౫౧౪. ఛద్దన్తజాతకం (౪)

౯౭. కిం ను సోచసినుచ్చఙ్గి, పణ్డూసి వరవణ్ణిని;

మిలాయసి విసాలక్ఖి, మాలావ పరిమద్దితా.

౯౮. దోహళో మే మహారాజ, సుపినన్తేనుపజ్ఝగా [ను’పచ్చగా (సీ. స్యా. పీ.)];

న సో సులభరూపోవ, యాదిసో మమ దోహళో.

౯౯. యే కేచి మానుసా కామా, ఇధ లోకస్మి నన్దనే;

సబ్బే తే పచురా మయ్హం, అహం తే దమ్మి దోహళం.

౧౦౦. లుద్దా దేవ సమాయన్తు, యే కేచి విజితే తవ;

ఏతేసం అహమక్ఖిస్సం, యాదిసో మమ దోహళో.

౧౦౧. ఇమే తే లుద్దకా దేవి, కతహత్థా విసారదా;

వనఞ్ఞూ చ మిగఞ్ఞూ చ, మమత్థే [మమ తే (పీ.)] చత్తజీవితా.

౧౦౨. లుద్దపుత్తా నిసామేథ, యావన్తేత్థ సమాగతా;

ఛబ్బిసాణం గజం సేతం, అద్దసం సుపినే అహం;

తస్స దన్తేహి మే అత్థో, అలాభే నత్థి జీవితం.

౧౦౩. న నో పితూనం న పితామహానం, దిట్ఠో సుతో కుఞ్జరో ఛబ్బిసాణో;

యమద్దసా సుపినే రాజపుత్తీ, అక్ఖాహి నో యాదిసో హత్థినాగో.

౧౦౪. దిసా చతస్సో విదిసా చతస్సో, ఉద్ధం అధో దస దిసా ఇమాయో;

కతమం దిసం తిట్ఠతి నాగరాజా, యమద్దసా సుపినే ఛబ్బిసాణం.

౧౦౫. ఇతో ఉజుం ఉత్తరియం దిసాయం, అతిక్కమ్మ సో సత్తగిరీ బ్రహన్తే;

సువణ్ణపస్సో నామ గిరీ ఉళారో, సుపుప్ఫితో [సమ్పుప్ఫితో (స్యా.)] కిమ్పురిసానుచిణ్ణో.

౧౦౬. ఆరుయ్హ సేలం భవనం కిన్నరానం, ఓలోకయ పబ్బతపాదమూలం;

అథ దక్ఖసీ మేఘసమానవణ్ణం, నిగ్రోధరాజం అథ సహస్సపాదం [పోరం (క.)].

౧౦౭. తత్థచ్ఛతీ కుఞ్జరో ఛబ్బిసాణో, సబ్బసేతో దుప్పసహో పరేభి;

రక్ఖన్తి నం అట్ఠసహస్సనాగా, ఈసాదన్తా వాతజవప్పహారినో.

౧౦౮. తిట్ఠన్తి తే తుమూలం [తుమూల (స్యా.), భిమూల (పీ. క.)] పస్ససన్తా, కుప్పన్తి వాతస్సపి ఏరితస్స;

మనుస్సభూతం పన తత్థ దిస్వా, భస్మం కరేయ్యుం నాస్స రజోపి తస్స.

౧౦౯. బహూ హిమే రాజకులమ్హి సన్తి, పిళన్ధనా జాతరూపస్స దేవీ;

ముత్తామణీవేళురియామయా చ, కిం కాహసి దన్తపిళన్ధనేన;

మారేతుకామా కుఞ్జరం ఛబ్బిసాణం, ఉదాహు ఘాతేస్ససి లుద్దపుత్తే.

౧౧౦. సా ఇస్సితా దుక్ఖితా చస్మి లుద్ద, ఉద్ధఞ్చ సుస్సామి అనుస్సరన్తీ;

కరోహి మే లుద్దక ఏతమత్థం, దస్సామి తే గామవరాని పఞ్చ.

౧౧౧. కత్థచ్ఛతీ కత్థముపేతి ఠానం, వీథిస్స కా న్హాన [నహాన (సీ. పీ.)] గతస్స హోతి;

కథఞ్హి సో న్హాయతి [నహాయతి (సీ. పీ.)] నాగరాజా, కథం విజానేము గతిం గజస్స.

౧౧౨. తత్థేవ సా పోక్ఖరణీ అదూరే [అవిదూరే (స్యా. క.)], రమ్మా సుతిత్థా చ మహోదికా [మహోదకా (స్యా. క.)] చ;

సమ్పుప్ఫితా భమరగణానుచిణ్ణా [కిణ్ణా (కత్థచి)], ఏత్థ హి సో న్హాయతి నాగరాజా.

౧౧౩. సీసం నహాతుప్పల [నహాతో ఉప్పల (సీ. స్యా. పీ.)] మాలభారీ, సబ్బసేతో పుణ్డరీకత్తచఙ్గీ;

ఆమోదమానో గచ్ఛతి సన్నికేతం, పురక్ఖత్వా మహేసిం సబ్బభద్దం.

౧౧౪. తత్థేవ సో ఉగ్గహేత్వాన వాక్యం, ఆదాయ తూణిఞ్చ ధనుఞ్చ లుద్దో;

వితురియతి [వితురియ సో (సీ. అట్ఠ.)] సత్తగిరీ బ్రహన్తే, సువణ్ణపస్సం నామ గిరిం ఉళారం.

౧౧౫. ఆరుయ్హ సేలం భవనం కిన్నరానం, ఓలోకయీ పబ్బతపాదమూలం;

తత్థద్దసా మేఘసమానవణ్ణం, నిగ్రోధరాజం అట్ఠసహస్సపాదం.

౧౧౬. తత్థద్దసా కుఞ్జరం ఛబ్బిసాణం, సబ్బసేతం దుప్పసహం పరేభి;

రక్ఖన్తి నం అట్ఠసహస్సనాగా, ఈసాదన్తా వాతజవప్పహారినో.

౧౧౭. తత్థద్దసా పోక్ఖరణిం అదూరే, రమ్మం సుతిత్థఞ్చ మహోదికఞ్చ;

సమ్పుప్ఫితం భమరగణానుచిణ్ణం, యత్థ హి సో న్హాయతి నాగరాజా.

౧౧౮. దిస్వాన నాగస్స గతిం ఠితిఞ్చ, వీథిస్స యా న్హానగతస్స హోతి;

ఓపాతమాగచ్ఛి అనరియరూపో, పయోజితో చిత్తవసానుగాయ.

౧౧౯. ఖణిత్వాన కాసుం ఫలకేహి ఛాదయి, అత్తానమోధాయ ధనుఞ్చ లుద్దో;

పస్సాగతం పుథుసల్లేన నాగం, సమప్పయీ దుక్కటకమ్మకారీ.

౧౨౦. విద్ధో చ నాగో కోఞ్చమనాది ఘోరం, సబ్బే చ [సబ్బేవ (సీ. స్యా. పీ.)] నాగా నిన్నదుం [నిన్నాదు (స్యా.), నిన్నాదం (క.)] ఘోరరూపం;

తిణఞ్చ కట్ఠఞ్చ రణం [చుణ్ణం (క. సీ. పీ.)] కరోన్తా, ధావింసు తే అట్ఠదిసా సమన్తతో.

౧౨౧. వధిస్సమేతన్తి [వధిస్సమేనన్తి (స్యా.)] పరామసన్తో, కాసావమద్దక్ఖి ధజం ఇసీనం;

దుక్ఖేన ఫుట్ఠస్సుదపాది సఞ్ఞా, అరహద్ధజో సబ్భి అవజ్ఝరూపో.

౧౨౨. అనిక్కసావో కాసావం, యో వత్థం పరిదహిస్సతి [పరిదహేస్సతి (సీ. పీ.), పరిధస్సతి (కత్థచి)];

అపేతో దమసచ్చేన, న సో కాసావమరహతి.

౧౨౩. యో చ వన్తకసావస్స, సీలేసు సుసమాహితో;

ఉపేతో దమసచ్చేన, స వే కాసావమరహతి.

౧౨౪. సమప్పితో పుథుసల్లేన నాగో, అదుట్ఠచిత్తో లుద్దకమజ్ఝభాసి;

కిమత్థయం కిస్స వా సమ్మ హేతు, మమం వధీ కస్స వాయం పయోగో.

౧౨౫. కాసిస్స రఞ్ఞో మహేసీ భదన్తే, సా పూజితా రాజకులే సుభద్దా;

తం అద్దసా సా చ మమం అసంసి, దన్తేహి అత్థోతి చ మం [అత్థోతి మమం (స్యా. క.)] అవోచ.

౧౨౬. బహూ హి మే దన్తయుగా ఉళారా, యే మే పితూనఞ్చ [పితున్నమ్పి (పీ.)] పితామహానం;

జానాతి సా కోధనా రాజపుత్తీ, వధత్థికా వేరమకాసి బాలా.

౧౨౭. ఉట్ఠేహి త్వం లుద్ద ఖరం గహేత్వా, దన్తే ఇమే ఛిన్ద పురా మరామి;

వజ్జాసి తం కోధనం రాజపుత్తిం, ‘‘నాగో హతో హన్ద ఇమస్స దన్తా’’.

౧౨౮. ఉట్ఠాయ సో లుద్దో ఖరం గహేత్వా, ఛేత్వాన దన్తాని గజుత్తమస్స;

వగ్గూ సుభే అప్పటిమే పథబ్యా, ఆదాయ పక్కామి తతో హి ఖిప్పం.

౧౨౯. భయట్టితా [భయద్దితా (సీ. పీ.)] నాగవధేన అట్టా, యే తే నాగా అట్ఠ దిసా విధావుం;

అదిస్వాన [అదిస్వ (సీ. పీ.)] పోసం గజపచ్చమిత్తం, పచ్చాగముం యేన సో నాగరాజా.

౧౩౦. తే తత్థ కన్దిత్వా రోదిత్వాన [రోదిత్వ (సీ. పీ.)] నాగా, సీసే సకే పంసుకం ఓకిరిత్వా;

అగమంసు తే సబ్బే సకం నికేతం, పురక్ఖత్వా మహేసిం సబ్బభద్దం.

౧౩౧. ఆదాయ దన్తాని గజుత్తమస్స, వగ్గూ సుభే అప్పటిమే పథబ్యా;

సువణ్ణరాజీహి సమన్తమోదరే, సో లుద్దకో కాసిపురం ఉపాగమి;

ఉపనేసి సో రాజకఞ్ఞాయ దన్తే, నాగో హతో హన్ద ఇమస్స దన్తా.

౧౩౨. దిస్వాన దన్తాని గజుత్తమస్స, భత్తుప్పియస్స పురిమాయ జాతియా;

తత్థేవ తస్సా హదయం అఫాలి, తేనేవ సా కాలమకాసి బాలా.

౧౩౩. సమ్బోధిపత్తో స [చ (సీ. స్యా.), వ (పీ.)] మహానుభావో, సితం అకాసి పరిసాయ మజ్ఝే;

పుచ్ఛింసు భిక్ఖూ సువిముత్తచిత్తా, నాకారణే పాతుకరోన్తి బుద్ధా.

౧౩౪. యమద్దసాథ దహరిం కుమారిం, కాసాయవత్థం అనగారియం చరన్తిం;

సా ఖో తదా రాజకఞ్ఞా అహోసి, అహం తదా నాగరాజా అహోసిం.

౧౩౫. ఆదాయ దన్తాని గజుత్తమస్స, వగ్గూ సుభే అప్పటిమే పథబ్యా;

యో లుద్దకో కాసిపురం ఉపాగమి, సో ఖో తదా దేవదత్తో అహోసి.

౧౩౬. అనావసూరం చిరరత్తసంసితం, ఉచ్చావచం [ఉచం నీచం (సీ. స్యా. పీ.)] చరితమిదం పురాణం;

వీతద్దరో వీతసోకో విసల్లో, సయం అభిఞ్ఞాయ అభాసి బుద్ధో.

౧౩౭. అహం వో తేన కాలేన, అహోసిం తత్థ భిక్ఖవో;

నాగరాజా తదా హోమి [హోసిం (సీ. స్యా. పీ.)], ఏవం ధారేథ జాతకన్తి.

ఛద్దన్తజాతకం చతుత్థం.