౬. ఆరామవగ్గో
౧. పఠమసిక్ఖాపదవణ్ణనా
౧౦౨౫. ఆరామవగ్గస్స పఠమసిక్ఖాపదే – పరిక్ఖేపం అతిక్కామేన్తియా, ఉపచారం ఓక్కమన్తియాతి ఏత్థ పఠమపాదే దుక్కటం, దుతియపాదే పాచిత్తియం.
౧౦౨౭. సీసానులోకికాతి పఠమం పవిసన్తీనం భిక్ఖునీనం సీసం అనులోకేన్తీ పవిసతి, అనాపత్తి. యత్థ భిక్ఖునియోతి యత్థ భిక్ఖునియో పఠమతరం పవిసిత్వా సజ్ఝాయచేతియవన్దనాదీని కరోన్తి, తత్థ తాసం సన్తికం గచ్ఛామీతి గన్తుం వట్టతి. ఆపదాసూతి కేనచి ఉపద్దుతా హోతి, ఏవరూపాసు ఆపదాసు పవిసితుం వట్టతి. సేసం ఉత్తానమేవ.
ధురనిక్ఖేపసముట్ఠానం – కిరియాకిరియం, సఞ్ఞావిమోక్ఖం, సచిత్తకం, పణ్ణత్తివజ్జం, కాయకమ్మం, వచీకమ్మం, తిచిత్తం, తివేదనన్తి.
పఠమసిక్ఖాపదం.
౨. దుతియసిక్ఖాపదవణ్ణనా
౧౦౨౮. దుతియే – ఆయస్మా కప్పితకోతి అయం జటిలసహస్సబ్భన్తరో థేరో. సంహరీతి సఙ్కామేసి. సంహటోతి సఙ్కామితో. కాసావటోతి న్హాపితా కాసావం నివాసేత్వా కమ్మం కరోన్తి, తం సన్ధాయాహంసు. సేసం ఉత్తానమేవ.
తిసముట్ఠానం – కిరియం, సఞ్ఞావిమోక్ఖం, సచిత్తకం, లోకవజ్జం, కాయకమ్మం, వచీకమ్మం, అకుసలచిత్తం, దుక్ఖవేదనన్తి.
దుతియసిక్ఖాపదం.
౩. తతియసిక్ఖాపదవణ్ణనా
౧౦౩౬. తతియే – అనుసాసనిపురేక్ఖారాయాతి ఇదానిపి త్వం బాలా అబ్యత్తాతిఆదినా నయేన అనుసాసనిపక్ఖే ఠత్వా వదన్తియా అనాపత్తి. సేసం ఉత్తానమేవ. సముట్ఠానాదీని అనన్తరసిక్ఖాపదసదిసానేవాతి.
తతియసిక్ఖాపదం.
౪. చతుత్థసిక్ఖాపదవణ్ణనా
౧౦౩౭. చతుత్థే – సబ్బం ఉత్తానమేవ. చతుసముట్ఠానం – కాయతో కాయవాచతో కాయచిత్తతో కాయవాచాచిత్తతో చ సముట్ఠాతి. నిమన్తితాయ అనాపుచ్ఛా భుఞ్జన్తియా ఆపత్తిసమ్భవతో సియా కిరియాకిరియం, పవారితాయ కప్పియం కారేత్వాపి అకారేత్వాపి భుఞ్జన్తియా ఆపత్తిసమ్భవతో సియా కిరియం, నోసఞ్ఞావిమోక్ఖం, అచిత్తకం, పణ్ణత్తివజ్జం, కాయకమ్మం, వచీకమ్మం, తిచిత్తం, తివేదనన్తి.
చతుత్థసిక్ఖాపదం.
౫. పఞ్చమసిక్ఖాపదవణ్ణనా
౧౦౪౩. పఞ్చమే – కులే మచ్ఛరో కులమచ్ఛరో, కులమచ్ఛరో ఏతిస్సా అత్థీతి కులమచ్ఛరినీ కులం వా మచ్ఛరాయతీతి కులమచ్ఛరినీ. కులస్స అవణ్ణన్తి తం కులం అస్సద్ధం అప్పసన్నన్తి. భిక్ఖునీనం అవణ్ణన్తి భిక్ఖునియో దుస్సీలా పాపధమ్మాతి.
౧౦౪౫. సన్తంయేవ ఆదీనవన్తి కులస్స వా భిక్ఖునీనం వా సన్తం అగుణం. సేసం ఉత్తానమేవ. తిసముట్ఠానం – కిరియం, సఞ్ఞావిమోక్ఖం, సచిత్తకం, లోకవజ్జం, కాయకమ్మం, వచీకమ్మం, అకుసలచిత్తం దుక్ఖవేదనన్తి.
పఞ్చమసిక్ఖాపదం.
౬. ఛట్ఠసిక్ఖాపదవణ్ణనా
౧౦౪౮. ఛట్ఠే – ఓవాదాయాతి గరుధమ్మత్థాయ. సంవాసాయాతి ఉపోసథపవారణాపుచ్ఛనత్థాయ. అయమేత్థ సఙ్ఖేపో. విత్థారో పన భిక్ఖునోవాదకసిక్ఖాపదవణ్ణనాయం వుత్తోయేవ.
ఏళకలోమసముట్ఠానం – కిరియం, నోసఞ్ఞావిమోక్ఖం, అచిత్తకం, పణ్ణత్తివజ్జం, కాయకమ్మం, తిచిత్తం, తివేదనన్తి.
ఛట్ఠసిక్ఖాపదం.
౭. సత్తమసిక్ఖాపదవణ్ణనా
౧౦౫౩. సత్తమే – పరియేసిత్వా న లభతీతి భిక్ఖునిం న లభతి. సేసం ఉత్తానమేవ. ఇమస్సాపి విత్థారో భిక్ఖునోవాదకే వుత్తోయేవ.
ధురనిక్ఖేపసముట్ఠానం – అకిరియం, సఞ్ఞావిమోక్ఖం, సచిత్తకం, లోకవజ్జం, కాయకమ్మం, వచీకమ్మం, అకుసలచిత్తం, దుక్ఖవేదనన్తి.
సత్తమసిక్ఖాపదం.
౮. అట్ఠమసిక్ఖాపదవణ్ణనా
౧౦౫౬. అట్ఠమే – ఏకకమ్మన్తిఆదీహి ఉపోసథపవారణాయేవ వుత్తా. సేసం ఉత్తానమేవ. ఇమస్సాపి విత్థారో భిక్ఖునోవాదకే వుత్తోయేవ.
పఠమపారాజికసముట్ఠానం – అకిరియం, సఞ్ఞావిమోక్ఖం, సచిత్తకం, లోకవజ్జం, కాయకమ్మం, అకుసలచిత్తం, దుక్ఖవేదనన్తి.
అట్ఠమసిక్ఖాపదం.
౯. నవమసిక్ఖాపదవణ్ణనా
౧౦౫౮. నవమే – సబ్బం ఉత్తానమేవ. ఇమస్సాపి విత్థారో భిక్ఖునోవాదకే వుత్తోయేవ.
ధురనిక్ఖేపసముట్ఠానం – అకిరియం, సఞ్ఞావిమోక్ఖం, సచిత్తకం, లోకవజ్జం, కాయకమ్మం, వచీకమ్మం, అకుసలచిత్తం, దుక్ఖవేదనన్తి.
నవమసిక్ఖాపదం.
౧౦. దసమసిక్ఖాపదవణ్ణనా
౧౦౬౨. దసమే – పసాఖేతి అధోకాయే. అధోకాయో హి యస్మా తతో రుక్ఖస్స సాఖా వియ ఉభో ఊరూ పభిజ్జిత్వా గతా, తస్మా పసాఖోతి వుచ్చతి.
౧౦౬౫. భిన్దాతిఆదీసు సచే ‘‘భిన్ద, ఫాలేహీ’’తి సబ్బాని ఆణాపేతి, సో చ తథేవ కరోతి, ఛ ఆణత్తిదుక్కటాని ఛ చ పాచిత్తియాని ఆపజ్జతి. అథాపి ఏవం ఆణాపేతి – ‘‘ఉపాసక, యంకిఞ్చి ఏత్థ కాతబ్బం, తం సబ్బం కరోహీ’’తి, సో చ సబ్బానిపి భేదనాదీని కరోతి; ఏకవాచాయ ఛ దుక్కటాని ఛ పాచిత్తియానీతి ద్వాదస ఆపత్తియో. సచే పన భేదనాదీసుపి ఏకంయేవ వత్వా ‘‘ఇదం కరోహీ’’తి ఆణాపేతి, సో చ సబ్బాని కరోతి, యం ఆణత్తం, తస్సేవ కరణే పాచిత్తియం. సేసేసు అనాపత్తి. సేసం ఉత్తానమేవ.
కథినసముట్ఠానం – కిరియాకిరియం, నోసఞ్ఞావిమోక్ఖం, అచిత్తకం, పణ్ణత్తివజ్జం, కాయకమ్మం, వచీకమ్మం, తిచిత్తం, తివేదనన్తి.
దసమసిక్ఖాపదం.
ఆరామవగ్గో ఛట్ఠో.