౮. సఙ్ఖధమసుత్తవణ్ణనా
౩౬౦. అట్ఠమే యంబహులం యంబహులన్తి ఇమినా నిగణ్ఠో అత్తనావ అత్తనో వాదం భిన్దతి. తస్మా భగవా ఏవం సన్తే న కోచి ఆపాయికోతిఆదిమాహ. పురిమాని పన చత్తారి పదాని దిట్ఠియా పచ్చయా హోన్తి. తస్మా తేసుపి ఆదీనవం దస్సేన్తో ఇధ, గామణి, ఏకచ్చో సత్థా ఏవంవాదీ హోతీతిఆదిమాహ. తత్థ అహమ్పమ్హీతి అహమ్పి అమ్హి.
మేత్తాసహగతేనాతిఆదీసు యం వత్తబ్బం, తం సబ్బం సద్ధిం భావనానయేన విసుద్ధిమగ్గే వుత్తమేవ. సేయ్యథాపి, గామణి, బలవా సఙ్ఖధమోతిఆది పన ఇధ అపుబ్బం. తత్థ బలవాతి బలసమ్పన్నో. సఙ్ఖధమోతి సఙ్ఖధమకో. అప్పకసిరేనాతి అకిచ్ఛేన అదుక్ఖేన. దుబ్బలో హి సఙ్ఖధమో సఙ్ఖం ధమన్తోపి న సక్కోతి చతస్సో దిసా సరేన విఞ్ఞాపేతుం, నాస్స సఙ్ఖసద్దో సబ్బతో ఫరతి, బలవతో పన విప్ఫారికో హోతి, తస్మా ‘‘బలవా’’తి ఆహ.
మేత్తాయ చేతోవిముత్తియాతి ఏత్థ ‘‘మేత్తా’’తి వుత్తే ఉపచారోపి అప్పనాపి వట్టతి, ‘‘చేతోవిముత్తీ’’తి వుత్తే పన అప్పనావ వట్టతి. యం పమాణకతం కమ్మన్తి పమాణకతం కమ్మం నామ కామావచరం వుచ్చతి, అప్పమాణకతం కమ్మం నామ రూపావచరం. తఞ్హి పమాణం అతిక్కమిత్వా ఓధిసకఅనోధిసకదిసాఫరణవసేన వడ్ఢేత్వా కతత్తా అప్పమాణకతన్తి వుచ్చతి.
న తం తత్రావసిస్సతి, న తం తత్రావతిట్ఠతీతి తం కామావచరకమ్మం తస్మిం రూపారూపావచరకమ్మే న ఓహీయతి న తిట్ఠతి. కిం వుత్తం హోతి? తం కామావచరకమ్మం తస్స రూపారూపావచరకమ్మస్స అన్తరా లగ్గితుం వా ఠాతుం వా రూపారూపావచరకమ్మం ఫరిత్వా పరియాదియిత్వా అత్తనో ఓకాసం గహేత్వా పతిట్ఠాతుం వా న సక్కోతి. అథ ఖో రూపారూపావచరకమ్మమేవ కామావచరం మహోఘో వియ పరిత్తం ఉదకం ఫరిత్వా పరియాదియిత్వా అత్తనో ఓకాసం కత్వా తిట్ఠతి, తస్స విపాకం పటిబాహిత్వా సయమేవ బ్రహ్మసహబ్యతం ఉపనేతీతి. ఇతి ఇదం సుత్తం ఆదిమ్హి కిలేసవసేన వుట్ఠాయ అవసానే బ్రహ్మవిహారవసేన గహితత్తా యథానుసన్ధినావ గతం.