౫. ఇన్ద్రియసమోధానం

౨౦౪. పుథుజ్జనో సమాధిం భావేన్తో కతిహాకారేహి ఉపట్ఠానకుసలో హోతి? సేక్ఖో సమాధిం భావేన్తో కతిహాకారేహి ఉపట్ఠానకుసలో హోతి? వీతరాగో సమాధిం భావేన్తో కతిహాకారేహి ఉపట్ఠానకుసలో హోతి? పుథుజ్జనో సమాధిం భావేన్తో సత్తహి ఆకారేహి ఉపట్ఠానకుసలో హోతి. సేక్ఖో సమాధిం భావేన్తో అట్ఠహి ఆకారేహి ఉపట్ఠానకుసలో హోతి. వీతరాగో సమాధిం భావేన్తో దసహి ఆకారేహి ఉపట్ఠానకుసలో హోతి.

పుథుజ్జనో సమాధిం భావేన్తో కతమేహి సత్తహాకారేహి ఉపట్ఠానకుసలో హోతి? ఆవజ్జితత్తా ఆరమ్మణూపట్ఠానకుసలో హోతి, సమథనిమిత్తూపట్ఠానకుసలో హోతి, పగ్గహనిమిత్తూపట్ఠానకుసలో హోతి, అవిక్ఖేపూపట్ఠానకుసలో హోతి, ఓభాసూపట్ఠానకుసలో హోతి, సమ్పహంసనూపట్ఠానకుసలో హోతి, ఉపేక్ఖూపట్ఠానకుసలో హోతి – పుథుజ్జనో సమాధిం భావేన్తో ఇమేహి సత్తహి ఆకారేహి ఉపట్ఠానకుసలో హోతి.

సేక్ఖో సమాధిం భావేన్తో కతమేహి అట్ఠహి ఆకారేహి ఉపట్ఠానకుసలో హోతి? ఆవజ్జితత్తా ఆరమ్మణూపట్ఠానకుసలో హోతి, సమథనిమిత్తూపట్ఠానకుసలో హోతి, పగ్గహనిమిత్తూపట్ఠానకుసలో హోతి, అవిక్ఖేపూపట్ఠానకుసలో హోతి, ఓభాసూపట్ఠానకుసలో హోతి, సమ్పహంసనూపట్ఠానకుసలో హోతి, ఉపేక్ఖూపట్ఠానకుసలో హోతి, ఏకత్తూపట్ఠానకుసలో హోతి – సేక్ఖో సమాధిం భావేన్తో ఇమేహి అట్ఠహి ఆకారేహి ఉపట్ఠానకుసలో హోతి.

వీతరాగో సమాధిం భావేన్తో కతమేహి దసహి ఆకారేహి ఉపట్ఠానకుసలో హోతి? ఆవజ్జితత్తా ఆరమ్మణూపట్ఠానకుసలో హోతి…పే… ఏకత్తూపట్ఠానకుసలో హోతి, ఞాణూపట్ఠానకుసలో హోతి, విముత్తూపట్ఠానకుసలో హోతి – వీతరాగో సమాధిం భావేన్తో ఇమేహి దసహి ఆకారేహి ఉపట్ఠానకుసలో హోతి.

౨౦౫. పుథుజ్జనో విపస్సనం భావేన్తో కతిహాకారేహి ఉపట్ఠానకుసలో హోతి, కతిహాకారేహి అనుపట్ఠానకుసలో హోతి? సేక్ఖో విపస్సనం భావేన్తో కతిహాకారేహి ఉపట్ఠానకుసలో హోతి, కతిహాకారేహి అనుపట్ఠానకుసలో హోతి? వీతరాగో విపస్సనం భావేన్తో కతిహాకారేహి ఉపట్ఠానకుసలో హోతి, కతిహాకారేహి అనుపట్ఠానకుసలో హోతి?

పుథుజ్జనో విపస్సనం భావేన్తో నవహి ఆకారేహి ఉపట్ఠానకుసలో హోతి, నవహి ఆకారేహి అనుపట్ఠానకుసలో హోతి. సేక్ఖో విపస్సనం భావేన్తో దసహి ఆకారేహి ఉపట్ఠానకుసలో హోతి, దసహి ఆకారేహి అనుపట్ఠానకుసలో హోతి. వీతరాగో విపస్సనం భావేన్తో ద్వాదసహి ఆకారేహి ఉపట్ఠానకుసలో హోతి, ద్వాదసహి ఆకారేహి అనుపట్ఠానకుసలో హోతి.

పుథుజ్జనో విపస్సనం భావేన్తో కతమేహి నవహి ఆకారేహి ఉపట్ఠానకుసలో హోతి, కతమేహి నవహి ఆకారేహి అనుపట్ఠానకుసలో హోతి? అనిచ్చతో ఉపట్ఠానకుసలో హోతి, నిచ్చతో అనుపట్ఠానకుసలో హోతి. దుక్ఖతో ఉపట్ఠానకుసలో హోతి, సుఖతో అనుపట్ఠానకుసలో హోతి. అనత్తతో ఉపట్ఠానకుసలో హోతి, అత్తతో అనుపట్ఠానకుసలో హోతి. ఖయతో ఉపట్ఠానకుసలో హోతి, ఘనతో అనుపట్ఠానకుసలో హోతి. వయతో ఉపట్ఠానకుసలో హోతి, ఆయూహనానుపట్ఠానకుసలో హోతి. విపరిణామూపట్ఠానకుసలో హోతి, ధువతో అనుపట్ఠానకుసలో హోతి. అనిమిత్తూపట్ఠానకుసలో హోతి, నిమిత్తానుపట్ఠానకుసలో హోతి. అప్పణిహితూపట్ఠానకుసలో హోతి, పణిధిఅనుపట్ఠానకుసలో [పణిధానుపట్ఠానకుసలో (స్యా.)] హోతి. సుఞ్ఞతూపట్ఠానకుసలో హోతి, అభినివేసానుపట్ఠానకుసలో హోతి – పుథుజ్జనో విపస్సనం భావేన్తో ఇమేహి నవహి ఆకారేహి ఉపట్ఠానకుసలో హోతి, ఇమేహి నవహి ఆకారేహి అనుపట్ఠానకుసలో హోతి.

౨౦౬. సేక్ఖో విపస్సనం భావేన్తో కతమేహి దసహి ఆకారేహి ఉపట్ఠానకుసలో హోతి, కతమేహి దసహి ఆకారేహి అనుపట్ఠానకుసలో హోతి? అనిచ్చతో ఉపట్ఠానకుసలో హోతి, నిచ్చతో అనుపట్ఠానకుసలో హోతి…పే… సుఞ్ఞతూపట్ఠానకుసలో హోతి, అభినివేసానూపట్ఠానకుసలో హోతి. ఞాణూపట్ఠానకుసలో హోతి, అఞాణఅనుపట్ఠానకుసలో హోతి – సేక్ఖో విపస్సనం భావేన్తో ఇమేహి దసహి ఆకారేహి ఉపట్ఠానకుసలో హోతి, ఇమేహి దసహి ఆకారేహి అనుపట్ఠానకుసలో హోతి.

వీతరాగో విపస్సనం భావేన్తో కతమేహి ద్వాదసహి ఆకారేహి ఉపట్ఠానకుసలో హోతి, కతమేహి ద్వాదసహి ఆకారేహి అనుపట్ఠానకుసలో హోతి? అనిచ్చతో ఉపట్ఠానకుసలో హోతి, నిచ్చతో అనుపట్ఠానకుసలో హోతి…పే… ఞాణూపట్ఠానకుసలో హోతి, అఞాణానుపట్ఠానకుసలో హోతి. విసఞ్ఞోగూపట్ఠానకుసలో హోతి, సఞ్ఞోగానుపట్ఠానకుసలో హోతి. నిరోధూపట్ఠానకుసలో హోతి, సఙ్ఖారానుపట్ఠానకుసలో హోతి – వీతరాగో విపస్సనం భావేన్తో ఇమేహి ద్వాదసహి ఆకారేహి ఉపట్ఠానకుసలో హోతి, ఇమేహి ద్వాదసహి ఆకారేహి అనుపట్ఠానకుసలో హోతి.

ఆవజ్జితత్తా ఆరమ్మణూపట్ఠానకుసలవసేన ఇన్ద్రియాని సమోధానేతి, గోచరఞ్చ పజానాతి, సమత్థఞ్చ పటివిజ్ఝతి…పే… ధమ్మే సమోధానేతి, గోచరఞ్చ పజానాతి, సమత్థఞ్చ పటివిజ్ఝతి. ఇన్ద్రియాని సమోధానేతీతి కథం ఇన్ద్రియాని సమోధానేతి? అధిమోక్ఖట్ఠేన సద్ధిన్ద్రియం సమోధానేతి…పే… సమథనిమిత్తూపట్ఠానకుసలవసేన, పగ్గహనిమిత్తూపట్ఠానకుసలవసేన, అవిక్ఖేపూపట్ఠానకుసలవసేన, ఓభాసూపట్ఠానకుసలవసేన, సమ్పహంసనూపట్ఠానకుసలవసేన, ఉపేక్ఖూపట్ఠానకుసలవసేన, ఏకత్తూపట్ఠానకుసలవసేన, ఞాణూపట్ఠానకుసలవసేన, విముత్తూపట్ఠానకుసలవసేన.

అనిచ్చతో ఉపట్ఠానకుసలవసేన, నిచ్చతో అనుపట్ఠానకుసలవసేన, దుక్ఖతో ఉపట్ఠానకుసలవసేన, సుఖతో అనుపట్ఠానకుసలవసేన, అనత్తతో ఉపట్ఠానకుసలవసేన, అత్తతో అనుపట్ఠానకుసలవసేన, ఖయతో ఉపట్ఠానకుసలవసేన, ఘనతో అనుపట్ఠానకుసలవసేన, వయతో ఉపట్ఠానకుసలవసేన, ఆయూహనానుపట్ఠానకుసలవసేన, విపరిణామూపట్ఠానకుసలవసేన, ధువతో అనుపట్ఠానకుసలవసేన, అనిమిత్తూపట్ఠానకుసలవసేన, నిమిత్తానుపట్ఠానకుసలవసేన, అప్పణిహితూపట్ఠానకుసలవసేన, పణిధిఅనుపట్ఠానకుసలవసేన, సుఞ్ఞతూపట్ఠానకుసలవసేన, అభినివేసానుపట్ఠానకుసలవసేన, ఞాణూపట్ఠానకుసలవసేన, అఞాణానుపట్ఠానకుసలవసేన, విసఞ్ఞోగూపట్ఠానకుసలవసేన, సఞ్ఞోగానుపట్ఠానకుసలవసేన, నిరోధూపట్ఠానకుసలవసేన, సఙ్ఖారానుపట్ఠానకుసలవసేన ఇన్ద్రియాని సమోధానేతి, గోచరఞ్చ పజానాతి, సమత్థఞ్చ పటివిజ్ఝతి.

౨౦౭. చతుసట్ఠియా ఆకారేహి తిణ్ణన్నం ఇన్ద్రియానం వసీభావతాపఞ్ఞా ఆసవానం ఖయే ఞాణం. కతమేసం తిణ్ణన్నం ఇన్ద్రియానం? అనఞ్ఞాతఞ్ఞస్సామీతిన్ద్రియస్స, అఞ్ఞిన్ద్రియస్స, అఞ్ఞాతావిన్ద్రియస్స.

అనఞ్ఞాతఞ్ఞస్సామీతిన్ద్రియం కతి ఠానాని గచ్ఛతి? అఞ్ఞిన్ద్రియం కతి ఠానాని గచ్ఛతి? అఞ్ఞాతావిన్ద్రియం కతి ఠానాని గచ్ఛతి? అనఞ్ఞాతఞ్ఞస్సామీతిన్ద్రియం ఏకం ఠానం గచ్ఛతి – సోతాపత్తిమగ్గం. అఞ్ఞిన్ద్రియం ఛ ఠానాని గచ్ఛతి – సోతాపత్తిఫలం, సకదాగామిమగ్గం, సకదాగామిఫలం, అనాగామిమగ్గం, అనాగామిఫలం, అరహత్తమగ్గం. అఞ్ఞాతావిన్ద్రియం ఏకం ఠానం గచ్ఛతి – అరహత్తఫలం.

సోతాపత్తిమగ్గక్ఖణే అనఞ్ఞాతఞ్ఞస్సామీతిన్ద్రియస్స సద్ధిన్ద్రియం అధిమోక్ఖపరివారం హోతి, వీరియిన్ద్రియం పగ్గహపరివారం హోతి, సతిన్ద్రియం ఉపట్ఠానపరివారం హోతి, సమాధిన్ద్రియం అవిక్ఖేపపరివారం హోతి, పఞ్ఞిన్ద్రియం దస్సనపరివారం హోతి, మనిన్ద్రియం విజాననపరివారం హోతి, సోమనస్సిన్ద్రియం అభిసన్దనపరివారం హోతి, జీవితిన్ద్రియం పవత్తసన్తతాధిపతేయ్యపరివారం హోతి. సోతాపత్తిమగ్గక్ఖణే జాతా ధమ్మా, ఠపేత్వా చిత్తసముట్ఠానం రూపం, సబ్బేవ కుసలా హోన్తి, సబ్బేవ అనాసవా హోన్తి, సబ్బేవ నియ్యానికా హోన్తి, సబ్బేవ అపచయగామినో హోన్తి, సబ్బేవ లోకుత్తరా హోన్తి, సబ్బేవ నిబ్బానారమ్మణా హోన్తి. సోతాపత్తిమగ్గక్ఖణే అనఞ్ఞాతఞ్ఞస్సామీతిన్ద్రియస్స ఇమాని అట్ఠిన్ద్రియాని సహజాతపరివారా హోన్తి, అఞ్ఞమఞ్ఞపరివారా హోన్తి, నిస్సయపరివారా హోన్తి, సమ్పయుత్తపరివారా హోన్తి, సహగతా హోన్తి, సహజాతా హోన్తి, సంసట్ఠా హోన్తి, సమ్పయుత్తా హోన్తి. తేవ తస్స ఆకారా చేవ హోన్తి పరివారా చ.

సోతాపత్తిఫలక్ఖణే…పే… అరహత్తఫలక్ఖణే అఞ్ఞాతావిన్ద్రియస్స సద్ధిన్ద్రియం అధిమోక్ఖపరివారం హోతి…పే… జీవితిన్ద్రియం పవత్తసన్తతాధిపతేయ్యపరివారం హోతి. అరహత్తఫలక్ఖణే జాతా ధమ్మా సబ్బేవ అబ్యాకతా హోన్తి, ఠపేత్వా చిత్తసముట్ఠానం రూపం సబ్బేవ అనాసవా హోన్తి, సబ్బేవ లోకుత్తరా హోన్తి, సబ్బేవ నిబ్బానారమ్మణా హోన్తి. అరహత్తఫలక్ఖణే అఞ్ఞాతావిన్ద్రియస్స ఇమాని అట్ఠిన్ద్రియాని సహజాతపరివారా హోన్తి. తేవ తస్స ఆకారా చేవ హోన్తి పరివారా చ. ఇతి ఇమాని అట్ఠ అట్ఠకాని చతుసట్ఠి హోన్తి.

ఆసవాతి కతమే తే ఆసవా? కామాసవో, భవాసవో, దిట్ఠాసవో, అవిజ్జాసవో. కత్థేతే ఆసవా ఖీయన్తి [ఖియ్యన్తి (క.)]? సోతాపత్తిమగ్గేన అనవసేసో దిట్ఠాసవో ఖీయతి. అపాయగమనీయో కామాసవో ఖీయతి, అపాయగమనీయో భవాసవో ఖీయతి, అపాయగమనీయో అవిజ్జాసవో ఖీయతి. ఏత్థేతే ఆసవా ఖీయన్తి. సకదాగామిమగ్గేన ఓళారికో కామాసవో ఖీయతి, తదేకట్ఠో భవాసవో ఖీయతి, తదేకట్ఠో అవిజ్జాసవో ఖీయతి. ఏత్థేతే ఆసవా ఖీయన్తి. అనాగామిమగ్గేన అనవసేసో కామాసవో ఖీయతి, తదేకట్ఠో భవాసవో ఖీయతి, తదేకట్ఠో అవిజ్జాసవో ఖీయతి. ఏత్థేతే ఆసవా ఖీయన్తి. అరహత్తమగ్గేన అనవసేసో భవాసవో ఖీయతి, అనవసేసో అవిజ్జాసవో ఖీయతి. ఏత్థేతే ఆసవా ఖీయన్తి.

౨౦౮. న తస్స అద్దిట్ఠమిధత్థి కిఞ్చి, అథో అవిఞ్ఞాతమజానితబ్బం;

సబ్బం అభిఞ్ఞాసి యదత్థి నేయ్యం, తథాగతో తేన సమన్తచక్ఖూతి.

సమన్తచక్ఖూతి కేనట్ఠేన సమన్తచక్ఖు? చుద్దస బుద్ధఞాణాని – దుక్ఖే ఞాణం బుద్ధఞాణం, దుక్ఖసముదయే ఞాణం బుద్ధఞాణం…పే… సబ్బఞ్ఞుతఞాణం బుద్ధఞాణం, అనావరణఞాణం బుద్ధఞాణం. ఇమాని చుద్దస బుద్ధఞాణాని. ఇమేసం చుద్దసన్నం బుద్ధఞాణానం అట్ఠ ఞాణాని సావకసాధారణాని, ఛ ఞాణాని అసాధారణాని సావకేహి.

యావతా దుక్ఖస్స దుక్ఖట్ఠో ఞాతో, అఞ్ఞాతో దుక్ఖట్ఠో నత్థీతి – సమన్తచక్ఖు. యం సమన్తచక్ఖు తం పఞ్ఞిన్ద్రియం. పఞ్ఞిన్ద్రియస్స వసేన అధిమోక్ఖట్ఠేన సద్ధిన్ద్రియం, పగ్గహట్ఠేన వీరియిన్ద్రియం, ఉపట్ఠానట్ఠేన సతిన్ద్రియం, అవిక్ఖేపట్ఠేన సమాధిన్ద్రియం. యావతా దుక్ఖస్స దుక్ఖట్ఠో దిట్ఠో విదితో సచ్ఛికతో ఫస్సితో పఞ్ఞాయ; అఫస్సితో పఞ్ఞాయ దుక్ఖట్ఠో నత్థీతి – సమన్తచక్ఖు. యం సమన్తచక్ఖు తం పఞ్ఞిన్ద్రియం. పఞ్ఞిన్ద్రియస్స వసేన అధిమోక్ఖట్ఠేన సద్ధిన్ద్రియం, పగ్గహట్ఠేన వీరియిన్ద్రియం, ఉపట్ఠానట్ఠేన సతిన్ద్రియం, అవిక్ఖేపట్ఠేన సమాధిన్ద్రియం. యావతా సముదయస్స సముదయట్ఠో…పే… యావతా నిరోధస్స నిరోధట్ఠో… యావతా మగ్గస్స మగ్గట్ఠో… యావతా అత్థపటిసమ్భిదాయ అత్థపటిసమ్భిదట్ఠో… యావతా ధమ్మపటిసమ్భిదాయ ధమ్మపటిసమ్భిదట్ఠో… యావతా నిరుత్తిపటిసమ్భిదాయ నిరుత్తిపటిసమ్భిదట్ఠో… యావతా పటిభానపటిసమ్భిదాయ పటిభానపటిసమ్భిదట్ఠో… యావతా ఇన్ద్రియపరోపరియత్తే ఞాణం… యావతా సత్తానం ఆసయానుసయే ఞాణం… యావతా యమకపాటిహీరే ఞాణం… యావతా మహాకరుణాసమాపత్తియా ఞాణం… యావతా సదేవకస్స లోకస్స సమారకస్స సబ్రహ్మకస్స సస్సమణబ్రాహ్మణియా పజాయ సదేవమనుస్సాయ దిట్ఠం సుతం ముతం విఞ్ఞాతం పత్తం పరియేసితం అనువిచరితం మనసా, తం ఞాతం దిట్ఠం విదితం సచ్ఛికతం ఫస్సితం పఞ్ఞాయ. అఫస్సితం పఞ్ఞాయ నత్థీతి – సమన్తచక్ఖు. యం సమన్తచక్ఖు తం పఞ్ఞిన్ద్రియం. పఞ్ఞిన్ద్రియస్స వసేన అధిమోక్ఖట్ఠేన సద్ధిన్ద్రియం, పగ్గహట్ఠేన వీరియిన్ద్రియం, ఉపట్ఠానట్ఠేన సతిన్ద్రియం, అవిక్ఖేపట్ఠేన సమాధిన్ద్రియం.

సద్దహన్తో పగ్గణ్హాతి, పగ్గణ్హన్తో సద్దహతి. సద్దహన్తో ఉపట్ఠాపేతి, ఉపట్ఠాపేన్తో సద్దహతి. సద్దహన్తో సమాదహతి, సమాదహన్తో సద్దహతి. సద్దహన్తో పజానాతి, పజానన్తో సద్దహతి. పగ్గణ్హన్తో ఉపట్ఠాపేతి, ఉపట్ఠాపేన్తో పగ్గణ్హాతి. పగ్గణ్హన్తో సమాదహతి, సమాదహన్తో పగ్గణ్హాతి. పగ్గణ్హన్తో పజానాతి, పజానన్తో పగ్గణ్హాతి. పగ్గణ్హన్తో సద్దహతి, సద్దహన్తో పగ్గణ్హాతి. ఉపట్ఠాపేన్తో సమాదహతి, సమాదహన్తో ఉపట్ఠాపేతి. ఉపట్ఠాపేన్తో పజానాతి, పజానన్తో ఉపట్ఠాపేతి. ఉపట్ఠాపేన్తో సద్దహతి, సద్దహన్తో ఉపట్ఠాపేతి. ఉపట్ఠాపేన్తో పగ్గణ్హాతి, పగ్గణ్హన్తో ఉపట్ఠాపేతి. సమాదహన్తో పజానాతి, పజానన్తో సమాదహతి. సమాదహన్తో సద్దహతి, సద్దహన్తో సమాదహతి. సమాదహన్తో పగ్గణ్హాతి, పగ్గణ్హన్తో సమాదహతి. సమాదహన్తో ఉపట్ఠాపేతి, ఉపట్ఠాపేన్తో సమాదహతి. పజానన్తో సద్దహతి, సద్దహన్తో పజానాతి. పజానన్తో పగ్గణ్హాతి, పగ్గణ్హన్తో పజానాతి. పజానన్తో ఉపట్ఠాపేతి, ఉపట్ఠాపేన్తో పజానాతి. పజానన్తో సమాదహతి, సమాదహన్తో పజానాతి.

సద్దహితత్తా పగ్గహితం, పగ్గహితత్తా సద్దహితం. సద్దహితత్తా ఉపట్ఠాపితం, ఉపట్ఠాపితత్తా సద్దహితం. సద్దహితత్తా సమాదహితం, సమాదహితత్తా సద్దహితం. సద్దహితత్తా పజానితం, పజానితత్తా సద్దహితం. పగ్గహితత్తా ఉపట్ఠాపితం, ఉపట్ఠాపితత్తా పగ్గహితం. పగ్గహితత్తా సమాదహితం, సమాదహితత్తా పగ్గహితం. పగ్గహితత్తా పజానితం పజానితత్తా పగ్గహితం. పగ్గహితత్తా సద్దహితం, సద్దహితత్తా పగ్గహితం. ఉపట్ఠాపితత్తా సమాదహితం, సమాదహితత్తా ఉపట్ఠాపితం. ఉపట్ఠాపితత్తా పజానితం, పజానితత్తా ఉపట్ఠాపితం. ఉపట్ఠాపితత్తా సద్దహితం, సద్దహితత్తా ఉపట్ఠాపితం. ఉపట్ఠాపితత్తా పగ్గహితం, పగ్గహితత్తా ఉపట్ఠాపితం. సమాదహితత్తా పజానితం, పజానితత్తా సమాదహితం. సమాదహితత్తా సద్దహితం, సద్దహితత్తా సమాదహితం. సమాదహితత్తా పగ్గహితం, పగ్గహితత్తా సమాదహితం. సమాదహితత్తా ఉపట్ఠాపితం, ఉపట్ఠాపితత్తా సమాదహితం. పజానితత్తా సద్దహితం, సద్దహితత్తా పజానితం. పజానితత్తా పగ్గహితం, పగ్గహితత్తా పజానితం. పజానితత్తా ఉపట్ఠాపితం, ఉపట్ఠాపితత్తా పజానితం. పజానితత్తా సమాదహితం, సమాదహితత్తా పజానితం.

యం బుద్ధచక్ఖు తం బుద్ధఞాణం, యం బుద్ధఞాణం తం బుద్ధచక్ఖు, యేన చక్ఖునా తథాగతో సత్తే పస్సతి అప్పరజక్ఖే మహారజక్ఖే తిక్ఖిన్ద్రియే ముదిన్ద్రియే స్వాకారే ద్వాకారే సువిఞ్ఞాపయే దువిఞ్ఞాపయే అప్పేకచ్చే పరలోకవజ్జభయదస్సావినో [పరలోకవజ్జభయదస్సావినే (స్యా. క.)], అప్పేకచ్చే నపరలోకవజ్జభయదస్సావినో.

అప్పరజక్ఖే మహారజక్ఖేతి సద్ధో పుగ్గలో అప్పరజక్ఖో, అస్సద్ధో పుగ్గలో మహారజక్ఖో. ఆరద్ధవీరియో పుగ్గలో అప్పరజక్ఖో, కుసీతో పుగ్గలో మహారజక్ఖో. ఉపట్ఠితస్సతి పుగ్గలో అప్పరజక్ఖో, ముట్ఠస్సతి పుగ్గలో మహారజక్ఖో. సమాహితో పుగ్గలో అప్పరజక్ఖో, అసమాహితో పుగ్గలో మహారజక్ఖో. పఞ్ఞవా పుగ్గలో అప్పరజక్ఖో, దుప్పఞ్ఞో పుగ్గలో మహారజక్ఖో.

తిక్ఖిన్ద్రియే ముదిన్ద్రియేతి సద్ధో పుగ్గలో తిక్ఖిన్ద్రియో, అస్సద్ధో పుగ్గలో ముదిన్ద్రియో…పే… పఞ్ఞవా పుగ్గలో తిక్ఖిన్ద్రియో, దుప్పఞ్ఞో పుగ్గలో ముదిన్ద్రియో. స్వాకారే ద్వాకారేతి సద్ధో పుగ్గలో స్వాకారో, అస్సద్ధో పుగ్గలో ద్వాకారో…పే… పఞ్ఞవా పుగ్గలో స్వాకారో, దుప్పఞ్ఞో పుగ్గలో ద్వాకారో. సువిఞ్ఞాపయే దువిఞ్ఞాపయేతి సద్ధో పుగ్గలో సువిఞ్ఞాపయో, అస్సద్ధో పుగ్గలో దువిఞ్ఞాపయో…పే… పఞ్ఞవా పుగ్గలో సువిఞ్ఞాపయో, దుప్పఞ్ఞో పుగ్గలో దువిఞ్ఞాపయో.

అప్పేకచ్చే పరలోకవజ్జభయదస్సావినో, అప్పేకచ్చే నపరలోకవజ్జభయదస్సావినోతి సద్ధో పుగ్గలో పరలోకవజ్జభయదస్సావీ, అస్సద్ధో పుగ్గలో నపరలోకవజ్జభయదస్సావీ. ఆరద్ధవీరియో పుగ్గలో పరలోకవజ్జభయదస్సావీ, కుసీతో పుగ్గలో నపరలోకవజ్జభయదస్సావీ…పే… పఞ్ఞవా పుగ్గలో పరలోకవజ్జభయదస్సావీ, దుప్పఞ్ఞో పుగ్గలో నపరలోకవజ్జభయదస్సావీ.

లోకోతి ఖన్ధలోకో ధాతులోకో ఆయతనలోకో విపత్తిభవలోకో విపత్తిసమ్భవలోకో సమ్పత్తిభవలోకో సమ్పత్తిసమ్భవలోకో.

ఏకో లోకో – సబ్బే సత్తా ఆహారట్ఠితికా. ద్వే లోకా – నామఞ్చ రూపఞ్చ. తయో లోకా – తిస్సో వేదనా. చత్తారో లోకా – చత్తారో ఆహారా. పఞ్చ లోకా – పఞ్చుపాదానక్ఖన్ధా. ఛ లోకా – ఛ అజ్ఝత్తికాని ఆయతనాని. సత్త లోకా – సత్త విఞ్ఞాణట్ఠితియో. అట్ఠ లోకా – అట్ఠ లోకధమ్మా. నవ లోకా – నవ సత్తావాసా. దస లోకా – దసాయతనాని. ద్వాదస లోకా – ద్వాదసాయతనాని. అట్ఠారస లోకా – అట్ఠారస ధాతుయో.

వజ్జన్తి సబ్బే కిలేసా వజ్జా, సబ్బే దుచ్చరితా వజ్జా, సబ్బే అభిసఙ్ఖారా వజ్జా, సబ్బే భవగామికమ్మా వజ్జా. ఇతి ఇమస్మిఞ్చ లోకే ఇమస్మిఞ్చ వజ్జే తిబ్బా భయసఞ్ఞా పచ్చుపట్ఠితా హోన్తి, సేయ్యథాపి ఉక్ఖిత్తాసికే వధకే. ఇమేహి పఞ్ఞాసాయ ఆకారేహి ఇమాని పఞ్చిన్ద్రియాని జానాతి పస్సతి అఞ్ఞాతి పటివిజ్ఝతీతి.

ఇన్ద్రియసమోధానో పఞ్చమో.

తతియభాణవారో.

ఇన్ద్రియకథా నిట్ఠితా.