౧. నదీసుత్తం
౯౩. సావత్థినిదానం. ‘‘సేయ్యథాపి, భిక్ఖవే, నదీ పబ్బతేయ్యా ఓహారినీ దూరఙ్గమా సీఘసోతా. తస్సా ఉభోసు తీరేసు [ఉభతో తీరే (సీ.), ఉభతో తీరేసు (స్యా. కం.)] కాసా చేపి జాతా అస్సు, తే నం అజ్ఝోలమ్బేయ్యుం; కుసా చేపి జాతా అస్సు, తే నం అజ్ఝోలమ్బేయ్యుం; పబ్బజా [బబ్బజా (సీ. పీ.)] చేపి జాతా అస్సు, తే నం అజ్ఝోలమ్బేయ్యుం; బీరణా చేపి జాతా అస్సు, తే నం అజ్ఝోలమ్బేయ్యుం; రుక్ఖా చేపి జాతా అస్సు, తే నం అజ్ఝోలమ్బేయ్యుం. తస్సా పురిసో సోతేన వుయ్హమానో కాసే చేపి గణ్హేయ్య, తే పలుజ్జేయ్యుం. సో తతోనిదానం అనయబ్యసనం ఆపజ్జేయ్య. కుసే చేపి గణ్హేయ్య, పబ్బజే చేపి గణ్హేయ్య, బీరణే చేపి గణ్హేయ్య, రుక్ఖే చేపి గణ్హేయ్య, తే పలుజ్జేయ్యుం. సో తతోనిదానం అనయబ్యసనం ఆపజ్జేయ్య. ఏవమేవ ఖో, భిక్ఖవే, అస్సుతవా పుథుజ్జనో అరియానం అదస్సావీ అరియధమ్మస్స అకోవిదో అరియధమ్మే అవినీతో, సప్పురిసానం అదస్సావీ సప్పురిసధమ్మస్స అకోవిదో సప్పురిసధమ్మే అవినీతో రూపం అత్తతో సమనుపస్సతి, రూపవన్తం వా అత్తానం; అత్తని వా రూపం, రూపస్మిం వా అత్తానం. తస్స తం రూపం పలుజ్జతి. సో తతోనిదానం అనయబ్యసనం ఆపజ్జతి. వేదనం… సఞ్ఞం… సఙ్ఖారే… విఞ్ఞాణం అత్తతో సమనుపస్సతి, విఞ్ఞాణవన్తం వా అత్తానం; అత్తని వా విఞ్ఞాణం, విఞ్ఞాణస్మిం వా అత్తానం. తస్స తం విఞ్ఞాణం పలుజ్జతి. సో తతోనిదానం అనయబ్యసనం ఆపజ్జతి. తం కిం మఞ్ఞథ, భిక్ఖవే, రూపం నిచ్చం వా అనిచ్చం వా’’తి? ‘‘అనిచ్చం భన్తే’’. ‘‘వేదనా… సఞ్ఞా… సఙ్ఖారా… విఞ్ఞాణం నిచ్చం వా అనిచ్చం వా’’తి? ‘‘అనిచ్చం భన్తే’’. ‘‘తస్మాతిహ…పే… ఏవం పస్సం…పే… నాపరం ఇత్థత్తాయాతి పజానాతీ’’తి. పఠమం.