౧. సీవకసుత్తం
౨౬౯. ఏకం సమయం భగవా రాజగహే విహరతి వేళువనే కలన్దకనివాపే. అథ ఖో మోళియసీవకో పరిబ్బాజకో యేన భగవా తేనుపసఙ్కమి; ఉపసఙ్కమిత్వా భగవతా సద్ధిం సమ్మోది. సమ్మోదనీయం కథం సారణీయం వీతిసారేత్వా ఏకమన్తం నిసీది. ఏకమన్తం నిసిన్నో ఖో మోళియసీవకో పరిబ్బాజకో భగవన్తం ఏతదవోచ – ‘‘సన్తి, భో గోతమ, ఏకే సమణబ్రాహ్మణా ఏవంవాదినో ఏవందిట్ఠినో – ‘యం కిఞ్చాయం పురిసపుగ్గలో పటిసంవేదేతి సుఖం వా దుక్ఖం వా అదుక్ఖమసుఖం వా సబ్బం తం పుబ్బేకతహేతూ’తి. ఇధ [ఇధ పన (స్యా. కం. పీ. క.)] భవం గోతమో కిమాహా’’తి?
‘‘పిత్తసముట్ఠానానిపి ఖో, సీవక, ఇధేకచ్చాని వేదయితాని ఉప్పజ్జన్తి. సామమ్పి ఖో ఏతం, సీవక, వేదితబ్బం [ఏవం వేదితబ్బం (స్యా. కం. క.)] యథా పిత్తసముట్ఠానానిపి ఇధేకచ్చాని వేదయితాని ఉప్పజ్జన్తి; లోకస్సపి ఖో ఏతం, సీవక, సచ్చసమ్మతం యథా పిత్తసముట్ఠానానిపి ఇధేకచ్చాని వేదయితాని ఉప్పజ్జన్తి. తత్ర, సీవక, యే తే సమణబ్రాహ్మణా ఏవంవాదినో ఏవందిట్ఠినో – ‘యం కిఞ్చాయం పురిసపుగ్గలో పటిసంవేదేతి సుఖం వా దుక్ఖం వా అదుక్ఖమసుఖం వా సబ్బం తం పుబ్బేకతహేతూ’తి. యఞ్చ సామం ఞాతం తఞ్చ అతిధావన్తి, యఞ్చ లోకే సచ్చసమ్మతం తఞ్చ అతిధావన్తి. తస్మా తేసం సమణబ్రాహ్మణానం మిచ్ఛాతి వదామి.
‘‘సేమ్హసముట్ఠానానిపి ఖో, సీవక…పే… వాతసముట్ఠానానిపి ఖో, సీవక…పే… సన్నిపాతికానిపి ఖో, సీవక…పే… ఉతుపరిణామజానిపి ఖో, సీవక…పే… విసమపరిహారజానిపి ఖో, సీవక…పే… ఓపక్కమికానిపి ఖో, సీవక…పే… కమ్మవిపాకజానిపి ఖో, సీవక, ఇధేకచ్చాని వేదయితాని ఉప్పజ్జన్తి. సామమ్పి ఖో ఏతం, సీవక, వేదితబ్బం. యథా కమ్మవిపాకజానిపి ఇధేకచ్చాని వేదయితాని ఉప్పజ్జన్తి; లోకస్సపి ఖో ఏతం, సీవక, సచ్చసమ్మతం. యథా కమ్మవిపాకజానిపి ఇధేకచ్చాని వేదయితాని ఉప్పజ్జన్తి; తత్ర, సీవక, యే తే సమణబ్రాహ్మణా ఏవంవాదినో ఏవందిట్ఠినో – ‘యం కిఞ్చాయం పురిసపుగ్గలో పటిసంవేదేతి సుఖం వా దుక్ఖం వా అదుక్ఖమసుఖం వా సబ్బం తం పుబ్బేకతహేతూ’తి. యఞ్చ సామం ఞాతం తఞ్చ అతిధావన్తి యఞ్చ లోకే సచ్చసమ్మతం తఞ్చ అతిధావన్తి. తస్మా తేసం సమణబ్రాహ్మణానం మిచ్ఛాతి వదామీతి. ఏవం వుత్తే, మోళియసీవకో పరిబ్బాజకో భగవన్తం ఏతదవోచ – ‘అభిక్కన్తం, భో గోతమ, అభిక్కన్తం, భో గోతమ …పే… ఉపాసకం మం భవం గోతమో ధారేతు అజ్జతగ్గే పాణుపేతం సరణం గత’’’న్తి.
‘‘పిత్తం సేమ్హఞ్చ వాతో చ, సన్నిపాతా ఉతూని చ;
విసమం ఓపక్కమికం, కమ్మవిపాకేన అట్ఠమీ’’తి. పఠమం;