౨. దుతియవగ్గో

(౧౩) ౪. పరవితారణకథా

౩౨౨. అత్థి అరహతో పరవితారణాతి? ఆమన్తా. అరహా పరనేయ్యో పరపత్తియో పరపచ్చయో పరపటిబద్ధభూ, న జానాతి న పస్సతి సమ్మూళ్హో అసమ్పజానోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

నను అరహా న పరనేయ్యో న పరపత్తియో న పరపచ్చయో న పరపటిబద్ధభూ జానాతి పస్సతి అసమ్మూళ్హో సమ్పజానోతి? ఆమన్తా. హఞ్చి అరహా న పరనేయ్యో న పరపత్తియో న పరపచ్చయో న పరపటిబద్ధభూ, జానాతి పస్సతి అసమ్మూళ్హో సమ్పజానో, నో చ వత రే వత్తబ్బే – ‘‘అత్థి అరహతో పరవితారణా’’తి.

అత్థి పుథుజ్జనస్స పరవితారణా, సో చ పరనేయ్యో పరపత్తియో పరపచ్చయో పరపటిబద్ధభూ, న జానాతి న పస్సతి సమ్మూళ్హో అసమ్పజానోతి? ఆమన్తా. అత్థి అరహతో పరవితారణా, సో చ పరనేయ్యో పరపత్తియో పరపచ్చయో పరపటిబద్ధభూ, న జానాతి న పస్సతి సమ్మూళ్హో అసమ్పజానోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

అత్థి అరహతో పరవితారణా, సో చ న పరనేయ్యో న పరపత్తియో న పరపచ్చయో న పరపటిబద్ధభూ, జానాతి పస్సతి అసమ్మూళ్హో సమ్పజానోతి? ఆమన్తా. అత్థి పుథుజ్జనస్స పరవితారణా, సో చ న పరనేయ్యో న పరపత్తియో న పరపచ్చయో న పరపటిబద్ధభూ, జానాతి పస్సతి అసమ్మూళ్హో సమ్పజానోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

అత్థి అరహతో పరవితారణాతి? ఆమన్తా. అత్థి అరహతో సత్థరి పరవితారణా, ధమ్మే పరవితారణా, సఙ్ఘే పరవితారణా, సిక్ఖాయ పరవితారణా, పుబ్బన్తే పరవితారణా, అపరన్తే పరవితారణా, పుబ్బన్తాపరన్తే పరవితారణా, ఇదప్పచ్చయతాపటిచ్చసముప్పన్నేసు ధమ్మేసు పరవితారణాతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

నత్థి అరహతో సత్థరి పరవితారణా, ధమ్మే పరవితారణా…పే… ఇదపచ్చయతాపటిచ్చసముప్పన్నేసు ధమ్మేసు పరవితారణాతి? ఆమన్తా. హఞ్చి నత్థి అరహతో సత్థరి పరవితారణా, ధమ్మే పరవితారణా…పే… ఇదప్పచ్చయతాపటిచ్చసముప్పన్నేసు ధమ్మేసు పరవితారణా, నో చ వత రే వత్తబ్బే – ‘‘అత్థి అరహతో పరవితారణా’’తి.

అత్థి పుథుజ్జనస్స పరవితారణా, అత్థి తస్స సత్థరి పరవితారణా, ధమ్మే పరవితారణా…పే… ఇదప్పచ్చయతాపటిచ్చసముప్పన్నేసు ధమ్మేసు పరవితారణాతి? ఆమన్తా. అత్థి అరహతో పరవితారణా, అత్థి తస్స సత్థరి పరవితారణా, ధమ్మే పరవితారణా…పే… ఇదప్పచ్చయతాపటిచ్చసముప్పన్నేసు ధమ్మేసు పరవితారణాతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

అత్థి అరహతో పరవితారణా, నత్థి తస్స సత్థరి పరవితారణా, ధమ్మే పరవితారణా…పే… ఇదప్పచ్చయతాపటిచ్చసముప్పన్నేసు ధమ్మేసు పరవితారణాతి? ఆమన్తా. అత్థి పుథుజ్జనస్స పరవితారణా, నత్థి తస్స సత్థరి పరవితారణా, ధమ్మే పరవితారణా…పే… ఇదప్పచ్చయతాపటిచ్చసముప్పన్నేసు ధమ్మేసు పరవితారణాతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

౩౨౩. అత్థి అరహతో పరవితారణాతి? ఆమన్తా. నను అరహతో రాగో పహీనో ఉచ్ఛిన్నమూలో తాలావత్థుకతో అనభావఙ్కతో ఆయతిం అనుప్పాదధమ్మోతి? ఆమన్తా. హఞ్చి అరహతో రాగో పహీనో ఉచ్ఛిన్నమూలో తాలావత్థుకతో అనభావఙ్కతో ఆయతిం అనుప్పాదధమ్మో, నో చ వత రే వత్తబ్బే – ‘‘అత్థి అరహతో పరవితారణా’’తి.

అత్థి అరహతో పరవితారణాతి? ఆమన్తా. నను అరహతో దోసో పహీనో…పే… మోహో పహీనో…పే… అనోత్తప్పం పహీనం ఉచ్ఛిన్నమూలం తాలావత్థుకతం అనభావఙ్కతం ఆయతిం అనుప్పాదధమ్మం…పే… రాగప్పహానాయ మగ్గో భావితో…పే… బోజ్ఝఙ్గా భావితా…పే… దోసప్పహానాయ…పే… అనోత్తప్పపహానాయ మగ్గో భావితో…పే… బోజ్ఝఙ్గా భావితా…పే… నను అరహా వీతరాగో వీతదోసో వీతమోహో…పే… సచ్ఛికాతబ్బం సచ్ఛికతన్తి? ఆమన్తా. హఞ్చి అరహా వీతరాగో వీతదోసో వీతమోహో సచ్ఛికాతబ్బం సచ్ఛికతం, నో చ వత రే వత్తబ్బే – ‘‘అత్థి అరహతో పరవితారణా’’తి.

౩౨౪. అత్థి అరహతో పరవితారణాతి? సధమ్మకుసలస్స అరహతో అత్థి పరవితారణా, పరధమ్మకుసలస్స అరహతో నత్థి పరవితారణాతి. సధమ్మకుసలస్స అరహతో అత్థి పరవితారణాతి? ఆమన్తా. పరధమ్మకుసలస్స అరహతో అత్థి పరవితారణాతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

పరధమ్మకుసలస్స అరహతో నత్థి పరవితారణాతి? ఆమన్తా. సధమ్మకుసలస్స అరహతో నత్థి పరవితారణాతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

సధమ్మకుసలస్స అరహతో రాగో పహీనో, అత్థి తస్స పరవితారణాతి? ఆమన్తా. పరధమ్మకుసలస్స అరహతో రాగో పహీనో, అత్థి తస్స పరవితారణాతి? న హేవం వత్తబ్బే.

సధమ్మకుసలస్స అరహతో దోసో పహీనో…పే… మోహో పహీనో…పే… అనోత్తప్పం పహీనం …పే… రాగప్పహానాయ మగ్గో భావితో…పే… బోజ్ఝఙ్గా భావితా…పే… దోసప్పహానాయ…పే… అనోత్తప్పపహానాయ మగ్గో భావితో…పే… బోజ్ఝఙ్గా భావితా…పే… సధమ్మకుసలో అరహా వీతరాగో వీతదోసో వీతమోహో…పే… సచ్ఛికాతబ్బం సచ్ఛికతం, అత్థి తస్స పరవితారణాతి? ఆమన్తా. పరధమ్మకుసలో అరహా వీతరాగో వీతదోసో వీతమోహో…పే… సచ్ఛికాతబ్బం సచ్ఛికతం, అత్థి తస్స పరవితారణాతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

పరధమ్మకుసలస్స అరహతో రాగో పహీనో, నత్థి తస్స పరవితారణాతి? ఆమన్తా. సధమ్మకుసలస్స అరహతో రాగో పహీనో, నత్థి తస్స పరవితారణాతి? న హేవం వత్తబ్బే.

పరధమ్మకుసలస్స అరహతో దోసో పహీనో, మోహో పహీనో…పే… అనోత్తప్పం పహీనం…పే… రాగప్పహానాయ మగ్గో భావితో…పే… బోజ్ఝఙ్గా భావితా…పే… దోసప్పహానాయ…పే… అనోత్తప్పపహానాయ మగ్గో భావితో…పే… బోజ్ఝఙ్గా భావితా…పే… పరధమ్మకుసలో అరహా వీతరాగో వీతదోసో వీతమోహో…పే… సచ్ఛికాతబ్బం సచ్ఛికతం, నత్థి తస్స పరవితారణాతి? ఆమన్తా. సధమ్మకుసలో అరహా వీతరాగో వీతదోసో వీతమోహో…పే… సచ్ఛికాతబ్బం సచ్ఛికతం, నత్థి తస్స పరవితారణాతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

౩౨౫. అత్థి అరహతో పరవితారణాతి? ఆమన్తా. నను వుత్తం భగవతా – ‘‘జానతోహం, భిక్ఖవే, పస్సతో ఆసవానం ఖయం వదామి, నో అజానతో నో అపస్సతో! కిఞ్చ, భిక్ఖవే, జానతో కిం పస్సతో ఆసవానం ఖయో హోతి? ‘ఇతి రూపం’…పే… ‘ఇతి విఞ్ఞాణస్స అత్థఙ్గమో’తి – ఏవం ఖో, భిక్ఖవే, జానతో ఏవం పస్సతో ఆసవానం ఖయో హోతీ’’తి. అత్థేవ సుత్తన్తోతి? ఆమన్తా. తేన హి న వత్తబ్బం – ‘‘అత్థి అరహతో పరవితారణా’’తి.

అత్థి అరహతో పరవితారణాతి? ఆమన్తా. నను వుత్తం భగవతా – ‘‘జానతోహం, భిక్ఖవే, పస్సతో ఆసవానం ఖయం వదామి, నో అజానతో నో అపస్సతో! కిఞ్చ, భిక్ఖవే, జానతో కిం పస్సతో ఆసవానం ఖయో హోతి? ‘ఇదం దుక్ఖ’న్తి – భిక్ఖవే, జానతో పస్సతో ఆసవానం ఖయో హోతి, ‘అయం దుక్ఖసముదయో’తి…పే… ‘అయం దుక్ఖనిరోధో’తి…పే… ‘అయం దుక్ఖనిరోధగామినీ పటిపదా’తి – జానతో పస్సతో ఆసవానం ఖయో హోతి. ఏవం ఖో, భిక్ఖవే, జానతో ఏవం పస్సతో ఆసవానం ఖయో హోతీ’’తి. అత్థేవ సుత్తన్తోతి? ఆమన్తా. తేన హి న వత్తబ్బం – ‘‘అత్థి అరహతో పరవితారణా’’తి.

అత్థి అరహతో పరవితారణాతి? ఆమన్తా. నను వుత్తం భగవతా – ‘‘సబ్బం, భిక్ఖవే, అనభిజానం అపరిజానం అవిరాజయం అప్పజహం అభబ్బో దుక్ఖక్ఖయాయ; సబ్బఞ్చ ఖో, భిక్ఖవే, అభిజానం పరిజానం విరాజయం పజహం భబ్బో దుక్ఖక్ఖయాయా’’తి! అత్థేవ సుత్తన్తోతి? ఆమన్తా. తేన హి న వత్తబ్బం – ‘‘అత్థి అరహతో పరవితారణా’’తి.

అత్థి అరహతో పరవితారణాతి? ఆమన్తా. నను వుత్తం భగవతా – ‘‘సహావస్స దస్సనసమ్పదాయ…పే… ఛచ్చాభిఠానాని అభబ్బ కాతు’’న్తి. అత్థేవ సుత్తన్తోతి? ఆమన్తా. తేన హి న వత్తబ్బం – ‘‘అత్థి అరహతో పరవితారణా’’తి.

అత్థి అరహతో పరవితారణాతి? ఆమన్తా. నను వుత్తం భగవతా – ‘‘యస్మిం, భిక్ఖవే, సమయే అరియసావకస్స విరజం వీతమలం ధమ్మచక్ఖుం ఉదపాది – ‘యం కిఞ్చి సముదయధమ్మం, సబ్బం తం నిరోధధమ్మ’న్తి, సహ దస్సనుప్పాదా, భిక్ఖవే, అరియసావకస్స తీణి సంయోజనాని పహీయన్తి – సక్కాయదిట్ఠి, విచికిచ్ఛా, సీలబ్బతపరామాసో’’తి! అత్థేవ సుత్తన్తోతి? ఆమన్తా. తేన హి న వత్తబ్బం – ‘‘అత్థి అరహతో పరవితారణా’’తి.

అత్థి అరహతో పరవితారణాతి? ఆమన్తా. నను వుత్తం భగవతా –

‘‘నాహం సహిస్సామి [గమిస్సామి (సీ. స్యా. క.), సమీహామి (పీ.)] పమోచనాయ,

కథఙ్కథిం ధోతక కఞ్చి [కిఞ్చి (క.)] లోకే;

ధమ్మఞ్చ సేట్ఠం అభిజానమానో,

ఏవం తువం ఓఘమిమం తరేసీ’’తి [సు. ని. ౧౦౭౦ సుత్తనిపాతే; చూళని. ౩౩ ధోతకమాణవపుచ్ఛానిద్దేస].

అత్థేవ సుత్తన్తోతి? ఆమన్తా. తేన హి న వత్తబ్బం – ‘‘అత్థి అరహతో పరవితారణా’’తి.

న వత్తబ్బం – ‘‘అత్థి అరహతో పరవితారణా’’తి? ఆమన్తా. నను అరహతో ఇత్థిపురిసానం నామగోత్తం పరే వితారేయ్యుం, మగ్గామగ్గం పరే వితారేయ్యుం, తిణకట్ఠవనప్పతీనం నామం పరే వితారేయ్యున్తి? ఆమన్తా. హఞ్చి అరహతో ఇత్థిపురిసానం నామగోత్తం పరే వితారేయ్యుం, మగ్గామగ్గం పరే వితారేయ్యుం, తిణకట్ఠవనప్పతీనం నామం పరే వితారేయ్యుం, తేన వత రే వత్తబ్బే – ‘‘అత్థి అరహతో పరవితారణా’’తి.

అరహతో ఇత్థిపురిసానం నామగోత్తం పరే వితారేయ్యుం, మగ్గామగ్గం పరే వితారేయ్యుం, తిణకట్ఠవనప్పతీనం నామం పరే వితారేయ్యున్తి, అత్థి అరహతో పరవితారణాతి? ఆమన్తా. అరహతో సోతాపత్తిఫలం వా సకదాగామిఫలం వా అనాగామిఫలం వా అరహత్తం వా పరే వితారేయ్యున్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

పరవితారణకథా నిట్ఠితా.