౪. నియామకథావణ్ణనా
౪౨౮-౪౩౧. ఇదాని నియామకథా నామ హోతి. తత్థ యో పుగ్గలో సమ్మత్తనియామం ఓక్కమిస్సతి, తం ‘‘భబ్బో ఏస ధమ్మం అభిసమేతు’’న్తి యస్మా భగవా జానాతి, తస్మా ‘‘అనియతస్స పుథుజ్జనస్సేవ సతో పుగ్గలస్స నియామగమనాయ ఞాణం అత్థీ’’తి యేసం లద్ధి, సేయ్యథాపి ఏతరహి ఉత్తరాపథకానం; తే సన్ధాయ అనియతస్సాతి పుచ్ఛా సకవాదిస్స. తత్థ నియామగమనాయాతి నియామో వుచ్చతి మగ్గో, మగ్గగమనాయ మగ్గోక్కమనాయాతి అత్థో. యం పనస్స ఞాణం దిస్వా భగవా ‘‘భబ్బో అయ’’న్తి జానాతి, తం సన్ధాయ పటిఞ్ఞా పరవాదిస్స.
అథస్స సకవాదీ అయుత్తవాదితం దీపేతుం నియతస్సాతి విపరీతానుయోగమాహ. తత్థ పఠమపఞ్హే మగ్గేన నియతస్స అనియామగమనాయ ఞాణం నామ నత్థీతి పటిక్ఖిపతి. దుతియే నత్థిభావేన పటిజానాతి. తతియే అనియతస్స నత్థీతి పుట్ఠత్తా లద్ధివిరోధేన పటిక్ఖిపతి. పున పఠమపఞ్హమేవ చతుత్థం కత్వా నియతస్స నియామగమనాదివసేన తయో పఞ్హా కతా. తేసు పఠమే యస్మా ఆదిమగ్గేన నియతస్స పున తదత్థాయ ఞాణం నత్థి, తస్మా పటిక్ఖిపతి. దుతియే నత్థిభావేనేవ పటిజానాతి. తతియే లద్ధివిరోధేనేవ పటిక్ఖిపతి. పున పఠమపఞ్హం అట్ఠమం కత్వా అనియతస్స అనియామగమనాదివసేన తయో పఞ్హా కతా. తేసం అత్థో వుత్తనయేనేవ వేదితబ్బో. పున పఠమపఞ్హమేవ ద్వాదసమం కత్వా తంమూలకా అత్థి నియామోతిఆదయో పఞ్హా కతా. తత్థ యస్మా నియామగమనాయ ఞాణం నామ మగ్గఞాణమేవ హోతి, తస్మా తం సన్ధాయ అత్థి నియామోతి వుత్తం. ఇతరో పన నియామోతి వుత్తే పటిక్ఖిపతి, ఞాణన్తి వుత్తే పటిజానాతి. సతిపట్ఠానాదీసుపి ఏసేవ నయో. పచ్చనీకం ఉత్తానత్థమేవ. గోత్రభునోతిఆది యేన యం అప్పత్తం, తస్స తం నత్థీతి దస్సనత్థం వుత్తం. భగవా జానాతీతి అత్తనో ఞాణబలేన జానాతి, న తస్స నియామగమనఞాణసబ్భావతో. తస్మా ఇమినా కారణేన పతిట్ఠితాపిస్స లద్ధి అప్పతిట్ఠితాయేవాతి.
నియామకథావణ్ణనా.