౧. పఠమకస్సపసుత్తవణ్ణనా

౮౨. దేవపుత్తసంయుత్తస్స పఠమే దేవపుత్తోతి దేవానఞ్హి అఙ్కే నిబ్బత్తా పురిసా దేవపుత్తా నామ, ఇత్థియో దేవధీతరో నామ హోన్తి. నామవసేన అపాకటావ ‘‘అఞ్ఞతరా దేవతా’’తి వుచ్చతి, పాకటో ‘‘ఇత్థన్నామో దేవపుత్తో’’తి. తస్మా హేట్ఠా ‘‘అఞ్ఞతరా దేవతా’’తి వత్వా ఇధ ‘‘దేవపుత్తో’’తి వుత్తం. అనుసాసన్తి అనుసిట్ఠిం. అయం కిర దేవపుత్తో భగవతా సమ్బోధితో సత్తమే వస్సే యమకపాటిహారియం కత్వా తిదసపురే వస్సం ఉపగమ్మ అభిధమ్మం దేసేన్తేన ఝానవిభఙ్గే – ‘‘భిక్ఖూతి సమఞ్ఞాయ భిక్ఖు, పటిఞ్ఞాయ భిక్ఖూ’’తి (విభ. ౫౧౦). ఏవం భిక్ఖునిద్దేసం కథియమానం అస్సోసి. ‘‘ఏవం వితక్కేథ, మా ఏవం వితక్కయిత్థ, ఏవం మనసికరోథ, మా ఏవం మనసాకత్థ. ఇదం పజహథ, ఇదం ఉపసమ్పజ్జ విహరథా’’తి (పారా. ౧౯). ఏవరూపం పన భిక్ఖుఓవాదం భిక్ఖుఅనుసాసనం న అస్సోసి. సో తం సన్ధాయ – ‘‘భిక్ఖుం భగవా పకాసేసి, నో చ భిక్ఖునో అనుసాస’’న్తి ఆహ.

తేన హీతి యస్మా మయా భిక్ఖునో అనుసిట్ఠి న పకాసితాతి వదసి, తస్మా. తఞ్ఞేవేత్థ పటిభాతూతి తుయ్హేవేసా అనుసిట్ఠిపకాసనా ఉపట్ఠాతూతి. యో హి పఞ్హం కథేతుకామో హోతి, న చ సక్కోతి సబ్బఞ్ఞుతఞ్ఞాణేన సద్ధిం సంసన్దిత్వా కథేతుం. యో వా న కథేతుకామో హోతి, సక్కోతి పన కథేతుం. యో వా నేవ కథేతుకామో హోతి, కథేతుం న చ సక్కోతి. సబ్బేసమ్పి తేసం భగవా పఞ్హం భారం న కరోతి. అయం పన దేవపుత్తో కథేతుకామో చేవ, సక్కోతి చ కథేతుం. తస్మా తస్సేవ భారం కరోన్తో భగవా ఏవమాహ. సోపి పఞ్హం కథేసి.

తత్థ సుభాసితస్స సిక్ఖేథాతి సుభాసితం సిక్ఖేయ్య, చతుసచ్చనిస్సితం దసకథావత్థునిస్సితం సత్తతింసబోధిపక్ఖియనిస్సితం చతుబ్బిధం వచీసుచరితమేవ సిక్ఖేయ్య. సమణూపాసనస్స చాతి సమణేహి ఉపాసితబ్బం సమణూపాసనం నామ అట్ఠతింసభేదం కమ్మట్ఠానం, తమ్పి సిక్ఖేయ్య భావేయ్యాతి అత్థో. బహుస్సుతానం వా భిక్ఖూనం ఉపాసనమ్పి సమణూపాసనం. తమ్పి ‘కిం, భన్తే, కుసల’’న్తిఆదినా పఞ్హపుచ్ఛనేన పఞ్ఞావుద్ధత్థం సిక్ఖేయ్య. చిత్తవూపసమస్స చాతి అట్ఠసమాపత్తివసేన చిత్తవూపసమం సిక్ఖేయ్య. ఇతి దేవపుత్తేన తిస్సో సిక్ఖా కథితా హోన్తి. పురిమపదేన హి అధిసీలసిక్ఖా కథితా, దుతియపదేన అధిపఞ్ఞాసిక్ఖా, చిత్తవూపసమేన అధిచిత్తసిక్ఖాతి ఏవం ఇమాయ గాథాయ సకలమ్పి సాసనం పకాసితమేవ హోతి. పఠమం.