౩. పిణ్డపాతికఙ్గకథా

౨౬. పిణ్డపాతికఙ్గమ్పి ‘‘అతిరేకలాభం పటిక్ఖిపామి, పిణ్డపాతికఙ్గం సమాదియామీ’’తి ఇమేసం అఞ్ఞతరవచనేన సమాదిన్నం హోతి.

తేన పన పిణ్డపాతికేన ‘‘సఙ్ఘభత్తం, ఉద్దేసభత్తం, నిమన్తనభత్తం, సలాకభత్తం, పక్ఖికం, ఉపోసథికం, పాటిపదికం, ఆగన్తుకభత్తం, గమికభత్తం, గిలానభత్తం, గిలానుపట్ఠాకభత్తం, విహారభత్తం, ధురభత్తం, వారకభత్త’’న్తి ఏతాని చుద్దస భత్తాని న సాదితబ్బాని. సచే పన ‘‘సఙ్ఘభత్తం గణ్హథా’’తిఆదినా నయేన అవత్వా ‘‘అమ్హాకం గేహే సఙ్ఘో భిక్ఖం గణ్హాతు, తుమ్హేపి భిక్ఖం గణ్హథా’’తి వత్వా దిన్నాని హోన్తి, తాని సాదితుం వట్టన్తి. సఙ్ఘతో నిరామిససలాకాపి విహారే పక్కభత్తమ్పి వట్టతియేవాతి ఇదమస్స విధానం.

పభేదతో పన అయమ్పి తివిధో హోతి. తత్థ ఉక్కట్ఠో పురతోపి పచ్ఛతోపి ఆహటభిక్ఖం గణ్హతి, పత్తద్వారే ఠత్వా పత్తం గణ్హన్తానమ్పి దేతి, పటిక్కమనం ఆహరిత్వా దిన్నభిక్ఖమ్పి గణ్హతి, తం దివసం పన నిసీదిత్వా భిక్ఖం న గణ్హతి. మజ్ఝిమో తం దివసం నిసీదిత్వాపి గణ్హతి, స్వాతనాయ పన నాధివాసేతి. ముదుకోస్వాతనాయపి పునదివసాయపి భిక్ఖం అధివాసేతి. తే ఉభోపి సేరివిహారసుఖం న లభన్తి, ఉక్కట్ఠోవ లభతి. ఏకస్మిం కిర గామే అరియవంసో హోతి, ఉక్కట్ఠో ఇతరే ఆహ – ‘‘ఆయామావుసో, ధమ్మసవనాయా’’తి. తేసు ఏకో ఏకేనమ్హి, భన్తే, మనుస్సేన నిసీదాపితోతి ఆహ. అపరో మయా, భన్తే, స్వాతనాయ ఏకస్స భిక్ఖా అధివాసితాతి. ఏవం తే ఉభో పరిహీనా. ఇతరో పాతోవ పిణ్డాయ చరిత్వా గన్త్వా ధమ్మరసం పటిసంవేదేసి.

ఇమేసం పన తిణ్ణమ్పి సఙ్ఘభత్తాదిఅతిరేకలాభం సాదితక్ఖణేవ ధుతఙ్గం భిజ్జతి. అయమేత్థ భేదో.

అయం పనానిసంసో, ‘‘పిణ్డియాలోపభోజనం నిస్సాయ పబ్బజ్జా’’తి (అ. ని. ౪.౨౭; ఇతివు. ౧౦౧) వచనతో నిస్సయానురూపపటిపత్తిసబ్భావో, దుతియే అరియవంసే పతిట్ఠానం, అపరాయత్తవుత్తితా, ‘‘అప్పాని చేవ సులభాని చ తాని చ అనవజ్జానీ’’తి భగవతా సంవణ్ణితపచ్చయతా, కోసజ్జనిమ్మద్దనతా, పరిసుద్ధాజీవతా, సేఖియపటిపత్తిపూరణం, అపరపోసితా, పరానుగ్గహకిరియా, మానప్పహానం, రసతణ్హానివారణం, గణభోజనపరమ్పరభోజనచారిత్తసిక్ఖాపదేహి అనాపత్తితా, అప్పిచ్ఛతాదీనం అనులోమవుత్తితా, సమ్మాపటిపత్తిబ్రూహనం, పచ్ఛిమజనతానుకమ్పనన్తి.

పిణ్డియాలోపసన్తుట్ఠో, అపరాయత్తజీవికో;

పహీనాహారలోలుప్పో, హోతి చాతుద్దిసో యతి.

వినోదయతి కోసజ్జం, ఆజీవస్స విసుజ్ఝతి;

తస్మా హి నాతిమఞ్ఞేయ్య, భిక్ఖాచరియాయ సుమేధసో.

ఏవరూపస్స హి –

‘‘పిణ్డపాతికస్స భిక్ఖునో,

అత్తభరస్స అనఞ్ఞపోసినో;

దేవాపి పిహయన్తి తాదినో,

నో చే లాభసిలోకనిస్సితో’’తి.

అయం పిణ్డపాతికఙ్గే సమాదానవిధానప్పభేదభేదానిసంసవణ్ణనా.