౮. కోసమ్బిసుత్తం

౬౮. ఏకం సమయం ఆయస్మా చ ముసిలో [మూసిలో (సీ.), ముసీలో (పీ.)] ఆయస్మా చ పవిట్ఠో [సవిట్ఠో (సీ. పీ.)] ఆయస్మా చ నారదో ఆయస్మా చ ఆనన్దో కోసమ్బియం విహరన్తి ఘోసితారామే. అథ ఖో ఆయస్మా పవిట్ఠో ఆయస్మన్తం ముసిలం ఏతదవోచ – ‘‘అఞ్ఞత్రేవ, ఆవుసో ముసిల, సద్ధాయ అఞ్ఞత్ర రుచియా అఞ్ఞత్ర అనుస్సవా అఞ్ఞత్ర ఆకారపరివితక్కా అఞ్ఞత్ర దిట్ఠినిజ్ఝానక్ఖన్తియా అత్థాయస్మతో ముసిలస్స పచ్చత్తమేవ ఞాణం – ‘జాతిపచ్చయా జరామరణ’’’న్తి? ‘‘అఞ్ఞత్రేవ, ఆవుసో పవిట్ఠ, సద్ధాయ అఞ్ఞత్ర రుచియా అఞ్ఞత్ర అనుస్సవా అఞ్ఞత్ర ఆకారపరివితక్కా అఞ్ఞత్ర దిట్ఠినిజ్ఝానక్ఖన్తియా అహమేతం జానామి అహమేతం పస్సామి – ‘జాతిపచ్చయా జరామరణ’’’న్తి.

‘‘అఞ్ఞత్రేవ, ఆవుసో ముసిల, సద్ధాయ అఞ్ఞత్ర రుచియా అఞ్ఞత్ర అనుస్సవా అఞ్ఞత్ర ఆకారపరివితక్కా అఞ్ఞత్ర దిట్ఠినిజ్ఝానక్ఖన్తియా అత్థాయస్మతో ముసిలస్స పచ్చత్తమేవ ఞాణం – ‘భవపచ్చయా జాతీతి…పే… ఉపాదానపచ్చయా భవోతి… తణ్హాపచ్చయా ఉపాదానన్తి… వేదనాపచ్చయా తణ్హాతి… ఫస్సపచ్చయా వేదనాతి… సళాయతనపచ్చయా ఫస్సోతి… నామరూపపచ్చయా సళాయతనన్తి… విఞ్ఞాణపచ్చయా నామరూపన్తి… సఙ్ఖారపచ్చయా విఞ్ఞాణన్తి… అవిజ్జాపచ్చయా సఙ్ఖారా’’’తి? ‘‘అఞ్ఞత్రేవ, ఆవుసో పవిట్ఠ, సద్ధాయ అఞ్ఞత్ర రుచియా అఞ్ఞత్ర అనుస్సవా అఞ్ఞత్ర ఆకారపరివితక్కా అఞ్ఞత్ర దిట్ఠినిజ్ఝానక్ఖన్తియా అహమేతం జానామి అహమేతం పస్సామి – ‘అవిజ్జాపచ్చయా సఙ్ఖారా’’’తి.

‘‘అఞ్ఞత్రేవ, ఆవుసో ముసిల, సద్ధాయ అఞ్ఞత్ర రుచియా అఞ్ఞత్ర అనుస్సవా అఞ్ఞత్ర ఆకారపరివితక్కా అఞ్ఞత్ర దిట్ఠినిజ్ఝానక్ఖన్తియా అత్థాయస్మతో ముసిలస్స పచ్చత్తమేవ ఞాణం – ‘జాతినిరోధా జరామరణనిరోధో’’’తి? ‘‘అఞ్ఞత్రేవ, ఆవుసో పవిట్ఠ, సద్ధాయ అఞ్ఞత్ర రుచియా అఞ్ఞత్ర అనుస్సవా అఞ్ఞత్ర ఆకారపరివితక్కా అఞ్ఞత్ర దిట్ఠినిజ్ఝానక్ఖన్తియా అహమేతం జానామి అహమేతం పస్సామి – ‘జాతినిరోధా జరామరణనిరోధో’’’తి.

‘‘అఞ్ఞత్రేవ, ఆవుసో ముసిల, సద్ధాయ అఞ్ఞత్ర రుచియా అఞ్ఞత్ర అనుస్సవా అఞ్ఞత్ర ఆకారపరివితక్కా అఞ్ఞత్ర దిట్ఠినిజ్ఝానక్ఖన్తియా అత్థాయస్మతో ముసిలస్స పచ్చత్తమేవ ఞాణం – ‘భవనిరోధా జాతినిరోధోతి…పే… ఉపాదాననిరోధా భవనిరోధోతి… తణ్హానిరోధా ఉపాదాననిరోధోతి… వేదనానిరోధా తణ్హానిరోధోతి… ఫస్సనిరోధా వేదనానిరోధోతి… సళాయతననిరోధా ఫస్సనిరోధోతి… నామరూపనిరోధా సళాయతననిరోధోతి… విఞ్ఞాణనిరోధా నామరూపనిరోధోతి … సఙ్ఖారనిరోధా విఞ్ఞాణనిరోధోతి… అవిజ్జానిరోధా సఙ్ఖారనిరోధో’’’తి? ‘‘అఞ్ఞత్రేవ, ఆవుసో పవిట్ఠ, సద్ధాయ అఞ్ఞత్ర రుచియా అఞ్ఞత్ర అనుస్సవా అఞ్ఞత్ర ఆకారపరివితక్కా అఞ్ఞత్ర దిట్ఠినిజ్ఝానక్ఖన్తియా అహమేతం జానామి అహమేతం పస్సామి – ‘అవిజ్జానిరోధా సఙ్ఖారనిరోధో’’’తి.

‘‘అఞ్ఞత్రేవ, ఆవుసో ముసిల, సద్ధాయ అఞ్ఞత్ర రుచియా అఞ్ఞత్ర అనుస్సవా అఞ్ఞత్ర ఆకారపరివితక్కా అఞ్ఞత్ర దిట్ఠినిజ్ఝానక్ఖన్తియా అత్థాయస్మతో ముసిలస్స పచ్చత్తమేవ ఞాణం – ‘భవనిరోధో నిబ్బాన’’’న్తి? ‘‘అఞ్ఞత్రేవ, ఆవుసో పవిట్ఠ, సద్ధాయ అఞ్ఞత్ర రుచియా అఞ్ఞత్ర అనుస్సవా అఞ్ఞత్ర ఆకారపరివితక్కా అఞ్ఞత్ర దిట్ఠినిజ్ఝానక్ఖన్తియా అహమేతం జానామి అహమేతం పస్సామి – ‘భవనిరోధో నిబ్బాన’’’న్తి.

‘‘తేనహాయస్మా ముసిలో అరహం ఖీణాసవో’’తి? ఏవం వుత్తే, ఆయస్మా ముసిలో తుణ్హీ అహోసి. అథ ఖో ఆయస్మా నారదో ఆయస్మన్తం పవిట్ఠం ఏతదవోచ – ‘‘సాధావుసో పవిట్ఠ, అహం ఏతం పఞ్హం లభేయ్యం. మం ఏతం పఞ్హం పుచ్ఛ. అహం తే ఏతం పఞ్హం బ్యాకరిస్సామీ’’తి. ‘‘లభతాయస్మా నారదో ఏతం పఞ్హం. పుచ్ఛామహం ఆయస్మన్తం నారదం ఏతం పఞ్హం. బ్యాకరోతు చ మే ఆయస్మా నారదో ఏతం పఞ్హం’’.

‘‘అఞ్ఞత్రేవ, ఆవుసో నారద, సద్ధాయ అఞ్ఞత్ర రుచియా అఞ్ఞత్ర అనుస్సవా అఞ్ఞత్ర ఆకారపరివితక్కా అఞ్ఞత్ర దిట్ఠినిజ్ఝానక్ఖన్తియా అత్థాయస్మతో నారదస్స పచ్చత్తమేవ ఞాణం – ‘జాతిపచ్చయా జరామరణ’’’న్తి? ‘‘అఞ్ఞత్రేవ, ఆవుసో పవిట్ఠ, సద్ధాయ అఞ్ఞత్ర రుచియా అఞ్ఞత్ర అనుస్సవా అఞ్ఞత్ర ఆకారపరివితక్కా అఞ్ఞత్ర దిట్ఠినిజ్ఝానక్ఖన్తియా అహమేతం జానామి అహమేతం పస్సామి – ‘జాతిపచ్చయా జరామరణ’’’న్తి.

‘‘అఞ్ఞత్రేవ, ఆవుసో నారద, సద్ధాయ అఞ్ఞత్ర రుచియా అఞ్ఞత్ర అనుస్సవా అఞ్ఞత్ర ఆకారపరివితక్కా అఞ్ఞత్ర దిట్ఠినిజ్ఝానక్ఖన్తియా అత్థాయస్మతో నారదస్స పచ్చత్తమేవ ఞాణం – భవపచ్చయా జాతి…పే… అవిజ్జాపచ్చయా సఙ్ఖారా’’తి? ‘‘అఞ్ఞత్రేవ, ఆవుసో పవిట్ఠ, సద్ధాయ అఞ్ఞత్ర రుచియా అఞ్ఞత్ర అనుస్సవా అఞ్ఞత్ర ఆకారపరివితక్కా అఞ్ఞత్ర దిట్ఠినిజ్ఝానక్ఖన్తియా అహమేతం జానామి అహమేతం పస్సామి – ‘అవిజ్జాపచ్చయా సఙ్ఖారా’’’తి.

‘‘అఞ్ఞత్రేవ, ఆవుసో నారద, సద్ధాయ అఞ్ఞత్ర రుచియా అఞ్ఞత్ర అనుస్సవా అఞ్ఞత్ర ఆకారపరివితక్కా అఞ్ఞత్ర దిట్ఠినిజ్ఝానక్ఖన్తియా అత్థాయస్మతో నారదస్స పచ్చత్తమేవ ఞాణం – ‘జాతినిరోధా జరామరణనిరోధో’’’తి? ‘‘అఞ్ఞత్రేవ, ఆవుసో పవిట్ఠ, సద్ధాయ అఞ్ఞత్ర రుచియా అఞ్ఞత్ర అనుస్సవా అఞ్ఞత్ర ఆకారపరివితక్కా అఞ్ఞత్ర దిట్ఠినిజ్ఝానక్ఖన్తియా అహమేతం జానామి అహమేతం పస్సామి – ‘జాతినిరోధా జరామరణనిరోధో’’’తి.

‘‘అఞ్ఞత్రేవ, ఆవుసో నారద, సద్ధాయ అఞ్ఞత్ర రుచియా అఞ్ఞత్ర అనుస్సవా అఞ్ఞత్ర ఆకారపరివితక్కా అఞ్ఞత్ర దిట్ఠినిజ్ఝానక్ఖన్తియా అత్థాయస్మతో నారదస్స పచ్చత్తమేవ ఞాణం – ‘భవనిరోధా జాతినిరోధోతి…పే… అవిజ్జానిరోధా సఙ్ఖారనిరోధో’’’తి? ‘‘అఞ్ఞత్రేవ, ఆవుసో పవిట్ఠ, సద్ధాయ అఞ్ఞత్ర రుచియా అఞ్ఞత్ర అనుస్సవా అఞ్ఞత్ర ఆకారపరివితక్కా అఞ్ఞత్ర దిట్ఠినిజ్ఝానక్ఖన్తియా అహమేతం జానామి అహమేతం పస్సామి – ‘అవిజ్జానిరోధా సఙ్ఖారనిరోధో’’’తి.

‘‘అఞ్ఞత్రేవ, ఆవుసో నారద, సద్ధాయ అఞ్ఞత్ర రుచియా అఞ్ఞత్ర అనుస్సవా అఞ్ఞత్ర ఆకారపరివితక్కా అఞ్ఞత్ర దిట్ఠినిజ్ఝానక్ఖన్తియా అత్థాయస్మతో నారదస్స పచ్చత్తమేవ ఞాణం – ‘భవనిరోధో నిబ్బాన’’’న్తి? ‘‘అఞ్ఞత్రేవ, ఆవుసో పవిట్ఠ, సద్ధాయ అఞ్ఞత్ర రుచియా అఞ్ఞత్ర అనుస్సవా అఞ్ఞత్ర ఆకారపరివితక్కా అఞ్ఞత్ర దిట్ఠినిజ్ఝానక్ఖన్తియా అహమేతం జానామి అహమేతం పస్సామి – ‘భవనిరోధో నిబ్బాన’’’న్తి.

‘‘తేనహాయస్మా నారదో అరహం ఖీణాసవో’’తి? ‘‘‘భవనిరోధో నిబ్బాన’న్తి ఖో మే, ఆవుసో, యథాభూతం సమ్మప్పఞ్ఞాయ సుదిట్ఠం, న చమ్హి అరహం ఖీణాసవో. సేయ్యథాపి, ఆవుసో, కన్తారమగ్గే ఉదపానో. తత్ర నేవస్స రజ్జు న ఉదకవారకో. అథ పురిసో ఆగచ్ఛేయ్య ఘమ్మాభితత్తో ఘమ్మపరేతో కిలన్తో తసితో పిపాసితో, సో తం ఉదపానం ఓలోకేయ్య. తస్స ‘ఉదక’న్తి హి ఖో ఞాణం అస్స, న చ కాయేన ఫుసిత్వా విహరేయ్య. ఏవమేవ ఖో, ఆవుసో, ‘భవనిరోధో నిబ్బాన’న్తి యథాభూతం సమ్మప్పఞ్ఞాయ సుదిట్ఠం, న చమ్హి అరహం ఖీణాసవో’’తి.

ఏవం వుత్తే, ఆయస్మా ఆనన్దో ఆయస్మన్తం పవిట్ఠం ఏతదవోచ – ‘‘ఏవంవాదీ [ఏవంవాదిం (?)] త్వం, ఆవుసో పవిట్ఠ, ఆయస్మన్తం నారదం కిం వదేసీ’’తి? ‘‘ఏవంవాదాహం, ఆవుసో ఆనన్ద, ఆయస్మన్తం నారదం న కిఞ్చి వదామి అఞ్ఞత్ర కల్యాణా అఞ్ఞత్ర కుసలా’’తి. అట్ఠమం.