౨. పుప్ఫసుత్తం

౯౪. సావత్థినిదానం. ‘‘నాహం, భిక్ఖవే, లోకేన వివదామి, లోకోవ మయా వివదతి. న, భిక్ఖవే, ధమ్మవాదీ కేనచి లోకస్మిం వివదతి. యం, భిక్ఖవే, నత్థిసమ్మతం లోకే పణ్డితానం, అహమ్పి తం ‘నత్థీ’తి వదామి. యం, భిక్ఖవే, అత్థిసమ్మతం లోకే పణ్డితానం, అహమ్పి తం ‘అత్థీ’తి వదామి’’.

‘‘కిఞ్చ, భిక్ఖవే, నత్థిసమ్మతం లోకే పణ్డితానం, యమహం ‘నత్థీ’తి వదామి? రూపం, భిక్ఖవే, నిచ్చం ధువం సస్సతం అవిపరిణామధమ్మం నత్థిసమ్మతం లోకే పణ్డితానం; అహమ్పి తం ‘నత్థీ’తి వదామి. వేదనా… సఞ్ఞా… సఙ్ఖారా… విఞ్ఞాణం నిచ్చం ధువం సస్సతం అవిపరిణామధమ్మం నత్థిసమ్మతం లోకే పణ్డితానం; అహమ్పి తం ‘నత్థీ’తి వదామి. ఇదం ఖో, భిక్ఖవే, నత్థిసమ్మతం లోకే పణ్డితానం; అహమ్పి తం ‘నత్థీ’తి వదామి’’.

‘‘కిఞ్చ, భిక్ఖవే, అత్థిసమ్మతం లోకే పణ్డితానం, యమహం ‘అత్థీ’తి వదామి? రూపం, భిక్ఖవే, అనిచ్చం దుక్ఖం విపరిణామధమ్మం అత్థిసమ్మతం లోకే పణ్డితానం; అహమ్పి తం ‘అత్థీ’తి వదామి. వేదనా అనిచ్చా…పే… విఞ్ఞాణం అనిచ్చం దుక్ఖం విపరిణామధమ్మం అత్థిసమ్మతం లోకే పణ్డితానం; అహమ్పి తం ‘అత్థీ’తి వదామి. ఇదం ఖో, భిక్ఖవే, అత్థిసమ్మతం లోకే పణ్డితానం; అహమ్పి తం ‘అత్థీ’తి వదామి’’.

‘‘అత్థి, భిక్ఖవే, లోకే లోకధమ్మో, తం తథాగతో అభిసమ్బుజ్ఝతి అభిసమేతి; అభిసమ్బుజ్ఝిత్వా అభిసమేత్వా తం ఆచిక్ఖతి దేసేతి పఞ్ఞపేతి పట్ఠపేతి వివరతి విభజతి ఉత్తానీకరోతి.

‘‘కిఞ్చ, భిక్ఖవే, లోకే లోకధమ్మో, తం తథాగతో అభిసమ్బుజ్ఝతి అభిసమేతి, అభిసమ్బుజ్ఝిత్వా అభిసమేత్వా ఆచిక్ఖతి దేసేతి పఞ్ఞపేతి పట్ఠపేతి వివరతి విభజతి ఉత్తానీకరోతి? రూపం, భిక్ఖవే, లోకే లోకధమ్మో తం తథాగతో అభిసమ్బుజ్ఝతి అభిసమేతి. అభిసమ్బుజ్ఝిత్వా అభిసమేత్వా ఆచిక్ఖతి దేసేతి పఞ్ఞపేతి పట్ఠపేతి వివరతి విభజతి ఉత్తానీకరోతి.

‘‘యో, భిక్ఖవే, తథాగతేన ఏవం ఆచిక్ఖియమానే దేసియమానే పఞ్ఞపియమానే పట్ఠపియమానే వివరియమానే విభజియమానే ఉత్తానీకరియమానే న జానాతి న పస్సతి తమహం, భిక్ఖవే, బాలం పుథుజ్జనం అన్ధం అచక్ఖుకం అజానన్తం అపస్సన్తం కిన్తి కరోమి! వేదనా, భిక్ఖవే, లోకే లోకధమ్మో…పే… సఞ్ఞా, భిక్ఖవే… సఙ్ఖారా, భిక్ఖవే… విఞ్ఞాణం, భిక్ఖవే, లోకే లోకధమ్మో తం తథాగతో అభిసమ్బుజ్ఝతి అభిసమేతి. అభిసమ్బుజ్ఝిత్వా అభిసమేత్వా ఆచిక్ఖతి దేసేతి పఞ్ఞపేతి పట్ఠపేతి వివరతి విభజతి ఉత్తానీకరోతి.

‘‘యో, భిక్ఖవే, తథాగతేన ఏవం ఆచిక్ఖియమానే దేసియమానే పఞ్ఞపియమానే పట్ఠపియమానే వివరియమానే విభజియమానే ఉత్తానీకరియమానే న జానాతి న పస్సతి తమహం, భిక్ఖవే, బాలం పుథుజ్జనం అన్ధం అచక్ఖుకం అజానన్తం అపస్సన్తం కిన్తి కరోమి!

‘‘సేయ్యథాపి, భిక్ఖవే, ఉప్పలం వా పదుమం వా పుణ్డరీకం వా ఉదకే జాతం ఉదకే సంవడ్ఢం ఉదకా అచ్చుగ్గమ్మ ఠాతి [తిట్ఠన్తం (క.)] అనుపలిత్తం ఉదకేన; ఏవమేవ ఖో, భిక్ఖవే, తథాగతో లోకే జాతో లోకే సంవడ్ఢో లోకం అభిభుయ్య విహరతి అనుపలిత్తో లోకేనా’’తి. దుతియం.