౩. నగ్గవగ్గో

౧. పఠమసిక్ఖాపద-అత్థయోజనా

౮౮౩. నగ్గవగ్గస్స పఠమే బ్రహ్మచరియేన చిణ్ణేనాతి చిణ్ణేన బ్రహ్మచరియేన కిం ను ఖో నామాతి అత్థో. ‘‘బ్రహ్మచరియస్స చరణేనా’’తి ఇమినా చిణ్ణసద్దస్స చరణం చిణ్ణన్తి వచనత్థం దస్సేతి. ‘‘న అఞ్ఞం చీవర’’న్తి ఇమినా ఏవత్థం దస్సేతి, అఞ్ఞత్థాపోహనం వాతి. పఠమం.

౨. దుతియసిక్ఖాపదం

౮౮౭. దుతియే అనుత్తానట్ఠానం నత్థీతి. దుతియం.

౩. తతియసిక్ఖాపదం

౮౯౩. తతియే అనన్తరాయికినీతి ఏత్థ నత్థి అన్తరాయో ఏతిస్సాతి అనన్తరాయా, సా ఏవ అనన్తరాయికినీతి వచనత్థం దస్సేన్తో ఆహ ‘‘అనన్తరాయా’’తి. తతియం.

౪. చతుత్థసిక్ఖాపదం

౮౯౮. చతుత్థే పఞ్చాహన్తి సమాహారదిగు, ణికపచ్చయో స్వత్థో. సఙ్ఘాటిచారోతిఏత్థ కేనట్ఠేన సఙ్ఘాటి నామ, చారసద్దో కిమత్థోతి ఆహ ‘‘పరిభోగవసేన వా’’తిఆది. తత్థ సఙ్ఘటితట్ఠేనాతి సంహరితట్ఠేన. ఇమినా ‘‘కేనట్ఠేన సఙ్ఘాటి నామా’’తి పుచ్ఛం విసజ్జేతి. ‘‘పరివత్తన’’న్తి ఇమినా ‘‘చారసద్దో కిమత్థో’’తి చోదనం పరిహరతి. పఞ్చసూతి తిచీవరం ఉదకసాటికా సంకచ్చికాతి పఞ్చసూతి. చతుత్థం.

౫. పఞ్చమసిక్ఖాపదం

౯౦౩. పఞ్చమే ‘‘చీవరసఙ్కమనీయ’’న్తిఏత్థ సఙ్కమేతబ్బం పటిదాతబ్బన్తి సఙ్కమనీయన్తి కముధాతుస్స పటిదానత్థఞ్చ అనీయసద్దస్స కమ్మత్థఞ్చ, ‘చీవరఞ్చ తం సఙ్కమనీయఞ్చే’తి చీవరసఙ్కమనీయన్తి విసేసనపరపదభావఞ్చ దస్సేన్తో ఆహ ‘‘సఙ్కమేతబ్బం చీవర’’న్తి. తత్థ ‘‘సఙ్కమేతబ్బం చీవర’’న్తి ఇమినా కమ్మత్థఞ్చ విసేసనపరపదభావఞ్చ దస్సేతి. ‘‘పటిదాతబ్బచీవర’’న్తి ఇమినా కముధాతుయా అత్థం దస్సేతి అధిప్పాయవసేనాతి. పఞ్చమం.

౬. ఛట్ఠసిక్ఖాపదం

౯౦౯. ఛట్ఠే ‘‘అఞ్ఞం పరిక్ఖార’’న్తిఏత్థ పరిక్ఖారస్స సరూపం దస్సేన్తో ఆహ ‘‘యంకిఞ్చీ’’తిఆది. యంకిఞ్చి అఞ్ఞతరన్తి సమ్బన్ధో. కిత్తకంఅగ్ఘనకన్తి కిం పమాణేన అగ్ఘేన అరహం చీవరం. దాతుకామత్థాతి తుమ్హే దాతుకామా భవథాతి అత్థో. కతిపాహేనాతి కతిపయాని అహాని కతిపాహం, యకారలోపో. కతిపయసద్దోహి ద్వితివాచకో రూళ్హీసద్దో, తేన కతిపాహేన. సమగ్ఘన్తి అప్పగ్ఘం. సంసద్దో హి అప్పత్థవాచకోతి. ఛట్ఠం.

౭. సత్తమసిక్ఖాపదం

౯౧౧. సత్తమే ‘‘విపక్కమింసూ’’తి ఏత్థ వివిధం ఠానం పక్కమింసూతి దస్సేన్తో ఆహ ‘‘తత్థ తత్థ అగమంసూ’’తి. అమ్హాకమ్పి ఆగమనన్తి సమ్బన్ధో.

౯౧౫. కతిపాహేన ఉప్పజ్జిస్సతీతి కతిపాహేన చీవరం ఉప్పజ్జిస్సతి. తతోతి తస్మిం చీవరుప్పజ్జనకాలేతి. సత్తమం.

౮. అట్ఠమసిక్ఖాపదం

౯౧౬. అట్ఠమే యే నాటకం నాటేన్తి, తే నటా నామాతి యోజనా. ఇమినా నటకం నాటేన్తీతి నటాతి వచనత్థం దస్సేతి. యే నచ్చన్తి, తే నాటకా నామాతి యోజనా. ఇమినా సయం నటన్తీతి నాటకాతి వచనత్థం దీపేతి. వంసవరత్తాదీసూతి ఏత్థ వంసో నామ వేణు. వరత్తా నామ నద్ధికా. ఆదిసద్దేన రజ్జుఆదయో సఙ్గణ్హాతి. యే లఙ్ఘనకమ్మం కరోన్తి, తే లఙ్ఘకా నామాతి యోజనా. మాయాకారాతి ఏత్థ మాయా నామ మయనామకేన అసురేన సురే చలయితుం కతత్తా మయస్స ఏసాతి మాయా, తం కరోతీతి మాయాకారో, మయనామకో అసురోయేవ. అఞ్ఞే పన రూళ్హీవసేన ‘‘మాయాకారా’’తి వుచ్చన్తి. సోకేన ఝాయనం డయ్హనం సోకజ్ఝాయం, సురానం సోకజ్ఝాయం కరోతీతి సోకజ్ఝాయికో, మయనామకో అసురోయేవ. అఞ్ఞే పన రూళ్హీవసేన ‘‘సోకజ్ఝాయికా’’తి వుచ్చన్తి. ఇతి ఇమమత్థం దస్సేతుం వుత్తం ‘‘సోకజ్ఝాయికా నామ మాయాకారా’’తి. కుమ్భథుణికా నామాతి ఏత్థ విస్సట్ఠత్తా థవీయతీతి థుణో, సద్దో. కుమ్భస్స థుణో కుమ్భథుణో. తేన కీళన్తీతి కుమ్భథుణికా, ఇతి ఇమమత్థం దస్సేతి ‘‘ఘటకేన కీళనకా’’తి ఇమినా. బిమ్బిసకన్తి చతురస్సఅమ్బణతాళనం, తం వాదేన్తీతి బిమ్బిసకవాదకాతి. అట్ఠమం.

౯. నవమసిక్ఖాపదం

౯౨౧. నవమే తేసన్తి యే ‘‘న మయం అయ్యే సక్కోమా’’తి వదన్తి, తేసం. దస్సతీతి అచ్ఛాదేస్సతీతి. నవమం.

౧౦. దసమసిక్ఖాపదం

౯౨౭. దసమే యస్సాతి కథినస్స. ఉబ్భారమూలకోతి ఉద్ధారమూలకో. సద్ధాపరిపాలనత్థన్తి కథినుద్ధారం యాచన్తస్స సద్ధాయ పరిపాలనత్థన్తి. దసమం.

నగ్గవగ్గో తతియో.