లోకుత్తరకుసలం

సుద్ధికపటిపదా

౨౭౭. కతమే ధమ్మా కుసలా? యస్మిం సమయే లోకుత్తరం ఝానం భావేతి నియ్యానికం అపచయగామిం దిట్ఠిగతానం పహానాయ పఠమాయ భూమియా పత్తియా వివిచ్చేవ కామేహి…పే… పఠమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి దుక్ఖపటిపదం దన్ధాభిఞ్ఞం, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి, వేదనా హోతి, సఞ్ఞా హోతి, చేతనా హోతి, చిత్తం హోతి, వితక్కో హోతి, విచారో హోతి, పీతి హోతి, సుఖం హోతి, చిత్తస్సేకగ్గతా హోతి, సద్ధిన్ద్రియం హోతి, వీరియిన్ద్రియం హోతి, సతిన్ద్రియం హోతి, సమాధిన్ద్రియం హోతి, పఞ్ఞిన్ద్రియం హోతి, మనిన్ద్రియం హోతి, సోమనస్సిన్ద్రియం హోతి, జీవితిన్ద్రియం హోతి, అనఞ్ఞాతఞ్ఞస్సామీతిన్ద్రియం హోతి, సమ్మాదిట్ఠి హోతి, సమ్మాసఙ్కప్పో హోతి, సమ్మావాచా హోతి, సమ్మాకమ్మన్తో హోతి, సమ్మాఆజీవో హోతి, సమ్మావాయామో హోతి, సమ్మాసతి హోతి, సమ్మాసమాధి హోతి, సద్ధాబలం హోతి, వీరియబలం హోతి, సతిబలం హోతి, సమాధిబలం హోతి, పఞ్ఞాబలం హోతి, హిరిబలం హోతి, ఓత్తప్పబలం హోతి, అలోభో హోతి, అదోసో హోతి, అమోహో హోతి, అనభిజ్ఝా హోతి, అబ్యాపాదో హోతి, సమ్మాదిట్ఠి హోతి, హిరీ హోతి, ఓత్తప్పం హోతి, కాయపస్సద్ధి హోతి, చిత్తపస్సద్ధి హోతి, కాయలహుతా హోతి, చిత్తలహుతా హోతి, కాయముదుతా హోతి, చిత్తముదుతా హోతి, కాయకమ్మఞ్ఞతా హోతి, చిత్తకమ్మఞ్ఞతా హోతి, కాయపాగుఞ్ఞతా హోతి, చిత్తపాగుఞ్ఞతా హోతి, కాయుజుకతా హోతి, చిత్తుజుకతా హోతి, సతి హోతి, సమ్పజఞ్ఞం హోతి, సమథో హోతి, విపస్సనా హోతి, పగ్గాహో హోతి, అవిక్ఖేపో హోతి; యే వా పన తస్మిం సమయే అఞ్ఞేపి అత్థి పటిచ్చసముప్పన్నా అరూపినో ధమ్మా – ఇమే ధమ్మా కుసలా.

౨౭౮. కతమో తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి? యో తస్మిం సమయే ఫస్సో ఫుసనా సంఫుసనా సంఫుసితత్తం – అయం తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి.

౨౭౯. కతమా తస్మిం సమయే వేదనా హోతి? యం తస్మిం సమయే తజ్జామనోవిఞ్ఞాణధాతుసమ్ఫస్సజం చేతసికం సాతం చేతసికం సుఖం చేతోసమ్ఫస్సజం సాతం సుఖం వేదయితం చేతోసమ్ఫస్సజా సాతా సుఖా వేదనా – అయం తస్మిం సమయే వేదనా హోతి.

౨౮౦. కతమా తస్మిం సమయే సఞ్ఞా హోతి? యా తస్మిం సమయే తజ్జామనోవిఞ్ఞాణధాతుసమ్ఫస్సజా సఞ్ఞా సఞ్జాననా సఞ్జానితత్తం – అయం తస్మిం సమయే సఞ్ఞా హోతి.

౨౮౧. కతమా తస్మిం సమయే చేతనా హోతి? యా తస్మిం సమయే తజ్జామనోవిఞ్ఞాణధాతుసమ్ఫస్సజా చేతనా సఞ్చేతనా చేతయితత్తం – అయం తస్మిం సమయే చేతనా హోతి.

౨౮౨. కతమం తస్మిం సమయే చిత్తం హోతి? యం తస్మిం సమయే చిత్తం మనో మానసం హదయం పణ్డరం మనో మనాయతనం మనిన్ద్రియం విఞ్ఞాణం విఞ్ఞాణక్ఖన్ధో తజ్జామనోవిఞ్ఞాణధాతు – ఇదం తస్మిం సమయే చిత్తం హోతి.

౨౮౩. కతమో తస్మిం సమయే వితక్కో హోతి? యో తస్మిం సమయే తక్కో వితక్కో సఙ్కప్పో అప్పనా బ్యప్పనా చేతసో అభినిరోపనా సమ్మాసఙ్కప్పో మగ్గఙ్గం మగ్గపరియాపన్నం – అయం తస్మిం సమయే వితక్కో హోతి.

౨౮౪. కతమో తస్మిం సమయే విచారో హోతి? యో తస్మిం సమయే చారో విచారో అనువిచారో ఉపవిచారో చిత్తస్స అనుసన్ధానతా అనుపేక్ఖనతా – అయం తస్మిం సమయే విచారో హోతి.

౨౮౫. కతమా తస్మిం సమయే పీతి హోతి? యా తస్మిం సమయే పీతి పామోజ్జం ఆమోదనా పమోదనా హాసో పహాసో విత్తి ఓదగ్యం అత్తమనతా చిత్తస్స పీతిసమ్బోజ్ఝఙ్గో – అయం తస్మిం సమయే పీతి హోతి.

౨౮౬. కతమం తస్మిం సమయే సుఖం హోతి? యం తస్మిం సమయే చేతసికం సాతం చేతసికం సుఖం చేతోసమ్ఫస్సజం సాతం సుఖం వేదయితం చేతోసమ్ఫస్సజా సాతా సుఖా వేదనా – ఇదం తస్మిం సమయే సుఖం హోతి.

౨౮౭. కతమా తస్మిం సమయే చిత్తస్సేకగ్గతా హోతి? యా తస్మిం సమయే చిత్తస్స ఠితి సణ్ఠితి అవట్ఠితి అవిసాహారో అవిక్ఖేపో అవిసాహటమానసతా సమథో సమాధిన్ద్రియం సమాధిబలం సమ్మాసమాధి సమాధిసమ్బోజ్ఝఙ్గో మగ్గఙ్గం మగ్గపరియాపన్నం – అయం తస్మిం సమయే చిత్తస్సేకగ్గతా హోతి.

౨౮౮. కతమం తస్మిం సమయే సద్ధిన్ద్రియం హోతి? యా తస్మిం సమయే సద్ధా సద్దహనా ఓకప్పనా అభిప్పసాదో సద్ధా సద్ధిన్ద్రియం సద్ధాబలం – ఇదం తస్మిం సమయే సద్ధిన్ద్రియం హోతి.

౨౮౯. కతమం తస్మిం సమయే వీరియిన్ద్రియం హోతి? యో తస్మిం సమయే చేతసికో వీరియారమ్భో నిక్కమో పరక్కమో ఉయ్యామో వాయామో ఉస్సాహో ఉస్సోళ్హీ థామో ధితి అసిథిలపరక్కమతా అనిక్ఖిత్తఛన్దతా అనిక్ఖిత్తధురతా ధురసమ్పగ్గాహో వీరియం వీరియిన్ద్రియం వీరియబలం సమ్మావాయామో వీరియసమ్బోజ్ఝఙ్గో మగ్గఙ్గం మగ్గపరియాపన్నం – ఇదం తస్మిం సమయే వీరియిన్ద్రియం హోతి.

౨౯౦. కతమం తస్మిం సమయే సతిన్ద్రియం హోతి? యా తస్మిం సమయే సతి అనుస్సతి పటిస్సతి సతి సరణతా ధారణతా అపిలాపనతా అసమ్ముస్సనతా సతి సతిన్ద్రియం సతిబలం సమ్మాసతి సతిసమ్బోజ్ఝఙ్గో మగ్గఙ్గం మగ్గపరియాపన్నం – ఇదం తస్మిం సమయే సతిన్ద్రియం హోతి.

౨౯౧. కతమం తస్మిం సమయే సమాధిన్ద్రియం హోతి? యా తస్మిం సమయే చిత్తస్స ఠితి సణ్ఠితి అవట్ఠితి అవిసాహారో అవిక్ఖేపో అవిసాహటమానసతా సమథో సమాధిన్ద్రియం సమాధిబలం సమ్మాసమాధి సమాధిసమ్బోజ్ఝఙ్గో మగ్గఙ్గం మగ్గపరియాపన్నం – ఇదం తస్మిం సమయే సమాధిన్ద్రియం హోతి.

౨౯౨. కతమం తస్మిం సమయే పఞ్ఞిన్ద్రియం హోతి? యా తస్మిం సమయే పఞ్ఞా పజాననా విచయో పవిచయో ధమ్మవిచయో సల్లక్ఖణా ఉపలక్ఖణా పచ్చుపలక్ఖణా పణ్డిచ్చం కోసల్లం నేపుఞ్ఞం వేభబ్యా చిన్తా ఉపపరిక్ఖా భూరీ మేధా పరిణాయికా విపస్సనా సమ్పజఞ్ఞం పతోదో పఞ్ఞా పఞ్ఞిన్ద్రియం పఞ్ఞాబలం పఞ్ఞాసత్థం పఞ్ఞాపాసాదో పఞ్ఞాఆలోకో పఞ్ఞాఓభాసో పఞ్ఞాపజ్జోతో పఞ్ఞారతనం అమోహో ధమ్మవిచయో సమ్మాదిట్ఠి ధమ్మవిచయసమ్బోజ్ఝఙ్గో మగ్గఙ్గం మగ్గపరియాపన్నం – ఇదం తస్మిం సమయే పఞ్ఞిన్ద్రియం హోతి.

౨౯౩. కతమం తస్మిం సమయే మనిన్ద్రియం హోతి? యం తస్మిం సమయే చిత్తం మనో మానసం హదయం పణ్డరం మనో మనాయతనం మనిన్ద్రియం విఞ్ఞాణం విఞ్ఞాణక్ఖన్ధో తజ్జామనోవిఞ్ఞాణధాతు – ఇదం తస్మిం సమయే మనిన్ద్రియం హోతి.

౨౯౪. కతమం తస్మిం సమయే సోమనస్సిన్ద్రియం హోతి? యం తస్మిం సమయే చేతసికం సాతం చేతసికం సుఖం చేతోసమ్ఫస్సజం సాతం సుఖం వేదయితం చేతోసమ్ఫస్సజా సాతా సుఖా వేదనా – ఇదం తస్మిం సమయే సోమనస్సిన్ద్రియం హోతి.

౨౯౫. కతమం తస్మిం సమయే జీవితిన్ద్రియం హోతి? యో తేసం అరూపీనం ధమ్మానం ఆయు ఠితి యపనా యాపనా ఇరియనా వత్తనా పాలనా జీవితం జీవితిన్ద్రియం – ఇదం తస్మిం సమయే జీవితిన్ద్రియం హోతి.

౨౯౬. కతమం తస్మిం సమయే అనఞ్ఞాతఞ్ఞస్సామీతిన్ద్రియం హోతి? యా తేసం ధమ్మానం అనఞ్ఞాతానం అదిట్ఠానం అప్పత్తానం అవిదితానం అసచ్ఛికతానం సచ్ఛికిరియాయ పఞ్ఞా పజాననా విచయో పవిచయో ధమ్మవిచయో సల్లక్ఖణా ఉపలక్ఖణా పచ్చుపలక్ఖణా పణ్డిచ్చం కోసల్లం నేపుఞ్ఞం వేభబ్యా చిన్తా ఉపపరిక్ఖా భూరీ మేధా పరిణాయికా విపస్సనా సమ్పజఞ్ఞం పతోదో పఞ్ఞా పఞ్ఞిన్ద్రియం పఞ్ఞాబలం పఞ్ఞాసత్థం పఞ్ఞాపాసాదో పఞ్ఞాఆలోకో పఞ్ఞాఓభాసో పఞ్ఞాపజ్జోతో పఞ్ఞారతనం అమోహో ధమ్మవిచయో సమ్మాదిట్ఠి ధమ్మవిచయసమ్బోజ్ఝఙ్గో మగ్గఙ్గం మగ్గపరియాపన్నం – ఇదం తస్మిం సమయే అనఞ్ఞాతఞ్ఞస్సామీతిన్ద్రియం హోతి.

౨౯౭. కతమా తస్మిం సమయే సమ్మాదిట్ఠి హోతి? యా తస్మిం సమయే పఞ్ఞా పజాననా విచయో పవిచయో ధమ్మవిచయో సల్లక్ఖణా ఉపలక్ఖణా పచ్చుపలక్ఖణా పణ్డిచ్చం కోసల్లం నేపుఞ్ఞం వేభబ్యా చిన్తా ఉపపరిక్ఖా భూరీ మేధా పరిణాయికా విపస్సనా సమ్పజఞ్ఞం పతోదో పఞ్ఞా పఞ్ఞిన్ద్రియం పఞ్ఞాబలం పఞ్ఞాసత్థం పఞ్ఞాపాసాదో పఞ్ఞాఆలోకో పఞ్ఞాఓభాసో పఞ్ఞాపజ్జోతో పఞ్ఞారతనం అమోహో ధమ్మవిచయో సమ్మాదిట్ఠి ధమ్మవిచయసమ్బోజ్ఝఙ్గో మగ్గఙ్గం మగ్గపరియాపన్నం – అయం తస్మిం సమయే సమ్మాదిట్ఠి హోతి.

౨౯౮. కతమో తస్మిం సమయే సమ్మాసఙ్కప్పో హోతి? యో తస్మిం సమయే తక్కో వితక్కో సఙ్కప్పో అప్పనా బ్యప్పనా చేతసో అభినిరోపనా సమ్మాసఙ్కప్పో మగ్గఙ్గం మగ్గపరియాపన్నం – అయం తస్మిం సమయే సమ్మాసఙ్కప్పో హోతి.

౨౯౯. కతమా తస్మిం సమయే సమ్మావాచా హోతి? యా తస్మిం సమయే చతూహి వచీదుచ్చరితేహి ఆరతి విరతి పటివిరతి వేరమణీ అకిరియా అకరణం అనజ్ఝాపత్తి వేలాఅనతిక్కమో సేతుఘాతో సమ్మావాచా మగ్గఙ్గం మగ్గపరియాపన్నం – అయం తస్మిం సమయే సమ్మావాచా హోతి.

౩౦౦. కతమో తస్మిం సమయే సమ్మాకమ్మన్తో హోతి? యా తస్మిం సమయే తీహి కాయదుచ్చరితేహి ఆరతి విరతి పటివిరతి వేరమణీ అకిరియా అకరణం అనజ్ఝాపత్తి వేలాఅనతిక్కమో సేతుఘాతో సమ్మాకమ్మన్తో మగ్గఙ్గం మగ్గపరియాపన్నం – అయం తస్మిం సమయే సమ్మాకమ్మన్తో హోతి.

౩౦౧. కతమో తస్మిం సమయే సమ్మాఆజీవో హోతి? యా తస్మిం సమయే మిచ్ఛాఆజీవా ఆరతి విరతి పటివిరతి వేరమణీ అకిరియా అకరణం అనజ్ఝాపత్తి వేలాఅనతిక్కమో సేతుఘాతో సమ్మాఆజీవో మగ్గఙ్గం మగ్గపరియాపన్నం – అయం తస్మిం సమయే సమ్మాఆజీవో హోతి.

౩౦౨. కతమో తస్మిం సమయే సమ్మావాయామో హోతి? యో తస్మిం సమయే చేతసికో వీరియారమ్భో నిక్కమో పరక్కమో ఉయ్యామో వాయామో ఉస్సాహో ఉస్సోళ్హీ థామో ధితి అసిథిలపరక్కమతా అనిక్ఖిత్తఛన్దతా అనిక్ఖిత్తధురతా ధురసమ్పగ్గాహో వీరియం వీరియిన్ద్రియం వీరియబలం సమ్మావాయామో వీరియసమ్బోజ్ఝఙ్గో మగ్గఙ్గం మగ్గపరియాపన్నం – అయం తస్మిం సమయే సమ్మావాయామో హోతి.

౩౦౩. కతమా తస్మిం సమయే సమ్మాసతి హోతి? యా తస్మిం సమయే సతి అనుస్సతి పటిస్సతి సతి సరణతా ధారణతా అపిలాపనతా అసమ్ముస్సనతా సతి సతిన్ద్రియం సతిబలం సమ్మాసతి సతిసమ్బోజ్ఝఙ్గో మగ్గఙ్గం మగ్గపరియాపన్నం – అయం తస్మిం సమయే సమ్మాసతి హోతి.

౩౦౪. కతమో తస్మిం సమయే సమ్మాసమాధి హోతి? యా తస్మిం సమయే చిత్తస్స ఠితి సణ్ఠితి అవట్ఠితి అవిసాహారో అవిక్ఖేపో అవిసాహటమానసతా సమథో సమాధిన్ద్రియం సమాధిబలం సమ్మాసమాధి సమాధిసమ్బోజ్ఝఙ్గో మగ్గఙ్గం మగ్గపరియాపన్నం – అయం తస్మిం సమయే సమ్మాసమాధి హోతి.

౩౦౫. కతమం తస్మిం సమయే సద్ధాబలం హోతి? యా తస్మిం సమయే సద్ధా సద్దహనా ఓకప్పనా అభిప్పసాదో సద్ధా సద్ధిన్ద్రియం సద్ధాబలం – ఇదం తస్మిం సమయే సద్ధాబలం హోతి.

౩౦౬. కతమం తస్మిం సమయే వీరియబలం హోతి? యో తస్మిం సమయే చేతసికో వీరియారమ్భో నిక్కమో పరక్కమో ఉయ్యామో వాయామో ఉస్సాహో ఉస్సోళ్హీ థామో ధితి అసిథిలపరక్కమతా అనిక్ఖిత్తఛన్దతా అనిక్ఖిత్తధురతా ధురసమ్పగ్గాహో వీరియం వీరియిన్ద్రియం వీరియబలం సమ్మావాయామో వీరియసమ్బోజ్ఝఙ్గో మగ్గఙ్గం మగ్గపరియాపన్నం – ఇదం తస్మిం సమయే వీరియబలం హోతి.

౩౦౭. కతమం తస్మిం సమయే సతిబలం హోతి? యా తస్మిం సమయే సతి అనుస్సతి పటిస్సతి సతి సరణతా ధారణతా అపిలాపనతా అసమ్ముస్సనతా సతి సతిన్ద్రియం సతిబలం సమ్మాసతి సతిసమ్బోజ్ఝఙ్గో మగ్గఙ్గం మగ్గపరియాపన్నం – ఇదం తస్మిం సమయే సతిబలం హోతి.

౩౦౮. కతమం తస్మిం సమయే సమాధిబలం హోతి? యా తస్మిం సమయే చిత్తస్స ఠితి సణ్ఠితి అవట్ఠితి అవిసాహారో అవిక్ఖేపో అవిసాహటమానసతా సమథో సమాధిన్ద్రియం సమాధిబలం సమ్మాసమాధి సమాధిసమ్బోజ్ఝఙ్గో మగ్గఙ్గం మగ్గపరియాపన్నం – ఇదం తస్మిం సమయే సమాధిబలం హోతి.

౩౦౯. కతమం తస్మిం సమయే పఞ్ఞాబలం హోతి? యా తస్మిం సమయే పఞ్ఞా పజాననా విచయో పవిచయో ధమ్మవిచయో సల్లక్ఖణా ఉపలక్ఖణా పచ్చుపలక్ఖణా పణ్డిచ్చం కోసల్లం నేపుఞ్ఞం వేభబ్యా చిన్తా ఉపపరిక్ఖా భూరీ మేధా పరిణాయికా విపస్సనా సమ్పజఞ్ఞం పతోదో పఞ్ఞా పఞ్ఞిన్ద్రియం పఞ్ఞాబలం పఞ్ఞాసత్థం పఞ్ఞాపాసాదో పఞ్ఞాఆలోకో పఞ్ఞాఓభాసో పఞ్ఞాపజ్జోతో పఞ్ఞారతనం అమోహో ధమ్మవిచయో సమ్మాదిట్ఠి ధమ్మవిచయసమ్బోజ్ఝఙ్గో మగ్గఙ్గం మగ్గపరియాపన్నం – ఇదం తస్మిం సమయే పఞ్ఞాబలం హోతి.

౩౧౦. కతమం తస్మిం సమయే హిరిబలం హోతి? యం తస్మిం సమయే హిరీయతి హిరియితబ్బేన హిరీయతి పాపకానం అకుసలానం ధమ్మానం సమాపత్తియా – ఇదం తస్మిం సమయే హిరిబలం హోతి.

౩౧౧. కతమం తస్మిం సమయే ఓత్తప్పబలం హోతి? యం తస్మిం సమయే ఓత్తప్పతి ఓత్తప్పితబ్బేన ఓత్తప్పతి పాపకానం అకుసలానం ధమ్మానం సమాపత్తియా – ఇదం తస్మిం సమయే ఓత్తప్పబలం హోతి.

౩౧౨. కతమో తస్మిం సమయే అలోభో హోతి? యో తస్మిం సమయే అలోభో అలుబ్భనా అలుబ్భితత్తం అసారాగో అసారజ్జనా అసారజ్జితత్తం అనభిజ్ఝా అలోభో కుసలమూలం – అయం తస్మిం సమయే అలోభో హోతి.

౩౧౩. కతమో తస్మిం సమయే అదోసో హోతి? యో తస్మిం సమయే అదోసో అదుస్సనా అదుస్సితత్తం అబ్యాపాదో అబ్యాపజ్జో అదోసో కుసలమూలం – అయం తస్మిం సమయే అదోసో హోతి.

౩౧౪. కతమో తస్మిం సమయే అమోహో హోతి? యా తస్మిం సమయే పఞ్ఞా పజాననా విచయో పవిచయో ధమ్మవిచయో సల్లక్ఖణా ఉపలక్ఖణా పచ్చుపలక్ఖణా పణ్డిచ్చం కోసల్లం నేపుఞ్ఞం వేభబ్యా చిన్తా ఉపపరిక్ఖా భూరీ మేధా పరిణాయికా విపస్సనా సమ్పజఞ్ఞం పతోదో పఞ్ఞా పఞ్ఞిన్ద్రియం పఞ్ఞాబలం పఞ్ఞాసత్థం పఞ్ఞాపాసాదో పఞ్ఞాఆలోకో పఞ్ఞాఓభాసో పఞ్ఞాపజ్జోతో పఞ్ఞారతనం అమోహో ధమ్మవిచయో సమ్మాదిట్ఠి ధమ్మవిచయసమ్బోజ్ఝఙ్గో మగ్గఙ్గం మగ్గపరియాపన్నం – అయం తస్మిం సమయే అమోహో హోతి.

౩౧౫. కతమా తస్మిం సమయే అనభిజ్ఝా హోతి? యో తస్మిం సమయే అలోభో అలుబ్భనా అలుబ్భితత్తం అసారాగో అసారజ్జనా అసారజ్జితత్తం అనభిజ్ఝా అలోభో కుసలమూలం – అయం తస్మిం సమయే అనభిజ్ఝా హోతి.

౩౧౬. కతమో తస్మిం సమయే అబ్యాపాదో హోతి? యో తస్మిం సమయే అదోసో అదుస్సనా అదుస్సితత్తం అబ్యాపాదో అబ్యాపజ్జో అదోసో కుసలమూలం – అయం తస్మిం సమయే అబ్యాపాదో హోతి.

౩౧౭. కతమా తస్మిం సమయే సమ్మాదిట్ఠి హోతి? యా తస్మిం సమయే పఞ్ఞా పజాననా విచయో పవిచయో ధమ్మవిచయో సల్లక్ఖణా ఉపలక్ఖణా పచ్చుపలక్ఖణా పణ్డిచ్చం కోసల్లం నేపుఞ్ఞం వేభబ్యా చిన్తా ఉపపరిక్ఖా భూరీ మేధా పరిణాయికా విపస్సనా సమ్పజఞ్ఞం పతోదో పఞ్ఞా పఞ్ఞిన్ద్రియం పఞ్ఞాబలం పఞ్ఞాసత్థం పఞ్ఞాపాసాదో పఞ్ఞాఆలోకో పఞ్ఞాఓభాసో పఞ్ఞాపజ్జోతో పఞ్ఞారతనం అమోహో ధమ్మవిచయో సమ్మాదిట్ఠి ధమ్మవిచయసమ్బోజ్ఝఙ్గో మగ్గఙ్గం మగ్గపరియాపన్నం – అయం తస్మిం సమయే సమ్మాదిట్ఠి హోతి.

౩౧౮. కతమా తస్మిం సమయే హిరీ హోతి? యం తస్మిం సమయే హిరీయతి హిరియితబ్బేన హిరీయతి పాపకానం అకుసలానం ధమ్మానం సమాపత్తియా – అయం తస్మిం సమయే హిరీ హోతి.

౩౧౯. కతమం తస్మిం సమయే ఓత్తప్పం హోతి? యం తస్మిం సమయే ఓత్తప్పతి ఓత్తప్పితబ్బేన ఓత్తప్పతి పాపకానం అకుసలానం ధమ్మానం సమాపత్తియా – ఇదం తస్మిం సమయే ఓత్తప్పం హోతి.

౩౨౦. కతమా తస్మిం సమయే కాయపస్సద్ధి హోతి? యా తస్మిం సమయే వేదనాక్ఖన్ధస్స సఞ్ఞాక్ఖన్ధస్స సఙ్ఖారక్ఖన్ధస్స పస్సద్ధి పటిపస్సద్ధి పస్సమ్భనా పటిపస్సమ్భనా పటిపస్సమ్భితత్తం పస్సద్ధిసమ్బోజ్ఝఙ్గో – అయం తస్మిం సమయే కాయపస్సద్ధి హోతి.

౩౨౧. కతమా తస్మిం సమయే చిత్తపస్సద్ధి హోతి? యా తస్మిం సమయే విఞ్ఞాణక్ఖన్ధస్స పస్సద్ధి పటిపస్సద్ధి పస్సమ్భనా పటిపస్సమ్భనా పటిపస్సమ్భితత్తం పస్సద్ధిసమ్బోజ్ఝఙ్గో – అయం తస్మిం సమయే చిత్తపస్సద్ధి హోతి.

౩౨౨. కతమా తస్మిం సమయే కాయలహుతా హోతి? యా తస్మిం సమయే వేదనాక్ఖన్ధస్స సఞ్ఞాక్ఖన్ధస్స సఙ్ఖారక్ఖన్ధస్స లహుతా లహుపరిణామతా అదన్ధనతా అవిత్థనతా – అయం తస్మిం సమయే కాయలహుతా హోతి.

౩౨౩. కతమా తస్మిం సమయే చిత్తలహుతా హోతి? యా తస్మిం సమయే విఞ్ఞాణక్ఖన్ధస్స లహుతా లహుపరిణామతా అదన్ధనతా అవిత్థనతా – అయం తస్మిం సమయే చిత్తలహుతా హోతి.

౩౨౪. కతమా తస్మిం సమయే కాయముదుతా హోతి? యా తస్మిం సమయే వేదనాక్ఖన్ధస్స సఞ్ఞాక్ఖన్ధస్స సఙ్ఖారక్ఖన్ధస్స ముదుతా మద్దవతా అకక్ఖళతా అకథినతా – అయం తస్మిం సమయే కాయముదుతా హోతి.

౩౨౫. కతమా తస్మిం సమయే చిత్తముదుతా హోతి? యా తస్మిం సమయే విఞ్ఞాణక్ఖన్ధస్స ముదుతా మద్దవతా అకక్ఖళతా అకథినతా – అయం తస్మిం సమయే చిత్తముదుతా హోతి.

౩౨౬. కతమా తస్మిం సమయే కాయకమ్మఞ్ఞతా హోతి? యా తస్మిం సమయే వేదనాక్ఖన్ధస్స సఞ్ఞాక్ఖన్ధస్స సఙ్ఖారక్ఖన్ధస్స కమ్మఞ్ఞతా కమ్మఞ్ఞత్తం కమ్మఞ్ఞభావో – అయం తస్మిం సమయే కాయకమ్మఞ్ఞతా హోతి.

౩౨౭. కతమా తస్మిం సమయే చిత్తకమ్మఞ్ఞతా హోతి? యా తస్మిం సమయే విఞ్ఞాణక్ఖన్ధస్స కమ్మఞ్ఞతా కమ్మఞ్ఞత్తం కమ్మఞ్ఞభావో – అయం తస్మిం సమయే చిత్తకమ్మఞ్ఞతా హోతి.

౩౨౮. కతమా తస్మిం సమయే కాయపాగుఞ్ఞతా హోతి? యా తస్మిం సమయే వేదనాక్ఖన్ధస్స సఞ్ఞాక్ఖన్ధస్స సఙ్ఖారక్ఖన్ధస్స పగుణతా పగుణత్తం పగుణభావో – అయం తస్మిం సమయే కాయపాగుఞ్ఞతా హోతి.

౩౨౯. కతమా తస్మిం సమయే చిత్తపాగుఞ్ఞతా హోతి? యా తస్మిం సమయే విఞ్ఞాణక్ఖన్ధస్స పగుణతా పగుణత్తం పగుణభావో – అయం తస్మిం సమయే చిత్తపాగుఞ్ఞతా హోతి.

౩౩౦. కతమా తస్మిం సమయే కాయుజుకతా హోతి? యా తస్మిం సమయే వేదనాక్ఖన్ధస్స సఞ్ఞాక్ఖన్ధస్స సఙ్ఖారక్ఖన్ధస్స ఉజుతా ఉజుకతా అజిమ్హతా అవఙ్కతా అకుటిలతా – అయం తస్మిం సమయే కాయుజుకతా హోతి.

౩౩౧. కతమా తస్మిం సమయే చిత్తుజుకతా హోతి? యా తస్మిం సమయే విఞ్ఞాణక్ఖన్ధస్స ఉజుతా ఉజుకతా అజిమ్హతా అవఙ్కతా అకుటిలతా – అయం తస్మిం సమయే చిత్తుజుకతా హోతి.

౩౩౨. కతమా తస్మిం సమయే సతి హోతి? యా తస్మిం సమయే సతి అనుస్సతి పటిస్సతి సతి సరణతా ధారణతా అపిలాపనతా అసమ్ముస్సనతా సతి సతిన్ద్రియం సతిబలం సమ్మాసతి సతిసమ్బోజ్ఝఙ్గో మగ్గఙ్గం మగ్గపరియాపన్నం – అయం తస్మిం సమయే సతి హోతి.

౩౩౩. కతమం తస్మిం సమయే సమ్పజఞ్ఞం హోతి? యా తస్మిం సమయే పఞ్ఞా పజాననా విచయో పవిచయో ధమ్మవిచయో సల్లక్ఖణా ఉపలక్ఖణా పచ్చుపలక్ఖణా పణ్డిచ్చం కోసల్లం నేపుఞ్ఞం వేభబ్యా చిన్తా ఉపపరిక్ఖా భూరీ మేధా పరిణాయికా విపస్సనా సమ్పజఞ్ఞం పతోదో పఞ్ఞా పఞ్ఞిన్ద్రియం పఞ్ఞాబలం పఞ్ఞాసత్థం పఞ్ఞాపాసాదో పఞ్ఞాఆలోకో పఞ్ఞాఓభాసో పఞ్ఞాపజ్జోతో పఞ్ఞారతనం అమోహో ధమ్మవిచయో సమ్మాదిట్ఠి ధమ్మవిచయసమ్బోజ్ఝఙ్గో మగ్గఙ్గం మగ్గపరియాపన్నం – ఇదం తస్మిం సమయే సమ్పజఞ్ఞం హోతి.

౩౩౪. కతమో తస్మిం సమయే సమథో హోతి? యా తస్మిం సమయే చిత్తస్స ఠితి సణ్ఠితి అవట్ఠితి అవిసాహారో అవిక్ఖేపో అవిసాహటమానసతా సమథో సమాధిన్ద్రియం సమాధిబలం సమ్మాసమాధి సమాధిసమ్బోజ్ఝఙ్గో మగ్గఙ్గం మగ్గపరియాపన్నం – అయం తస్మిం సమయే సమథో హోతి.

౩౩౫. కతమా తస్మిం సమయే విపస్సనా హోతి? యా తస్మిం సమయే పఞ్ఞా పజాననా విచయో పవిచయో ధమ్మవిచయో సల్లక్ఖణా ఉపలక్ఖణా పచ్చుపలక్ఖణా పణ్డిచ్చం కోసల్లం నేపుఞ్ఞం వేభబ్యా చిన్తా ఉపపరిక్ఖా భూరీ మేధా పరిణాయికా విపస్సనా సమ్పజఞ్ఞం పతోదో పఞ్ఞా పఞ్ఞిన్ద్రియం పఞ్ఞాబలం పఞ్ఞాసత్థం పఞ్ఞాపాసాదో పఞ్ఞాఆలోకో పఞ్ఞాఓభాసో పఞ్ఞాపజ్జోతో పఞ్ఞారతనం అమోహో ధమ్మవిచయో సమ్మాదిట్ఠి ధమ్మవిచయసమ్బోజ్ఝఙ్గో మగ్గఙ్గం మగ్గపరియాపన్నం – అయం తస్మిం సమయే విపస్సనా హోతి.

౩౩౬. కతమో తస్మిం సమయే పగ్గాహో హోతి? యో తస్మిం సమయే చేతసికో వీరియారమ్భో నిక్కమో పరక్కమో ఉయ్యామో వాయామో ఉస్సాహో ఉస్సోళ్హీ థామో ధితి అసిథిలపరక్కమతా అనిక్ఖిత్తఛన్దతా అనిక్ఖిత్తధురతా ధురసమ్పగ్గాహో వీరియం వీరియిన్ద్రియం వీరియబలం సమ్మావాయామో వీరియసమ్బోజ్ఝఙ్గో మగ్గఙ్గం మగ్గపరియాపన్నం – అయం తస్మిం సమయే పగ్గాహో హోతి.

౩౩౭. కతమో తస్మిం సమయే అవిక్ఖేపో హోతి? యా తస్మిం సమయే చిత్తస్స ఠితి సణ్ఠితి అవట్ఠితి అవిసాహారో అవిక్ఖేపో అవిసాహటమానసతా సమథో సమాధిన్ద్రియం సమాధిబలం సమ్మాసమాధి సమాధిసమ్బోజ్ఝఙ్గో మగ్గఙ్గం మగ్గపరియాపన్నం – అయం తస్మిం సమయే అవిక్ఖేపో హోతి; యే వా పన తస్మిం సమయే అఞ్ఞేపి అత్థి పటిచ్చసముప్పన్నా అరూపినో ధమ్మా – ఇమే ధమ్మా కుసలా.

తస్మిం ఖో పన సమయే చత్తారో ఖన్ధా హోన్తి, ద్వాయతనాని హోన్తి, ద్వే ధాతుయో హోన్తి, తయో ఆహారా హోన్తి, నవిన్ద్రియాని హోన్తి, పఞ్చఙ్గికం ఝానం హోతి, అట్ఠఙ్గికో మగ్గో హోతి, సత్త బలాని హోన్తి, తయో హేతూ హోన్తి, ఏకో ఫస్సో హోతి, ఏకా వేదనా హోతి, ఏకా సఞ్ఞా హోతి, ఏకా చేతనా హోతి, ఏకం చిత్తం హోతి, ఏకో వేదనాక్ఖన్ధో హోతి, ఏకో సఞ్ఞాక్ఖన్ధో హోతి, ఏకో సఙ్ఖారక్ఖన్ధో హోతి, ఏకో విఞ్ఞాణక్ఖన్ధో హోతి, ఏకం మనాయతనం హోతి, ఏకం మనిన్ద్రియం హోతి, ఏకా మనోవిఞ్ఞాణధాతు హోతి, ఏకం ధమ్మాయతనం హోతి, ఏకా ధమ్మధాతు హోతి; యే వా పన తస్మిం సమయే అఞ్ఞేపి అత్థి పటిచ్చసముప్పన్నా అరూపినో ధమ్మా – ఇమే ధమ్మా కుసలా…పే….

౩౩౮. కతమో తస్మిం సమయే సఙ్ఖారక్ఖన్ధో హోతి? ఫస్సో చేతనా వితక్కో విచారో పీతి చిత్తస్సేకగ్గతా సద్ధిన్ద్రియం వీరియిన్ద్రియం సతిన్ద్రియం సమాధిన్ద్రియం పఞ్ఞిన్ద్రియం జీవితిన్ద్రియం అనఞ్ఞాతఞ్ఞస్సామీతిన్ద్రియం సమ్మాదిట్ఠి సమ్మాసఙ్కప్పో సమ్మావాచా సమ్మాకమ్మన్తో సమ్మాఆజీవో సమ్మావాయామో సమ్మాసతి సమ్మాసమాధి సద్ధాబలం వీరియబలం సతిబలం సమాధిబలం పఞ్ఞాబలం హిరిబలం ఓత్తప్పబలం అలోభో అదోసో అమోహో అనభిజ్ఝా అబ్యాపాదో సమ్మాదిట్ఠి హిరీ ఓత్తప్పం కాయపస్సద్ధి చిత్తపస్సద్ధి కాయలహుతా చిత్తలహుతా కాయముదుతా చిత్తముదుతా కాయకమ్మఞ్ఞతా చిత్తకమ్మఞ్ఞతా కాయపాగుఞ్ఞతా చిత్తపాగుఞ్ఞతా కాయుజుకతా చిత్తుజుకతా సతి సమ్పజఞ్ఞం సమథో విపస్సనా పగ్గాహో అవిక్ఖేపో; యే వా పన తస్మిం సమయే అఞ్ఞేపి అత్థి పటిచ్చసముప్పన్నా అరూపినో ధమ్మా ఠపేత్వా వేదనాక్ఖన్ధం ఠపేత్వా సఞ్ఞాక్ఖన్ధం ఠపేత్వా విఞ్ఞాణక్ఖన్ధం – అయం తస్మిం సమయే సఙ్ఖారక్ఖన్ధో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా కుసలా.

౩౩౯. కతమే ధమ్మా కుసలా? యస్మిం సమయే లోకుత్తరం ఝానం భావేతి నియ్యానికం అపచయగామిం దిట్ఠిగతానం పహానాయ పఠమాయ భూమియా పత్తియా వివిచ్చేవ కామేహి…పే… పఠమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి దుక్ఖపటిపదం ఖిప్పాభిఞ్ఞం, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి…పే… అవిక్ఖేపో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా కుసలా.

౩౪౦. కతమే ధమ్మా కుసలా? యస్మిం సమయే లోకుత్తరం ఝానం భావేతి నియ్యానికం అపచయగామిం దిట్ఠిగతానం పహానాయ పఠమాయ భూమియా పత్తియా వివిచ్చేవ కామేహి…పే… పఠమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి సుఖపటిపదం దన్ధాభిఞ్ఞం, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి…పే… అవిక్ఖేపో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా కుసలా.

౩౪౧. కతమే ధమ్మా కుసలా? యస్మిం సమయే లోకుత్తరం ఝానం భావేతి నియ్యానికం అపచయగామిం దిట్ఠిగతానం పహానాయ పఠమాయ భూమియా పత్తియా వివిచ్చేవ కామేహి…పే… పఠమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి సుఖపటిపదం ఖిప్పాభిఞ్ఞం, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి…పే… అవిక్ఖేపో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా కుసలా.

౩౪౨. కతమే ధమ్మా కుసలా? యస్మిం సమయే లోకుత్తరం ఝానం భావేతి నియ్యానికం అపచయగామిం దిట్ఠిగతానం పహానాయ పఠమాయ భూమియా పత్తియా వితక్కవిచారానం వూపసమా …పే… దుతియం ఝానం…పే… తతియం ఝానం…పే… చతుత్థం ఝానం…పే… పఠమం ఝానం…పే… పఞ్చమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి దుక్ఖపటిపదం దన్ధాభిఞ్ఞం…పే… దుక్ఖపటిపదం ఖిప్పాభిఞ్ఞం…పే… సుఖపటిపదం దన్ధాభిఞ్ఞం…పే… సుఖపటిపదం ఖిప్పాభిఞ్ఞం, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి…పే… అవిక్ఖేపో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా కుసలా.

సుద్ధికపటిపదా.

సుఞ్ఞతం

౩౪౩. కతమే ధమ్మా కుసలా? యస్మిం సమయే లోకుత్తరం ఝానం భావేతి నియ్యానికం అపచయగామిం దిట్ఠిగతానం పహానాయ పఠమాయ భూమియా పత్తియా వివిచ్చేవ కామేహి…పే… పఠమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి సుఞ్ఞతం, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి…పే… అవిక్ఖేపో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా కుసలా.

౩౪౪. కతమే ధమ్మా కుసలా? యస్మిం సమయే లోకుత్తరం ఝానం భావేతి నియ్యానికం అపచయగామిం దిట్ఠిగతానం పహానాయ పఠమాయ భూమియా పత్తియా వితక్కవిచారానం వూపసమా…పే… దుతియం ఝానం…పే… తతియం ఝానం…పే… చతుత్థం ఝానం…పే… పఠమం ఝానం…పే… పఞ్చమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి సుఞ్ఞతం, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి…పే… అవిక్ఖేపో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా కుసలా.

సుఞ్ఞతం.

సుఞ్ఞతమూలకపటిపదా

౩౪౫. కతమే ధమ్మా కుసలా? యస్మిం సమయే లోకుత్తరం ఝానం భావేతి నియ్యానికం అపచయగామిం దిట్ఠిగతానం పహానాయ పఠమాయ భూమియా పత్తియా వివిచ్చేవ కామేహి…పే… పఠమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి దుక్ఖపటిపదం దన్ధాభిఞ్ఞం సుఞ్ఞతం, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి…పే… అవిక్ఖేపో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా కుసలా.

౩౪౬. కతమే ధమ్మా కుసలా? యస్మిం సమయే లోకుత్తరం ఝానం భావేతి నియ్యానికం అపచయగామిం దిట్ఠిగతానం పహానాయ పఠమాయ భూమియా పత్తియా వివిచ్చేవ కామేహి…పే… పఠమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి దుక్ఖపటిపదం ఖిప్పాభిఞ్ఞం సుఞ్ఞతం, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి…పే… అవిక్ఖేపో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా కుసలా.

౩౪౭. కతమే ధమ్మా కుసలా? యస్మిం సమయే లోకుత్తరం ఝానం భావేతి నియ్యానికం అపచయగామిం దిట్ఠిగతానం పహానాయ పఠమాయ భూమియా పత్తియా వివిచ్చేవ కామేహి…పే… పఠమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి సుఖపటిపదం దన్ధాభిఞ్ఞం సుఞ్ఞతం, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి…పే… అవిక్ఖేపో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా కుసలా.

౩౪౮. కతమే ధమ్మా కుసలా? యస్మిం సమయే లోకుత్తరం ఝానం భావేతి నియ్యానికం అపచయగామిం దిట్ఠిగతానం పహానాయ పఠమాయ భూమియా పత్తియా వివిచ్చేవ కామేహి…పే… పఠమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి సుఖపటిపదం ఖిప్పాభిఞ్ఞం సుఞ్ఞతం, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి…పే… అవిక్ఖేపో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా కుసలా.

౩౪౯. కతమే ధమ్మా కుసలా? యస్మిం సమయే లోకుత్తరం ఝానం భావేతి నియ్యానికం అపచయగామిం దిట్ఠిగతానం పహానాయ పఠమాయ భూమియా పత్తియా వితక్కవిచారానం వూపసమా…పే… దుతియం ఝానం…పే… తతియం ఝానం…పే… చతుత్థం ఝానం…పే… పఠమం ఝానం…పే… పఞ్చమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి దుక్ఖపటిపదం దన్ధాభిఞ్ఞం సుఞ్ఞతం…పే… దుక్ఖపటిపదం ఖిప్పాభిఞ్ఞం సుఞ్ఞతం…పే… సుఖపటిపదం దన్ధాభిఞ్ఞం సుఞ్ఞతం…పే… సుఖపటిపదం ఖిప్పాభిఞ్ఞం సుఞ్ఞతం, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి…పే… అవిక్ఖేపో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా కుసలా.

సుఞ్ఞతమూలకపటిపదా.

అప్పణిహితం

౩౫౦. కతమే ధమ్మా కుసలా? యస్మిం సమయే లోకుత్తరం ఝానం భావేతి నియ్యానికం అపచయగామిం దిట్ఠిగతానం పహానాయ పఠమాయ భూమియా పత్తియా వివిచ్చేవ కామేహి…పే… పఠమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి అప్పణిహితం, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి…పే… అవిక్ఖేపో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా కుసలా.

౩౫౧. కతమే ధమ్మా కుసలా? యస్మిం సమయే లోకుత్తరం ఝానం భావేతి నియ్యానికం అపచయగామిం దిట్ఠిగతానం పహానాయ పఠమాయ భూమియా పత్తియా వితక్కవిచారానం వూపసమా…పే… దుతియం ఝానం…పే… తతియం ఝానం…పే… చతుత్థం ఝానం…పే… పఠమం ఝానం…పే… పఞ్చమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి అప్పణిహితం, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి…పే… అవిక్ఖేపో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా కుసలా.

అప్పణిహితం.

అప్పణిహితమూలకపటిపదా

౩౫౨. కతమే ధమ్మా కుసలా? యస్మిం సమయే లోకుత్తరం ఝానం భావేతి నియ్యానికం అపచయగామిం దిట్ఠిగతానం పహానాయ పఠమాయ భూమియా పత్తియా వివిచ్చేవ కామేహి…పే… పఠమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి దుక్ఖపటిపదం దన్ధాభిఞ్ఞం అప్పణిహితం, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి…పే… అవిక్ఖేపో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా కుసలా.

౩౫౩. కతమే ధమ్మా కుసలా? యస్మిం సమయే లోకుత్తరం ఝానం భావేతి నియ్యానికం అపచయగామిం దిట్ఠిగతానం పహానాయ పఠమాయ భూమియా పత్తియా వివిచ్చేవ కామేహి…పే… పఠమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి దుక్ఖపటిపదం ఖిప్పాభిఞ్ఞం అప్పణిహితం, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి…పే… అవిక్ఖేపో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా కుసలా.

౩౫౪. కతమే ధమ్మా కుసలా? యస్మిం సమయే లోకుత్తరం ఝానం భావేతి నియ్యానికం అపచయగామిం దిట్ఠిగతానం పహానాయ పఠమాయ భూమియా పత్తియా వివిచ్చేవ కామేహి…పే… పఠమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి సుఖపటిపదం దన్ధాభిఞ్ఞం అప్పణిహితం, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి…పే… అవిక్ఖేపో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా కుసలా.

౩౫౫. కతమే ధమ్మా కుసలా? యస్మిం సమయే లోకుత్తరం ఝానం భావేతి నియ్యానికం అపచయగామిం దిట్ఠిగతానం పహానాయ పఠమాయ భూమియా పత్తియా వివిచ్చేవ కామేహి…పే… పఠమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి సుఖపటిపదం ఖిప్పాభిఞ్ఞం అప్పణిహితం, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి…పే… అవిక్ఖేపో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా కుసలా.

౩౫౬. కతమే ధమ్మా కుసలా? యస్మిం సమయే లోకుత్తరం ఝానం భావేతి నియ్యానికం అపచయగామిం దిట్ఠిగతానం పహానాయ పఠమాయ భూమియా పత్తియా వితక్కవిచారానం వూపసమా…పే… దుతియం ఝానం…పే… తతియం ఝానం…పే… చతుత్థం ఝానం…పే… పఠమం ఝానం…పే… పఞ్చమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి దుక్ఖపటిపదం దన్ధాభిఞ్ఞం అప్పణిహితం…పే… దుక్ఖపటిపదం ఖిప్పాభిఞ్ఞం అప్పణిహితం…పే… సుఖపటిపదం దన్ధాభిఞ్ఞం అప్పణిహితం…పే… సుఖపటిపదం ఖిప్పాభిఞ్ఞం అప్పణిహితం, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి…పే… అవిక్ఖేపో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా కుసలా.

అప్పణిహితమూలకపటిపదా.

వీసతి మహానయా

౩౫౭. కతమే ధమ్మా కుసలా? యస్మిం సమయే లోకుత్తరం మగ్గం భావేతి…పే… లోకుత్తరం సతిపట్ఠానం భావేతి…పే… లోకుత్తరం సమ్మప్పధానం భావేతి…పే… లోకుత్తరం ఇద్ధిపాదం భావేతి…పే… లోకుత్తరం ఇన్ద్రియం భావేతి…పే… లోకుత్తరం బలం భావేతి…పే… లోకుత్తరం బోజ్ఝఙ్గం భావేతి…పే… లోకుత్తరం సచ్చం భావేతి…పే… లోకుత్తరం సమథం భావేతి…పే… లోకుత్తరం ధమ్మం భావేతి…పే… లోకుత్తరం ఖన్ధం భావేతి…పే… లోకుత్తరం ఆయతనం భావేతి…పే… లోకుత్తరం ధాతుం భావేతి…పే… లోకుత్తరం ఆహారం భావేతి…పే… లోకుత్తరం ఫస్సం భావేతి…పే… లోకుత్తరం వేదనం భావేతి…పే… లోకుత్తరం సఞ్ఞం భావేతి…పే… లోకుత్తరం చేతనం భావేతి…పే… లోకుత్తరం చిత్తం భావేతి నియ్యానికం అపచయగామిం దిట్ఠిగతానం పహానాయ పఠమాయ భూమియా పత్తియా వివిచ్చేవ కామేహి…పే… పఠమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి దుక్ఖపటిపదం దన్ధాభిఞ్ఞం, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి…పే… అవిక్ఖేపో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా కుసలా.

వీసతి మహానయా.

అధిపతి

౩౫౮. కతమే ధమ్మా కుసలా? యస్మిం సమయే లోకుత్తరం ఝానం భావేతి నియ్యానికం అపచయగామిం దిట్ఠిగతానం పహానాయ పఠమాయ భూమియా పత్తియా వివిచ్చేవ కామేహి…పే… పఠమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి దుక్ఖపటిపదం దన్ధాభిఞ్ఞం ఛన్దాధిపతేయ్యం…పే… వీరియాధిపతేయ్యం…పే… చిత్తాధిపతేయ్యం…పే… వీమంసాధిపతేయ్యం, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి…పే… అవిక్ఖేపో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా కుసలా.

౩౫౯. కతమే ధమ్మా కుసలా? యస్మిం సమయే లోకుత్తరం ఝానం భావేతి నియ్యానికం అపచయగామిం దిట్ఠిగతానం పహానాయ పఠమాయ భూమియా పత్తియా వితక్కవిచారానం వూపసమా…పే… దుతియం ఝానం…పే… తతియం ఝానం…పే… చతుత్థం ఝానం…పే… పఠమం ఝానం …పే… పఞ్చమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి దుక్ఖపటిపదం దన్ధాభిఞ్ఞం ఛన్దాధిపతేయ్యం…పే… వీరియాధిపతేయ్యం…పే… చిత్తాధిపతేయ్యం…పే… వీమంసాధిపతేయ్యం, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి…పే… అవిక్ఖేపో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా కుసలా.

౩౬౦. కతమే ధమ్మా కుసలా? యస్మిం సమయే లోకుత్తరం మగ్గం భావేతి…పే… లోకుత్తరం సతిపట్ఠానం భావేతి…పే… లోకుత్తరం సమ్మప్పధానం భావేతి…పే… లోకుత్తరం ఇద్ధిపాదం భావేతి…పే… లోకుత్తరం ఇన్ద్రియం భావేతి…పే… లోకుత్తరం బలం భావేతి…పే… లోకుత్తరం బోజ్ఝఙ్గం భావేతి…పే… లోకుత్తరం సచ్చం భావేతి…పే… లోకుత్తరం సమథం భావేతి…పే… లోకుత్తరం ధమ్మం భావేతి…పే… లోకుత్తరం ఖన్ధం భావేతి…పే… లోకుత్తరం ఆయతనం భావేతి…పే… లోకుత్తరం ధాతుం భావేతి…పే… లోకుత్తరం ఆహారం భావేతి…పే… లోకుత్తరం ఫస్సం భావేతి…పే… లోకుత్తరం వేదనం భావేతి…పే… లోకుత్తరం సఞ్ఞం భావేతి…పే… లోకుత్తరం చేతనం భావేతి…పే… లోకుత్తరం చిత్తం భావేతి నియ్యానికం అపచయగామిం దిట్ఠిగతానం పహానాయ పఠమాయ భూమియా పత్తియా వివిచ్చేవ కామేహి…పే… పఠమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి దుక్ఖపటిపదం దన్ధాభిఞ్ఞం ఛన్దాధిపతేయ్యం…పే… వీరియాధిపతేయ్యం…పే… చిత్తాధిపతేయ్యం…పే… వీమంసాధిపతేయ్యం, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి…పే… అవిక్ఖేపో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా కుసలా.

అధిపతి.

పఠమో మగ్గో.

౩౬౧. కతమే ధమ్మా కుసలా? యస్మిం సమయే లోకుత్తరం ఝానం భావేతి నియ్యానికం అపచయగామిం కామరాగబ్యాపాదానం తనుభావాయ దుతియాయ భూమియా పత్తియా వివిచ్చేవ కామేహి…పే… పఠమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి దుక్ఖపటిపదం దన్ధాభిఞ్ఞం, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి…పే… అఞ్ఞిన్ద్రియం హోతి…పే… అవిక్ఖేపో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా కుసలా.

దుతియో మగ్గో.

౩౬౨. కతమే ధమ్మా కుసలా? యస్మిం సమయే లోకుత్తరం ఝానం భావేతి నియ్యానికం అపచయగామిం కామరాగబ్యాపాదానం అనవసేసప్పహానాయ తతియాయ భూమియా పత్తియా వివిచ్చేవ కామేహి…పే… పఠమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి దుక్ఖపటిపదం దన్ధాభిఞ్ఞం, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి…పే… అఞ్ఞిన్ద్రియం హోతి…పే… అవిక్ఖేపో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా కుసలా.

తతియో మగ్గో.

౩౬౩. కతమే ధమ్మా కుసలా? యస్మిం సమయే లోకుత్తరం ఝానం భావేతి నియ్యానికం అపచయగామిం రూపరాగఅరూపరాగమానఉద్ధచ్చఅవిజ్జాయ అనవసేసప్పహానాయ చతుత్థాయ భూమియా పత్తియా వివిచ్చేవ కామేహి…పే… పఠమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి దుక్ఖపటిపదం దన్ధాభిఞ్ఞం, తస్మిం సమయే ఫస్సో హోతి…పే… అఞ్ఞిన్ద్రియం హోతి…పే… అవిక్ఖేపో హోతి…పే… ఇమే ధమ్మా కుసలా…పే….

౩౬౪. కతమం తస్మిం సమయే అఞ్ఞిన్ద్రియం హోతి? యా తేసం ధమ్మానం ఞాతానం దిట్ఠానం పత్తానం విదితానం సచ్ఛికతానం సచ్ఛికిరియాయ పఞ్ఞా పజాననా విచయో పవిచయో ధమ్మవిచయో సల్లక్ఖణా ఉపలక్ఖణా పచ్చుపలక్ఖణా పణ్డిచ్చం కోసల్లం నేపుఞ్ఞం వేభబ్యా చిన్తా ఉపపరిక్ఖా భూరీ మేధా పరిణాయికా విపస్సనా సమ్పజఞ్ఞం పతోదో పఞ్ఞా పఞ్ఞిన్ద్రియం పఞ్ఞాబలం పఞ్ఞాసత్థం పఞ్ఞాపాసాదో పఞ్ఞాఆలోకో పఞ్ఞాఓభాసో పఞ్ఞాపజ్జోతో పఞ్ఞారతనం అమోహో ధమ్మవిచయో సమ్మాదిట్ఠి ధమ్మవిచయసమ్బోజ్ఝఙ్గో మగ్గఙ్గం మగ్గపరియాపన్నం, ఇదం తస్మిం సమయే అఞ్ఞిన్ద్రియం హోతి…పే… అవిక్ఖేపో హోతి…పే… యే వా పన తస్మిం సమయే అఞ్ఞేపి అత్థి పటిచ్చసముప్పన్నా అరూపినో ధమ్మా – ఇమే ధమ్మా కుసలా.

చతుత్థో మగ్గో.

లోకుత్తరం చిత్తం.