౧౧. యవకలాపిసుత్తం

౨౪౮. ‘‘సేయ్యథాపి, భిక్ఖవే, యవకలాపీ చాతుమహాపథే నిక్ఖిత్తా అస్స. అథ ఛ పురిసా ఆగచ్ఛేయ్యుం బ్యాభఙ్గిహత్థా. తే యవకలాపిం ఛహి బ్యాభఙ్గీహి హనేయ్యుం. ఏవఞ్హి సా, భిక్ఖవే, యవకలాపీ సుహతా అస్స ఛహి బ్యాభఙ్గీహి హఞ్ఞమానా. అథ సత్తమో పురిసో ఆగచ్ఛేయ్య బ్యాభఙ్గిహత్థో. సో తం యవకలాపిం సత్తమాయ బ్యాభఙ్గియా హనేయ్య. ఏవఞ్హి సా భిక్ఖవే, యవకలాపీ సుహతతరా అస్స, సత్తమాయ బ్యాభఙ్గియా హఞ్ఞమానా. ఏవమేవ ఖో, భిక్ఖవే, అస్సుతవా పుథుజ్జనో చక్ఖుస్మిం హఞ్ఞతి మనాపామనాపేహి రూపేహి…పే… జివ్హాయ హఞ్ఞతి మనాపామనాపేహి రసేహి…పే… మనస్మిం హఞ్ఞతి మనాపామనాపేహి ధమ్మేహి. సచే సో, భిక్ఖవే, అస్సుతవా పుథుజ్జనో ఆయతిం పునబ్భవాయ చేతేతి, ఏవఞ్హి సో, భిక్ఖవే, మోఘపురిసో సుహతతరో హోతి, సేయ్యథాపి సా యవకలాపీ సత్తమాయ బ్యాభఙ్గియా హఞ్ఞమానా.

‘‘భూతపుబ్బం, భిక్ఖవే, దేవాసురసఙ్గామో సముపబ్యూళ్హో [సముపబ్బూళ్హో (సీ. పీ.)] అహోసి. అథ ఖో, భిక్ఖవే, వేపచిత్తి అసురిన్దో అసురే ఆమన్తేసి – ‘సచే, మారిసా, దేవాసురసఙ్గామే సముపబ్యూళ్హే అసురా జినేయ్యుం దేవా పరాజినేయ్యుం, యేన నం సక్కం దేవానమిన్దం కణ్ఠపఞ్చమేహి బన్ధనేహి బన్ధిత్వా మమ సన్తికే ఆనేయ్యాథ అసురపుర’న్తి. సక్కోపి ఖో, భిక్ఖవే, దేవానమిన్దో దేవే తావతింసే ఆమన్తేసి – ‘సచే, మారిసా, దేవాసురసఙ్గామే సముపబ్యూళ్హే దేవా జినేయ్యుం అసురా పరాజినేయ్యుం, యేన నం వేపచిత్తిం అసురిన్దం కణ్ఠపఞ్చమేహి బన్ధనేహి బన్ధిత్వా మమ సన్తికే ఆనేయ్యాథ సుధమ్మం దేవసభ’న్తి. తస్మిం ఖో పన, భిక్ఖవే, సఙ్గామే దేవా జినింసు, అసురా పరాజినింసు. అథ ఖో, భిక్ఖవే, దేవా తావతింసా వేపచిత్తిం అసురిన్దం కణ్ఠపఞ్చమేహి బన్ధనేహి బన్ధిత్వా సక్కస్స దేవానమిన్దస్స సన్తికే ఆనేసుం సుధమ్మం దేవసభం. తత్ర సుదం, భిక్ఖవే, వేపచిత్తి అసురిన్దో కణ్ఠపఞ్చమేహి బన్ధనేహి బద్ధో [బన్ధో (సీ. స్యా. కం. క.)] హోతి. యదా ఖో, భిక్ఖవే, వేపచిత్తిస్స అసురిన్దస్స ఏవం హోతి – ‘ధమ్మికా ఖో దేవా, అధమ్మికా అసురా, ఇధేవ దానాహం దేవపురం గచ్ఛామీ’తి. అథ కణ్ఠపఞ్చమేహి బన్ధనేహి ముత్తం అత్తానం సమనుపస్సతి, దిబ్బేహి చ పఞ్చహి కామగుణేహి సమప్పితో సమఙ్గీభూతో పరిచారేతి. యదా చ ఖో, భిక్ఖవే, వేపచిత్తిస్స అసురిన్దస్స ఏవం హోతి – ‘ధమ్మికా ఖో అసురా, అధమ్మికా దేవా, తత్థేవ దానాహం అసురపురం గమిస్సామీ’తి, అథ కణ్ఠపఞ్చమేహి బన్ధనేహి బద్ధం అత్తానం సమనుపస్సతి. దిబ్బేహి చ పఞ్చహి కామగుణేహి పరిహాయతి. ఏవం సుఖుమం ఖో, భిక్ఖవే, వేపచిత్తిబన్ధనం. తతో సుఖుమతరం మారబన్ధనం. మఞ్ఞమానో ఖో, భిక్ఖవే, బద్ధో మారస్స, అమఞ్ఞమానో ముత్తో పాపిమతో.

‘‘‘అస్మీ’తి, భిక్ఖవే, మఞ్ఞితమేతం, ‘అయమహమస్మీ’తి మఞ్ఞితమేతం, ‘భవిస్స’న్తి మఞ్ఞితమేతం, ‘న భవిస్స’న్తి మఞ్ఞితమేతం, ‘రూపీ భవిస్స’న్తి మఞ్ఞితమేతం, ‘అరూపీ భవిస్స’న్తి మఞ్ఞితమేతం, ‘సఞ్ఞీ భవిస్స’న్తి మఞ్ఞితమేతం, ‘అసఞ్ఞీ భవిస్స’న్తి మఞ్ఞితమేతం, ‘నేవసఞ్ఞీనాసఞ్ఞీ భవిస్స’న్తి మఞ్ఞితమేతం. మఞ్ఞితం, భిక్ఖవే, రోగో, మఞ్ఞితం గణ్డో, మఞ్ఞితం సల్లం. తస్మాతిహ, భిక్ఖవే, ‘అమఞ్ఞమానేన [అమఞ్ఞితమానేన (పీ. క.)] చేతసా విహరిస్సామా’తి – ఏవఞ్హి వో, భిక్ఖవే, సిక్ఖితబ్బం.

‘‘‘అస్మీ’తి, భిక్ఖవే, ఇఞ్జితమేతం, ‘అయమహమస్మీ’తి ఇఞ్జితమేతం, ‘భవిస్స’న్తి ఇఞ్జితమేతం, ‘న భవిస్స’న్తి ఇఞ్జితమేతం, ‘రూపీ భవిస్స’న్తి ఇఞ్జితమేతం, ‘అరూపీ భవిస్స’న్తి ఇఞ్జితమేతం, ‘సఞ్ఞీ భవిస్స’న్తి ఇఞ్జితమేతం, ‘అసఞ్ఞీ భవిస్స’న్తి ఇఞ్జితమేతం, ‘నేవసఞ్ఞీనాసఞ్ఞీ భవిస్స’న్తి ఇఞ్జితమేతం. ఇఞ్జితం, భిక్ఖవే, రోగో, ఇఞ్జితం గణ్డో, ఇఞ్జితం సల్లం. తస్మాతిహ, భిక్ఖవే, ‘అనిఞ్జమానేన [అనిఞ్జియమానేన (స్యా. కం. క.)] చేతసా విహరిస్సామా’తి – ఏవఞ్హి వో, భిక్ఖవే, సిక్ఖితబ్బం.

‘‘‘అస్మీ’తి, భిక్ఖవే, ఫన్దితమేతం, ‘అయమహమస్మీ’తి ఫన్దితమేతం, ‘భవిస్స’న్తి…పే… ‘న భవిస్స’న్తి… ‘రూపీ భవిస్స’న్తి… ‘అరూపీ భవిస్స’న్తి… ‘సఞ్ఞీ భవిస్స’న్తి… ‘అసఞ్ఞీ భవిస్స’న్తి… ‘నేవసఞ్ఞీనాసఞ్ఞీ భవిస్స’న్తి ఫన్దితమేతం. ఫన్దితం, భిక్ఖవే, రోగో, ఫన్దితం గణ్డో, ఫన్దితం సల్లం. తస్మాతిహ, భిక్ఖవే, ‘అఫన్దమానేన [అఫన్దియమానేన (స్యా. కం. క.)] చేతసా విహరిస్సామా’తి – ఏవఞ్హి వో, భిక్ఖవే, సిక్ఖితబ్బం.

‘‘‘అస్మీ’తి, భిక్ఖవే, పపఞ్చితమేతం, ‘అయమహమస్మీ’తి పపఞ్చితమేతం, ‘భవిస్స’న్తి…పే… ‘న భవిస్స’న్తి… ‘రూపీ భవిస్స’న్తి… ‘అరూపీ భవిస్స’న్తి… ‘సఞ్ఞీ భవిస్స’న్తి… ‘అసఞ్ఞీ భవిస్స’న్తి… ‘నేవసఞ్ఞీనాసఞ్ఞీ భవిస్స’న్తి పపఞ్చితమేతం. పపఞ్చితం, భిక్ఖవే, రోగో, పపఞ్చితం గణ్డో, పపఞ్చితం సల్లం. తస్మాతిహ, భిక్ఖవే, ‘నిప్పపఞ్చేన చేతసా విహరిస్సామా’తి – ఏవఞ్హి వో, భిక్ఖవే, సిక్ఖితబ్బం.

‘‘‘అస్మీ’తి, భిక్ఖవే, మానగతమేతం, ‘అయమహమస్మీ’తి మానగతమేతం, ‘భవిస్స’న్తి మానగతమేతం, ‘న భవిస్స’న్తి మానగతమేతం, ‘రూపీ భవిస్స’న్తి మానగతమేతం, ‘అరూపీ భవిస్స’న్తి మానగతమేతం, ‘సఞ్ఞీ భవిస్స’న్తి మానగతమేతం, ‘అసఞ్ఞీ భవిస్స’న్తి మానగతమేతం, ‘నేవసఞ్ఞీనాసఞ్ఞీ భవిస్స’న్తి మానగతమేతం. మానగతం, భిక్ఖవే, రోగో, మానగతం గణ్డో, మానగతం సల్లం. తస్మాతిహ, భిక్ఖవే, ‘నిహతమానేన చేతసా విహరిస్సామా’తి – ఏవఞ్హి వో, భిక్ఖవే, సిక్ఖితబ్బ’’న్తి. ఏకాదసమం.

ఆసీవిసవగ్గో ఏకూనవీసతిమో.

తస్సుద్దానం –

ఆసీవిసో రథో కుమ్మో, ద్వే దారుక్ఖన్ధా అవస్సుతో;

దుక్ఖధమ్మా కింసుకా వీణా, ఛప్పాణా యవకలాపీతి.

సళాయతనవగ్గే చతుత్థపణ్ణాసకో సమత్తో.

తస్స వగ్గుద్దానం –

నన్దిక్ఖయో సట్ఠినయో, సముద్దో ఉరగేన చ;

చతుపణ్ణాసకా ఏతే, నిపాతేసు పకాసితాతి.

సళాయతనసంయుత్తం సమత్తం.