౨. అట్ఠసతసుత్తం
౨౭౦. ‘‘అట్ఠసతపరియాయం వో, భిక్ఖవే, ధమ్మపరియాయం దేసేస్సామి. తం సుణాథ. కతమో చ, భిక్ఖవే, అట్ఠసతపరియాయో, ధమ్మపరియాయో? ద్వేపి మయా, భిక్ఖవే, వేదనా వుత్తా పరియాయేన; తిస్సోపి మయా వేదనా వుత్తా పరియాయేన; పఞ్చపి మయా వేదనా వుత్తా పరియాయేన; ఛపి మయా వేదనా వుత్తా పరియాయేన; అట్ఠారసాపి మయా వేదనా వుత్తా పరియాయేన; ఛత్తింసాపి మయా వేదనా వుత్తా పరియాయేన; అట్ఠసతమ్పి మయా వేదనా వుత్తా పరియాయేన. ‘‘కతమా చ, భిక్ఖవే, ద్వే వేదనా? కాయికా చ చేతసికా చ – ఇమా వుచ్చన్తి, భిక్ఖవే, ద్వే వేదనా. కతమా చ, భిక్ఖవే, తిస్సో వేదనా? సుఖా వేదనా, దుక్ఖా వేదనా, అదుక్ఖమసుఖా వేదనా – ఇమా వుచ్చన్తి, భిక్ఖవే, తిస్సో వేదనా. కతమా చ, భిక్ఖవే, పఞ్చ వేదనా? సుఖిన్ద్రియం, దుక్ఖిన్ద్రియం, సోమనస్సిన్ద్రియం, దోమనస్సిన్ద్రియం, ఉపేక్ఖిన్ద్రియం – ఇమా వుచ్చన్తి, భిక్ఖవే, పఞ్చ వేదనా. కతమా చ, భిక్ఖవే, ఛ వేదనా? చక్ఖుసమ్ఫస్సజా వేదనా…పే… మనోసమ్ఫస్సజా వేదనా – ఇమా వుచ్చన్తి, భిక్ఖవే, ఛ వేదనా. కతమా చ, భిక్ఖవే, అట్ఠారస వేదనా? ఛ సోమనస్సూపవిచారా, ఛ దోమనస్సూపవిచారా, ఛ ఉపేక్ఖూపవిచారా – ఇమా వుచ్చన్తి, భిక్ఖవే, అట్ఠారస వేదనా. కతమా చ, భిక్ఖవే, ఛత్తింస వేదనా? ఛ గేహసితాని [గేహస్సితాని (అట్ఠ.)] సోమనస్సాని, ఛ నేక్ఖమ్మసితాని [నేక్ఖమ్మస్సితాని (అట్ఠ.)] సోమనస్సాని, ఛ గేహసితాని దోమనస్సాని, ఛ నేక్ఖమ్మసితాని దోమనస్సాని, ఛ గేహసితా ఉపేక్ఖా, ఛ నేక్ఖమ్మసితా ఉపేక్ఖా – ఇమా వుచ్చన్తి, భిక్ఖవే, ఛత్తింస వేదనా. కతమఞ్చ, భిక్ఖవే, అట్ఠసతం వేదనా? అతీతా ఛత్తింస వేదనా, అనాగతా ఛత్తింస వేదనా, పచ్చుప్పన్నా ఛత్తింస వేదనా – ఇమా వుచ్చన్తి, భిక్ఖవే, అట్ఠసతం వేదనా. అయం, భిక్ఖవే, అట్ఠసతపరియాయో ధమ్మపరియాయో’’తి. దుతియం.