౫,౧. తిజ+మానేహి ఖ+సా ఖమా+వీమంసాసు

ఖన్తియం తిజా, వీమంసాయం మానా చ ఖ+సపచ్చయా హోన్తి యథాక్కమం. తిజ=నిసానే, అకారస్సా+పయోగో. ఖే ‘‘లహుస్సుపన్తస్సా’’తి పత్తే+కారస్స ‘‘అఞ్ఞత్రాపీ’’తి పటిసేధో. యకారవజ్జితబ్యఞ్జనస్స ‘‘పరరూప+మయకారే బ్యఞ్జనే’’తి పరరూపఞ్చ. ‘‘చతుత్థదుతియా’’ దినా పఠమక్ఖరకకారే చ ‘‘ఖఛసాన+మేకస్సరో+ది ద్వే’’తి తిక్ఖ తిక్ఖ ఇతి ద్విభావే ‘‘లోపో+నాదిబ్యఞ్జనస్సా’’తిఆదితో+ఞ్ఞస్స బ్యఞ్జనస్స లోపే చ కతే తితిక్ఖాధాతుతో త్యాదిపచ్చయ+లవికరణాని. తితిక్ఖతి ఇచ్చాది పురిమసమం. కమ్మే-తితిక్ఖీయతి ఇచ్చాది. ఇతో పరం కమ్మోదాహరణం న కరిస్సామ.

మాన=పూజాయం+తిమస్మా సపచ్చయ, ద్విత్తాదిమ్హి కతే ‘‘మానస్స వీ పరస్స చ మం’’తి పుబ్బమానస్స వీ చ పరమానస్స మఞ్చ హోతి. వీమంసధాతుతో తిపచ్చయాదిమ్హి కతే వీమంసతి ఇచ్చాది. తితిక్ఖిస్సతి, వీమంసిస్సతి ఇచ్చాది. ఏవ+ముపరిపి అజ్జతనాదీసుపి యోజేతబ్బం. పయోజకత్తా ణి, ‘‘ణిణాప్యాపీహి వా’’తి లవికరణం, తేజయతి తేజేతి. తథా చురాదిత్తా న లవికరణం, మానయతి మానేతి.