౩-౬. ఇణసుత్తాదివణ్ణనా

౪౫-౪౮. తతియే దలిద్దో నామ దుగ్గతో, తస్స భావో దాలిద్దియం. న ఏతస్స సకం సాపతేయ్యన్తి అస్సకో, అసాపతేయ్యో. తేనాహ ‘‘అత్తనో సన్తకేన రహితో’’తి. ‘‘బుద్ధో ధమ్మో సఙ్ఘో’’తి వుత్తే ‘‘సమ్మాసమ్బుద్ధో భగవా, స్వాక్ఖాతో ధమ్మో, సుప్పటిపన్నో సఙ్ఘో’’తి కేనచి అకమ్పియభావేన ఓకప్పనం రతనత్తయగుణే ఓగాహేత్వా కప్పనం ఓకప్పనసద్ధా నామ. ‘‘ఇదం అకుసలం కమ్మం నో సకం, ఇదం పన కమ్మం సక’’న్తి ఏవం బ్యతిరేకతో అన్వయతో చ కమ్మస్సకతజాననపఞ్ఞా కమ్మస్సకతపఞ్ఞా. తివిధఞ్హి దుచ్చరితం అత్తనా కతమ్పి సకకమ్మం నామ న హోతి అత్థభఞ్జనతో. సుచరితం సకకమ్మం నామ అత్థజననతో. ఇణాదానస్మిన్తి పచ్చత్తవచనత్థే ఏతం భుమ్మన్తి ఆహ ‘‘ఇణగ్గహణం వదామీ’’తి.

కటగ్గాహోతి కతం సబ్బసో సిద్ధమేవ కత్వా గహణం. సో పన విజయలాభో హోతీతి ఆహ ‘‘జయగ్గాహో’’తి. హిరిమనో ఏతస్సాతి హిరిమనోతి ఆహ ‘‘హిరిసమ్పయుత్తచిత్తో’’తి, పాపజిగుచ్ఛనలక్ఖణాయ హిరియా సమ్పయుత్తచిత్తోతి అత్థో. ఓత్తప్పతి ఉబ్బిజ్జతి భాయతి సీలేనాతి ఓత్తప్పీ, ఓత్తప్పేన సమన్నాగతో. నిరామిసం సుఖన్తి తతియజ్ఝానసుఖం దూరసముస్సారితకామామిసత్తా. ఉపేక్ఖన్తి చతుత్థజ్ఝానుపేక్ఖం, న యం కిఞ్చి ఉపేక్ఖావేదనన్తి ఆహ ‘‘చతుత్థజ్ఝానుపేక్ఖ’’న్తి. ఆరద్ధవీరియోతి పగ్గహితపరిపుణ్ణకాయికచేతసికవీరియోతి అత్థో. యో గణసఙ్గణికం వినోదేత్వా చతూసు ఇరియాపథేసు అట్ఠఆరమ్భవత్థువసేన ఏకకో హోతి, తస్స కాయికం వీరియం ఆరద్ధం నామ హోతి. చిత్తసఙ్గణికం వినోదేత్వా అట్ఠసమాపత్తివసేన ఏకకో హోతి. గమనే ఉప్పన్నకిలేసస్స ఠానం పాపుణితుం న దేతి, ఠానే ఉప్పన్నకిలేసస్స నిసజ్జం, నిసజ్జాయ ఉప్పన్నకిలేసస్స సయనం పాపుణితుం న దేతి, ఉప్పన్నట్ఠానేయేవ కిలేసే నిగ్గణ్హాతి. అయం చేతసికం వీరియం ఆరద్ధం నామ హోతి. పటిపక్ఖదూరీభావేన సేట్ఠట్ఠేన చ ఏకో ఉదేతీతి ఏకోది, ఏకగ్గతా. తస్స యోగతో ఏకగ్గచిత్తో ఇధ ఏకోది. పటిపక్ఖతో అత్తానం నిపాతి, తం వా నిపయతి విసోసేతీతి నిపకో. అఞ్ఞతరం కాయాదిభేదం ఆరమ్మణం సాతిసయాయ సతియా సరతీతి సతో. తేనాహ ‘‘ఏకగ్గచిత్తో’’తిఆది.

అకుప్పా మే విముత్తీతి మయ్హం అరహత్తఫలవిముత్తి అకుప్పతాయ అకుప్పారమ్మణతాయ చ అకుప్పా. సా హి రాగాదీహి న కుప్పతీతి అకుప్పతాయపి అకుప్పా. అకుప్పం నిబ్బానమస్సా ఆరమ్మణన్తి అకుప్పారమ్మణతాయపి అకుప్పా. తేనేవాహ ‘‘అకుప్పారమ్మణత్తా’’తిఆది. భవసంయోజనానన్తి కామరాగపటిఘమానదిట్ఠివిచికిచ్ఛాసీలబ్బతపరామాసభవరాగఇస్సామచ్ఛరియ- అవిజ్జాసఙ్ఖాతానం దసన్నం సంయోజనానం. ఇమాని హి సత్తే భవేసు సంయోజేన్తి ఉపనిబన్ధన్తి భవాభవేన సంయోజేన్తి, తస్మా భవసంయోజనానీతి వుచ్చన్తి. ఖీణాసవో ఉత్తమఅణణో కిలేసఇణానం అభావతో. అఞ్ఞే హి సత్తా యావ న కిలేసా పహీయన్తి, తావ సఇణా నామ అసేరివిహారభావతో. చతుత్థాదీని ఉత్తానత్థాని.

ఇణసుత్తాదివణ్ణనా నిట్ఠితా.