౩-౪. ఉగ్ఘటితఞ్ఞూసుత్తాదివణ్ణనా

౧౩౩-౪. తతియే ఉగ్ఘటితఞ్ఞూతి ఏత్థ ఉగ్ఘటనం నామ ఞాణుగ్ఘటనం, ఞాణేన ఉగ్ఘటితమత్తేయేవ జానాతీతి అత్థో. సహ ఉదాహటవేలాయాతి ఉదాహారే ఉదాహటమత్తేయేవ. ధమ్మాభిసమయో హోతీతి చతుసచ్చధమ్మస్స ఞాణేన సద్ధిం అభిసమయో. అయం వుచ్చతీతి అయం ‘‘చత్తారో సతిపట్ఠానా’’తిఆదినా (విభ. ౩౫౫) నయేన సంఖిత్తేన మాతికాయ ఠపియమానాయ దేసనానుసారేన ఞాణం పేసేత్వా అరహత్తం గణ్హితుం సమత్థో పుగ్గలో ‘‘ఉగ్ఘటితఞ్ఞూ’’తి వుచ్చతి. విపఞ్చితం విత్థారితమేవ అత్థం జానాతీతి విపఞ్చితఞ్ఞూ. అయం వుచ్చతీతి అయం సంఖిత్తేన మాతికం ఠపేత్వా విత్థారేన అత్థే భాజియమానే అరహత్తం పాపుణితుం సమత్థో పుగ్గలో ‘‘విపఞ్చితఞ్ఞూ’’తి వుచ్చతి. ఉద్దేసాదీహి నేతబ్బోతి నేయ్యో. అనుపుబ్బేన ధమ్మాభిసమయోతి అనుక్కమేన అరహత్తప్పత్తి. బ్యఞ్జనపదమేవ పరమం అస్సాతి పదపరమో. న తాయ జాతియా ధమ్మాభిసమయో హోతీతి తేన అత్తభావేన ఝానం వా విపస్సనం వా మగ్గం వా ఫలం వా నిబ్బత్తేతుం న సక్కోతీతి అత్థో. చతుత్థం ఉత్తానమేవ.

ఉగ్ఘటితఞ్ఞూసుత్తాదివణ్ణనా నిట్ఠితా.