౭. వనపత్థసుత్తం

౧౯౦. ఏవం మే సుతం – ఏకం సమయం భగవా సావత్థియం విహరతి జేతవనే అనాథపిణ్డికస్స ఆరామే. తత్ర ఖో భగవా భిక్ఖూ ఆమన్తేసి – ‘‘భిక్ఖవో’’తి. ‘‘భదన్తే’’తి తే భిక్ఖూ భగవతో పచ్చస్సోసుం. భగవా ఏతదవోచ – ‘‘వనపత్థపరియాయం వో, భిక్ఖవే, దేసేస్సామి, తం సుణాథ, సాధుకం మనసికరోథ, భాసిస్సామీ’’తి. ‘‘ఏవం, భన్తే’’తి ఖో తే భిక్ఖూ భగవతో పచ్చస్సోసుం. భగవా ఏతదవోచ –

౧౯౧. ‘‘ఇధ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు అఞ్ఞతరం వనపత్థం ఉపనిస్సాయ విహరతి. తస్స తం వనపత్థం ఉపనిస్సాయ విహరతో అనుపట్ఠితా చేవ సతి న ఉపట్ఠాతి, అసమాహితఞ్చ చిత్తం న సమాధియతి, అపరిక్ఖీణా చ ఆసవా న పరిక్ఖయం గచ్ఛన్తి, అననుప్పత్తఞ్చ అనుత్తరం యోగక్ఖేమం నానుపాపుణాతి. యే చ ఖో ఇమే పబ్బజితేన జీవితపరిక్ఖారా సముదానేతబ్బా – చీవరపిణ్డపాతసేనాసనగిలానప్పచ్చయభేసజ్జపరిక్ఖారా – తే కసిరేన సముదాగచ్ఛన్తి. తేన, భిక్ఖవే, భిక్ఖునా ఇతి పటిసఞ్చిక్ఖితబ్బం – ‘అహం ఖో ఇమం వనపత్థం ఉపనిస్సాయ విహరామి, తస్స మే ఇమం వనపత్థం ఉపనిస్సాయ విహరతో అనుపట్ఠితా చేవ సతి న ఉపట్ఠాతి, అసమాహితఞ్చ చిత్తం న సమాధియతి, అపరిక్ఖీణా చ ఆసవా న పరిక్ఖయం గచ్ఛన్తి, అననుప్పత్తఞ్చ అనుత్తరం యోగక్ఖేమం నానుపాపుణామి. యే చ ఖో ఇమే పబ్బజితేన జీవితపరిక్ఖారా సముదానేతబ్బా – చీవరపిణ్డపాతసేనాసనగిలానప్పచ్చయభేసజ్జపరిక్ఖారా – తే కసిరేన సముదాగచ్ఛన్తీ’తి. తేన, భిక్ఖవే, భిక్ఖునా రత్తిభాగం వా దివసభాగం వా తమ్హా వనపత్థా పక్కమితబ్బం, న వత్థబ్బం.

౧౯౨. ‘‘ఇధ పన, భిక్ఖవే, భిక్ఖు అఞ్ఞతరం వనపత్థం ఉపనిస్సాయ విహరతి. తస్స తం వనపత్థం ఉపనిస్సాయ విహరతో అనుపట్ఠితా చేవ సతి న ఉపట్ఠాతి, అసమాహితఞ్చ చిత్తం న సమాధియతి, అపరిక్ఖీణా చ ఆసవా న పరిక్ఖయం గచ్ఛన్తి, అననుప్పత్తఞ్చ అనుత్తరం యోగక్ఖేమం నానుపాపుణాతి. యే చ ఖో ఇమే పబ్బజితేన జీవితపరిక్ఖారా సముదానేతబ్బా – చీవరపిణ్డపాతసేనాసనగిలానప్పచ్చయభేసజ్జపరిక్ఖారా – తే అప్పకసిరేన సముదాగచ్ఛన్తి. తేన, భిక్ఖవే, భిక్ఖునా ఇతి పటిసఞ్చిక్ఖితబ్బం – ‘అహం ఖో ఇమం వనపత్థం ఉపనిస్సాయ విహరామి. తస్స మే ఇమం వనపత్థం ఉపనిస్సాయ విహరతో అనుపట్ఠితా చేవ సతి న ఉపట్ఠాతి అసమాహితఞ్చ చిత్తం న సమాధియతి, అపరిక్ఖీణా చ ఆసవా న పరిక్ఖయం గచ్ఛన్తి, అననుప్పత్తఞ్చ అనుత్తరం యోగక్ఖేమం నానుపాపుణామి. యే చ ఖో ఇమే పబ్బజితేన జీవితపరిక్ఖారా సముదానేతబ్బా – చీవరపిణ్డపాతసేనాసనగిలానప్పచ్చయభేసజ్జపరిక్ఖారా – తే అప్పకసిరేన సముదాగచ్ఛన్తి. న ఖో పనాహం చీవరహేతు అగారస్మా అనగారియం పబ్బజితో న పిణ్డపాతహేతు…పే… న సేనాసనహేతు…పే… న గిలానప్పచ్చయభేసజ్జపరిక్ఖారహేతు అగారస్మా అనగారియం పబ్బజితో. అథ చ పన మే ఇమం వనపత్థం ఉపనిస్సాయ విహరతో అనుపట్ఠితా చేవ సతి న ఉపట్ఠాతి, అసమాహితఞ్చ చిత్తం న సమాధియతి, అపరిక్ఖీణా చ ఆసవా న పరిక్ఖయం గచ్ఛన్తి, అననుప్పత్తఞ్చ అనుత్తరం యోగక్ఖేమం నానుపాపుణామీ’తి. తేన, భిక్ఖవే, భిక్ఖునా సఙ్ఖాపి తమ్హా వనపత్థా పక్కమితబ్బం, న వత్థబ్బం.

౧౯౩. ‘‘ఇధ పన, భిక్ఖవే, భిక్ఖు అఞ్ఞతరం వనపత్థం ఉపనిస్సాయ విహరతి. తస్స తం వనపత్థం ఉపనిస్సాయ విహరతో అనుపట్ఠితా చేవ సతి ఉపట్ఠాతి, అసమాహితఞ్చ చిత్తం సమాధియతి, అపరిక్ఖీణా చ ఆసవా పరిక్ఖయం గచ్ఛన్తి, అననుప్పత్తఞ్చ అనుత్తరం యోగక్ఖేమం అనుపాపుణాతి. యే చ ఖో ఇమే పబ్బజితేన జీవితపరిక్ఖారా సముదానేతబ్బా – చీవరపిణ్డపాతసేనాసనగిలానప్పచ్చయభేసజ్జపరిక్ఖారా, తే కసిరేన సముదాగచ్ఛన్తి. తేన, భిక్ఖవే, భిక్ఖునా ఇతి పటిసఞ్చిక్ఖితబ్బం – ‘అహం ఖో ఇమం వనపత్థం ఉపనిస్సాయ విహరామి. తస్స మే ఇమం వనపత్థం ఉపనిస్సాయ విహరతో అనుపట్ఠితా చేవ సతి ఉపట్ఠాతి అసమాహితఞ్చ చిత్తం సమాధియతి, అపరిక్ఖీణా చ ఆసవా పరిక్ఖయం గచ్ఛన్తి, అననుప్పత్తఞ్చ అనుత్తరం యోగక్ఖేమం అనుపాపుణామి. యే చ ఖో ఇమే పబ్బజితేన జీవితపరిక్ఖారా సముదానేతబ్బా – చీవరపిణ్డపాతసేనాసనగిలానప్పచ్చయభేసజ్జపరిక్ఖారా – తే కసిరేన సముదాగచ్ఛన్తి. న ఖో పనాహం చీవరహేతు అగారస్మా అనగారియం పబ్బజితో, న పిణ్డపాతహేతు…పే… న సేనాసనహేతు…పే… న గిలానప్పచ్చయభేసజ్జపరిక్ఖారహేతు అగారస్మా అనగారియం పబ్బజితో. అథ చ పన మే ఇమం వనపత్థం ఉపనిస్సాయ విహరతో అనుపట్ఠితా చేవ సతి ఉపట్ఠాతి, అసమాహితఞ్చ చిత్తం సమాధియతి, అపరిక్ఖీణా చ ఆసవా పరిక్ఖయం గచ్ఛన్తి, అననుప్పత్తఞ్చ అనుత్తరం యోగక్ఖేమం అనుపాపుణామీ’తి. తేన, భిక్ఖవే, భిక్ఖునా సఙ్ఖాపి తస్మిం వనపత్థే వత్థబ్బం, న పక్కమితబ్బం.

౧౯౪. ‘‘ఇధ పన, భిక్ఖవే, భిక్ఖు అఞ్ఞతరం వనపత్థం ఉపనిస్సాయ విహరతి. తస్స తం వనపత్థం ఉపనిస్సాయ విహరతో అనుపట్ఠితా చేవ సతి ఉపట్ఠాతి, అసమాహితఞ్చ చిత్తం సమాధియతి, అపరిక్ఖీణా చ ఆసవా పరిక్ఖయం గచ్ఛన్తి, అననుప్పత్తఞ్చ అనుత్తరం యోగక్ఖేమం అనుపాపుణాతి. యే చ ఖో ఇమే పబ్బజితేన జీవితపరిక్ఖారా సముదానేతబ్బా – చీవరపిణ్డపాతసేనాసనగిలానప్పచ్చయభేసజ్జపరిక్ఖారా – తే అప్పకసిరేన సముదాగచ్ఛన్తి. తేన, భిక్ఖవే, భిక్ఖునా ఇతి పటిసఞ్చిక్ఖితబ్బం – ‘అహం ఖో ఇమం వనపత్థం ఉపనిస్సాయ విహరామి. తస్స మే ఇమం వనపత్థం ఉపనిస్సాయ విహరతో అనుపట్ఠితా చేవ సతి ఉపట్ఠాతి అసమాహితఞ్చ చిత్తం సమాధియతి, అపరిక్ఖీణా చ ఆసవా పరిక్ఖయం గచ్ఛన్తి, అననుప్పత్తఞ్చ అనుత్తరం యోగక్ఖేమం అనుపాపుణామి. యే చ ఖో ఇమే పబ్బజితేన జీవితపరిక్ఖారా సముదానేతబ్బా – చీవరపిణ్డపాతసేనాసనగిలానప్పచ్చయభేసజ్జపరిక్ఖారా – తే అప్పకసిరేన సముదాగచ్ఛన్తీ’తి. తేన, భిక్ఖవే, భిక్ఖునా యావజీవమ్పి తస్మిం వనపత్థే వత్థబ్బం, న పక్కమితబ్బం.

౧౯౫. ‘‘ఇధ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు అఞ్ఞతరం గామం ఉపనిస్సాయ విహరతి …పే… అఞ్ఞతరం నిగమం ఉపనిస్సాయ విహరతి…పే… అఞ్ఞతరం నగరం ఉపనిస్సాయ విహరతి…పే… అఞ్ఞతరం జనపదం ఉపనిస్సాయ విహరతి…పే… అఞ్ఞతరం పుగ్గలం ఉపనిస్సాయ విహరతి. తస్స తం పుగ్గలం ఉపనిస్సాయ విహరతో అనుపట్ఠితా చేవ సతి న ఉపట్ఠాతి, అసమాహితఞ్చ చిత్తం న సమాధియతి, అపరిక్ఖీణా చ ఆసవా న పరిక్ఖయం గచ్ఛన్తి, అననుప్పత్తఞ్చ అనుత్తరం యోగక్ఖేమం నానుపాపుణాతి. యే చ ఖో ఇమే పబ్బజితేన జీవితపరిక్ఖారా సముదానేతబ్బా – చీవరపిణ్డపాతసేనాసనగిలానప్పచ్చయభేసజ్జపరిక్ఖారా – తే కసిరేన సముదాగచ్ఛన్తి. తేన, భిక్ఖవే, భిక్ఖునా ఇతి పటిసఞ్చిక్ఖితబ్బం – ‘అహం ఖో ఇమం పుగ్గలం ఉపనిస్సాయ విహరామి. తస్స మే ఇమం పుగ్గలం ఉపనిస్సాయ విహరతో అనుపట్ఠితా చేవ సతి న ఉపట్ఠాతి, అసమాహితఞ్చ చిత్తం న సమాధియతి, అపరిక్ఖీణా చ ఆసవా న పరిక్ఖయం గచ్ఛన్తి, అననుప్పత్తఞ్చ అనుత్తరం యోగక్ఖేమం నానుపాపుణామి. యే చ ఖో ఇమే పబ్బజితేన జీవితపరిక్ఖారా సముదానేతబ్బా – చీవరపిణ్డపాతసేనాసనగిలానప్పచ్చయభేసజ్జపరిక్ఖారా – తే కసిరేన సముదాగచ్ఛన్తీ’తి. తేన, భిక్ఖవే, భిక్ఖునా రత్తిభాగం వా దివసభాగం వా సో పుగ్గలో అనాపుచ్ఛా పక్కమితబ్బం, నానుబన్ధితబ్బో.

౧౯౬. ‘‘ఇధ పన, భిక్ఖవే, భిక్ఖు అఞ్ఞతరం పుగ్గలం ఉపనిస్సాయ విహరతి. తస్స తం పుగ్గలం ఉపనిస్సాయ విహరతో అనుపట్ఠితా చేవ సతి న ఉపట్ఠాతి, అసమాహితఞ్చ చిత్తం న సమాధియతి, అపరిక్ఖీణా చ ఆసవా న పరిక్ఖయం గచ్ఛన్తి, అననుప్పత్తఞ్చ అనుత్తరం యోగక్ఖేమం నానుపాపుణాతి. యే చ ఖో ఇమే పబ్బజితేన జీవితపరిక్ఖారా సముదానేతబ్బా – చీవరపిణ్డపాతసేనాసనగిలానప్పచ్చయభేసజ్జపరిక్ఖారా, తే అప్పకసిరేన సముదాగచ్ఛన్తి. తేన, భిక్ఖవే, భిక్ఖునా ఇతి పటిసఞ్చిక్ఖితబ్బం – ‘అహం ఖో ఇమం పుగ్గలం ఉపనిస్సాయ విహరామి. తస్స మే ఇమం పుగ్గలం ఉపనిస్సాయ విహరతో అనుపట్ఠితా చేవ సతి న ఉపట్ఠాతి, అసమాహితఞ్చ చిత్తం న సమాధియతి, అపరిక్ఖీణా చ ఆసవా న పరిక్ఖయం గచ్ఛన్తి, అననుప్పత్తఞ్చ అనుత్తరం యోగక్ఖేమం నానుపాపుణామి. యే చ ఖో ఇమే పబ్బజితేన జీవితపరిక్ఖారా సముదానేతబ్బా – చీవరపిణ్డపాతసేనాసనగిలానప్పచ్చయభేసజ్జపరిక్ఖారా – తే అప్పకసిరేన సముదాగచ్ఛన్తి. న ఖో పనాహం చీవరహేతు అగారస్మా అనగారియం పబ్బజితో, న పిణ్డపాతహేతు…పే… న సేనాసనహేతు…పే… న గిలానప్పచ్చయభేసజ్జపరిక్ఖారహేతు అగారస్మా అనగారియం పబ్బజితో. అథ చ పన మే ఇమం పుగ్గలం ఉపనిస్సాయ విహరతో అనుపట్ఠితా చేవ సతి న ఉపట్ఠాతి, అసమాహితఞ్చ చిత్తం న సమాధియతి, అపరిక్ఖీణా చ ఆసవా న పరిక్ఖయం గచ్ఛన్తి, అననుప్పత్తఞ్చ అనుత్తరం యోగక్ఖేమం నానుపాపుణామీ’తి. తేన, భిక్ఖవే, భిక్ఖునా సఙ్ఖాపి సో పుగ్గలో ఆపుచ్ఛా పక్కమితబ్బం, నానుబన్ధితబ్బో.

౧౯౭. ‘‘ఇధ పన, భిక్ఖవే, భిక్ఖు అఞ్ఞతరం పుగ్గలం ఉపనిస్సాయ విహరతి. తస్స తం పుగ్గలం ఉపనిస్సాయ విహరతో అనుపట్ఠితా చేవ సతి ఉపట్ఠాతి, అసమాహితఞ్చ చిత్తం సమాధియతి, అపరిక్ఖీణా చ ఆసవా పరిక్ఖయం గచ్ఛన్తి, అననుప్పత్తఞ్చ అనుత్తరం యోగక్ఖేమం అనుపాపుణాతి. యే చ ఖో ఇమే పబ్బజితేన జీవితపరిక్ఖారా సముదానేతబ్బా – చీవరపిణ్డపాతసేనాసనగిలానప్పచ్చయభేసజ్జపరిక్ఖారా – తే కసిరేన సముదాగచ్ఛన్తి. తేన, భిక్ఖవే, భిక్ఖునా ఇతి పటిసఞ్చిక్ఖితబ్బం – ‘అహం ఖో ఇమం పుగ్గలం ఉపనిస్సాయ విహరామి. తస్స మే ఇమం పుగ్గలం ఉపనిస్సాయ విహరతో అనుపట్ఠితా చేవ సతి ఉపట్ఠాతి, అసమాహితఞ్చ చిత్తం సమాధియతి, అపరిక్ఖీణా చ ఆసవా పరిక్ఖయం గచ్ఛన్తి, అననుప్పత్తఞ్చ అనుత్తరం యోగక్ఖేమం అనుపాపుణామి. యే చ ఖో ఇమే పబ్బజితేన జీవితపరిక్ఖారా సముదానేతబ్బా – చీవరపిణ్డపాతసేనాసనగిలానప్పచ్చయభేసజ్జపరిక్ఖారా – తే కసిరేన సముదాగచ్ఛన్తి. న ఖో పనాహం చీవరహేతు అగారస్మా అనగారియం పబ్బజితో, న పిణ్డపాతహేతు…పే… న సేనాసనహేతు…పే… న గిలానప్పచ్చయభేసజ్జపరిక్ఖారహేతు అగారస్మా అనగారియం పబ్బజితో. అథ చ పన మే ఇమం పుగ్గలం ఉపనిస్సాయ విహరతో అనుపట్ఠితా చేవ సతి ఉపట్ఠాతి, అసమాహితఞ్చ చిత్తం సమాధియతి, అపరిక్ఖీణా చ ఆసవా పరిక్ఖయం గచ్ఛన్తి, అననుప్పత్తఞ్చ అనుత్తరం యోగక్ఖేమం అనుపాపుణామీ’తి. తేన, భిక్ఖవే, భిక్ఖునా సఙ్ఖాపి సో పుగ్గలో అనుబన్ధితబ్బో, న పక్కమితబ్బం.

౧౯౮. ‘‘ఇధ పన, భిక్ఖవే, భిక్ఖు అఞ్ఞతరం పుగ్గలం ఉపనిస్సాయ విహరతి. తస్స తం పుగ్గలం ఉపనిస్సాయ విహరతో అనుపట్ఠితా చేవ సతి ఉపట్ఠాతి, అసమాహితఞ్చ చిత్తం సమాధియతి, అపరిక్ఖీణా చ ఆసవా పరిక్ఖయం గచ్ఛన్తి, అననుప్పత్తఞ్చ అనుత్తరం యోగక్ఖేమం అనుపాపుణాతి. యే చ ఖో ఇమే పబ్బజితేన జీవితపరిక్ఖారా సముదానేతబ్బా – చీవరపిణ్డపాతసేనాసనగిలానప్పచ్చయభేసజ్జపరిక్ఖారా – తే అప్పకసిరేన సముదాగచ్ఛన్తి. తేన, భిక్ఖవే, భిక్ఖునా ఇతి పటిసఞ్చిక్ఖితబ్బం – ‘అహం ఖో ఇమం పుగ్గలం ఉపనిస్సాయ విహరామి. తస్స మే ఇమం పుగ్గలం ఉపనిస్సాయ విహరతో అనుపట్ఠితా చేవ సతి ఉపట్ఠాతి, అసమాహితఞ్చ చిత్తం సమాధియతి, అపరిక్ఖీణా చ ఆసవా పరిక్ఖయం గచ్ఛన్తి, అననుప్పత్తఞ్చ అనుత్తరం యోగక్ఖేమం అనుపాపుణామి. యే చ ఖో ఇమే పబ్బజితేన జీవితపరిక్ఖారా సముదానేతబ్బా – చీవరపిణ్డపాతసేనాసనగిలానప్పచ్చయభేసజ్జపరిక్ఖారా – తే అప్పకసిరేన సముదాగచ్ఛన్తీ’తి. తేన, భిక్ఖవే, భిక్ఖునా యావజీవమ్పి సో పుగ్గలో అనుబన్ధితబ్బో, న పక్కమితబ్బం, అపి పనుజ్జమానేనపీ’’తి [అపి పణుజ్జమానేనాతి (?)].

ఇదమవోచ భగవా. అత్తమనా తే భిక్ఖూ భగవతో భాసితం అభినన్దున్తి.

వనపత్థసుత్తం నిట్ఠితం సత్తమం.