౮. సన్నిధికారకసిక్ఖాపదవణ్ణనా

౨౫౨. అట్ఠమసిక్ఖాపదే – బేలట్ఠసీసో నామ జటిలసహస్సబ్భన్తరో మహాథేరో. అరఞ్ఞే విహరతీతి జేతవనస్స అవిదూరే పధానఘరే ఏకస్మిం ఆవాసే వసతి. సుక్ఖకురన్తి అసూపబ్యఞ్జనం ఓదనం. సో కిర అన్తోగామే భుఞ్జిత్వా పచ్ఛా పిణ్డాయ చరిత్వా తాదిసం ఓదనం ఆహరతి, తఞ్చ ఖో అప్పిచ్ఛతాయ, న పచ్చయగిద్ధతాయ. థేరో కిర సత్తాహం నిరోధసమాపత్తియా వీతినామేత్వా సమాపత్తితో వుట్ఠాయ తం పిణ్డపాతం ఉదకేన తేమేత్వా భుఞ్జతి, తతో పున సత్తాహం సమాపత్తియా నిసీదతి. ఏవం ద్వేపి తీణిపి చత్తారిపి సత్తాహాని వీతినామేత్వా గామం పిణ్డాయ పవిసతి. తేన వుత్తం – ‘‘చిరేన గామం పిణ్డాయ పవిసతీ’’తి.

౨౫౩. కారో కరణం కిరియాతి అత్థతో ఏకం, సన్నిధికారో అస్సాతి సన్నిధికారం; సన్నిధికారమేవ సన్నిధికారకం. పటిగ్గహేత్వా ఏకరత్తం వీతినామితస్సేతం అధివచనం. తేనేవస్స పదభాజనే వుత్తం – ‘‘సన్నిధికారకం నామ అజ్జ పటిగ్గహితం అపరజ్జూ’’తి.

పటిగ్గణ్హాతి ఆపత్తి దుక్కటస్సాతి ఏవం సన్నిధికతం యంకిఞ్చి యావకాలికం వా యామకాలికం వా అజ్ఝోహరితుకామతాయ గణ్హన్తస్స పటిగ్గహణే తావ ఆపత్తి దుక్కటస్స. అజ్ఝోహరతో పన ఏకమేకస్మిం అజ్ఝోహారే పాచిత్తియం. సచేపి పత్తో దుద్ధోతో హోతి, యం అఙ్గులియా ఘంసన్తస్స లేఖా పఞ్ఞాయతి, గణ్ఠికపత్తస్స వా గణ్ఠికన్తరే స్నేహో పవిట్ఠో హోతి, సో ఉణ్హే ఓతాపేన్తస్స పగ్ఘరతి, ఉణ్హయాగుయా వా గహితాయ సన్దిస్సతి, తాదిసే పత్తేపి పునదివసే భుఞ్జన్తస్స పాచిత్తియం. తస్మా పత్తం ధోవిత్వా పున తత్థ అచ్ఛోదకం వా ఆసిఞ్చిత్వా అఙ్గులియా వా ఘంసిత్వా నిస్నేహభావో జానితబ్బో. సచే హి ఉదకే వా స్నేహభావో పత్తే వా అఙ్గులిలేఖా పఞ్ఞాయతి, దుద్ధోతో హోతి. తేలవణ్ణపత్తే పన అఙ్గులిలేఖా పఞ్ఞాయతి, సా అబ్బోహారికా. యం భిక్ఖూ నిరపేక్ఖా సామణేరానం పరిచ్చజన్తి, తఞ్చే సామణేరా నిదహిత్వా దేన్తి, సబ్బం వట్టతి. సయం పటిగ్గహేత్వా అపరిచ్చత్తమేవ హి దుతియదివసే న వట్టతి. తతో హి ఏకసిత్థమ్పి అజ్ఝోహరతో పాచిత్తియమేవ.

అకప్పియమంసేసు మనుస్సమంసే థుల్లచ్చయేన సద్విం పాచిత్తియం, అవసేసేసు దుక్కటేన సద్ధిం. యామకాలికం సతి పచ్చయే అజ్ఝోహరతో పాచిత్తియం. ఆహారత్థాయ అజ్ఝోహరతో దుక్కటేన సద్ధిం పాచిత్తియం. సచే పవారితో హుత్వా అనతిరిత్తకతం అజ్ఝోహరతి, పకతిఆమిసే ద్వే పాచిత్తియాని, మనుస్సమంసే థుల్లచ్చయేన సద్ధిం ద్వే, సేసఅకప్పియమంసే దుక్కటేన సద్ధిం, యామకాలికం సతి పచ్చయే సామిసేన ముఖేన అజ్ఝోహరతో ద్వే, నిరామిసేన ఏకమేవ. ఆహారత్థాయ అజ్ఝోహరతో వికప్పద్వయేపి దుక్కటం వడ్ఢతి. సచే వికాలే అజ్ఝోహరతి, పకతిభోజనే సన్నిధిపచ్చయా చ వికాలభోజనపచ్చయా చ ద్వే పాచిత్తియాని, అకప్పియమంసేసు థుల్లచ్చయఞ్చ దుక్కటఞ్చ వడ్ఢతి. యామకాలికేసు వికాలపచ్చయా అనాపత్తి, అనతిరిత్తపచ్చయా పన వికాలే సబ్బవికప్పేసు అనాపత్తి.

౨౫౫. సత్తాహకాలికం యావజీవికం ఆహారత్థాయాతి ఆహారత్థాయ పటిగ్గణ్హతో పటిగ్గహణపచ్చయా తావ దుక్కటం, అజ్ఝోహరతో పన సచే నిరామిసం హోతి, అజ్ఝోహారే అజ్ఝోహారే దుక్కటం. అథ ఆమిససంసట్ఠం పటిగ్గహేత్వా ఠపితం హోతి, యథావత్థుకం పాచిత్తియమేవ.

౨౫౬. అనాపత్తి యావకాలికన్తిఆదిమ్హి వికాలభోజనసిక్ఖాపదే నిద్దిట్ఠం ఖాదనీయభోజనీయం యావ మజ్ఝన్తికసఙ్ఖాతో కాలో, తావ భుఞ్జితబ్బతో యావకాలికం. సద్ధిం అనులోమపానేహి అట్ఠవిధం పానం యావ రత్తియా పచ్ఛిమయామసఙ్ఖాతో యామో, తావ పరిభుఞ్జితబ్బతో యామో కాలో అస్సాతి యామకాలికం. సప్పిఆది పఞ్చవిధం భేసజ్జం సత్తాహం నిధేతబ్బతో సత్తాహో కాలో అస్సాతి సత్తాహకాలికం. ఠపేత్వా ఉదకం అవసేసం సబ్బమ్పి యావజీవం పరిహరిత్వా సతి పచ్చయే పరిభుఞ్జితబ్బతో యావజీవకన్తి వుచ్చతి.

తత్థ అరుణోదయేవ పటిగ్గహితం యావకాలికం సతక్ఖత్తుమ్పి నిదహిత్వా యావకాలో నాతిక్కమతి తావ, యామకాలికం ఏకం అహోరత్తం, సత్తాహకాలికం సత్తరత్తం, ఇతరం సతి పచ్చయే, యావజీవమ్పి పరిభుఞ్జన్తస్స అనాపత్తి. సేసమేత్థ ఉత్తానమేవ. అట్ఠకథాసు పన ఇమస్మిం ఠానే పానకథా కప్పియానులోమకథా ‘‘కప్పతి ను ఖో యావకాలికేన యామకాలిక’’న్తిఆదికథా చ కప్పియభూమికథా చ విత్థారితా, తం మయం ఆగతట్ఠానేయేవ కథయిస్సామ.

ఏళకలోమసముట్ఠానం – కాయతో చ కాయచిత్తతో చ సముట్ఠాతి, కిరియం, నోసఞ్ఞావిమోక్ఖం, అచిత్తకం, పణ్ణత్తివజ్జం, కాయకమ్మం, తిచిత్తం, తివేదనన్తి.

సన్నిధికారకసిక్ఖాపదం అట్ఠమం.