౨. ఉబ్బరివగ్గో
౧. సంసారమోచకపేతివత్థు
౯౫. ‘‘నగ్గా దుబ్బణ్ణరూపాసి, కిసా ధమనిసన్థతా;
ఉప్ఫాసులికే [ఉప్పాసుళికే (క.)] కిసికే, కా ను త్వం ఇధ తిట్ఠసీ’’తి.
౯౬. ‘‘అహం భదన్తే పేతీమ్హి, దుగ్గతా యమలోకికా;
పాపకమ్మం కరిత్వాన, పేతలోకం ఇతో గతా’’తి.
౯౭. ‘‘కిం ను కాయేన వాచాయ, మనసా దుక్కటం కతం;
కిస్స కమ్మవిపాకేన, పేతలోకం ఇతో గతా’’తి.
౯౮. ‘‘అనుకమ్పకా మయ్హం నాహేసుం భన్తే, పితా చ మాతా అథవాపి ఞాతకా;
యే మం నియోజేయ్యుం దదాహి దానం, పసన్నచిత్తా సమణబ్రాహ్మణానం.
౯౯. ‘‘ఇతో అహం వస్ససతాని పఞ్చ, యం ఏవరూపా విచరామి నగ్గా;
ఖుదాయ తణ్హాయ చ ఖజ్జమానా, పాపస్స కమ్మస్స ఫలం మమేదం.
౧౦౦. ‘‘వన్దామి తం అయ్య పసన్నచిత్తా, అనుకమ్ప మం వీర మహానుభావ;
దత్వా చ మే ఆదిస యం హి కిఞ్చి, మోచేహి మం దుగ్గతియా భదన్తే’’తి.
౧౦౧. సాధూతి సో పటిస్సుత్వా, సారిపుత్తోనుకమ్పకో;
భిక్ఖూనం ఆలోపం దత్వా, పాణిమత్తఞ్చ చోళకం;
థాలకస్స చ పానీయం, తస్సా దక్ఖిణమాదిసి.
౧౦౨. సమనన్తరానుద్దిట్ఠే, విపాకో ఉదపజ్జథ;
భోజనచ్ఛాదనపానీయం, దక్ఖిణాయ ఇదం ఫలం.
౧౦౩. తతో సుద్ధా సుచివసనా, కాసికుత్తమధారినీ;
విచిత్తవత్థాభరణా, సారిపుత్తం ఉపసఙ్కమి.
౧౦౪. ‘‘అభిక్కన్తేన వణ్ణేన, యా త్వం తిట్ఠసి దేవతే;
ఓభాసేన్తీ దిసా సబ్బా, ఓసధీ వియ తారకా.
౧౦౫. ‘‘కేన తేతాదిసో వణ్ణో, కేన తే ఇధ మిజ్ఝతి;
ఉప్పజ్జన్తి చ తే భోగా, యే కేచి మనసో పియా.
౧౦౬. ‘‘పుచ్ఛామి తం దేవి మహానుభావే, మనుస్సభూతా కిమకాసి పుఞ్ఞం;
కేనాసి ఏవం జలితానుభావా, వణ్ణో చ తే సబ్బదిసా పభాసతీ’’తి.
౧౦౭. ‘‘ఉప్పణ్డుకిం కిసం ఛాతం, నగ్గం సమ్పతితచ్ఛవిం [ఆపతితచ్ఛవిం (సీ.)];
ముని కారుణికో లోకే, తం మం అద్దక్ఖి దుగ్గతం.
౧౦౮. ‘‘భిక్ఖూనం ఆలోపం దత్వా, పాణిమత్తఞ్చ చోళకం;
థాలకస్స చ పానీయం, మమ దక్ఖిణమాదిసి.
౧౦౯. ‘‘ఆలోపస్స ఫలం పస్స, భత్తం వస్ససతం దస;
భుఞ్జామి కామకామినీ, అనేకరసబ్యఞ్జనం.
౧౧౦. ‘‘పాణిమత్తస్స చోళస్స, విపాకం పస్స యాదిసం;
యావతా నన్దరాజస్స, విజితస్మిం పటిచ్ఛదా.
౧౧౧. ‘‘తతో బహుతరా భన్తే, వత్థానచ్ఛాదనాని మే;
కోసేయ్యకమ్బలీయాని, ఖోమకప్పాసికాని చ.
౧౧౨. ‘‘విపులా చ మహగ్ఘా చ, తేపాకాసేవలమ్బరే;
సాహం తం పరిదహామి, యం యం హి మనసో పియం.
౧౧౩. ‘‘థాలకస్స చ పానీయం, విపాకం పస్స యాదిసం;
గమ్భీరా చతురస్సా చ, పోక్ఖరఞ్ఞో సునిమ్మితా.
౧౧౪. ‘‘సేతోదకా సుప్పతిత్థా, సీతా అప్పటిగన్ధియా;
పదుముప్పలసఞ్ఛన్నా, వారికిఞ్జక్ఖపూరితా.
౧౧౫. ‘‘సాహం రమామి కీళామి, మోదామి అకుతోభయా;
మునిం కారుణికం లోకే, భన్తే వన్దితుమాగతా’’తి.
సంసారమోచకపేతివత్థు పఠమం.
౨. సారిపుత్తత్థేరమాతుపేతివత్థు
౧౧౬. ‘‘నగ్గా దుబ్బణ్ణరూపాసి, కిసా ధమనిసన్థతా;
ఉప్ఫాసులికే కిసికే, కా ను త్వం ఇధ తిట్ఠసి’’.
౧౧౭. ‘‘అహం తే సకియా మాతా, పుబ్బే అఞ్ఞాసు జాతీసు;
ఉపపన్నా పేత్తివిసయం, ఖుప్పిపాససమప్పితా.
౧౧౮. ‘‘ఛడ్డితం ఖిపితం ఖేళం, సిఙ్ఘాణికం సిలేసుమం;
వసఞ్చ డయ్హమానానం, విజాతానఞ్చ లోహితం.
౧౧౯. ‘‘వణికానఞ్చ యం ఘాన-సీసచ్ఛిన్నాన లోహితం;
ఖుదాపరేతా భుఞ్జామి, ఇత్థిపురిసనిస్సితం.
౧౨౦. ‘‘పుబ్బలోహితం భక్ఖామి [పుబ్బలోహితభక్ఖాస్మి (సీ.)], పసూనం మానుసాన చ;
అలేణా అనగారా చ, నీలమఞ్చపరాయణా.
౧౨౧. ‘‘దేహి పుత్తక మే దానం, దత్వా అన్వాదిసాహి మే;
అప్పేవ నామ ముచ్చేయ్యం, పుబ్బలోహితభోజనా’’తి.
౧౨౨. మాతుయా వచనం సుత్వా, ఉపతిస్సోనుకమ్పకో;
ఆమన్తయి మోగ్గల్లానం, అనురుద్ధఞ్చ కప్పినం.
౧౨౩. చతస్సో కుటియో కత్వా, సఙ్ఘే చాతుద్దిసే అదా;
కుటియో అన్నపానఞ్చ, మాతు దక్ఖిణమాదిసీ.
౧౨౪. సమనన్తరానుద్దిట్ఠే, విపాకో ఉదపజ్జథ;
భోజనం పానీయం వత్థం, దక్ఖిణాయ ఇదం ఫలం.
౧౨౫. తతో సుద్ధా సుచివసనా, కాసికుత్తమధారినీ;
విచిత్తవత్థాభరణా, కోలితం ఉపసఙ్కమి.
౧౨౬. ‘‘అభిక్కన్తేన వణ్ణేన, యా త్వం తిట్ఠసి దేవతే;
ఓభాసేన్తీ దిసా సబ్బా, ఓసధీ వియ తారకా.
౧౨౭. ‘‘కేన తేతాదిసో వణ్ణో, కేన తే ఇధ మిజ్ఝతి;
ఉప్పజ్జన్తి చ తే భోగా, యే కేచి మనసో పియా.
౧౨౮. ‘‘పుచ్ఛామి తం దేవి మహానుభావే, మనుస్సభూతా కిమకాసి పుఞ్ఞం;
కేనాసి ఏవం జలితానుభావా, వణ్ణో చ తే సబ్బదిసా పభాసతీ’’తి.
౧౨౯. ‘‘సారిపుత్తస్సాహం మాతా, పుబ్బే అఞ్ఞాసు జాతీసు;
ఉపపన్నా పేత్తివిసయం, ఖుప్పిపాససమప్పితా.
౧౩౦. ‘‘ఛడ్డితం ఖిపితం ఖేళం, సిఙ్ఘాణికం సిలేసుమం;
వసఞ్చ డయ్హమానానం, విజాతానఞ్చ లోహితం.
౧౩౧. ‘‘వణికానఞ్చ యం ఘాన-సీసచ్ఛిన్నాన లోహితం;
ఖుదాపరేతా భుఞ్జామి, ఇత్థిపురిసనిస్సితం.
౧౩౨. ‘‘పుబ్బలోహితం భక్ఖిస్సం, పసూనం మానుసాన చ;
అలేణా అనగారా చ, నీలమఞ్చపరాయణా.
౧౩౩. ‘‘సారిపుత్తస్స దానేన, మోదామి అకుతోభయా;
మునిం కారుణికం లోకే, భన్తే వన్దితుమాగతా’’తి.
సారిపుత్తత్థేరస్స మాతుపేతివత్థు దుతియం.
౩. మత్తాపేతివత్థు
౧౩౪. ‘‘నగ్గా దుబ్బణ్ణరూపాసి, కిసా ధమనిసన్థతా;
ఉప్ఫాసులికే కిసికే, కా ను త్వం ఇధ తిట్ఠసీ’’తి.
౧౩౫. ‘‘అహం మత్తా తువం తిస్సా, సపత్తీ తే పురే అహుం;
పాపకమ్మం కరిత్వాన, పేతలోకం ఇతో గతా’’తి.
౧౩౬. ‘‘కిం ను కాయేన వాచాయ, మనసా దుక్కటం కతం;
కిస్స కమ్మవిపాకేన, పేతలోకం ఇతో గతా’’తి.
౧౩౭. ‘‘చణ్డీ చ ఫరుసా చాసిం, ఇస్సుకీ మచ్ఛరీ సఠా [సఠీ (సీ.)];
తాహం దురుత్తం వత్వాన, పేతలోకం ఇతో గతా’’తి.
౧౩౮. సబ్బం [సచ్చం (క.)] అహమ్పి జానామి, యథా త్వం చణ్డికా అహు;
అఞ్ఞఞ్చ ఖో తం పుచ్ఛామి, కేనాసి పంసుకున్థితా’’తి.
౧౩౯. ‘‘సీసంన్హాతా తువం ఆసి, సుచివత్థా అలఙ్కతా;
అహఞ్చ ఖో [ఖో తం (సీ. క.)] అధిమత్తం, సమలఙ్కతతరా తయా.
౧౪౦. ‘‘తస్సా మే పేక్ఖమానాయ, సామికేన సమన్తయి;
తతో మే ఇస్సా విపులా, కోధో మే సమజాయథ.
౧౪౧. ‘‘తతో పంసుం గహేత్వాన, పంసునా తం హి ఓకిరిం [తం వికీరిహం (స్యా. క.)];
తస్స కమ్మవిపాకేన, తేనమ్హి పంసుకున్థితా’’తి.
౧౪౨. ‘‘సచ్చం అహమ్పి జానామి, పంసునా మం త్వమోకిరి;
అఞ్ఞఞ్చ ఖో తం పుచ్ఛామి, కేన ఖజ్జసి కచ్ఛుయా’’తి.
౧౪౩. ‘‘భేసజ్జహారీ ఉభయో, వనన్తం అగమిమ్హసే;
త్వఞ్చ భేసజ్జమాహరి, అహఞ్చ కపికచ్ఛునో.
౧౪౪. ‘‘తస్సా త్యాజానమానాయ, సేయ్యం త్యాహం సమోకిరిం;
తస్స కమ్మవిపాకేన, తేన ఖజ్జామి కచ్ఛుయా’’తి.
౧౪౫. ‘‘సచ్చం అహమ్పి జానామి, సేయ్యం మే త్వం సమోకిరి;
అఞ్ఞఞ్చ ఖో తం పుచ్ఛామి, కేనాసి నగ్గియా తువ’’న్తి.
౧౪౬. ‘‘సహాయానం సమయో ఆసి, ఞాతీనం సమితీ అహు;
త్వఞ్చ ఆమన్తితా ఆసి, ససామినీ నో చ ఖో అహం.
౧౪౭. ‘‘తస్సా త్యాజానమానాయ, దుస్సం త్యాహం అపానుదిం;
తస్స కమ్మవిపాకేన, తేనమ్హి నగ్గియా అహ’’న్తి.
౧౪౮. ‘‘సచ్చం అహమ్పి జానామి, దుస్సం మే త్వం అపానుది;
అఞ్ఞఞ్చ ఖో తం పుచ్ఛామి, కేనాసి గూథగన్ధినీ’’తి.
౧౪౯. ‘‘తవ గన్ధఞ్చ మాలఞ్చ, పచ్చగ్ఘఞ్చ విలేపనం;
గూథకూపే అధారేసిం [అధారేసిం (క.)], తం పాపం పకతం మయా;
తస్స కమ్మవిపాకేన, తేనమ్హి గూథగన్ధినీ’’తి.
౧౫౦. ‘‘సచ్చం అహమ్పి జానామి, తం పాపం పకతం తయా;
అఞ్ఞఞ్చ ఖో తం పుచ్ఛామి, కేనాసి దుగ్గతా తువ’’న్తి.
౧౫౧. ‘‘ఉభిన్నం సమకం ఆసి, యం గేహే విజ్జతే ధనం;
సన్తేసు దేయ్యధమ్మేసు, దీపం నాకాసిమత్తనో;
తస్స కమ్మవిపాకేన, తేనమ్హి దుగ్గతా అహం.
౧౫౨. ‘‘తదేవ మం త్వం అవచ, ‘పాపకమ్మం నిసేవసి;
న హి పాపేహి కమ్మేహి, సులభా హోతి సుగ్గతీ’’’తి.
౧౫౩. ‘‘వామతో మం త్వం పచ్చేసి, అథోపి మం ఉసూయసి;
పస్స పాపానం కమ్మానం, విపాకో హోతి యాదిసో.
౧౫౪. ‘‘తే ఘరా తా చ దాసియో [తే ఘరదాసియో ఆసుం (సీ. స్యా.), తే ఘరే దాసియో చేవ (క.)], తానేవాభరణానిమే;
తే అఞ్ఞే పరిచారేన్తి, న భోగా హోన్తి సస్సతా.
౧౫౫. ‘‘ఇదాని భూతస్స పితా, ఆపణా గేహమేహితి;
అప్పేవ తే దదే కిఞ్చి, మా సు తావ ఇతో అగా’’తి.
౧౫౬. ‘‘నగ్గా దుబ్బణ్ణరూపామ్హి, కిసా ధమనిసన్థతా;
కోపీనమేతం ఇత్థీనం, మా మం భూతపితాద్దసా’’తి.
౧౫౭. ‘‘హన్ద కిం వా త్యాహం [కిం త్యాహం (సీ. స్యా.), కిం వతాహం (క.)] దమ్మి, కిం వా తేధ [కిం వా చ తే (సీ. స్యా.), కిం విధ తే (క.)] కరోమహం;
యేన త్వం సుఖితా అస్స, సబ్బకామసమిద్ధినీ’’తి.
౧౫౮. ‘‘చత్తారో భిక్ఖూ సఙ్ఘతో, చత్తారో పన పుగ్గలా;
అట్ఠ భిక్ఖూ భోజయిత్వా, మమ దక్ఖిణమాదిస;
తదాహం సుఖితా హేస్సం, సబ్బకామసమిద్ధినీ’’తి.
౧౫౯. సాధూతి సా పటిస్సుత్వా, భోజయిత్వాట్ఠ భిక్ఖవో;
వత్థేహచ్ఛాదయిత్వాన, తస్సా దక్ఖిణమాదిసీ.
౧౬౦. సమనన్తరానుద్దిట్ఠే, విపాకో ఉదపజ్జథ;
భోజనచ్ఛాదనపానీయం, దక్ఖిణాయ ఇదం ఫలం.
౧౬౧. తతో సుద్ధా సుచివసనా, కాసికుత్తమధారినీ;
విచిత్తవత్థాభరణా, సపత్తిం ఉపసఙ్కమి.
౧౬౨. ‘‘అభిక్కన్తేన వణ్ణేన, యా త్వం తిట్ఠసి దేవతే;
ఓభాసేన్తీ దిసా సబ్బా, ఓసధీ వియ తారకా.
౧౬౩. ‘‘కేన తేతాదిసో వణ్ణో, కేన తే ఇధ మిజ్ఝతి;
ఉప్పజ్జన్తి చ తే భోగా, యే కేచి మనసో పియా.
౧౬౪. ‘‘పుచ్ఛామి తం దేవి మహానుభావే, మనుస్సభూతా కిమకాసి పుఞ్ఞం;
కేనాసి ఏవం జలితానుభావా, వణ్ణో చ తే సబ్బదిసా పభాసతీ’’తి.