౫౦౨. చూళహంసజాతకం (౬)

౧౩౩. ఏతే హంసా పక్కమన్తి, వక్కఙ్గా భయమేరితా;

హరిత్తచ హేమవణ్ణ, కామం సుముఖ పక్కమ.

౧౩౪. ఓహాయ మం ఞాతిగణా, ఏకం పాసవసం గతం;

అనపేక్ఖమానా [నాపేక్ఖమానా (క.)] గచ్ఛన్తి, కిం ఏసో అవహియ్యసి.

౧౩౫. పతేవ పతతం సేట్ఠ, నత్థి బద్ధే సహాయతా [సహాయకా (స్యా.)];

మా అనీఘాయ హాపేసి, కామం సుముఖ పక్కమ.

౧౩౬. నాహం ‘‘దుక్ఖపరేతో’’తి [దుక్ఖపరేతోపి (క.)], ధతరట్ఠ తువం [తవం (సీ. పీ.)] జహే;

జీవితం మరణం వా మే, తయా సద్ధిం భవిస్సతి.

౧౩౭. ఏతదరియస్స కల్యాణం, యం త్వం సుముఖ భాససి;

తఞ్చ వీమంసమానోహం, ‘‘పతతేతం’’ అవస్సజిం.

౧౩౮. అపదేన పదం యాతి, అన్తలిక్ఖచరో [అన్తలిక్ఖే చరో (సీ. పీ.)] దిజో;

ఆరా పాసం న బుజ్ఝి త్వం, హంసానం పవరుత్తమ [పవరుత్తమో (క. సీ. పీ.)].

౧౩౯. యదా పరాభవో హోతి, పోసో జీవితసఙ్ఖయే;

అథ జాలఞ్చ పాసఞ్చ, ఆసజ్జాపి న బుజ్ఝతి.

౧౪౦. ఏతే హంసా పక్కమన్తి, వక్కఙ్గా భయమేరితా;

హరిత్తచ హేమవణ్ణ, త్వఞ్ఞేవ [త్వఞ్చ తం (సీ.), త్వఞ్చ (పీ.)] అవహియ్యసి.

౧౪౧. ఏతే భుత్వా చ పిత్వా చ, పక్కమన్తి విహఙ్గమా;

అనపేక్ఖమానా వక్కఙ్గా, త్వఞ్ఞేవేకో ఉపాససి.

౧౪౨. కిన్ను త్యాయం [తాయం (సీ. స్యా. పీ.)] దిజో హోతి, ముత్తో బద్ధం ఉపాససి;

ఓహాయ సకుణా యన్తి, కిం ఏకో అవహియ్యసి.

౧౪౩. రాజా మే సో దిజో మిత్తో, సఖా పాణసమో చ మే;

నేవ నం విజహిస్సామి, యావ కాలస్స పరియాయం.

౧౪౪. యో చ త్వం సఖినో హేతు, పాణం చజితుమిచ్ఛసి;

సో తే సహాయం ముఞ్చామి, హోతు రాజా తవానుగో.

౧౪౫. ఏవం లుద్దక నన్దస్సు, సహ సబ్బేహి ఞాతిభి;

యథాహమజ్జ నన్దామి, దిస్వా ముత్తం దిజాధిపం.

౧౪౬. కచ్చిన్ను భోతో కుసలం, కచ్చి భోతో అనామయం;

కచ్చి రట్ఠమిదం ఫీతం, ధమ్మేన మనుసాససి.

౧౪౭. కుసలఞ్చేవ మే హంస, అథో హంస అనామయం;

అథో రట్ఠమిదం ఫీతం, ధమ్మేన మనుసాసహం.

౧౪౮. కచ్చి భోతో అమచ్చేసు, దోసో కోచి న విజ్జతి;

కచ్చి ఆరా అమిత్తా తే, ఛాయా దక్ఖిణతోరివ.

౧౪౯. అథోపి మే అమచ్చేసు, దోసో కోచి న విజ్జతి;

అథో ఆరా అమిత్తా మే, ఛాయా దక్ఖిణతోరివ.

౧౫౦. కచ్చి తే సాదిసీ భరియా, అస్సవా పియభాణినీ;

పుత్తరూపయసూపేతా, తవ ఛన్దవసానుగా.

౧౫౧. అథో మే సాదిసీ భరియా, అస్సవా పియభాణినీ;

పుత్తరూపయసూపేతా, మమ ఛన్దవసానుగా.

౧౫౨. కచ్చి తే బహవో పుత్తా, సుజాతా రట్ఠవడ్ఢన;

పఞ్ఞాజవేన సమ్పన్నా, సమ్మోదన్తి తతో తతో.

౧౫౩. సతమేకో చ మే పుత్తా, ధతరట్ఠ మయా సుతా;

తేసం త్వం కిచ్చమక్ఖాహి, నావరుజ్ఝన్తి [నావరజ్ఝన్తి (క. సీ. పీ.)] తే వచో.

౧౫౪. ఉపపన్నోపి చే హోతి, జాతియా వినయేన వా;

అథ పచ్ఛా కురుతే యోగం, కిచ్ఛే [కిచ్చే (సీ. స్యా. పీ.)] ఆపాసు [ఆవాసు (స్యా.), ఆపదాసు (క.)] సీదతి.

౧౫౫. తస్స సంహీరపఞ్ఞస్స, వివరో జాయతే మహా;

రత్తిమన్ధోవ [నత్తమన్ధోవ (సీ. పీ.)] రూపాని, థూలాని మనుపస్సతి.

౧౫౬. అసారే సారయోగఞ్ఞూ, మతిం న త్వేవ విన్దతి;

సరభోవ గిరిదుగ్గస్మిం, అన్తరాయేవ సీదతి.

౧౫౭. హీనజచ్చోపి చే హోతి, ఉట్ఠాతా ధితిమా నరో;

ఆచారసీలసమ్పన్నో, నిసే అగ్గీవ భాసతి.

౧౫౮. ఏతం మే ఉపమం కత్వా, పుత్తే విజ్జాసు వాచయ [ఠాపస (స్యా. క.)];

సంవిరూళ్హేథ మేధావీ, ఖేత్తే బీజంవ [ఖేత్తబీజంవ (సీ. పీ.)] వుట్ఠియాతి.

చూళహంసజాతకం ఛట్ఠం.