౨. చూళన్తరదుకం
౭. సప్పచ్చయదుకం
౧. పటిచ్చవారో
౧-౪. పచ్చయానులోమాది
౧. సప్పచ్చయం ధమ్మం పటిచ్చ సప్పచ్చయో ధమ్మో ఉప్పజ్జతి హేతుపచ్చయా – సప్పచ్చయం ఏకం ఖన్ధం పటిచ్చ తయో ఖన్ధా చిత్తసముట్ఠానఞ్చ రూపం…పే… ద్వే ఖన్ధే…పే… పటిసన్ధిక్ఖణే…పే… ఖన్ధే పటిచ్చ వత్థు, వత్థుం పటిచ్చ ఖన్ధా, ఏకం మహాభూతం…పే… మహాభూతే పటిచ్చ చిత్తసముట్ఠానం రూపం కటత్తారూపం ఉపాదారూపం.
సప్పచ్చయం ధమ్మం పటిచ్చ సప్పచ్చయో ధమ్మో ఉప్పజ్జతి ఆరమ్మణపచ్చయా…పే… అవిగతపచ్చయా.
౨. హేతుయా ఏకం, ఆరమ్మణే ఏకం…పే… అవిగతే ఏకం.
అనులోమం.
౩. సప్పచ్చయం ధమ్మం పటిచ్చ సప్పచ్చయో ధమ్మో ఉప్పజ్జతి నహేతుపచ్చయా – అహేతుకం సప్పచ్చయం ఏకం ఖన్ధం పటిచ్చ తయో ఖన్ధా చిత్తసముట్ఠానఞ్చ రూపం, ద్వే ఖన్ధే…పే… అహేతుకపటిసన్ధిక్ఖణే …పే… (యావ అసఞ్ఞసత్తా) విచికిచ్ఛాసహగతే ఉద్ధచ్చసహగతే ఖన్ధే పటిచ్చ విచికిచ్ఛాసహగతో ఉద్ధచ్చసహగతో మోహో (సంఖిత్తం).
౪. నహేతుయా ఏకం, నఆరమ్మణే ఏకం, నఅధిపతియా ఏకం…పే… నోవిగతే ఏకం.
పచ్చనీయం.
౫. హేతుపచ్చయా నఆరమ్మణే ఏకం, నఅధిపతియా ఏకం…పే… నోవిగతే ఏకం.
అనులోమపచ్చనీయం.
౬. నహేతుపచ్చయా ఆరమ్మణే ఏకం అనన్తరే ఏకం…పే… అవిగతే ఏకం.
పచ్చనీయానులోమం.
౨. సహజాతవారో
(సహజాతవారో పటిచ్చవారసదిసో.)
౩. పచ్చయవారో
౧. పచ్చయానులోమం
౧. విభఙ్గవారో
౭. సప్పచ్చయం ధమ్మం పచ్చయా సప్పచ్చయో ధమ్మో ఉప్పజ్జతి హేతుపచ్చయా – సప్పచ్చయం ఏకం ఖన్ధం పచ్చయా తయో ఖన్ధా చిత్తసముట్ఠానఞ్చ రూపం…పే… పటిసన్ధిక్ఖణే…పే… ఖన్ధే పచ్చయా వత్థు, వత్థుం పచ్చయా ఖన్ధా, ఏకం మహాభూతం…పే… వత్థుం పచ్చయా సప్పచ్చయా ఖన్ధా.
సప్పచ్చయం ధమ్మం పచ్చయా సప్పచ్చయో ధమ్మో ఉప్పజ్జతి ఆరమ్మణపచ్చయా (సంఖిత్తం).
౪-౬. నిస్సయ-సంసట్ఠ-సమ్పయుత్తవారో
(ఏవం పచ్చయవారోపి నిస్సయవారోపి సంసట్ఠవారోపి సమ్పయుత్తవారోపి విత్థారేతబ్బో, సబ్బత్థ ఏకాయేవ పఞ్హా.)
౭. పఞ్హావారో
౧. పచ్చయానులోమం
౧. విభఙ్గవారో
హేతుపచ్చయో
౮. సప్పచ్చయో ధమ్మో సప్పచ్చయస్స ధమ్మస్స హేతుపచ్చయేన పచ్చయో – సప్పచ్చయా హేతూ సమ్పయుత్తకానం ఖన్ధానం చిత్తసముట్ఠానానఞ్చ రూపానం హేతుపచ్చయేన పచ్చయో; పటిసన్ధిక్ఖణే…పే….
ఆరమ్మణపచ్చయో
౯. సప్పచ్చయో ధమ్మో సప్పచ్చయస్స ధమ్మస్స ఆరమ్మణపచ్చయేన పచ్చయో – దానం దత్వా, సీలం సమాదియిత్వా, ఉపోసథకమ్మం కత్వా తం పచ్చవేక్ఖతి, పుబ్బే సుచిణ్ణాని…పే… ఝానా వుట్ఠహిత్వా…పే… అరియా మగ్గా వుట్ఠహిత్వా మగ్గం పచ్చవేక్ఖన్తి, ఫలం పచ్చవేక్ఖన్తి; పహీనే కిలేసే…పే… విక్ఖమ్భితే కిలేసే…పే… పుబ్బే సముదాచిణ్ణే కిలేసే జానన్తి, చక్ఖుం…పే… వత్థుం… సప్పచ్చయే ఖన్ధే అనిచ్చతో…పే… దోమనస్సం ఉప్పజ్జతి; దిబ్బేన చక్ఖునా రూపం పస్సతి, దిబ్బాయ సోతధాతుయా సద్దం సుణాతి. చేతోపరియఞాణేన సప్పచ్చయచిత్తసమఙ్గిస్స చిత్తం జానాతి, ఆకాసానఞ్చాయతనం విఞ్ఞాణఞ్చాయతనస్స…పే… ఆకిఞ్చఞ్ఞాయతనం నేవసఞ్ఞానాసఞ్ఞాయతనస్స…పే… రూపాయతనం చక్ఖువిఞ్ఞాణస్స…పే… ఫోట్ఠబ్బాయతనం కాయవిఞ్ఞాణస్స…పే… సప్పచ్చయా ఖన్ధా ఇద్ధివిధఞాణస్స, చేతోపరియఞాణస్స, పుబ్బేనివాసానుస్సతిఞాణస్స, యథాకమ్మూపగఞాణస్స, అనాగతంసఞాణస్స, ఆవజ్జనాయ ఆరమ్మణపచ్చయేన పచ్చయో. (౧)
అప్పచ్చయో ధమ్మో సప్పచ్చయస్స ధమ్మస్స ఆరమ్మణపచ్చయేన పచ్చయో – అరియా నిబ్బానం పచ్చవేక్ఖన్తి; నిబ్బానం గోత్రభుస్స, వోదానస్స, మగ్గస్స, ఫలస్స, ఆవజ్జనాయ ఆరమ్మణపచ్చయేన పచ్చయో. (౧)
అధిపతిపచ్చయో
౧౦. సప్పచ్చయో ధమ్మో సప్పచ్చయస్స ధమ్మస్స అధిపతిపచ్చయేన పచ్చయో – ఆరమ్మణాధిపతి, సహజాతాధిపతి. ఆరమ్మణాధిపతి – దానం దత్వా సీలం…పే… ఉపోసథకమ్మం కత్వా తం గరుం కత్వా పచ్చవేక్ఖతి, పుబ్బే…పే… ఝానా…పే… అరియా మగ్గా వుట్ఠహిత్వా మగ్గం గరుం కత్వా పచ్చవేక్ఖన్తి, ఫలం గరుం కత్వా…పే… చక్ఖుం…పే… వత్థుం… సప్పచ్చయే ఖన్ధే గరుం కత్వా అస్సాదేతి అభినన్దతి; తం గరుం కత్వా రాగో ఉప్పజ్జతి, దిట్ఠి ఉప్పజ్జతి. సహజాతాధిపతి – సప్పచ్చయాధిపతి సమ్పయుత్తకానం ఖన్ధానం చిత్తసముట్ఠానానఞ్చ రూపానం అధిపతిపచ్చయేన పచ్చయో. (౧)
అప్పచ్చయో ధమ్మో సప్పచ్చయస్స ధమ్మస్స అధిపతిపచ్చయేన పచ్చయో. ఆరమ్మణాధిపతి – అరియా నిబ్బానం గరుం కత్వా పచ్చవేక్ఖన్తి; నిబ్బానం గోత్రభుస్స, వోదానస్స, మగ్గస్స, ఫలస్స అధిపతిపచ్చయేన పచ్చయో. (౧)
అనన్తరపచ్చయాది
౧౧. సప్పచ్చయో ధమ్మో సప్పచ్చయస్స ధమ్మస్స అనన్తరపచ్చయేన పచ్చయో…పే… ఉపనిస్సయపచ్చయేన పచ్చయో…పే… (ద్వే పఞ్హా ఉపనిస్సయమూలం) పురేజాతపచ్చయేన పచ్చయో…పే… అవిగతపచ్చయేన పచ్చయో (సబ్బత్థ ఏకాయేవ పఞ్హా).
౧. పచ్చయానులోమం
౨. సఙ్ఖ్యావారో
సుద్ధం
౧౨. హేతుయా ఏకం, ఆరమ్మణే ద్వే, అధిపతియా ద్వే, అనన్తరే ఏకం, సమనన్తరే ఏకం, సహజాతే ఏకం, అఞ్ఞమఞ్ఞే ఏకం, నిస్సయే ఏకం, ఉపనిస్సయే ద్వే, పురేజాతే ఏకం (సబ్బత్థ ఏకం), అవిగతే ఏకం (ఏవం గణేతబ్బం).
అనులోమం.
పచ్చనీయుద్ధారో
౧౩. సప్పచ్చయో ధమ్మో సప్పచ్చయస్స ధమ్మస్స ఆరమ్మణపచ్చయేన పచ్చయో… సహజాతపచ్చయేన పచ్చయో… ఉపనిస్సయపచ్చయేన పచ్చయో… పురేజాతపచ్చయేన పచ్చయో… పచ్ఛాజాతపచ్చయేన పచ్చయో… కమ్మపచ్చయేన పచ్చయో… ఆహారపచ్చయేన పచ్చయో… ఇన్ద్రియపచ్చయేన పచ్చయో. (౧)
అప్పచ్చయో ధమ్మో సప్పచ్చయస్స ధమ్మస్స ఆరమ్మణపచ్చయేన పచ్చయో… ఉపనిస్సయపచ్చయేన పచ్చయో. (౧)
౨. పచ్చయపచ్చనీయం
౨. సఙ్ఖ్యావారో
౧౪. నహేతుయా ద్వే, నఆరమ్మణే ఏకం, నఅధిపతియా ద్వే, నఅనన్తరే ద్వే, నసమనన్తరే ద్వే…పే… నఉపనిస్సయే ద్వే, నపురేజాతే ద్వే…పే… నోవిగతే ద్వే, నోఅవిగతే ద్వే (ఏవం గణేతబ్బం).
పచ్చనీయం.
౩. పచ్చయానులోమపచ్చనీయం
హేతుదుకం
౧౫. హేతుపచ్చయా నఆరమ్మణే ఏకం, నఅధిపతియా ఏకం, నఅనన్తరే ఏకం, నసమనన్తరే ఏకం, నఅఞ్ఞమఞ్ఞే ఏకం, నఉపనిస్సయే ఏకం…పే… నసమ్పయుత్తే ఏకం, నవిప్పయుత్తే ఏకం, నోనత్థియా ఏకం, నోవిగతే ఏకం (ఏవం గణేతబ్బం).
అనులోమపచ్చనీయం.
౪. పచ్చయపచ్చనీయానులోమం
నహేతుదుకం
౧౬. నహేతుపచ్చయా ఆరమ్మణే ద్వే, అధిపతియా ద్వే, అనన్తరే ఏకం…పే… ఉపనిస్సయే ద్వే, పురేజాతే ఏకం…పే… అవిగతే ఏకం (ఏవం గణేతబ్బం).
పచ్చనీయానులోమం.
సప్పచ్చయదుకం నిట్ఠితం.
౮. సఙ్ఖతదుకం
౧. పటిచ్చవారో
హేతుపచ్చయో
౧౭. సఙ్ఖతం ధమ్మం పటిచ్చ సఙ్ఖతో ధమ్మో ఉప్పజ్జతి హేతుపచ్చయా – సఙ్ఖతం ఏకం ఖన్ధం పటిచ్చ తయో ఖన్ధా చిత్తసముట్ఠానఞ్చ రూపం…పే… పటిసన్ధిక్ఖణే…పే… ఖన్ధే పటిచ్చ వత్థు, వత్థుం పటిచ్చ ఖన్ధా; ఏకం మహాభూతం…పే… మహాభూతే పటిచ్చ చిత్తసముట్ఠానం రూపం కటత్తారూపం ఉపాదారూపం.
(ఇమం దుకం యథా సప్పచ్చయదుకం, ఏవం గణేతబ్బం, నిన్నానాకరణం.)
సఙ్ఖతదుకం నిట్ఠితం.
౯. సనిదస్సనదుకం
౧. పటిచ్చవారో
౧. పచ్చయానులోమం
౧. విభఙ్గవారో
హేతుపచ్చయో
౧౮. అనిదస్సనం ధమ్మం పటిచ్చ అనిదస్సనో ధమ్మో ఉప్పజ్జతి హేతుపచ్చయా – అనిదస్సనం ఏకం ఖన్ధం పటిచ్చ తయో ఖన్ధా అనిదస్సనం చిత్తసముట్ఠానఞ్చ రూపం…పే… ద్వే ఖన్ధే…పే… పటిసన్ధిక్ఖణే అనిదస్సనం ఏకం ఖన్ధం పటిచ్చ తయో ఖన్ధా అనిదస్సనం కటత్తా చ రూపం…పే… ద్వే ఖన్ధే…పే… ఖన్ధే పటిచ్చ వత్థు, వత్థుం పటిచ్చ ఖన్ధా; ఏకం మహాభూతం…పే… మహాభూతే పటిచ్చ అనిదస్సనం చిత్తసముట్ఠానం రూపం కటత్తారూపం ఉపాదారూపం. (౧)
అనిదస్సనం ధమ్మం పటిచ్చ సనిదస్సనో ధమ్మో ఉప్పజ్జతి హేతుపచ్చయా – అనిదస్సనే ఖన్ధే పటిచ్చ సనిదస్సనం చిత్తసముట్ఠానం రూపం; పటిసన్ధిక్ఖణే…పే… మహాభూతే పటిచ్చ సనిదస్సనం చిత్తసముట్ఠానం రూపం కటత్తారూపం ఉపాదారూపం. (౨)
అనిదస్సనం ధమ్మం పటిచ్చ సనిదస్సనో చ అనిదస్సనో చ ధమ్మా ఉప్పజ్జన్తి హేతుపచ్చయా – అనిదస్సనం ఏకం ఖన్ధం పటిచ్చ తయో ఖన్ధా సనిదస్సనఞ్చ అనిదస్సనఞ్చ చిత్తసముట్ఠానఞ్చ రూపం…పే… ద్వే ఖన్ధే…పే… పటిసన్ధిక్ఖణే…పే… మహాభూతే పటిచ్చ సనిదస్సనఞ్చ అనిదస్సనఞ్చ చిత్తసముట్ఠానఞ్చ రూపం కటత్తారూపం ఉపాదారూపం. (౩)
ఆరమ్మణపచ్చయో
౧౯. అనిదస్సనం ధమ్మం పటిచ్చ అనిదస్సనో ధమ్మో ఉప్పజ్జతి ఆరమ్మణపచ్చయా – అనిదస్సనం ఏకం ఖన్ధం పటిచ్చ తయో ఖన్ధా…పే… ద్వే ఖన్ధే…పే… పటిసన్ధిక్ఖణే…పే… వత్థుం పటిచ్చ ఖన్ధా. (౧)
అధిపతిపచ్చయో
౨౦. అనిదస్సనం ధమ్మం పటిచ్చ అనిదస్సనో ధమ్మో ఉప్పజ్జతి అధిపతిపచ్చయా – అనిదస్సనం ఏకం ఖన్ధం పటిచ్చ తయో ఖన్ధా అనిదస్సనం చిత్తసముట్ఠానఞ్చ రూపం…పే… ద్వే ఖన్ధే…పే… ఏకం మహాభూతం పటిచ్చ తయో మహాభూతా…పే… ద్వే మహాభూతే…పే… మహాభూతే పటిచ్చ అనిదస్సనం చిత్తసముట్ఠానం రూపం ఉపాదారూపం. (౧)
అనిదస్సనం ధమ్మం పటిచ్చ సనిదస్సనో ధమ్మో ఉప్పజ్జతి అధిపతిపచ్చయా – అనిదస్సనే ఖన్ధే పటిచ్చ సనిదస్సనం చిత్తసముట్ఠానం రూపం, మహాభూతే పటిచ్చ సనిదస్సనం చిత్తసముట్ఠానం రూపం. (౨)
అనిదస్సనం ధమ్మం పటిచ్చ సనిదస్సనో చ అనిదస్సనో చ ధమ్మా ఉప్పజ్జన్తి అధిపతిపచ్చయా – అనిదస్సనం ఏకం ఖన్ధం పటిచ్చ తయో ఖన్ధా సనిదస్సనఞ్చ అనిదస్సనఞ్చ చిత్తసముట్ఠానం రూపం…పే… ద్వే ఖన్ధే…పే… మహాభూతే పటిచ్చ సనిదస్సనఞ్చ అనిదస్సనఞ్చ చిత్తసముట్ఠానం రూపం ఉపాదారూపం. (౩) (సంఖిత్తం, సబ్బే కాతబ్బా.)
౧. పచ్చయానులోమం
౨. సఙ్ఖ్యావారో
సుద్ధం
౨౧. హేతుయా తీణి, ఆరమ్మణే ఏకం, అధిపతియా తీణి, అనన్తరే ఏకం, సమనన్తరే ఏకం, సహజాతే తీణి, అఞ్ఞమఞ్ఞే ఏకం, నిస్సయే తీణి, ఉపనిస్సయే ఏకం, పురేజాతే ఏకం, ఆసేవనే ఏకం, కమ్మే తీణి, విపాకే తీణి (సబ్బత్థ తీణి), మగ్గే తీణి, సమ్పయుత్తే ఏకం, విప్పయుత్తే తీణి, అత్థియా తీణి, నత్థియా ఏకం, విగతే ఏకం, అవిగతే తీణి (ఏవం గణేతబ్బం).
అనులోమం.
౨. పచ్చయపచ్చనీయం
౧. విభఙ్గవారో
నహేతుపచ్చయో
౨౨. అనిదస్సనం ధమ్మం పటిచ్చ అనిదస్సనో ధమ్మో ఉప్పజ్జతి నహేతుపచ్చయా – అహేతుకం అనిదస్సనం ఏకం ఖన్ధం పటిచ్చ తయో ఖన్ధా అనిదస్సనం చిత్తసముట్ఠానఞ్చ రూపం…పే… ద్వే ఖన్ధే…పే… అహేతుకపటిసన్ధిక్ఖణే…పే… ఖన్ధే పటిచ్చ వత్థు, వత్థుం పటిచ్చ ఖన్ధా; ఏకం మహాభూతం…పే… మహాభూతే పటిచ్చ అనిదస్సనం చిత్తసముట్ఠానం రూపం కటత్తారూపం ఉపాదారూపం… బాహిరం… ఆహారసముట్ఠానం… ఉతుసముట్ఠానం… అసఞ్ఞసత్తానం…పే… విచికిచ్ఛాసహగతే ఉద్ధచ్చసహగతే ఖన్ధే పటిచ్చ విచికిచ్ఛాసహగతో ఉద్ధచ్చసహగతో మోహో. (౧)
అనిదస్సనం ధమ్మం పటిచ్చ సనిదస్సనో ధమ్మో ఉప్పజ్జతి నహేతుపచ్చయా – అహేతుకే అనిదస్సనే ఖన్ధే పటిచ్చ సనిదస్సనం చిత్తసముట్ఠానం రూపం; పటిసన్ధిక్ఖణే…పే… మహాభూతే పటిచ్చ సనిదస్సనం చిత్తసముట్ఠానం రూపం కటత్తారూపం ఉపాదారూపం… బాహిరే… ఆహారసముట్ఠానే… ఉతుసముట్ఠానే… అసఞ్ఞసత్తానం మహాభూతే పటిచ్చ సనిదస్సనం కటత్తారూపం ఉపాదారూపం. (౨)
అనిదస్సనం ధమ్మం పటిచ్చ సనిదస్సనో చ అనిదస్సనో చ ధమ్మా ఉప్పజ్జన్తి నహేతుపచ్చయా – అహేతుకం అనిదస్సనం ఏకం ఖన్ధం పటిచ్చ తయో ఖన్ధా సనిదస్సనఞ్చ అనిదస్సనఞ్చ చిత్తసముట్ఠానం రూపం…పే… ద్వే ఖన్ధే…పే… పటిసన్ధిక్ఖణే…పే… మహాభూతే పటిచ్చ…పే… బాహిరే… ఆహారసముట్ఠానే… ఉతుసముట్ఠానే… అసఞ్ఞసత్తానం మహాభూతే పటిచ్చ సనిదస్సనఞ్చ అనిదస్సనఞ్చ కటత్తారూపం, ఉపాదారూపం. (౩) (ఏవం సబ్బే కాతబ్బా.)
౨. పచ్చయపచ్చనీయం
౨. సఙ్ఖ్యావారో
సుద్ధం
౨౩. నహేతుయా తీణి, నఆరమ్మణే తీణి, నఅధిపతియా తీణి, నఅనన్తరే తీణి, నసమనన్తరే తీణి, నఅఞ్ఞమఞ్ఞే తీణి, నఉపనిస్సయే తీణి, నపురేజాతే తీణి, నపచ్ఛాజాతే తీణి, నఆసేవనే తీణి, నకమ్మే తీణి, నవిపాకే తీణి, నఆహారే తీణి, నఇన్ద్రియే తీణి, నఝానే తీణి, నమగ్గే తీణి, నసమ్పయుత్తే తీణి, నవిప్పయుత్తే తీణి, నోనత్థియా తీణి, నోవిగతే తీణి (ఏవం గణేతబ్బం).
పచ్చనీయం.
౩. పచ్చయానులోమపచ్చనీయం
హేతుదుకం
౨౪. హేతుపచ్చయా నఆరమ్మణే తీణి, నఅధిపతియా తీణి (సబ్బత్థ తీణి), నకమ్మే ఏకం, నవిపాకే తీణి, నసమ్పయుత్తే తీణి, నవిప్పయుత్తే ఏకం, నోనత్థియా తీణి, నోవిగతే తీణి.
అనులోమపచ్చనీయం.
౪. పచ్చయపచ్చనీయానులోమం
నహేతుదుకం
౨౫. నహేతుపచ్చయా ఆరమ్మణే ఏకం, అనన్తరే ఏకం, సమనన్తరే ఏకం, సహజాతే తీణి, అఞ్ఞమఞ్ఞే ఏకం, నిస్సయే తీణి, ఉపనిస్సయే ఏకం, పురేజాతే ఏకం, ఆసేవనే ఏకం, కమ్మే తీణి…పే… ఝానే తీణి, మగ్గే ఏకం, సమ్పయుత్తే ఏకం, విప్పయుత్తే తీణి, అత్థియా తీణి, నత్థియా ఏకం, విగతే ఏకం, అవిగతే తీణి.
పచ్చనీయానులోమం.
౨. సహజాతవారో
(సహజాతవారోపి పటిచ్చవారసదిసో.)
౩. పచ్చయవారో
౧. పచ్చయానులోమం
హేతుపచ్చయో
౨౬. అనిదస్సనం ధమ్మం పచ్చయా అనిదస్సనో ధమ్మో ఉప్పజ్జతి హేతుపచ్చయా – అనిదస్సనం ఏకం ఖన్ధం పచ్చయా తయో ఖన్ధా అనిదస్సనం చిత్తసముట్ఠానఞ్చ రూపం…పే… ద్వే ఖన్ధే…పే… పటిసన్ధిక్ఖణే…పే… ఖన్ధే పచ్చయా వత్థు, వత్థుం పచ్చయా ఖన్ధా; ఏకం మహాభూతం పచ్చయా…పే… మహాభూతే పచ్చయా అనిదస్సనం చిత్తసముట్ఠానం రూపం కటత్తారూపం ఉపాదారూపం, వత్థుం పచ్చయా అనిదస్సనా ఖన్ధా (ఇతరేపి ద్వే పఞ్హా కాతబ్బా).
ఆరమ్మణపచ్చయో
౨౭. అనిదస్సనం ధమ్మం పచ్చయా అనిదస్సనో ధమ్మో ఉప్పజ్జతి ఆరమ్మణపచ్చయా – అనిదస్సనం ఏకం ఖన్ధం…పే… ద్వే ఖన్ధే…పే… పటిసన్ధిక్ఖణే…పే… వత్థుం పచ్చయా ఖన్ధా, చక్ఖాయతనం పచ్చయా చక్ఖువిఞ్ఞాణం…పే… కాయాయతనం పచ్చయా కాయవిఞ్ఞాణం, వత్థుం పచ్చయా అనిదస్సనా ఖన్ధా (సంఖిత్తం).
౨౮. హేతుయా తీణి, ఆరమ్మణే ఏకం, అధిపతియా తీణి…పే… అవిగతే తీణి.
అనులోమం.
౨. పచ్చయపచ్చనీయం
నహేతుపచ్చయో
౨౯. అనిదస్సనం ధమ్మం పచ్చయా అనిదస్సనో ధమ్మో ఉప్పజ్జతి నహేతుపచ్చయా – అహేతుకం అనిదస్సనం ఏకం ఖన్ధం పచ్చయా తయో ఖన్ధా అనిదస్సనం చిత్తసముట్ఠానఞ్చ రూపం…పే… ద్వే ఖన్ధే…పే… అహేతుకపటిసన్ధిక్ఖణే…పే… (యావ అసఞ్ఞసత్తా) చక్ఖాయతనం పచ్చయా చక్ఖువిఞ్ఞాణం…పే… కాయాయతనం పచ్చయా కాయవిఞ్ఞాణం, వత్థుం పచ్చయా అహేతుకా అనిదస్సనా ఖన్ధా, విచికిచ్ఛాసహగతే ఉద్ధచ్చసహగతే ఖన్ధే చ వత్థుఞ్చ పచ్చయా విచికిచ్ఛాసహగతో ఉద్ధచ్చసహగతో మోహో (ఇతరేపి ద్వే కాతబ్బా. సంఖిత్తం).
౩౦. నహేతుయా తీణి, నఆరమ్మణే తీణి…పే… నోవిగతే తీణి.
పచ్చనీయం.
౩. పచ్చయానులోమపచ్చనీయం
౩౧. హేతుపచ్చయా నఆరమ్మణే తీణి…పే… నకమ్మే ఏకం…పే… నవిప్పయుత్తే ఏకం, నోనత్థియా తీణి, నోవిగతే తీణి.
అనులోమపచ్చనీయం.
౪. పచ్చయపచ్చనీయానులోమం
౩౨. నహేతుపచ్చయా ఆరమ్మణే ఏకం…పే… మగ్గే ఏకం…పే… అవిగతే తీణి.
పచ్చనీయానులోమం.
౪. నిస్సయవారో
(నిస్సయవారోపి ఏవం కాతబ్బో.)
౫. సంసట్ఠవారో
౧. పచ్చయానులోమం
౩౩. అనిదస్సనం ధమ్మం సంసట్ఠో అనిదస్సనో ధమ్మో ఉప్పజ్జతి హేతుపచ్చయా – అనిదస్సనం ఏకం ఖన్ధం సంసట్ఠా తయో ఖన్ధా…పే… ద్వే ఖన్ధే…పే… పటిసన్ధిక్ఖణే…పే….
అనిదస్సనం ధమ్మం సంసట్ఠో అనిదస్సనో ధమ్మో ఉప్పజ్జతి ఆరమ్మణపచ్చయా (ఏవం సబ్బం సప్పచ్చయగణనాహి సద్ధిం కాతబ్బం).
౬. సమ్పయుత్తవారో
(సమ్పయుత్తవారోపి సంసట్ఠవారసదిసో).
౭. పఞ్హావారో
౧. పచ్చయానులోమం
౧. విభఙ్గవారో
హేతుపచ్చయో
౩౪. అనిదస్సనో ధమ్మో అనిదస్సనస్స ధమ్మస్స హేతుపచ్చయేన పచ్చయో – అనిదస్సనా హేతూ సమ్పయుత్తకానం ఖన్ధానం అనిదస్సనానం చిత్తసముట్ఠానానఞ్చ రూపానం హేతుపచ్చయేన పచ్చయో; పటిసన్ధిక్ఖణే…పే…. (౧)
అనిదస్సనో ధమ్మో సనిదస్సనస్స ధమ్మస్స హేతుపచ్చయేన పచ్చయో – అనిదస్సనా హేతూ సనిదస్సనానం చిత్తసముట్ఠానానం రూపానం హేతుపచ్చయేన పచ్చయో; పటిసన్ధిక్ఖణే…పే…. (౨)
అనిదస్సనో ధమ్మో సనిదస్సనస్స చ అనిదస్సనస్స చ ధమ్మస్స హేతుపచ్చయేన పచ్చయో – అనిదస్సనా హేతూ సమ్పయుత్తకానం ఖన్ధానం సనిదస్సనానఞ్చ అనిదస్సనానఞ్చ చిత్తసముట్ఠానానఞ్చ రూపానం హేతుపచ్చయేన పచ్చయో; పటిసన్ధిక్ఖణే…పే…. (౩)
ఆరమ్మణపచ్చయో
౩౫. సనిదస్సనో ధమ్మో అనిదస్సనస్స ధమ్మస్స ఆరమ్మణపచ్చయేన పచ్చయో – సనిదస్సనం రూపం అనిచ్చతో…పే… దోమనస్సం ఉప్పజ్జతి; దిబ్బేన చక్ఖునా రూపం పస్సతి, రూపాయతనం చక్ఖువిఞ్ఞాణస్స ఆరమ్మణపచ్చయేన పచ్చయో; సనిదస్సనా ఖన్ధా ఇద్ధివిధఞాణస్స, పుబ్బేనివాసానుస్సతిఞాణస్స, అనాగతంసఞాణస్స, ఆవజ్జనాయ ఆరమ్మణపచ్చయేన పచ్చయో. (౧)
అనిదస్సనో ధమ్మో అనిదస్సనస్స ధమ్మస్స ఆరమ్మణపచ్చయేన పచ్చయో – దానం దత్వా సీలం…పే… ఉపోసథకమ్మం కత్వా తం పచ్చవేక్ఖతి, పుబ్బే సుచిణ్ణాని పచ్చవేక్ఖతి, ఝానా వుట్ఠహిత్వా…పే… అరియా మగ్గా వుట్ఠహిత్వా మగ్గం పచ్చవేక్ఖన్తి, ఫలం పచ్చవేక్ఖన్తి, నిబ్బానం పచ్చవేక్ఖన్తి; నిబ్బానం గోత్రభుస్స, వోదానస్స, మగ్గస్స, ఫలస్స, ఆవజ్జనాయ ఆరమ్మణపచ్చయేన పచ్చయో; అరియా పహీనే కిలేసే పచ్చవేక్ఖన్తి, విక్ఖమ్భితే కిలేసే…పే… పుబ్బే…పే… చక్ఖుం…పే… కాయం… సద్దే…పే… వత్థుం అనిదస్సనే ఖన్ధే అనిచ్చతో…పే… దోమనస్సం ఉప్పజ్జతి; దిబ్బాయ సోతధాతుయా సద్దం సుణాతి, చేతోపరియఞాణేన అనిదస్సనచిత్తసమఙ్గిస్స చిత్తం జానాతి, ఆకాసానఞ్చాయతనం విఞ్ఞాణఞ్చాయతనస్స…పే… ఆకిఞ్చఞ్ఞాయతనం నేవసఞ్ఞానాసఞ్ఞాయతనస్స…పే… సద్దాయతనం సోతవిఞ్ఞాణస్స…పే… ఫోట్ఠబ్బాయతనం కాయవిఞ్ఞాణస్స…పే… అనిదస్సనా ఖన్ధా ఇద్ధివిధఞాణస్స, చేతోపరియఞాణస్స, పుబ్బేనివాసానుస్సతిఞాణస్స, యథాకమ్మూపగఞాణస్స, అనాగతంసఞాణస్స, ఆవజ్జనాయ ఆరమ్మణపచ్చయేన పచ్చయో. (౧)
అధిపతిపచ్చయో
౩౬. సనిదస్సనో ధమ్మో అనిదస్సనస్స ధమ్మస్స అధిపతిపచ్చయేన పచ్చయో. ఆరమ్మణాధిపతి – సనిదస్సనం రూపం గరుం కత్వా అస్సాదేతి అభినన్దతి, తం గరుం కత్వా రాగో ఉప్పజ్జతి, దిట్ఠి ఉప్పజ్జతి. (౧)
అనిదస్సనో ధమ్మో అనిదస్సనస్స ధమ్మస్స అధిపతిపచ్చయేన పచ్చయో – ఆరమ్మణాధిపతి, సహజాతాధిపతి. ఆరమ్మణాధిపతి – దానం దత్వా సీలం…పే… ఉపోసథకమ్మం కత్వా తం గరుం కత్వా పచ్చవేక్ఖతి, పుబ్బే సుచిణ్ణాని…పే… ఝానా వుట్ఠహిత్వా…పే… అరియా మగ్గా వుట్ఠహిత్వా మగ్గం గరుం కత్వా పచ్చవేక్ఖన్తి, ఫలం గరుం కత్వా పచ్చవేక్ఖన్తి, నిబ్బానం గరుం కత్వా పచ్చవేక్ఖన్తి; నిబ్బానం గోత్రభుస్స, వోదానస్స, మగ్గస్స, ఫలస్స అధిపతిపచ్చయేన పచ్చయో; చక్ఖుం…పే… వత్థుం అనిదస్సనే ఖన్ధే గరుం కత్వా అస్సాదేతి అభినన్దతి, తం గరుం కత్వా రాగో ఉప్పజ్జతి, దిట్ఠి ఉప్పజ్జతి. సహజాతాధిపతి – అనిదస్సనాధిపతి సమ్పయుత్తకానం ఖన్ధానం అనిదస్సనానం చిత్తసముట్ఠానానఞ్చ రూపానం అధిపతిపచ్చయేన పచ్చయో. (౧)
అనిదస్సనో ధమ్మో సనిదస్సనస్స ధమ్మస్స అధిపతిపచ్చయేన పచ్చయో. సహజాతాధిపతి – అనిదస్సనాధిపతి సనిదస్సనానం చిత్తసముట్ఠానానం రూపానం అధిపతిపచ్చయేన పచ్చయో. (౨)
అనిదస్సనో ధమ్మో సనిదస్సనస్స చ అనిదస్సనస్స చ ధమ్మస్స అధిపతిపచ్చయేన పచ్చయో. సహజాతాధిపతి – అనిదస్సనాధిపతి సమ్పయుత్తకానం ఖన్ధానం సనిదస్సనానఞ్చ అనిదస్సనానఞ్చ చిత్తసముట్ఠానానఞ్చ రూపానం అధిపతిపచ్చయేన పచ్చయో. (౩)
అనన్తరపచ్చయో
౩౭. అనిదస్సనో ధమ్మో అనిదస్సనస్స ధమ్మస్స అనన్తరపచ్చయేన పచ్చయో – పురిమా పురిమా అనిదస్సనా ఖన్ధా పచ్ఛిమానం పచ్ఛిమానం అనిదస్సనానం ఖన్ధానం అనన్తరపచ్చయేన పచ్చయో; అనులోమం గోత్రభుస్స…పే… గోత్రభు మగ్గస్స…పే… నేవసఞ్ఞానాసఞ్ఞాయతనం ఫలసమాపత్తియా అనన్తరపచ్చయేన పచ్చయో. (౧)
సమనన్తరపచ్చయాది
౩౮. అనిదస్సనో ధమ్మో అనిదస్సనస్స ధమ్మస్స సమనన్తరపచ్చయేన పచ్చయో… సహజాతపచ్చయేన పచ్చయో… తీణి… అఞ్ఞమఞ్ఞపచ్చయేన పచ్చయో… ఏకం… నిస్సయపచ్చయేన పచ్చయో… తీణి.