౩. మిచ్ఛత్తవగ్గో

౧. మిచ్ఛత్తసుత్తం

౨౧. సావత్థినిదానం. ‘‘మిచ్ఛత్తఞ్చ వో, భిక్ఖవే, దేసేస్సామి, సమ్మత్తఞ్చ. తం సుణాథ. కతమఞ్చ, భిక్ఖవే, మిచ్ఛత్తం? సేయ్యథిదం – మిచ్ఛాదిట్ఠి…పే… మిచ్ఛాసమాధి. ఇదం వుచ్చతి, భిక్ఖవే, మిచ్ఛత్తం. కతమఞ్చ, భిక్ఖవే, సమ్మత్తం? సేయ్యథిదం – సమ్మాదిట్ఠి…పే… సమ్మాసమాధి. ఇదం వుచ్చతి, భిక్ఖవే, సమ్మత్త’’న్తి. పఠమం.

౨. అకుసలధమ్మసుత్తం

౨౨. సావత్థినిదానం. ‘‘అకుసలే చ ఖో, భిక్ఖవే, ధమ్మే దేసేస్సామి, కుసలే చ ధమ్మే. తం సుణాథ. కతమే చ, భిక్ఖవే, అకుసలా ధమ్మా? సేయ్యథిదం – మిచ్ఛాదిట్ఠి…పే… మిచ్ఛాసమాధి. ఇమే వుచ్చన్తి, భిక్ఖవే, అకుసలా ధమ్మా. కతమే చ, భిక్ఖవే, కుసలా ధమ్మా? సేయ్యథిదం – సమ్మాదిట్ఠి…పే… సమ్మాసమాధి. ఇమే వుచ్చన్తి, భిక్ఖవే, కుసలా ధమ్మా’’తి. దుతియం.

౩. పఠమపటిపదాసుత్తం

౨౩. సావత్థినిదానం. ‘‘మిచ్ఛాపటిపదఞ్చ వో, భిక్ఖవే, దేసేస్సామి, సమ్మాపటిపదఞ్చ. తం సుణాథ. కతమా చ, భిక్ఖవే, మిచ్ఛాపటిపదా? సేయ్యథిదం – మిచ్ఛాదిట్ఠి…పే… మిచ్ఛాసమాధి. అయం వుచ్చతి, భిక్ఖవే, మిచ్ఛాపటిపదా. కతమా చ, భిక్ఖవే, సమ్మాపటిపదా? సేయ్యథిదం – సమ్మాదిట్ఠి…పే… సమ్మాసమాధి. అయం వుచ్చతి, భిక్ఖవే, సమ్మాపటిపదా’’తి. తతియం.

౪. దుతియపటిపదాసుత్తం

౨౪. సావత్థినిదానం. ‘‘గిహినో వాహం, భిక్ఖవే, పబ్బజితస్స వా మిచ్ఛాపటిపదం న వణ్ణేమి. గిహి వా, భిక్ఖవే, పబ్బజితో వా మిచ్ఛాపటిపన్నో మిచ్ఛాపటిపత్తాధికరణహేతు నారాధకో హోతి ఞాయం ధమ్మం కుసలం’’.

‘‘కతమా చ, భిక్ఖవే, మిచ్ఛాపటిపదా? సేయ్యథిదం – మిచ్ఛాదిట్ఠి…పే… మిచ్ఛాసమాధి. అయం వుచ్చతి, భిక్ఖవే, మిచ్ఛాపటిపదా. గిహినో వాహం, భిక్ఖవే, పబ్బజితస్స వా మిచ్ఛాపటిపదం న వణ్ణేమి. గిహి వా, భిక్ఖవే, పబ్బజితో వా మిచ్ఛాపటిపన్నో మిచ్ఛాపటిపత్తాధికరణహేతు నారాధకో హోతి ఞాయం ధమ్మం కుసలం.

‘‘గిహినో వాహం, భిక్ఖవే, పబ్బజితస్స వా సమ్మాపటిపదం వణ్ణేమి. గిహి వా, భిక్ఖవే, పబ్బజితో వా సమ్మాపటిపన్నో సమ్మాపటిపత్తాధికరణహేతు ఆరాధకో హోతి ఞాయం ధమ్మం కుసలం. కతమా చ, భిక్ఖవే, సమ్మాపటిపదా? సేయ్యథిదం – సమ్మాదిట్ఠి…పే… సమ్మాసమాధి. అయం వుచ్చతి, భిక్ఖవే, సమ్మాపటిపదా. గిహినో వాహం, భిక్ఖవే, పబ్బజితస్స వా సమ్మాపటిపదం వణ్ణేమి. గిహి వా, భిక్ఖవే, పబ్బజితో వా సమ్మాపటిపన్నో సమ్మాపటిపత్తాధికరణహేతు ఆరాధకో హోతి ఞాయం ధమ్మం కుసల’’న్తి. చతుత్థం.

౫. పఠమఅసప్పురిససుత్తం

౨౫. సావత్థినిదానం. ‘‘అసప్పురిసఞ్చ వో, భిక్ఖవే, దేసేస్సామి, సప్పురిసఞ్చ. తం సుణాథ. కతమో చ, భిక్ఖవే, అసప్పురిసో? ఇధ, భిక్ఖవే, ఏకచ్చో మిచ్ఛాదిట్ఠికో హోతి, మిచ్ఛాసఙ్కప్పో, మిచ్ఛావాచో, మిచ్ఛాకమ్మన్తో, మిచ్ఛాఆజీవో, మిచ్ఛావాయామో, మిచ్ఛాసతి, మిచ్ఛాసమాధి – అయం వుచ్చతి, భిక్ఖవే, అసప్పురిసో’’.

‘‘కతమో చ, భిక్ఖవే, సప్పురిసో? ఇధ, భిక్ఖవే, ఏకచ్చో సమ్మాదిట్ఠికో హోతి, సమ్మాసఙ్కప్పో, సమ్మావాచో, సమ్మాకమ్మన్తో, సమ్మాఆజీవో, సమ్మావాయామో, సమ్మాసతి, సమ్మాసమాధి – అయం వుచ్చతి, భిక్ఖవే, సప్పురిసో’’తి. పఞ్చమం.

౬. దుతియఅసప్పురిససుత్తం

౨౬. సావత్థినిదానం. ‘‘అసప్పురిసఞ్చ వో, భిక్ఖవే, దేసేస్సామి, అసప్పురిసేన అసప్పురిసతరఞ్చ. సప్పురిసఞ్చ వో, భిక్ఖవే, దేసేస్సామి సప్పురిసేన సప్పురిసతరఞ్చ. తం సుణాథ. కతమో చ, భిక్ఖవే, అసప్పురిసో? ఇధ, భిక్ఖవే, ఏకచ్చో మిచ్ఛాదిట్ఠికో హోతి…పే… మిచ్ఛాసమాధి – అయం వుచ్చతి, భిక్ఖవే, అసప్పురిసో’’.

‘‘కతమో చ, భిక్ఖవే, అసప్పురిసేన అసప్పురిసతరో? ఇధ, భిక్ఖవే, ఏకచ్చో మిచ్ఛాదిట్ఠికో హోతి…పే… మిచ్ఛాసమాధి, మిచ్ఛాఞాణీ, మిచ్ఛావిముత్తి – అయం వుచ్చతి, భిక్ఖవే, అసప్పురిసేన అసప్పురిసతరో.

‘‘కతమో చ, భిక్ఖవే, సప్పురిసో? ఇధ, భిక్ఖవే, ఏకచ్చో సమ్మాదిట్ఠికో హోతి…పే… సమ్మాసమాధి – అయం వుచ్చతి, భిక్ఖవే, సప్పురిసో.

‘‘కతమో చ, భిక్ఖవే, సప్పురిసేన సప్పురిసతరో? ఇధ, భిక్ఖవే, ఏకచ్చో సమ్మాదిట్ఠికో హోతి…పే… సమ్మాసమాధి, సమ్మాఞాణీ, సమ్మావిముత్తి – అయం వుచ్చతి, భిక్ఖవే, సప్పురిసేన సప్పురిసతరో’’తి. ఛట్ఠం.

౭. కుమ్భసుత్తం

౨౭. సావత్థినిదానం. ‘‘సేయ్యథాపి, భిక్ఖవే, కుమ్భో అనాధారో సుప్పవత్తియో హోతి, సాధారో దుప్పవత్తియో హోతి; ఏవమేవ ఖో, భిక్ఖవే, చిత్తం అనాధారం సుప్పవత్తియం హోతి, సాధారం దుప్పవత్తియం హోతి. కో చ, భిక్ఖవే, చిత్తస్స ఆధారో? అయమేవ అరియో అట్ఠఙ్గికో మగ్గో, సేయ్యథిదం – సమ్మాదిట్ఠి…పే… సమ్మాసమాధి. అయం చిత్తస్స ఆధారో. సేయ్యథాపి, భిక్ఖవే, కుమ్భో అనాధారో సుప్పవత్తియో హోతి, సాధారో దుప్పవత్తియో హోతి; ఏవమేవ ఖో, భిక్ఖవే, చిత్తం అనాధారం సుప్పవత్తియం హోతి, సాధారం దుప్పవత్తియం హోతీ’’తి. సత్తమం.

౮. సమాధిసుత్తం

౨౮. సావత్థినిదానం. ‘‘అరియం వో, భిక్ఖవే, సమ్మాసమాధిం దేసేస్సామి సఉపనిసం సపరిక్ఖారం. తం సుణాథ. కతమో చ, భిక్ఖవే, అరియో సమ్మాసమాధి సఉపనిసో సపరిక్ఖారో? సేయ్యథిదం – సమ్మాదిట్ఠి…పే… సమ్మాసతి [సమ్మాసమాధి (సీ. స్యా. కం. క.)]. యా ఖో, భిక్ఖవే, ఇమేహి సత్తహఙ్గేహి చిత్తస్స ఏకగ్గతా సపరిక్ఖారతా [సపరిక్ఖతా (సీ. పీ.)] – అయం వుచ్చతి, భిక్ఖవే, అరియో సమ్మాసమాధి సఉపనిసో ఇతిపి సపరిక్ఖారో ఇతిపీ’’తి. అట్ఠమం.

౯. వేదనాసుత్తం

౨౯. సావత్థినిదానం. ‘‘తిస్సో ఇమా, భిక్ఖవే, వేదనా. కతమా తిస్సో? సుఖా వేదనా, దుక్ఖా వేదనా, అదుక్ఖమసుఖా వేదనా – ఇమా ఖో, భిక్ఖవే, తిస్సో వేదనా. ఇమాసం ఖో, భిక్ఖవే, తిస్సన్నం వేదనానం పరిఞ్ఞాయ అరియో అట్ఠఙ్గికో మగ్గో భావేతబ్బో. కతమో అరియో అట్ఠఙ్గికో మగ్గో? సేయ్యథిదం – సమ్మాదిట్ఠి…పే… సమ్మాసమాధి. ఇమాసం ఖో, భిక్ఖవే, తిస్సన్నం వేదనానం పరిఞ్ఞాయ అరియో అట్ఠఙ్గికో మగ్గో భావేతబ్బో’’తి. నవమం.

౧౦. ఉత్తియసుత్తం

౩౦. సావత్థినిదానం. అథ ఖో ఆయస్మా ఉత్తియో యేన భగవా తేనుపసఙ్కమి…పే… ఏకమన్తం నిసిన్నో ఖో ఆయస్మా ఉత్తియో భగవన్తం ఏతదవోచ – ‘‘ఇధ మయ్హం, భన్తే, రహోగతస్స పటిసల్లీనస్స ఏవం చేతసో పరివితక్కో ఉదపాది – ‘పఞ్చ కామగుణా వుత్తా భగవతా. కతమే ను ఖో పఞ్చ కామగుణా వుత్తా భగవతా’’’తి? ‘‘సాధు సాధు, ఉత్తియ! పఞ్చిమే ఖో, ఉత్తియ, కామగుణా వుత్తా మయా. కతమే పఞ్చ? చక్ఖువిఞ్ఞేయ్యా రూపా ఇట్ఠా కన్తా మనాపా పియరూపా కామూపసంహితా రజనీయా, సోతవిఞ్ఞేయ్యా సద్దా…పే… ఘానవిఞ్ఞేయ్యా గన్ధా… జివ్హావిఞ్ఞేయ్యా రసా… కాయవిఞ్ఞేయ్యా ఫోట్ఠబ్బా ఇట్ఠా కన్తా మనాపా పియరూపా కామూపసంహితా రజనీయా – ఇమే ఖో, ఉత్తియ, పఞ్చ కామగుణా వుత్తా మయా. ఇమేసం ఖో, ఉత్తియ, పఞ్చన్నం కామగుణానం పహానాయ అరియో అట్ఠఙ్గికో మగ్గో భావేతబ్బో. కతమో అరియో అట్ఠఙ్గికో మగ్గో? సేయ్యథిదం – సమ్మాదిట్ఠి…పే… సమ్మాసమాధి. ఇమేసం ఖో, ఉత్తియ, పఞ్చన్నం కామగుణానం పహానాయ అయం అరియో అట్ఠఙ్గికో మగ్గో భావేతబ్బో’’తి. దసమం.

మిచ్ఛత్తవగ్గో తతియో.

తస్సుద్దానం –

మిచ్ఛత్తం అకుసలం ధమ్మం, దువే పటిపదాపి చ;

అసప్పురిసేన ద్వే కుమ్భో, సమాధి వేదనుత్తియేనాతి.