౧. సంఖిత్తసుత్తవణ్ణనా

౧౬౧. దుతియస్స పఠమే దుక్ఖాపటిపదా దన్ధాభిఞ్ఞాతిఆదీసు పాళియా ఆగతనయేన అత్థో వేదితబ్బో. తథా హి –

‘‘తత్థ కతమా దుక్ఖపటిపదా దన్ధాభిఞ్ఞా పఞ్ఞా? కిచ్ఛేన కసిరేన సమాధిం ఉప్పాదేన్తస్స దన్ధం తం ఠానం అభిజానన్తస్స యా ఉప్పజ్జతి పఞ్ఞా పజాననా…పే… అమోహో ధమ్మవిచయో సమ్మాదిట్ఠి, అయం వుచ్చతి దుక్ఖపటిపదా దన్ధాభిఞ్ఞా పఞ్ఞా. తత్థ కతమా దుక్ఖపటిపదా ఖిప్పాభిఞ్ఞా పఞ్ఞా? కిచ్ఛేన కసిరేన సమాధిం ఉప్పాదేన్తస్స ఖిప్పం తం ఠానం అభిజానన్తస్స యా ఉప్పజ్జతి పఞ్ఞా పజాననా…పే… సమ్మాదిట్ఠి, అయం వుచ్చతి దుక్ఖపటిపదా ఖిప్పాభిఞ్ఞా పఞ్ఞా. తత్థ కతమా సుఖపటిపదా దన్ధాభిఞ్ఞా పఞ్ఞా? అకిచ్ఛేన అకసిరేన సమాధిం ఉప్పాదేన్తస్స దన్ధం తం ఠానం అభిజానన్తస్స యా ఉప్పజ్జతి పఞ్ఞా పజాననా…పే… సమ్మాదిట్ఠి, అయం వుచ్చతి సుఖపటిపదా దన్ధాభిఞ్ఞా పఞ్ఞా. తత్థ కతమా సుఖపటిపదా ఖిప్పాభిఞ్ఞా పఞ్ఞా? అకిచ్ఛేన అకసిరేన సమాధిం ఉప్పాదేన్తస్స ఖిప్పం తం ఠానం అభిజానన్తస్స యా ఉప్పజ్జతి పఞ్ఞా పజాననా…పే… సమ్మాదిట్ఠి, అయం వుచ్చతి సుఖపటిపదా ఖిప్పాభిఞ్ఞా పఞ్ఞా’’తి (విభ. ౮౦౧) – అయమేత్థ పాళి.

తత్థ కిచ్ఛేన కసిరేన సమాధిం ఉప్పాదేన్తస్సాతి పుబ్బభాగే ఆగమనకాలే కిచ్ఛేన కసిరేన దుక్ఖేన ససఙ్ఖారేన సప్పయోగేన కిలేసే విక్ఖమ్భేత్వా లోకుత్తరసమాధిం ఉప్పాదేన్తస్స. దన్ధం తం ఠానం అభిజానన్తస్సాతి విక్ఖమ్భితేసు కిలేసేసు విపస్సనాపరివాసే చిరం వసిత్వా తం లోకుత్తరసమాధిసఙ్ఖాతం ఠానం దన్ధం సణికం అభిజానన్తస్స పటివిజ్ఝన్తస్స, పాపుణన్తస్సాతి అత్థో. అయం వుచ్చతీతి యా ఏసా ఏవం ఉప్పజ్జతి, అయం కిలేసవిక్ఖమ్భనప్పటిపదాయ దుక్ఖత్తా, విపస్సనాపరివాసపఞ్ఞాయ చ దన్ధత్తా మగ్గకాలే ఏకచిత్తక్ఖణే ఉప్పన్నాపి పఞ్ఞా ఆగమనవసేన ‘‘దుక్ఖపటిపదా దన్ధాభిఞ్ఞా నామా’’తి వుచ్చతి. ఉపరి తీసు పదేసుపి ఇమినా నయేన అత్థో వేదితబ్బో.

సంఖిత్తసుత్తవణ్ణనా నిట్ఠితా.