౩. తతియవగ్గో
(౨౬) ౬. అట్ఠమకస్సఇన్ద్రియకథా
౩౭౧. అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స నత్థి సద్ధిన్ద్రియన్తి? ఆమన్తా. అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స నత్థి సద్ధాతి? న హేవం వత్తబ్బే. అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స నత్థి వీరియిన్ద్రియం…పే… నత్థి సతిన్ద్రియం…పే… నత్థి సమాధిన్ద్రియం…పే… నత్థి పఞ్ఞిన్ద్రియన్తి? ఆమన్తా. అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స నత్థి పఞ్ఞాతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….
అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స అత్థి సద్ధాతి? ఆమన్తా. అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స అత్థి సద్ధిన్ద్రియన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స అత్థి వీరియం…పే… అత్థి సతి… అత్థి సమాధి… అత్థి పఞ్ఞాతి? ఆమన్తా. అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స అత్థి పఞ్ఞిన్ద్రియన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….
అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స అత్థి మనో, అత్థి మనిన్ద్రియన్తి? ఆమన్తా. అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స అత్థి సద్ధా, అత్థి సద్ధిన్ద్రియన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స అత్థి మనో, అత్థి మనిన్ద్రియన్తి? ఆమన్తా. అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స అత్థి పఞ్ఞా, అత్థి పఞ్ఞిన్ద్రియన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….
అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స అత్థి సోమనస్సం, అత్థి సోమనస్సిన్ద్రియం, అత్థి జీవితం, అత్థి జీవితిన్ద్రియన్తి? ఆమన్తా. అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స అత్థి సద్ధా, అత్థి సద్ధిన్ద్రియన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స అత్థి జీవితం, అత్థి జీవితిన్ద్రియన్తి? ఆమన్తా. అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స…పే… అత్థి పఞ్ఞా, అత్థి పఞ్ఞిన్ద్రియన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….
అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స అత్థి సద్ధా, నత్థి సద్ధిన్ద్రియన్తి? ఆమన్తా. అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స అత్థి మనో, నత్థి మనిన్ద్రియన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….
అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స అత్థి సద్ధా, నత్థి సద్ధిన్ద్రియన్తి? ఆమన్తా. అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స అత్థి సోమనస్సం, నత్థి సోమనస్సిన్ద్రియన్తి…పే… అత్థి జీవితం, నత్థి జీవితిన్ద్రియన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స అత్థి పఞ్ఞా, నత్థి పఞ్ఞిన్ద్రియన్తి? ఆమన్తా. అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స అత్థి మనో, నత్థి మనిన్ద్రియన్తి? అత్థి సోమనస్సం, నత్థి సోమనస్సిన్ద్రియన్తి? అత్థి జీవితం, నత్థి జీవితిన్ద్రియన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….
అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స నత్థి సద్ధిన్ద్రియన్తి? ఆమన్తా. అట్ఠమకో పుగ్గలో అస్సద్ధోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స నత్థి వీరియిన్ద్రియన్తి? ఆమన్తా. అట్ఠమకో పుగ్గలో కుసీతో హీనవీరియోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స నత్థి సతిన్ద్రియన్తి? ఆమన్తా. అట్ఠమకో పుగ్గలో ముట్ఠస్సతి అసమ్పజానోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స నత్థి సమాధిన్ద్రియన్తి? ఆమన్తా. అట్ఠమకో పుగ్గలో అసమాహితో విబ్భన్తచిత్తోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స నత్థి పఞ్ఞిన్ద్రియన్తి? ఆమన్తా. అట్ఠమకో పుగ్గలో దుప్పఞ్ఞో ఏలమూగోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….
అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స అత్థి సద్ధా, సా చ సద్ధా నియ్యానికాతి? ఆమన్తా. హఞ్చి అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స అత్థి సద్ధా, సా చ సద్ధా నియ్యానికా, నో చ వత రే వత్తబ్బే – ‘‘అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స నత్థి సద్ధిన్ద్రియ’’న్తి. అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స అత్థి వీరియం, తఞ్చ వీరియం నియ్యానికం; అత్థి సతి, సా చ సతి నియ్యానికా; అత్థి సమాధి, సో చ సమాధి నియ్యానికో; అత్థి పఞ్ఞా, సా చ పఞ్ఞా నియ్యానికాతి? ఆమన్తా. హఞ్చి అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స అత్థి పఞ్ఞా, సా చ పఞ్ఞా నియ్యానికా, నో చ వత రే వత్తబ్బే – ‘‘అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స నత్థి పఞ్ఞిన్ద్రియ’’న్తి.
౩౭౨. సకదాగామిఫలసచ్ఛికిరియాయ పటిపన్నస్స పుగ్గలస్స అత్థి సద్ధా, అత్థి సద్ధిన్ద్రియన్తి? ఆమన్తా. అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స అత్థి సద్ధా, అత్థి సద్ధిన్ద్రియన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… సకదాగామిఫలసచ్ఛికిరియాయ పటిపన్నస్స పుగ్గలస్స అత్థి పఞ్ఞా, అత్థి పఞ్ఞిన్ద్రియన్తి? ఆమన్తా. అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స అత్థి పఞ్ఞా, అత్థి పఞ్ఞిన్ద్రియన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….
అనాగామిఫలసచ్ఛికిరియాయ పటిపన్నస్స పుగ్గలస్స… అరహత్తసచ్ఛికిరియాయ పటిపన్నస్స పుగ్గలస్స అత్థి సద్ధా, అత్థి సద్ధిన్ద్రియం…పే… అత్థి పఞ్ఞా, అత్థి పఞ్ఞిన్ద్రియన్తి? ఆమన్తా. అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స అత్థి పఞ్ఞా, అత్థి పఞ్ఞిన్ద్రియన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….
అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స అత్థి సద్ధా, నత్థి సద్ధిన్ద్రియన్తి? ఆమన్తా. సకదాగామిఫలసచ్ఛికిరియాయ పటిపన్నస్స పుగ్గలస్స అత్థి సద్ధా, నత్థి సద్ధిన్ద్రియన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స అత్థి పఞ్ఞా, నత్థి పఞ్ఞిన్ద్రియన్తి? ఆమన్తా. సకదాగామిఫలసచ్ఛికిరియాయ పటిపన్నస్స పుగ్గలస్స అత్థి పఞ్ఞా, నత్థి పఞ్ఞిన్ద్రియన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….
అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స అత్థి సద్ధా, నత్థి సద్ధిన్ద్రియన్తి…పే… అత్థి పఞ్ఞా, నత్థి పఞ్ఞిన్ద్రియన్తి? ఆమన్తా. అనాగామిఫలసచ్ఛికిరియాయ పటిపన్నస్స పుగ్గలస్స… అరహత్తసచ్ఛికిరియాయ పటిపన్నస్స పుగ్గలస్స అత్థి పఞ్ఞా, నత్థి పఞ్ఞిన్ద్రియన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….
అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స నత్థి పఞ్చిన్ద్రియానీతి? ఆమన్తా. నను వుత్తం భగవతా – ‘‘పఞ్చిమాని, భిక్ఖవే, ఇన్ద్రియాని! కతమాని పఞ్చ? సద్ధిన్ద్రియం, వీరియిన్ద్రియం, సతిన్ద్రియం, సమాధిన్ద్రియం, పఞ్ఞిన్ద్రియం – ఇమాని ఖో, భిక్ఖవే, పఞ్చిన్ద్రియాని. ఇమేసం ఖో, భిక్ఖవే, పఞ్చన్నం ఇన్ద్రియానం సమత్తా పరిపూరత్తా అరహా హోతి. తతో ముదుతరేహి అరహత్తసచ్ఛికిరియాయ పటిపన్నో హోతి, తతో ముదుతరేహి అనాగామీ హోతి, తతో ముదుతరేహి అనాగామిఫలసచ్ఛికిరియాయ పటిపన్నో హోతి, తతో ముదుతరేహి సకదాగామీ హోతి, తతో ముదుతరేహి సకదాగామిఫలసచ్ఛికిరియాయ పటిపన్నో హోతి, తతో ముదుతరేహి సోతాపన్నో హోతి, తతో ముదుతరేహి సోతాపత్తిఫలసచ్ఛికిరియాయ పటిపన్నో హోతి. యస్స ఖో, భిక్ఖవే, ఇమాని పఞ్చిన్ద్రియాని సబ్బేన సబ్బం సబ్బథా సబ్బం నత్థి, తమహం ‘బాహిరో పుథుజ్జనపక్ఖే ఠితో’తి వదామీ’’తి [సం. ని. ౫.౪౮౮]. అత్థేవ సుత్తన్తోతి? ఆమన్తా. అట్ఠమకో పుగ్గలో బాహిరో పుథుజ్జనపక్ఖే ఠితోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… తేన హి అట్ఠమకస్స పుగ్గలస్స అత్థి పఞ్చిన్ద్రియానీతి.
అట్ఠమకస్స ఇన్ద్రియకథా నిట్ఠితా.