౨. పఠమఇసిదత్తసుత్తం

౩౪౪. ఏకం సమయం సమ్బహులా థేరా భిక్ఖూ మచ్ఛికాసణ్డే విహరన్తి అమ్బాటకవనే. అథ ఖో చిత్తో గహపతి యేన థేరా భిక్ఖూ తేనుపసఙ్కమి; ఉపసఙ్కమిత్వా థేరే భిక్ఖూ అభివాదేత్వా ఏకమన్తం నిసీది. ఏకమన్తం నిసిన్నో ఖో చిత్తో గహపతి థేరే భిక్ఖూ ఏతదవోచ – ‘‘అధివాసేన్తు మే, భన్తే, థేరా స్వాతనాయ భత్త’’న్తి. అధివాసేసుం ఖో థేరా భిక్ఖూ తుణ్హీభావేన. అథ ఖో చిత్తో గహపతి థేరానం భిక్ఖూనం అధివాసనం విదిత్వా ఉట్ఠాయాసనా థేరే భిక్ఖూ అభివాదేత్వా పదక్ఖిణం కత్వా పక్కామి. అథ ఖో థేరా భిక్ఖూ తస్సా రత్తియా అచ్చయేన పుబ్బణ్హసమయం నివాసేత్వా పత్తచీవరమాదాయ యేన చిత్తస్స గహపతిస్స నివేసనం తేనుపసఙ్కమింసు; ఉపసఙ్కమిత్వా పఞ్ఞత్తే ఆసనే నిసీదింసు.

అథ ఖో చిత్తో గహపతి యేన థేరా భిక్ఖూ తేనుపసఙ్కమి; ఉపసఙ్కమిత్వా థేరే భిక్ఖూ అభివాదేత్వా ఏకమన్తం నిసీది. ఏకమన్తం నిసిన్నో ఖో చిత్తో గహపతి ఆయస్మన్తం థేరం ఏతదవోచ – ‘‘‘ధాతునానత్తం, ధాతునానత్త’న్తి, భన్తే థేర, వుచ్చతి. కిత్తావతా ను ఖో, భన్తే, ధాతునానత్తం వుత్తం భగవతా’’తి? ఏవం వుత్తే ఆయస్మా థేరో తుణ్హీ అహోసి. దుతియమ్పి ఖో చిత్తో గహపతి ఆయస్మన్తం థేరం ఏతదవోచ – ‘‘‘ధాతునానత్తం, ధాతునానత్త’న్తి, భన్తే థేర, వుచ్చతి. కిత్తావతా ను ఖో, భన్తే, ధాతునానత్తం వుత్తం భగవతా’’తి? దుతియమ్పి ఖో ఆయస్మా థేరో తుణ్హీ అహోసి. తతియమ్పి ఖో చిత్తో గహపతి ఆయస్మన్తం థేరం ఏతదవోచ – ‘‘‘ధాతునానత్తం, ధాతునానత్త’న్తి, భన్తే థేర, వుచ్చతి. కిత్తావతా ను ఖో, భన్తే, ధాతునానత్తం వుత్తం భగవతా’’తి? తతియమ్పి ఖో ఆయస్మా థేరో తుణ్హీ అహోసి.

తేన ఖో పన సమయేన ఆయస్మా ఇసిదత్తో తస్మిం భిక్ఖుసఙ్ఘే సబ్బనవకో హోతి. అథ ఖో ఆయస్మా ఇసిదత్తో ఆయస్మన్తం థేరం ఏతదవోచ – ‘‘బ్యాకరోమహం, భన్తే థేర, చిత్తస్స గహపతినో ఏతం పఞ్హ’’న్తి? ‘‘బ్యాకరోహి త్వం, ఆవుసో ఇసిదత్త, చిత్తస్స గహపతినో ఏతం పఞ్హ’’న్తి. ‘‘ఏవఞ్హి త్వం, గహపతి, పుచ్ఛసి – ‘ధాతునానత్తం, ధాతునానత్తన్తి, భన్తే థేర, వుచ్చతి. కిత్తావతా ను ఖో, భన్తే, ధాతునానత్తం, వుత్తం భగవతా’’’తి? ‘‘ఏవం, భన్తే’’. ‘‘ఇదం ఖో, గహపతి, ధాతునానత్తం వుత్తం భగవతా – చక్ఖుధాతు, రూపధాతు, చక్ఖువిఞ్ఞాణధాతు…పే… మనోధాతు, ధమ్మధాతు, మనోవిఞ్ఞాణధాతు. ఏత్తావతా ఖో, గహపతి, ధాతునానత్తం వుత్తం భగవతా’’తి.

అథ ఖో చిత్తో గహపతి ఆయస్మతో ఇసిదత్తస్స భాసితం అభినన్దిత్వా అనుమోదిత్వా థేరే భిక్ఖూ పణీతేన ఖాదనీయేన భోజనీయేన సహత్థా సన్తప్పేసి సమ్పవారేసి. అథ ఖో థేరా భిక్ఖూ భుత్తావినో ఓనీతపత్తపాణినో ఉట్ఠాయాసనా పక్కమింసు. అథ ఖో ఆయస్మా థేరో ఆయస్మన్తం ఇసిదత్తం ఏతదవోచ – ‘‘సాధు ఖో తం, ఆవుసో ఇసిదత్త, ఏసో పఞ్హో పటిభాసి, నేసో పఞ్హో మం పటిభాసి. తేనహావుసో ఇసిదత్త, యదా అఞ్ఞథాపి [యదా అఞ్ఞదాపి (సీ. పీ.) అఞ్ఞదాపి (?)] ఏవరూపో పఞ్హో ఆగచ్ఛేయ్య, తఞ్ఞేవేత్థ పటిభాసేయ్యా’’తి. దుతియం.