అబ్యాకతవిపాకో
కుసలవిపాకపఞ్చవిఞ్ఞాణాని
౪౩౧. కతమే ధమ్మా అబ్యాకతా? యస్మిం సమయే కామావచరస్స కుసలస్స కమ్మస్స కతత్తా ఉపచితత్తా విపాకం చక్ఖువిఞ్ఞాణం ఉప్పన్నం హోతి ఉపేక్ఖాసహగతం రూపారమ్మణం, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి, వేదనా హోతి, సఞ్ఞా హోతి, చేతనా హోతి, చిత్తం హోతి, ఉపేక్ఖా హోతి, చిత్తస్సేకగ్గతా హోతి, మనిన్ద్రియం హోతి, ఉపేక్ఖిన్ద్రియం హోతి, జీవితిన్ద్రియం హోతి; యే వా పన తస్మిం సమయే అఞ్ఞేపి అత్థి పటిచ్చసముప్పన్నా అరూపినో ధమ్మా – ఇమే ధమ్మా అబ్యాకతా.
౪౩౨. కతమో తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి? యో తస్మిం సమయే ఫస్సో ఫుసనా సంఫుసనా సంఫుసితత్తం – అయం తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి.
౪౩౩. కతమా తస్మిం సమయే వేదనా హోతి? యం తస్మిం సమయే తజ్జాచక్ఖువిఞ్ఞాణధాతుసమ్ఫస్సజం చేతసికం నేవ సాతం నాసాతం చేతోసమ్ఫస్సజం అదుక్ఖమసుఖం వేదయితం చేతోసమ్ఫస్సజా అదుక్ఖమసుఖా వేదనా – అయం తస్మిం సమయే వేదనా హోతి.
౪౩౪. కతమా తస్మిం సమయే సఞ్ఞా హోతి? యా తస్మిం సమయే తజ్జాచక్ఖువిఞ్ఞాణధాతుసమ్ఫస్సజా సఞ్ఞా సఞ్జాననా సఞ్జానితత్తం – అయం తస్మిం సమయే సఞ్ఞా హోతి.
౪౩౫. కతమా తస్మిం సమయే చేతనా హోతి? యా తస్మిం సమయే తజ్జాచక్ఖువిఞ్ఞాణధాతుసమ్ఫస్సజా చేతనా సఞ్చేతనా చేతయితత్తం – అయం తస్మిం సమయే చేతనా హోతి.
౪౩౬. కతమం తస్మిం సమయే చిత్తం హోతి? యం తస్మిం సమయే చిత్తం మనో మానసం హదయం పణ్డరం మనో మనాయతనం మనిన్ద్రియం విఞ్ఞాణం విఞ్ఞాణక్ఖన్ధో తజ్జాచక్ఖువిఞ్ఞాణధాతు – ఇదం తస్మిం సమయే చిత్తం హోతి.
౪౩౭. కతమా తస్మిం సమయే ఉపేక్ఖా హోతి? యం తస్మిం సమయే చేతసికం నేవ సాతం నాసాతం చేతోసమ్ఫస్సజం అదుక్ఖమసుఖం వేదయితం చేతోసమ్ఫస్సజా అదుక్ఖమసుఖా వేదనా – అయం తస్మిం సమయే ఉపేక్ఖా హోతి.
౪౩౮. కతమా తస్మిం సమయే చిత్తస్సేకగ్గతా హోతి? యా తస్మిం సమయే చిత్తస్స ఠితి – అయం తస్మిం సమయే చిత్తస్సేకగ్గతా హోతి.
౪౩౯. కతమం తస్మిం సమయే మనిన్ద్రియం హోతి? యం తస్మిం సమయే చిత్తం మనో మానసం హదయం పణ్డరం మనో మనాయతనం మనిన్ద్రియం విఞ్ఞాణం విఞ్ఞాణక్ఖన్ధో తజ్జాచక్ఖువిఞ్ఞాణధాతు – ఇదం తస్మిం సమయే మనిన్ద్రియం హోతి.
౪౪౦. కతమం తస్మిం సమయే ఉపేక్ఖిన్ద్రియం హోతి? యం తస్మిం సమయే చేతసికం నేవ సాతం నాసాతం చేతోసమ్ఫస్సజం అదుక్ఖమసుఖం వేదయితం చేతోసమ్ఫస్సజా అదుక్ఖమసుఖా వేదనా – ఇదం తస్మిం సమయే ఉపేక్ఖిన్ద్రియం హోతి.
౪౪౧. కతమం తస్మిం సమయే జీవితిన్ద్రియం హోతి? యో తేసం అరూపీనం ధమ్మానం ఆయు ఠితి యపనా యాపనా ఇరియనా వత్తనా పాలనా జీవితం జీవితిన్ద్రియం – ఇదం తస్మిం సమయే జీవితిన్ద్రియం హోతి; యే వా పన తస్మిం సమయే అఞ్ఞేపి అత్థి పటిచ్చసముప్పన్నా అరూపినో ధమ్మా – ఇమే ధమ్మా అబ్యాకతా.
తస్మిం ఖో పన సమయే చత్తారో ఖన్ధా హోన్తి, ద్వాయతనాని హోన్తి, ద్వే ధాతుయో హోన్తి, తయో ఆహారా హోన్తి, తీణిన్ద్రియాని హోన్తి, ఏకో ఫస్సో హోతి…పే… ఏకా చక్ఖువిఞ్ఞాణధాతు హోతి, ఏకం ధమ్మాయతనం హోతి, ఏకా ధమ్మధాతు హోతి; యే వా పన తస్మిం సమయే అఞ్ఞేపి అత్థి పటిచ్చసముప్పన్నా అరూపినో ధమ్మా – ఇమే ధమ్మా అబ్యాకతా…పే….
౪౪౨. కతమో తస్మిం సమయే సఙ్ఖారక్ఖన్ధో హోతి? ఫస్సో చేతనా చిత్తస్సేకగ్గతా జీవితిన్ద్రియం; యే వా పన తస్మిం సమయే అఞ్ఞేపి అత్థి పటిచ్చసముప్పన్నా అరూపినో ధమ్మా ఠపేత్వా వేదనాక్ఖన్ధం ఠపేత్వా సఞ్ఞాక్ఖన్ధం ఠపేత్వా విఞ్ఞాణక్ఖన్ధం – అయం తస్మిం సమయే సఙ్ఖారక్ఖన్ధో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా అబ్యాకతా.
౪౪౩. కతమే ధమ్మా అబ్యాకతా? యస్మిం సమయే కామావచరస్స కుసలస్స కమ్మస్స కతత్తా ఉపచితత్తా విపాకం సోతవిఞ్ఞాణం ఉప్పన్నం హోతి ఉపేక్ఖాసహగతం సద్దారమ్మణం…పే… ఘానవిఞ్ఞాణం ఉప్పన్నం హోతి ఉపేక్ఖాసహగతం గన్ధారమ్మణం…పే… జివ్హావిఞ్ఞాణం ఉప్పన్నం హోతి ఉపేక్ఖాసహగతం రసారమ్మణం…పే… కాయవిఞ్ఞాణం ఉప్పన్నం హోతి సుఖసహగతం ఫోట్ఠబ్బారమ్మణం, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి, వేదనా హోతి, సఞ్ఞా హోతి, చేతనా హోతి, చిత్తం హోతి, సుఖం హోతి, చిత్తస్సేకగ్గతా హోతి, మనిన్ద్రియం హోతి, సుఖిన్ద్రియం హోతి, జీవితిన్ద్రియం హోతి; యే వా పన తస్మిం సమయే అఞ్ఞేపి అత్థి పటిచ్చసముప్పన్నా అరూపినో ధమ్మా – ఇమే ధమ్మా అబ్యాకతా.
౪౪౪. కతమో తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి? యో తస్మిం సమయే ఫస్సో ఫుసనా సంఫుసనా సంఫుసితత్తం – అయం తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి.
౪౪౫. కతమా తస్మిం సమయే వేదనా హోతి? యం తస్మిం సమయే తజ్జాకాయవిఞ్ఞాణధాతుసమ్ఫస్సజం కాయికం సాతం కాయికం సుఖం కాయసమ్ఫస్సజం సాతం సుఖం వేదయితం కాయసమ్ఫస్సజా సాతా సుఖా వేదనా – అయం తస్మిం సమయే వేదనా హోతి.
౪౪౬. కతమా తస్మిం సమయే సఞ్ఞా హోతి? యా తస్మిం సమయే తజ్జాకాయవిఞ్ఞాణధాతుసమ్ఫస్సజా సఞ్ఞా సఞ్జాననా సఞ్జానితత్తం – అయం తస్మిం సమయే సఞ్ఞా హోతి.
౪౪౭. కతమా తస్మిం సమయే చేతనా హోతి? యా తస్మిం సమయే తజ్జాకాయవిఞ్ఞాణధాతుసమ్ఫస్సజా చేతనా సఞ్చేతనా చేతయితత్తం – అయం తస్మిం సమయే చేతనా హోతి.
౪౪౮. కతమం తస్మిం సమయే చిత్తం హోతి? యం తస్మిం సమయే చిత్తం మనో మానసం హదయం పణ్డరం మనో మనాయతనం మనిన్ద్రియం విఞ్ఞాణం విఞ్ఞాణక్ఖన్ధో తజ్జాకాయవిఞ్ఞాణధాతు – ఇదం తస్మిం సమయే చిత్తం హోతి.
౪౪౯. కతమం తస్మిం సమయే సుఖం హోతి? యం తస్మిం సమయే కాయికం సాతం కాయికం సుఖం కాయసమ్ఫస్సజం సాతం సుఖం వేదయితం కాయసమ్ఫస్సజా సాతా సుఖా వేదనా – ఇదం తస్మిం సమయే సుఖం హోతి.
౪౫౦. కతమా తస్మిం సమయే చిత్తస్సేకగ్గతా హోతి? యా తస్మిం సమయే చిత్తస్స ఠితి – అయం తస్మిం సమయే చిత్తస్సేకగ్గతా హోతి.
౪౫౧. కతమం తస్మిం సమయే మనిన్ద్రియం హోతి? యం తస్మిం సమయే చిత్తం మనో మానసం హదయం పణ్డరం మనో మనాయతనం మనిన్ద్రియం విఞ్ఞాణం విఞ్ఞాణక్ఖన్ధో తజ్జాకాయవిఞ్ఞాణధాతు – ఇదం తస్మిం సమయే మనిన్ద్రియం హోతి.
౪౫౨. కతమం తస్మిం సమయే సుఖిన్ద్రియం హోతి? యం తస్మిం సమయే కాయికం సాతం కాయికం సుఖం కాయసమ్ఫస్సజం సాతం సుఖం వేదయితం కాయసమ్ఫస్సజా సాతా సుఖా వేదనా – ఇదం తస్మిం సమయే సుఖిన్ద్రియం హోతి.
౪౫౩. కతమం తస్మిం సమయే జీవితిన్ద్రియం హోతి? యో తేసం అరూపీనం ధమ్మానం ఆయు ఠితి యపనా యాపనా ఇరియనా వత్తనా పాలనా జీవితం జీవితిన్ద్రియం – ఇదం తస్మిం సమయే జీవితిన్ద్రియం హోతి; యే వా పన తస్మిం సమయే అఞ్ఞేపి అత్థి పటిచ్చసముప్పన్నా అరూపినో ధమ్మా – ఇమే ధమ్మా అబ్యాకతా.
తస్మిం ఖో పన సమయే చత్తారో ఖన్ధా హోన్తి, ద్వాయతనాని హోన్తి, ద్వే ధాతుయో హోన్తి, తయో ఆహారా హోన్తి, తీణిన్ద్రియాని హోన్తి, ఏకో ఫస్సో హోతి…పే… ఏకా కాయవిఞ్ఞాణధాతు హోతి, ఏకం ధమ్మాయతనం హోతి, ఏకా ధమ్మధాతు హోతి; యే వా పన తస్మిం సమయే అఞ్ఞేపి అత్థి పటిచ్చసముప్పన్నా అరూపినో ధమ్మా – ఇమే ధమ్మా అబ్యాకతా…పే….
౪౫౪. కతమో తస్మిం సమయే సఙ్ఖారక్ఖన్ధో హోతి? ఫస్సో చేతనా చిత్తస్సేకగ్గతా జీవితిన్ద్రియం; యే వా పన తస్మిం సమయే అఞ్ఞేపి అత్థి పటిచ్చసముప్పన్నా అరూపినో ధమ్మా ఠపేత్వా వేదనాక్ఖన్ధం ఠపేత్వా సఞ్ఞాక్ఖన్ధం ఠపేత్వా విఞ్ఞాణక్ఖన్ధం – అయం తస్మిం సమయే సఙ్ఖారక్ఖన్ధో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా అబ్యాకతా.
కుసలవిపాకాని పఞ్చవిఞ్ఞాణాని.
కుసలవిపాకమనోధాతు
౪౫౫. కతమే ధమ్మా అబ్యాకతా? యస్మిం సమయే కామావచరస్స కుసలస్స కమ్మస్స కతత్తా ఉపచితత్తా విపాకా మనోధాతు ఉప్పన్నా హోతి ఉపేక్ఖాసహగతా రూపారమ్మణా వా…పే… ఫోట్ఠబ్బారమ్మణా వా యం యం వా పనారబ్భ, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి, వేదనా హోతి, సఞ్ఞా హోతి, చేతనా హోతి, చిత్తం హోతి, వితక్కో హోతి, విచారో హోతి, ఉపేక్ఖా హోతి, చిత్తస్సేకగ్గతా హోతి, మనిన్ద్రియం హోతి, ఉపేక్ఖిన్ద్రియం హోతి, జీవితిన్ద్రియం హోతి; యే వా పన తస్మిం సమయే అఞ్ఞేపి అత్థి పటిచ్చసముప్పన్నా అరూపినో ధమ్మా – ఇమే ధమ్మా అబ్యాకతా.
౪౫౬. కతమో తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి? యో తస్మిం సమయే ఫస్సో ఫుసనా సంఫుసనా సంఫుసితత్తం – అయం తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి.
౪౫౭. కతమా తస్మిం సమయే వేదనా హోతి? యం తస్మిం సమయే తజ్జామనోధాతుసమ్ఫస్సజం చేతసికం నేవ సాతం నాసాతం చేతోసమ్ఫస్సజం అదుక్ఖమసుఖం వేదయితం చేతోసమ్ఫస్సజా అదుక్ఖమసుఖా వేదనా – అయం తస్మిం సమయే వేదనా హోతి.
౪౫౮. కతమా తస్మిం సమయే సఞ్ఞా హోతి? యా తస్మిం సమయే తజ్జామనోధాతుసమ్ఫస్సజా సఞ్ఞా సఞ్జాననా సఞ్జానితత్తం – అయం తస్మిం సమయే సఞ్ఞా హోతి.
౪౫౯. కతమా తస్మిం సమయే చేతనా హోతి? యా తస్మిం సమయే తజ్జామనోధాతుసమ్ఫస్సజా చేతనా సఞ్చేతనా చేతయితత్తం – అయం తస్మిం సమయే చేతనా హోతి.
౪౬౦. కతమం తస్మిం సమయే చిత్తం హోతి? యం తస్మిం సమయే చిత్తం మనో మానసం హదయం పణ్డరం మనో మనాయతనం మనిన్ద్రియం విఞ్ఞాణం విఞ్ఞాణక్ఖన్ధో తజ్జామనోధాతు – ఇదం తస్మిం సమయే చిత్తం హోతి.
౪౬౧. కతమో తస్మిం సమయే వితక్కో హోతి? యో తస్మిం సమయే తక్కో వితక్కో సఙ్కప్పో అప్పనా బ్యప్పనా చేతసో అభినిరోపనా – అయం తస్మిం సమయే వితక్కో హోతి.
౪౬౨. కతమో తస్మిం సమయే విచారో హోతి? యో తస్మిం సమయే చారో విచారో అనువిచారో ఉపవిచారో చిత్తస్స అనుసన్ధానతా అనుపేక్ఖనతా – అయం తస్మిం సమయే విచారో హోతి.
౪౬౩. కతమా తస్మిం సమయే ఉపేక్ఖా హోతి? యం తస్మిం సమయే చేతసికం నేవ సాతం నాసాతం చేతోసమ్ఫస్సజం అదుక్ఖమసుఖం వేదయితం చేతోసమ్ఫస్సజా అదుక్ఖమసుఖా వేదనా – అయం తస్మిం సమయే ఉపేక్ఖా హోతి.
౪౬౪. కతమా తస్మిం సమయే చిత్తస్సేకగ్గతా హోతి? యా తస్మిం సమయే చిత్తస్స ఠితి – అయం తస్మిం సమయే చిత్తస్సేకగ్గతా హోతి.
౪౬౫. కతమం తస్మిం సమయే మనిన్ద్రియం హోతి? యం తస్మిం సమయే చిత్తం మనో మానసం హదయం పణ్డరం మనో మనాయతనం మనిన్ద్రియం విఞ్ఞాణం విఞ్ఞాణక్ఖన్ధో తజ్జామనోధాతు – ఇదం తస్మిం సమయే మనిన్ద్రియం హోతి.
౪౬౬. కతమం తస్మిం సమయే ఉపేక్ఖిన్ద్రియం హోతి? యం తస్మిం సమయే చేతసికం నేవ సాతం నాసాతం చేతోసమ్ఫస్సజం అదుక్ఖమసుఖం వేదయితం చేతోసమ్ఫస్సజా అదుక్ఖమసుఖా వేదనా – ఇదం తస్మిం సమయే ఉపేక్ఖిన్ద్రియం హోతి.
౪౬౭. కతమం తస్మిం సమయే జీవితిన్ద్రియం హోతి? యో తేసం అరూపీనం ధమ్మానం ఆయు ఠితి యపనా యాపనా ఇరియనా వత్తనా పాలనా జీవితం జీవితిన్ద్రియం – ఇదం తస్మిం సమయే జీవితిన్ద్రియం హోతి; యే వా పన తస్మిం సమయే అఞ్ఞేపి అత్థి పటిచ్చసముప్పన్నా అరూపినో ధమ్మా – ఇమే ధమ్మా అబ్యాకతా.
తస్మిం ఖో పన సమయే చత్తారో ఖన్ధా హోన్తి, ద్వాయతనాని హోన్తి, ద్వే ధాతుయో హోన్తి, తయో ఆహారా హోన్తి, తీణిన్ద్రియాని హోన్తి, ఏకో ఫస్సో హోతి…పే… ఏకా మనోధాతు హోతి, ఏకం ధమ్మాయతనం హోతి, ఏకా ధమ్మధాతు హోతి; యే వా పన తస్మిం సమయే అఞ్ఞేపి అత్థి పటిచ్చసముప్పన్నా అరూపినో ధమ్మా – ఇమే ధమ్మా అబ్యాకతా…పే….
౪౬౮. కతమో తస్మిం సమయే సఙ్ఖారక్ఖన్ధో హోతి? ఫస్సో చేతనా వితక్కో విచారో చిత్తస్సేకగ్గతా జీవితిన్ద్రియం; యే వా పన తస్మిం సమయే అఞ్ఞేపి అత్థి పటిచ్చసముప్పన్నా అరూపినో ధమ్మా ఠపేత్వా వేదనాక్ఖన్ధం ఠపేత్వా సఞ్ఞాక్ఖన్ధం ఠపేత్వా విఞ్ఞాణక్ఖన్ధం – అయం తస్మిం సమయే సఙ్ఖారక్ఖన్ధో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా అబ్యాకతా.
కుసలవిపాకా మనోధాతు.
కుసలవిపాకమనోవిఞ్ఞాణధాతుసోమనస్ససహగతా
౪౬౯. కతమే ధమ్మా అబ్యాకతా? యస్మిం సమయే కామావచరస్స కుసలస్స కమ్మస్స కతత్తా ఉపచితత్తా విపాకా మనోవిఞ్ఞాణధాతు ఉప్పన్నా హోతి సోమనస్ససహగతా రూపారమ్మణా వా…పే… ధమ్మారమ్మణా వా యం యం వా పనారబ్భ, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి, వేదనా హోతి, సఞ్ఞా హోతి, చేతనా హోతి, చిత్తం హోతి, వితక్కో హోతి, విచారో హోతి, పీతి హోతి, సుఖం హోతి, చిత్తస్సేకగ్గతా హోతి, మనిన్ద్రియం హోతి, సోమనస్సిన్ద్రియం హోతి, జీవితిన్ద్రియం హోతి; యే వా పన తస్మిం సమయే అఞ్ఞేపి అత్థి పటిచ్చసముప్పన్నా అరూపినో ధమ్మా – ఇమే ధమ్మా అబ్యాకతా.
౪౭౦. కతమో తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి? యో తస్మిం సమయే ఫస్సో ఫుసనా సంఫుసనా సంఫుసితత్తం – అయం తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి.
౪౭౧. కతమా తస్మిం సమయే వేదనా హోతి? యం తస్మిం సమయే తజ్జామనోవిఞ్ఞాణధాతుసమ్ఫస్సజం చేతసికం సాతం చేతసికం సుఖం చేతోసమ్ఫస్సజం సాతం సుఖం వేదయితం చేతోసమ్ఫస్సజా సాతా సుఖా వేదనా – అయం తస్మిం సమయే వేదనా హోతి.
౪౭౨. కతమా తస్మిం సమయే సఞ్ఞా హోతి? యా తస్మిం సమయే తజ్జామనోవిఞ్ఞాణధాతుసమ్ఫస్సజా సఞ్ఞా సఞ్జాననా సఞ్జానితత్తం – అయం తస్మిం సమయే సఞ్ఞా హోతి.
౪౭౩. కతమా తస్మిం సమయే చేతనా హోతి. యా తస్మిం సమయే తజ్జామనోవిఞ్ఞాణధాతుసమ్ఫస్సజా చేతనా సఞ్చేతనా చేతయితత్తం – అయం తస్మిం సమయే చేతనా హోతి.
౪౭౪. కతమం తస్మిం సమయే చిత్తం హోతి? యం తస్మిం సమయే చిత్తం మనో మానసం హదయం పణ్డరం మనో మనాయతనం మనిన్ద్రియం విఞ్ఞాణం విఞ్ఞాణక్ఖన్ధో తజ్జామనోవిఞ్ఞాణధాతు – ఇదం తస్మిం సమయే చిత్తం హోతి.
౪౭౫. కతమో తస్మిం సమయే వితక్కో హోతి? యో తస్మిం సమయే తక్కో వితక్కో సఙ్కప్పో అప్పనా బ్యప్పనా చేతసో అభినిరోపనా – అయం తస్మిం సమయే వితక్కో హోతి.
౪౭౬. కతమో తస్మిం సమయే విచారో హోతి? యో తస్మిం సమయే చారో విచారో అనువిచారో ఉపవిచారో చిత్తస్స అనుసన్ధానతా అనుపేక్ఖనతా – అయం తస్మిం సమయే విచారో హోతి.
౪౭౭. కతమా తస్మిం సమయే పీతి హోతి? యా తస్మిం సమయే పీతి పామోజ్జం ఆమోదనా పమోదనా హాసో పహాసో విత్తి ఓదగ్యం అత్తమనతా చిత్తస్స – అయం తస్మిం సమయే పీతి హోతి.
౪౭౮. కతమం తస్మిం సమయే సుఖం హోతి? యం తస్మిం సమయే చేతసికం సాతం చేతసికం సుఖం చేతోసమ్ఫస్సజం సాతం సుఖం వేదయితం చేతోసమ్ఫస్సజా సాతా సుఖా వేదనా – ఇదం తస్మిం సమయే సుఖం హోతి.
౪౭౯. కతమా తస్మిం సమయే చిత్తస్సేకగ్గతా హోతి? యా తస్మిం సమయే చిత్తస్స ఠితి – అయం తస్మిం సమయే చిత్తస్సేకగ్గతా హోతి.
౪౮౦. కతమం తస్మిం సమయే మనిన్ద్రియం హోతి? యం తస్మిం సమయే చిత్తం మనో మానసం హదయం పణ్డరం మనో మనాయతనం మనిన్ద్రియం విఞ్ఞాణం విఞ్ఞాణక్ఖన్ధో తజ్జామనోవిఞ్ఞాణధాతు – ఇదం తస్మిం సమయే మనిన్ద్రియం హోతి.
౪౮౧. కతమం తస్మిం సమయే సోమనస్సిన్ద్రియం హోతి? యం తస్మిం సమయే చేతసికం సాతం చేతసికం సుఖం చేతోసమ్ఫస్సజం సాతం సుఖం వేదయితం చేతోసమ్ఫస్సజా సాతా సుఖా వేదనా – ఇదం తస్మిం సమయే సోమనస్సిన్ద్రియం హోతి.
౪౮౨. కతమం తస్మిం సమయే జీవితిన్ద్రియం హోతి? యో తేసం అరూపీనం ధమ్మానం ఆయు ఠితి యపనా యాపనా ఇరియనా వత్తనా పాలనా జీవితం జీవితిన్ద్రియం – ఇదం తస్మిం సమయే జీవితిన్ద్రియం హోతి; యే వా పన తస్మిం సమయే అఞ్ఞేపి అత్థి పటిచ్చసముప్పన్నా అరూపినో ధమ్మా – ఇమే ధమ్మా అబ్యాకతా.
తస్మిం ఖో పన సమయే చత్తారో ఖన్ధా హోన్తి, ద్వాయతనాని హోన్తి, ద్వే ధాతుయో హోన్తి, తయో ఆహారా హోన్తి, తీణిన్ద్రియాని హోన్తి, ఏకో ఫస్సో హోతి…పే… ఏకా మనోవిఞ్ఞాణధాతు హోతి, ఏకం ధమ్మాయతనం హోతి, ఏకా ధమ్మధాతు హోతి; యే వా పన తస్మిం సమయే అఞ్ఞేపి అత్థి పటిచ్చసముప్పన్నా అరూపినో ధమ్మా – ఇమే ధమ్మా అబ్యాకతా…పే….
౪౮౩. కతమో తస్మిం సమయే సఙ్ఖారక్ఖన్ధో హోతి? ఫస్సో చేతనా వితక్కో విచారో పీతి చిత్తస్సేకగ్గతా జీవితిన్ద్రియం; యే వా పన తస్మిం సమయే అఞ్ఞేపి అత్థి పటిచ్చసముప్పన్నా అరూపినో ధమ్మా ఠపేత్వా వేదనాక్ఖన్ధం ఠపేత్వా సఞ్ఞాక్ఖన్ధం ఠపేత్వా విఞ్ఞాణక్ఖన్ధం – అయం తస్మిం సమయే సఙ్ఖారక్ఖన్ధో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా అబ్యాకతా.
కుసలవిపాకా మనోవిఞ్ఞాణధాతు సోమనస్ససహగతా.
కుసలవిపాకమనోవిఞ్ఞాణధాతుఉపేక్ఖాసహగతా
౪౮౪. కతమే ధమ్మా అబ్యాకతా? యస్మిం సమయే కామావచరస్స కుసలస్స కమ్మస్స కతత్తా ఉపచితత్తా విపాకా మనోవిఞ్ఞాణధాతు ఉప్పన్నా హోతి ఉపేక్ఖాసహగతా రూపారమ్మణా వా…పే… ధమ్మారమ్మణా వా యం యం వా పనారబ్భ, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి, వేదనా హోతి, సఞ్ఞా హోతి, చేతనా హోతి, చిత్తం హోతి, వితక్కో హోతి, విచారో హోతి, ఉపేక్ఖా హోతి, చిత్తస్సేకగ్గతా హోతి, మనిన్ద్రియం హోతి, ఉపేక్ఖిన్ద్రియం హోతి, జీవితిన్ద్రియం హోతి; యే వా పన తస్మిం సమయే అఞ్ఞేపి అత్థి పటిచ్చసముప్పన్నా అరూపినో ధమ్మా – ఇమే ధమ్మా అబ్యాకతా.
౪౮౫. కతమో తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి? యో తస్మిం సమయే ఫస్సో ఫుసనా సంఫుసనా సంఫుసితత్తం – అయం తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి.
౪౮౬. కతమా తస్మిం సమయే వేదనా హోతి? యం తస్మిం సమయే తజ్జామనోవిఞ్ఞాణధాతుసమ్ఫస్సజం చేతసికం నేవ సాతం నాసాతం చేతోసమ్ఫస్సజం అదుక్ఖమసుఖం వేదయితం చేతోసమ్ఫస్సజా అదుక్ఖమసుఖా వేదనా – అయం తస్మిం సమయే వేదనా హోతి.
౪౮౭. కతమా తస్మిం సమయే సఞ్ఞా హోతి? యా తస్మిం సమయే తజ్జామనోవిఞ్ఞాణధాతుసమ్ఫస్సజా సఞ్ఞా సఞ్జాననా సఞ్జానితత్తం – అయం తస్మిం సమయే సఞ్ఞా హోతి.
౪౮౮. కతమా తస్మిం సమయే చేతనా హోతి? యా తస్మిం సమయే తజ్జామనోవిఞ్ఞాణధాతుసమ్ఫస్సజా చేతనా సఞ్చేతనా చేతయితత్తం – అయం తస్మిం సమయే చేతనా హోతి.
౪౮౯. కతమం తస్మిం సమయే చిత్తం హోతి? యం తస్మిం సమయే చిత్తం మనో మానసం హదయం పణ్డరం మనో మనాయతనం మనిన్ద్రియం విఞ్ఞాణం విఞ్ఞాణక్ఖన్ధో తజ్జామనోవిఞ్ఞాణధాతు – ఇదం తస్మిం సమయే చిత్తం హోతి.
౪౯౦. కతమో తస్మిం సమయే వితక్కో హోతి? యో తస్మిం సమయే తక్కో వితక్కో సఙ్కప్పో అప్పనా బ్యప్పనా చేతసో అభినిరోపనా – అయం తస్మిం సమయే వితక్కో హోతి.
౪౯౧. కతమో తస్మిం సమయే విచారో హోతి? యో తస్మిం సమయే చారో విచారో అనువిచారో ఉపవిచారో చిత్తస్స అనుసన్ధానతా అనుపేక్ఖనతా – అయం తస్మిం సమయే విచారో హోతి.
౪౯౨. కతమా తస్మిం సమయే ఉపేక్ఖా హోతి? యం తస్మిం సమయే చేతసికం నేవ సాతం నాసాతం చేతోసమ్ఫస్సజం అదుక్ఖమసుఖం వేదయితం చేతోసమ్ఫస్సజా అదుక్ఖమసుఖా వేదనా – అయం తస్మిం సమయే ఉపేక్ఖా హోతి.
౪౯౩. కతమా తస్మిం సమయే చిత్తస్సేకగ్గతా హోతి? యా తస్మిం సమయే చిత్తస్స ఠితి – అయం తస్మిం సమయే చిత్తస్సేకగ్గతా హోతి.
౪౯౪. కతమం తస్మిం సమయే మనిన్ద్రియం హోతి? యం తస్మిం సమయే చిత్తం మనో మానసం హదయం పణ్డరం మనో మనాయతనం మనిన్ద్రియం విఞ్ఞాణం విఞ్ఞాణక్ఖన్ధో తజ్జామనోవిఞ్ఞాణధాతు – ఇదం తస్మిం సమయే మనిన్ద్రియం హోతి.
౪౯౫. కతమం తస్మిం సమయే ఉపేక్ఖిన్ద్రియం హోతి? యం తస్మిం సమయే చేతసికం నేవ సాతం నాసాతం చేతోసమ్ఫస్సజం అదుక్ఖమసుఖం వేదయితం చేతోసమ్ఫస్సజా అదుక్ఖమసుఖా వేదనా – ఇదం తస్మిం సమయే ఉపేక్ఖిన్ద్రియం హోతి.
౪౯౬. కతమం తస్మిం సమయే జీవితిన్ద్రియం హోతి? యో తేసం అరూపీనం ధమ్మానం ఆయు ఠితి యపనా యాపనా ఇరియనా వత్తనా పాలనా జీవితం జీవితిన్ద్రియం – ఇదం తస్మిం సమయే జీవితిన్ద్రియం హోతి; యే వా పన తస్మిం సమయే అఞ్ఞేపి అత్థి పటిచ్చసముప్పన్నా అరూపినో ధమ్మా – ఇమే ధమ్మా అబ్యాకతా.
తస్మిం ఖో పన సమయే చత్తారో ఖన్ధా హోన్తి, ద్వాయతనాని హోన్తి, ద్వే ధాతుయో హోన్తి, తయో ఆహారా హోన్తి, తీణిన్ద్రియాని హోన్తి, ఏకో ఫస్సో హోతి…పే… ఏకా మనోవిఞ్ఞాణధాతు హోతి, ఏకం ధమ్మాయతనం హోతి, ఏకా ధమ్మధాతు హోతి; యే వా పన తస్మిం సమయే అఞ్ఞేపి అత్థి పటిచ్చసముప్పన్నా అరూపినో ధమ్మా – ఇమే ధమ్మా అబ్యాకతా…పే….
౪౯౭. కతమో తస్మిం సమయే సఙ్ఖారక్ఖన్ధో హోతి? ఫస్సో చేతనా వితక్కో విచారో చిత్తస్సేకగ్గతా జీవితిన్ద్రియం; యే వా పన తస్మిం సమయే అఞ్ఞేపి అత్థి పటిచ్చసముప్పన్నా అరూపినో ధమ్మా ఠపేత్వా వేదనాక్ఖన్ధం ఠపేత్వా సఞ్ఞాక్ఖన్ధం ఠపేత్వా విఞ్ఞాణక్ఖన్ధం – అయం తస్మిం సమయే సఙ్ఖారక్ఖన్ధో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా అబ్యాకతా.
కుసలవిపాకా ఉపేక్ఖాసహగతా మనోవిఞ్ఞాణధాతు.
అట్ఠమహావిపాకా
౪౯౮. కతమే ధమ్మా అబ్యాకతా? యస్మిం సమయే కామావచరస్స కుసలస్స కమ్మస్స కతత్తా ఉపచితత్తా విపాకా మనోవిఞ్ఞాణధాతు ఉప్పన్నా హోతి సోమనస్ససహగతా ఞాణసమ్పయుత్తా…పే… సోమనస్ససహగతా ఞాణసమ్పయుత్తా ససఙ్ఖారేన…పే… సోమనస్ససహగతా ఞాణవిప్పయుత్తా…పే… సోమనస్ససహగతా ఞాణవిప్పయుత్తా ససఙ్ఖారేన…పే… ఉపేక్ఖాసహగతా ఞాణసమ్పయుత్తా…పే… ఉపేక్ఖాసహగతా ఞాణసమ్పయుత్తా ససఙ్ఖారేన…పే… ఉపేక్ఖాసహగతా ఞాణవిప్పయుత్తా…పే… ఉపేక్ఖాసహగతా ఞాణవిప్పయుత్తా ససఙ్ఖారేన రూపారమ్మణా వా…పే… ధమ్మారమ్మణా వా యం యం వా పనారబ్భ, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి…పే… అవిక్ఖేపో హోతి …పే… ఇమే ధమ్మా అబ్యాకతా…పే… అలోభో అబ్యాకతమూలం…పే… అదోసో అబ్యాకతమూలం…పే… ఇమే ధమ్మా అబ్యాకతా.
అట్ఠమహావిపాకా.
రూపావచరవిపాకా
౪౯౯. కతమే ధమ్మా అబ్యాకతా? యస్మిం సమయే రూపూపపత్తియా మగ్గం భావేతి వివిచ్చేవ కామేహి…పే… పఠమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి పథవీకసిణం, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి…పే… అవిక్ఖేపో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా కుసలా. తస్సేవ రూపావచరస్స కుసలస్స కమ్మస్స కతత్తా ఉపచితత్తా విపాకం వివిచ్చేవ కామేహి…పే… పఠమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి పథవీకసిణం, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి…పే… అవిక్ఖేపో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా అబ్యాకతా.
౫౦౦. కతమే ధమ్మా అబ్యాకతా? యస్మిం సమయే రూపూపపత్తియా మగ్గం భావేతి వితక్కవిచారానం వూపసమా…పే… దుతియం ఝానం…పే… తతియం ఝానం…పే… చతుత్థం ఝానం…పే… పఠమం ఝానం…పే… పఞ్చమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి పథవీకసిణం, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి…పే… అవిక్ఖేపో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా కుసలా. తస్సేవ రూపావచరస్స కుసలస్స కమ్మస్స కతత్తా ఉపచితత్తా విపాకం సుఖస్స చ పహానా…పే… పఞ్చమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి పథవీకసిణం, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి…పే… అవిక్ఖేపో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా అబ్యాకతా.
రూపావచరవిపాకా.
అరూపావచరవిపాకా
౫౦౧. కతమే ధమ్మా అబ్యాకతా? యస్మిం సమయే అరూపూపపత్తియా మగ్గం భావేతి సబ్బసో రూపసఞ్ఞానం సమతిక్కమా పటిఘసఞ్ఞానం అత్థఙ్గమా నానత్తసఞ్ఞానం అమనసికారా ఆకాసానఞ్చాయతనసఞ్ఞాసహగతం సుఖస్స చ పహానా…పే… చతుత్థం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి…పే… అవిక్ఖేపో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా కుసలా. తస్సేవ అరూపావచరస్స కుసలస్స కమ్మస్స కతత్తా ఉపచితత్తా విపాకం సబ్బసో రూపసఞ్ఞానం సమతిక్కమా పటిఘసఞ్ఞానం అత్థఙ్గమా నానత్తసఞ్ఞానం అమనసికారా ఆకాసానఞ్చాయతనసఞ్ఞాసహగతం సుఖస్స చ పహానా…పే… చతుత్థం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి…పే… అవిక్ఖేపో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా అబ్యాకతా.
౫౦౨. కతమే ధమ్మా అబ్యాకతా? యస్మిం సమయే అరూపూపపత్తియా మగ్గం భావేతి సబ్బసో ఆకాసానఞ్చాయతనం సమతిక్కమ్మ విఞ్ఞాణఞ్చాయతనసఞ్ఞాసహగతం సుఖస్స చ పహానా…పే… చతుత్థం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి…పే… అవిక్ఖేపో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా కుసలా. తస్సేవ అరూపావచరస్స కుసలస్స కమ్మస్స కతత్తా ఉపచితత్తా విపాకం సబ్బసో ఆకాసానఞ్చాయతనం సమతిక్కమ్మ విఞ్ఞాణఞ్చాయతనసఞ్ఞాసహగతం సుఖస్స చ పహానా…పే… చతుత్థం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి…పే… అవిక్ఖేపో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా అబ్యాకతా.
౫౦౩. కతమే ధమ్మా అబ్యాకతా? యస్మిం సమయే అరూపూపపత్తియా మగ్గం భావేతి సబ్బసో విఞ్ఞాణఞ్చాయతనం సమతిక్కమ్మ ఆకిఞ్చఞ్ఞాయతనసఞ్ఞాసహగతం సుఖస్స చ పహానా…పే… చతుత్థం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి…పే… అవిక్ఖేపో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా కుసలా. తస్సేవ అరూపావచరస్స కుసలస్స కమ్మస్స కతత్తా ఉపచితత్తా విపాకం సబ్బసో విఞ్ఞాణఞ్చాయతనం సమతిక్కమ్మ ఆకిఞ్చఞ్ఞాయతనసఞ్ఞాసహగతం సుఖస్స చ పహానా…పే… చతుత్థం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి…పే… అవిక్ఖేపో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా అబ్యాకతా.
౫౦౪. కతమే ధమ్మా అబ్యాకతా? యస్మిం సమయే అరూపూపపత్తియా మగ్గం భావేతి సబ్బసో ఆకిఞ్చఞ్ఞాయతనం సమతిక్కమ్మ నేవసఞ్ఞానాసఞ్ఞాయతనసఞ్ఞాసహగతం సుఖస్స చ పహానా…పే… చతుత్థం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి…పే… అవిక్ఖేపో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా కుసలా. తస్సేవ అరూపావచరస్స కుసలస్స కమ్మస్స కతత్తా ఉపచితత్తా విపాకం సబ్బసో ఆకిఞ్చఞ్ఞాయతనం సమతిక్కమ్మ నేవసఞ్ఞానాసఞ్ఞాయతనసఞ్ఞాసహగతం సుఖస్స చ పహానా…పే… చతుత్థం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి…పే… అవిక్ఖేపో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా అబ్యాకతా.
అరూపావచరవిపాకా.