౧. అఞ్ఞత్రసుత్తం
౧౧౩౧. అథ ఖో భగవా పరిత్తం నఖసిఖాయం పంసుం ఆరోపేత్వా భిక్ఖూ ఆమన్తేసి – ‘‘తం కిం మఞ్ఞథ, భిక్ఖవే, కతమం ను ఖో బహుతరం – యో వాయం మయా పరిత్తో నఖసిఖాయం పంసు ఆరోపితో, అయం వా మహాపథవీ’’తి? ‘‘ఏతదేవ, భన్తే, బహుతరం, యదిదం – మహాపథవీ; అప్పమత్తకాయం భగవతా పరిత్తో నఖసిఖాయం పంసు ఆరోపితో. సఙ్ఖమ్పి న ఉపేతి, ఉపనిధమ్పి న ఉపేతి, కలభాగమ్పి న ఉపేతి మహాపథవిం ఉపనిధాయ భగవతా పరిత్తో నఖసిఖాయం పంసు ఆరోపితో’’తి.
‘‘ఏవమేవ ఖో, భిక్ఖవే, అప్పమత్తకా తే సత్తా యే మనుస్సేసు పచ్చాజాయన్తి; అథ ఖో ఏతేవ బహుతరా సత్తా యే అఞ్ఞత్ర మనుస్సేహి [మనుస్సేసు (పీ. క.)] పచ్చాజాయన్తి. తం కిస్స హేతు? అదిట్ఠత్తా, భిక్ఖవే, చతున్నం అరియసచ్చానం. కతమేసం చతున్నం? దుక్ఖస్స అరియసచ్చస్స…పే… దుక్ఖనిరోధగామినియా పటిపదాయ అరియసచ్చస్స’’.
‘‘తస్మాతిహ, భిక్ఖవే, ‘ఇదం దుక్ఖ’న్తి యోగో కరణీయో…పే… ‘అయం దుక్ఖనిరోధగామినీ పటిపదా’తి యోగో కరణీయో’’తి. పఠమం.