౩. దుట్ఠుల్లవాచాసిక్ఖాపదవణ్ణనా
‘‘కదా తే మాతా పసీదిస్సతీ’’తి ఆయాచనం దుట్ఠుల్లవాచాయ సిఖాపత్తలక్ఖణదస్సనత్థం వుత్తం, న మేథునుపసంహితేయేవ దుట్ఠుల్లవాచాతి దస్సనత్థం. ‘‘ఉభతోబ్యఞ్జనకాసీ’’తి వచనం పన పురిసనిమిత్తేన అసఙ్ఘాదిసేసవత్థునా మిస్సవచనం, పురిసఉభతోబ్యఞ్జనకస్స చ ఇత్థినిమిత్తం పటిచ్ఛన్నం, ఇతరం పాకటం. యది తమ్పి జనేతి, కథం ‘అనిమిత్తాసీ’తిఆదీని పదాని న సఙ్ఘాదిసేసం జనేన్తీ’’తి ఏకే, తం న యుత్తం పురిసస్సాపి నిమిత్తాధివచనత్తా. ‘‘మేథునుపసంహితాహి సఙ్ఘాదిసేసో’’తి (పారా. ౨౪౮) మాతికాయం లక్ఖణస్స వుత్తత్తా చ మేథునుపసంహితాహి ఓభాసనే పటివిజానన్తియా సఙ్ఘాదిసేసో, అప్పటివిజానన్తియా థుల్లచ్చయం, ఇతరేహి ఓభాసనే పటివిజానన్తియా థుల్లచ్చయం, అప్పటివిజానన్తియా దుక్కటన్తి ఏకే, విచారేత్వా గహేతబ్బం. ఏత్థాహ – ‘‘సిఖరణీ’’తిఆదీహి అక్కోసన్తస్స పటిఘచిత్తం ఉప్పజ్జతి, కస్మా ‘‘తివేదన’’న్తి అవత్వా ‘‘ద్వివేదన’’న్తి వుత్తన్తి? రాగవసేన అయం ఆపత్తి, న పటిఘవసేన. తస్మా రాగవసేనేవ పవత్తో అక్కోసో ఇధ అధిప్పేతో. తస్మా ‘‘ద్వివేదన’’న్తి వచనం సువుత్తమేవ.
దుట్ఠుల్లవాచాసిక్ఖాపదవణ్ణనా నిట్ఠితా.