౭. సారిపుత్తసుత్తవణ్ణనా

౩౭. సత్తమే అపుబ్బం నత్థి. గాథాయ అధిచేతసోతి అధిచిత్తవతో, సబ్బచిత్తానం అధికేన అరహత్తఫలచిత్తేన సమన్నాగతస్సాతి అత్థో. అప్పమజ్జతోతి న పమజ్జతో, అప్పమాదేన అనవజ్జధమ్మేసు సాతచ్చకిరియాయ సమన్నాగతస్సాతి వుత్తం హోతి. మునినోతి ‘‘యో మునాతి ఉభో లోకే, ముని తేన పవుచ్చతీ’’తి (ధ. ప. ౨౬౯; చూళని. మేత్తగూమాణవపుచ్ఛానిద్దేస ౨౧) ఏవం ఉభయలోకముననేన మోనం వుచ్చతి ఞాణం, తేన అరహత్తఫలఞాణసఙ్ఖాతేన ఞాణేన సమన్నాగతత్తా వా ఖీణాసవో ముని నామ, తస్స మునినో. మోనపథేసు సిక్ఖతోతి అరహత్తఞాణసఙ్ఖాతస్స మోనస్స పథేసు సత్తతింసబోధిపక్ఖియధమ్మేసు తీసు వా సిక్ఖాసు సిక్ఖతో. ఇదఞ్చ పుబ్బభాగప్పటిపదం గహేత్వా వుత్తం. పరినిట్ఠితసిక్ఖో హి అరహా, తస్మా ఏవం సిక్ఖతో, ఇమాయ సిక్ఖాయ మునిభావం పత్తస్స మునినోతి ఏవమేత్థ అత్థో దట్ఠబ్బో. యస్మా చ ఏతదేవ, తస్మా హేట్ఠిమమగ్గఫలచిత్తానం వసేన అధిచేతసో, చతుసచ్చసమ్బోధపటిపత్తియం అప్పమాదవసేన అప్పమజ్జతో, మగ్గఞాణసమన్నాగమేన మునినోతి ఏవమేతేసం తిణ్ణం పదానం అత్థో యుజ్జతియేవ. అథ వా ‘‘అప్పమజ్జతో సిక్ఖతో’’తి పదానం హేతుఅత్థతా దట్ఠబ్బా అప్పమజ్జనహేతు సిక్ఖనహేతు చ అధిచేతసోతి.

సోకా న భవన్తి తాదినోతి తాదిసస్స ఖీణాసవమునినో అబ్భన్తరే ఇట్ఠవియోగాదివత్థుకా సోకా చిత్తసన్తాపా న హోన్తి. అథ వా తాదినోతి తాదిలక్ఖణసమన్నాగతస్స ఏవరూపస్స మునినో సోకా న భవన్తీతి అయమేత్థ అత్థో. ఉపసన్తస్సాతి రాగాదీనం అచ్చన్తూపసమేన ఉపసన్తస్స. సదా సతీమతోతి సతివేపుల్లప్పత్తియా నిచ్చకాలం సతియా అవిరహితస్స.

ఏత్థ చ ‘‘అధిచేతసో’’తి ఇమినా అధిచిత్తసిక్ఖా, ‘‘అప్పమజ్జతో’’తి ఏతేన అధిసీలసిక్ఖా, ‘‘మునినో మోనపథేసు సిక్ఖతో’’తి ఏతేహి అధిపఞ్ఞాసిక్ఖా. ‘‘మునినో’’తి వా ఏతేన అధిపఞ్ఞాసిక్ఖా, ‘‘మోనపథేసు సిక్ఖతో’’తి ఏతేన తాసం లోకుత్తరసిక్ఖానం పుబ్బభాగపటిపదా, ‘‘సోకా న భవన్తీ’’తిఆదీహి సిక్ఖాపారిపూరియా ఆనిసంసో పకాసితోతి వేదితబ్బం. సేసం వుత్తనయమేవ.

సత్తమసుత్తవణ్ణనా నిట్ఠితా.