౫. తణ్హాసంయోజనసుత్తం
౧౫. వుత్తఞ్హేతం భగవతా, వుత్తమరహతాతి మే సుతం –
‘‘నాహం, భిక్ఖవే, అఞ్ఞం ఏకసంయోజనమ్పి సమనుపస్సామి యేన [యేనేవం (స్యా.)] సంయోజనేన సంయుత్తా సత్తా దీఘరత్తం సన్ధావన్తి సంసరన్తి యథయిదం, భిక్ఖవే, తణ్హాసంయోజనం [తణ్హాసంయోజనేన (?)]. తణ్హాసంయోజనేన హి, భిక్ఖవే, సంయుత్తా సత్తా దీఘరత్తం సన్ధావన్తి సంసరన్తీ’’తి. ఏతమత్థం భగవా అవోచ. తత్థేతం ఇతి వుచ్చతి –
‘‘తణ్హాదుతియో పురిసో, దీఘమద్ధాన సంసరం;
ఇత్థభావఞ్ఞథాభావం [ఇత్థమ్భావఞ్ఞథాభావం (స్యా.)], సంసారం నాతివత్తతి.
‘‘ఏతమాదీనవం [ఏవమాదీనవం (సీ. పీ. క.)] ఞత్వా, తణ్హం [తణ్హా (సీ. క.)] దుక్ఖస్స సమ్భవం;
వీతతణ్హో అనాదానో, సతో భిక్ఖు పరిబ్బజే’’తి.
అయమ్పి అత్థో వుత్తో భగవతా, ఇతి మే సుతన్తి. పఞ్చమం.