౩౨. ఆనన్తరికసమాధిఞాణనిద్దేసో
౮౦. కథం అవిక్ఖేపపరిసుద్ధత్తా ఆసవసముచ్ఛేదే పఞ్ఞా ఆనన్తరికసమాధిమ్హి ఞాణం? నేక్ఖమ్మవసేన చిత్తస్స ఏకగ్గతా అవిక్ఖేపో సమాధి. తస్స సమాధిస్స వసేన ఉప్పజ్జతి ఞాణం. తేన ఞాణేన ఆసవా ఖీయన్తి. ఇతి పఠమం సమథో, పచ్ఛా ఞాణం. తేన ఞాణేన ఆసవానం ఖయో హోతి. తేన వుచ్చతి – ‘‘అవిక్ఖేపపరిసుద్ధత్తా ఆసవసముచ్ఛేదే పఞ్ఞా ఆనన్తరికసమాధిమ్హి ఞాణం’’.
ఆసవాతి కతమే తే ఆసవా? కామాసవో, భవాసవో, దిట్ఠాసవో, అవిజ్జాసవో. కత్థేతే ఆసవా ఖీయన్తి? సోతాపత్తిమగ్గేన అనవసేసో దిట్ఠాసవో ఖీయతి, అపాయగమనీయో కామాసవో ఖీయతి, అపాయగమనీయో భవాసవో ఖీయతి, అపాయగమనీయో అవిజ్జాసవో ఖీయతి. ఏత్థేతే ఆసవా ఖీయన్తి. సకదాగామిమగ్గేన ఓళారికో కామాసవో ఖీయతి, తదేకట్ఠో భవాసవో ఖీయతి, తదేకట్ఠో అవిజ్జాసవో ఖీయతి. ఏత్థేతే ఆసవా ఖీయన్తి. అనాగామిమగ్గేన అనవసేసో కామాసవో ఖీయతి, తదేకట్ఠో భవాసవో ఖీయతి, తదేకట్ఠో అవిజ్జాసవో ఖీయతి. ఏత్థేతే ఆసవా ఖీయన్తి. అరహత్తమగ్గేన అనవసేసో భవాసవో ఖీయతి, అనవసేసో అవిజ్జాసవో ఖీయతి. ఏత్థేతే ఆసవా ఖీయన్తి.
అబ్యాపాదవసేన …పే… ఆలోకసఞ్ఞావసేన… అవిక్ఖేపవసేన… ధమ్మవవత్థానవసేన… ఞాణవసేన… పామోజ్జవసేన… పఠమజ్ఝానవసేన… దుతియజ్ఝానవసేన… తతియజ్ఝానవసేన… చతుత్థజ్ఝానవసేన… ఆకాసానఞ్చాయతనసమాపత్తివసేన… విఞ్ఞాణఞ్చాయతనసమాపత్తివసేన… ఆకిఞ్చఞ్ఞాయతనసమాపత్తివసేన… నేవసఞ్ఞానాసఞ్ఞాయతనసమాపత్తివసేన… పథవీకసిణవసేన… ఆపోకసిణవసేన … తేజోకసిణవసేన… వాయోకసిణవసేన… నీలకసిణవసేన… పీతకసిణవసేన… లోహితకసిణవసేన… ఓదాతకసిణవసేన… ఆకాసకసిణవసేన… విఞ్ఞాణకసిణవసేన… బుద్ధానుస్సతివసేన… ధమ్మానుస్సతివసేన… సఙ్ఘానుస్సతివసేన… సీలానుస్సతివసేన… చాగానుస్సతివసేన… దేవతానుస్సతివసేన… ఆనాపానస్సతివసేన… మరణస్సతివసేన… కాయగతాసతివసేన… ఉపసమానుస్సతివసేన… ఉద్ధుమాతకసఞ్ఞావసేన… వినీలకసఞ్ఞావసేన… విపుబ్బకసఞ్ఞావసేన… విచ్ఛిద్దకసఞ్ఞావసేన… విక్ఖాయితకసఞ్ఞావసేన… విక్ఖిత్తకసఞ్ఞావసేన… హతవిక్ఖిత్తకసఞ్ఞావసేన … లోహితకసఞ్ఞావసేన… పుళవకసఞ్ఞావసేన… అట్ఠికసఞ్ఞావసేన.
౮౧. దీఘం అస్సాసవసేన…పే… దీఘం పస్సాసవసేన… రస్సం అస్సాసవసేన… రస్సం పస్సాసవసేన… సబ్బకాయపటిసంవేదీ అస్సాసవసేన… సబ్బకాయపటిసంవేదీ పస్సాసవసేన… పస్సమ్భయం కాయసఙ్ఖారం అస్సాసవసేన… పస్సమ్భయం కాయసఙ్ఖారం పస్సాసవసేన… పీతిపటిసంవేదీ అస్సాసవసేన… పీతిపటిసంవేదీ పస్సాసవసేన… సుఖపటిసంవేదీ అస్సాసవసేన… సుఖపటిసంవేదీ పస్సాసవసేన… చిత్తసఙ్ఖారపటిసంవేదీ అస్సాసవసేన… చిత్తసఙ్ఖారపటిసంవేదీ పస్సాసవసేన… పస్సమ్భయం చిత్తసఙ్ఖారం అస్సాసవసేన… పస్సమ్భయం చిత్తసఙ్ఖారం పస్సాసవసేన… చిత్తపటిసంవేదీ అస్సాసవసేన… చిత్తపటిసంవేదీ పస్సాసవసేన… అభిప్పమోదయం చిత్తం అస్సాసవసేన… అభిప్పమోదయం చిత్తం పస్సాసవసేన… సమాదహం చిత్తం…పే… విమోచయం చిత్తం… అనిచ్చానుపస్సీ … విరాగానుపస్సీ… నిరోధానుపస్సీ… పటినిస్సగ్గానుపస్సీ అస్సాసవసేన… పటినిస్సగ్గానుపస్సీ పస్సాసవసేన చిత్తస్స ఏకగ్గతా అవిక్ఖేపో సమాధి. తస్స సమాధిస్స వసేన ఉప్పజ్జతి ఞాణం, తేన ఞాణేన ఆసవా ఖీయన్తి. ఇతి పఠమం సమథో, పచ్ఛా ఞాణం. తేన ఞాణేన ఆసవానం ఖయో హోతి. తేన వుచ్చతి – ‘‘అవిక్ఖేపపరిసుద్ధత్తా ఆసవసముచ్ఛేదే పఞ్ఞా ఆనన్తరికసమాధిమ్హి ఞాణం’’.
ఆసవాతి కతమే తే ఆసవా? కామాసవో, భవాసవో, దిట్ఠాసవో, అవిజ్జాసవో. కత్థేతే ఆసవా ఖీయన్తి? సోతాపత్తిమగ్గేన అనవసేసో దిట్ఠాసవో ఖీయతి, అపాయగమనీయో కామాసవో ఖీయతి, అపాయగమనీయో భవాసవో ఖీయతి, అపాయగమనీయో అవిజ్జాసవో ఖీయతి. ఏత్థేతే ఆసవా ఖీయన్తి. సకదాగామిమగ్గేన ఓళారికో కామాసవో ఖీయతి, తదేకట్ఠో భవాసవో ఖీయతి, తదేకట్ఠో అవిజ్జాసవో ఖీయతి. ఏత్థేతే ఆసవా ఖీయన్తి. అనాగామిమగ్గేన అనవసేసో కామాసవో ఖీయతి, తదేకట్ఠో భవాసవో ఖీయతి, తదేకట్ఠో అవిజ్జాసవో ఖీయతి. ఏత్థేతే ఆసవా ఖీయన్తి. అరహత్తమగ్గేన అనవసేసో భవాసవో ఖీయతి, అనవసేసో అవిజ్జాసవో ఖీయతి. ఏత్థేతే ఆసవా ఖీయన్తి. తం ఞాతట్ఠేన ఞాణం, పజాననట్ఠేన పఞ్ఞా. తేన వుచ్చతి – ‘‘అవిక్ఖేపపరిసుద్ధత్తా ఆసవసముచ్ఛేదే పఞ్ఞా ఆనన్తరికసమాధిమ్హి ఞాణం’’.
ఆనన్తరికసమాధిఞాణనిద్దేసో ద్వత్తింసతిమో.