౧. పఠమమిగజాలసుత్తవణ్ణనా

౬౩. మిగజాలవగ్గస్స పఠమే చక్ఖువిఞ్ఞేయ్యాతి చక్ఖువిఞ్ఞాణేన పస్సితబ్బా. సోతవిఞ్ఞేయ్యాదీసుపి ఏసేవ నయో. ఇట్ఠాతి పరియిట్ఠా వా హోన్తు మా వా, ఇట్ఠారమ్మణభూతాతి అత్థో. కన్తాతి కమనీయా. మనాపాతి మనవడ్ఢనకా. పియరూపాతి పియజాతికా. కామూపసంహితాతి ఆరమ్మణం కత్వా ఉప్పజ్జమానేన కామేన ఉపసంహితా రజనీయాతి రఞ్జనీయా, రాగుప్పత్తికారణభూతాతి అత్థో. నన్దీతి తణ్హానన్దీ. సంయోగోతి సంయోజనం. నన్దిసంయోజనసంయుత్తోతి నన్దీబన్ధనేన బద్ధో. అరఞ్ఞవనపత్థానీతి అరఞ్ఞాని చ వనపత్థాని చ. తత్థ కిఞ్చాపి అభిధమ్మే నిప్పరియాయేన ‘‘నిక్ఖమిత్వా బహి ఇన్దఖీలా సబ్బమేతం అరఞ్ఞ’’న్తి (విభ. ౫౨౯) వుత్తం, తథాపి యం తం ‘‘పఞ్చధనుసతికం పచ్ఛిమ’’న్తి (పారా. ౬౫౪) అరఞ్ఞకఙ్గనిప్ఫాదకం సేనాసనం వుత్తం, తదేవ అధిప్పేతన్తి వేదితబ్బం. వనపత్థన్తి గామన్తం అతిక్కమిత్వా మనుస్సానం అనుపచారట్ఠానం, యత్థ న కసీయతి న వపీయతి. వుత్తమ్పి చేతం –

‘‘వనపత్థన్తి దూరానమేతం సేనాసనానం అధివచనం. వనపత్థన్తి వనసణ్డానమేతం, వనపత్థన్తి భింసనకానమేతం, వనపత్థన్తి సలోమహంసానమేతం, వనపత్థన్తి పరియన్తానమేతం, వనపత్థన్తి అమనుస్సూపచారానం సేనాసనానమేతం అధివచన’’న్తి (విభ. ౫౩౧).

ఏత్థ చ పరియన్తానన్తి ఇమం ఏకం పరియాయం ఠపేత్వా సేసపరియాయేహి వనపత్థాని వేదితబ్బాని. పన్తానీతి పరియన్తాని అతిదూరాని. అప్పసద్దానీతి ఉదుక్ఖలముసలదారకసద్దాదీనం అభావేన అప్పసద్దాని. అప్పనిగ్ఘోసానీతి తేసం తేసం నిన్నాదమహానిగ్ఘోసస్స అభావేన అప్పనిగ్ఘోసాని. విజనవాతానీతి సఞ్చరణజనస్స సరీరవాతవిరహితాని. మనుస్సరాహస్సేయ్యకానీతి మనుస్సానం రహోకమ్మస్స అనుచ్ఛవికాని. పటిసల్లానసారుప్పానీతి నిలీయనసారుప్పాని.