౬. సమ్పయుత్తవారవణ్ణనా
౩౯౨-౪౦౦. సమ్పయుత్తవారే కుసలం ధమ్మం సమ్పయుత్తోతి కుసలం ధమ్మం సమ్పయుత్తపచ్చయం కత్వాతి అత్థో. సేసమేత్థ సంసట్ఠవారే వుత్తనయేనేవ వేదితబ్బం. అవసానే పనస్స ‘‘సంసట్ఠత్తం నామ సమ్పయుత్తత్తం, సమ్పయుత్తత్తం నామ సంసట్ఠత్త’’న్తి ఇదం ఉభిన్నమ్పి ఏతేసం వారానం అత్థతో నిన్నానాకరణభావదస్సనత్థం వుత్తం. అత్థతో హి ఏతేపి పటిచ్చసహజాతా వియ పచ్చయనిస్సయా వియ చ నిన్నానాకరణా. ఏవం సన్తేపి అఞ్ఞమఞ్ఞస్స అత్థనియమనత్థం వుత్తా. ‘‘సంసట్ఠా యోజితా హయా’’తిఆదీసు (జా. ౨.౨౨.౭౦) హి అసమ్పయుత్తమ్పి సంసట్ఠన్తి వుచ్చతి. ‘‘యా సా వీమంసా కోసజ్జసహగతా కోసజ్జసమ్పయుత్తా’’తిఆదీసు (సం. ని. ౫.౮౩౨) అసంసట్ఠం వోకిణ్ణమ్పి సమ్పయుత్తన్తి. ఇతి సంసట్ఠవారేన ఏకుప్పాదలక్ఖణస్స సమ్పయుత్తస్స సంసట్ఠభావం సమ్పయుత్తవారేన చ సంసట్ఠస్స ఏకుప్పాదాదిలక్ఖణస్స సమ్పయుత్తభావం నియమేతుం ఉభోపేతే వుత్తా. అపిచ తథా బుజ్ఝనకానం అజ్ఝాసయవసేన దేసనావిలాసేన నిరుత్తిపటిసమ్భిదాపభేదజాననవసేన చాపి ఏతే ఉభోపి వుత్తాతి.
సమ్పయుత్తవారవణ్ణనా.
ఏతేసు పన ఛసు వారేసు అత్థి కోచి పచ్చయో ఏకన్తం అనులోమతో న తిట్ఠతి, పచ్చనీకతోవ తిట్ఠతి; అత్థి ఏకన్తం పచ్చనీకతో న తిట్ఠతి, అనులోమతోవ తిట్ఠతి; అత్థి అనేకన్తం అనులోమతో చేవ తిట్ఠతి, పచ్చనీకతో చాతి ఇదం పకిణ్ణకం వేదితబ్బం. తత్థ పఠమో పఞ్హో పచ్ఛాజాతస్స, దుతియో మహాచతుక్కస్స, తతియో యుజ్జమానకానం సేసానం వసేన వేదితబ్బోతి.