్ఖునా పన. ఏత్థ చ తదహుపవారణాయ అత్తనో చ సఙ్ఘస్స చ సచే పవారణాకమ్మమేవ హోతి, పవారణాయేవ దాతబ్బా. అథ అఞ్ఞమేవ కమ్మం హోతి, ఛన్దోయేవ దాతబ్బో. యది పవారణాకమ్మఞ్చ అఞ్ఞకమ్మఞ్చ హోతి, పవారణా చ ఛన్దో చ దాతబ్బో. తం సన్ధాయ వుత్తం ‘‘తదహు పవారణాయ పవారణం దేన్తేన ఛన్దమ్పి దాతు’’న్తి (మహావ. ౨౧౩). తేనాతి దానహేతునా.

౨౧౮. అజ్జ మే పవారణాతి ఏత్థ పాళినయతో అఞ్ఞం అట్ఠకథానయం దస్సేన్తో ఆహ ‘‘సచే’’తిఆది.

౨౧౯. వుత్తనయమేవాతి ఉపోసథక్ఖన్ధకే (మహావ. అట్ఠ. ౧౬౯) వుత్తనయమేవ.

౨౨౨. పున పవారేతబ్బన్తి ఏత్థ న కేవలం పవారణాయేవ పున కాతబ్బా, పుబ్బకిచ్చాదీనిపి పున కాతబ్బానీతి దస్సేన్తో ఆహ ‘‘పున పుబ్బకిచ్చ’’న్తిఆది.

౨౨౮. ఏసేవ నయోతి ‘‘అజ్జ పవారణా పన్నరసీ’’తి పుబ్బకిచ్చం అతిదిసతి. అస్సాతి వచనస్స. ఞత్తిన్తి ‘‘సుణాతు మే భన్తే సఙ్ఘో అజ్జ పవారణా’’తి ఞత్తిం. పచ్ఛిమేహీతి పచ్ఛిమవస్సం ఉపగతేహి భిక్ఖూహి. ఉపోసథగ్గేతి ఉపోసథస్స గణ్హనట్ఠానే గేహే. ద్వే ఞత్తియోతి పవారణాఞత్తి చ ఉపోసథఞత్తి చాతి ద్వే ఞత్తియో. ఇదఞ్చాతి ఇదం వక్ఖమానం పన. ఏత్థాతి పురిమికపచ్ఛిమికభిక్ఖూనం సంసగ్గట్ఠానే. పురిమికాయ ఉపగతేహీతి విభత్తఅపాదానం అనుమేయ్యవిసయఅపాదానం, థోకతరాతి సమ్బన్ధో, సహాదియోగో వా, సమసమాతి సమ్బన్ధో. సమసమాతి సమేన, సమతో వా సమా సమసమా, అతిరేకసమాతి అత్థో. కిఞ్చి ఊనం వా అధికం వా నత్థీతి అధిప్పాయో. ఇతీతి ఇదం లక్ఖణం.

సోతి పచ్ఛిమికో భిక్ఖు. ఇతరేనాతి పచ్ఛిమికేన. తేసన్తి పురిమికానం. ఏకేనాతి పురిమికేన. ఏకస్సాతి పచ్ఛిమికస్స. పున ఏకేనాతి పచ్ఛిమికేన. ‘‘ఏకస్సా’’తి అనువత్తేతబ్బో, పురిమికస్సాతి అత్థో. పురిమవస్సూపగతేహి అధికతరాతి సమ్బన్ధో. థోకతరేహీతి పచ్ఛిమవస్సూపగతేహి థోకతరేహి పురిమవస్సూపగతేహీతి యోజనా.

కత్తికాయాతి పచ్ఛిమకత్తికాయ. చాతుమాసినియా పవారణాయాతి చతున్నం మాసానం పూరణియా పవారణాయ. పవారణాఞత్తిం ఠపేత్వాతి సమసమా హుత్వాపి పవారణాదివసత్తా పవారణాఞత్తిం ఠపేత్వా. తేహీతి పచ్ఛిమికేహి. ఇతరేహీతి పురిమికేహి. తేసన్తి పచ్ఛిమికానం. థోకతరా వాతి ఏకాదినా థోకతరా వా. తేసన్తి పురిమికానం. తేహీతి పచ్ఛిమికేహి.

౨౩౩. సఙ్ఘసామగ్గియాతి ఏత్థ కీదిసీ సఙ్ఘసామగ్గీ వేదితబ్బాతి ఆహ ‘‘కోసమ్బకసామగ్గీసదిసావ వేదితబ్బా’’తి. ఏత్థాతి సామగ్గీపవారణాయం. అప్పమత్తకేతి పత్తచీవరాదిం పటిచ్చ ఉప్పన్నే అప్పమత్తకే వివాదే. పవారణాయమేవాతి పవారణాదివసేయేవ. కస్మిం దివసే సామగ్గీపవారణా కాతబ్బాతి ఆహ ‘‘సామగ్గీపవారణ’’న్తిఆది. పఠమపవారణన్తి పుబ్బకత్తికపుణ్ణమిం. యావ కత్తికచాతుమాసినీ పుణ్ణమాతి అయం అవధి అనభివిధిఅవధి నామ. కస్మా? కత్తికచాతుమాసినిపుణ్ణమిం ఠపేత్వా అన్తోయేవ గహేతబ్బత్తా. ఏత్థన్తరేతి ఏతస్మిం ద్విన్నం పుణ్ణమినమన్తరే అట్ఠవీసతిపమాణే దివసే కాతబ్బా. తతోతి ఏత్థన్తరసఙ్ఖాతా అట్ఠవీసదివసతో.