౮. నిస్సయపచ్చయో

తివిధో నిస్సయపచ్చయో, సహజాతనిస్సయో వత్థు పురేజాతనిస్సయో వత్థారమ్మణపురేజాతనిస్సయో.

తత్థ కతమో సహజాతనిస్సయో. సబ్బో సహజాత పచ్చయో సహజాతనిస్సయో. తస్మా తత్థ పచ్చయవిభాగో చ పచ్చయుప్పన్నవిభాగో చ సహజాతపచ్చయే వుత్తనయేన వేదితబ్బో.

కతమో పన వత్థుపురేజాతనిస్సయో. ఛ వత్థూని చక్ఖు వత్థు సోతవత్థు ఘానవత్థు జివ్హావత్థు కాయవత్థు హదయవత్థు. ఇమాని ఛవత్థూని పవత్తికాలే సత్తానం విఞ్ఞాణధాతూనం వత్థుపురే జాతనిస్సయో.

వత్థురూపమేవ పురేజాతం హుత్వా నిస్సయో వత్థుపురేజాత నిస్సయో. తత్థ చిత్తచేతసికానం నిస్సయట్ఠానట్ఠేన వత్థు నామ. పురేజాతన్తి అత్తనో అత్తనో పచ్చయుప్పన్నస్స ధమ్మస్స ఉప్పత్తిక్ఖణతో పురిమే ఖణే జాతం.

తత్థ పటిసన్ధిచిత్తం తదా పురేజాతస్స వత్థురూపస్స అభావతో అత్తనా సహుప్పన్నమేవ హదయవత్థురూపం నిస్సాయ ఉప్పజ్జతి. పఠమ భవఙ్గచిత్తం పన పటిసన్ధిచిత్తేన సహుప్పన్నహదయ వత్థురూపం నిస్సాయ ఉప్పజ్జతి. దుతియభవఙ్గచిత్తం పఠమభవఙ్గచిత్తేన సహుప్పన్నం నిస్సాయ ఉప్పజ్జతి. ఏవం తతియభవఙ్గచిత్తం దుతియ భవఙ్గచిత్తేన సహుప్పన్నన్తిఆదినా యావమరణాసన్నకాలా ద్విన్నం మనోధాతుమనోవిఞ్ఞాణధాతూనం వత్థుపురేజాతనిస్సయో వేదితబ్బో.

యథా వీణాసద్దా నామ వీణాతన్తీసు వీణాదణ్డకేహి పహరణవేగేన ఏవ జాయన్తి, నో అఞ్ఞథా. తథా పఞ్చవిఞ్ఞాణాని నామ పఞ్చవత్థుసఙ్ఖాతేసు పఞ్చద్వారేసు పఞ్చన్నం ఆరమ్మణానం ఆపాతా గమనవేగేన ఏవ జాయన్తి, నో అఞ్ఞథా.

ఆపాతాగమనఞ్చ తేసం ద్వారారమ్మణానం ఠితిపత్తకాలే ఏవ హోతి. ఆపాతాగమనపచ్చయా చ ద్విక్ఖత్తుం భవఙ్గం చలతి. భవఙ్గచలన పచ్చయా చ ఆవజ్జనం ఉప్పజ్జతి. ఆవజ్జనపచ్చయా చ తాని పఞ్చవిఞ్ఞాణాని ఉప్పజ్జన్తి. తస్మా చక్ఖాదీని పఞ్చవత్థూని పురే అతీతభవఙ్గచిత్తస్స ఉప్పాదక్ఖణే ఉప్పన్నాని ఏవ పఞ్చవిఞ్ఞాణధాతూనం వత్థుపురేజాతపచ్చయా హోన్తి.

మరణాసన్నకాలే పన సబ్బాని ఛ వత్థూని చుతిచిత్తతో పురే సత్తరసమస్స భవఙ్గచిత్తస్స ఉప్పాదక్ఖణే ఏవ ఉప్పజ్జన్తి, తతో పరం న ఉప్పజ్జన్తి. తస్మా మరణాసన్నకాలే భవఙ్గచిత్తాని చ సబ్బాని ఛద్వారికవీథిచిత్తాని చ చుతిచిత్తఞ్చ పురేతరం ఉప్పన్నాని తానియేవ అత్తనో అత్తనో వత్థూని నిస్సాయ ఉప్పజ్జన్తి. అయం వత్థుపురేజాత నిస్సయో.

కతమో పన వత్థారమ్మణపురేజాతనిస్సయో. యదా అత్తనో అజ్ఝత్తం వత్థురూపం ఆరబ్భ యం రూపం నిస్సాయ మమ మనోవిఞ్ఞాణం వత్తతి, ఏతం మమ ఏసో హమస్మి ఏసో మే అత్తాతి ఏవం తణ్హామాన దిట్ఠీహి గహణవసేన వా ఏతం అనిచ్చం ఏతం దుక్ఖం ఏతం అనత్తాతి ఏవం సమ్మసనవసేన వా ఆవజ్జనాదీని మనోద్వారికవీథి చిత్తాని పవత్తన్తి. తదా తం తం వత్థురూపం పచ్చేకం తేసం నిస్సయవత్థు చ హోతి తేసం ఆరమ్మణఞ్చ. తస్మా తం తం హదయరూపం తస్స తస్స చిత్తుప్పాదస్స వత్థారమ్మణపురేజాతపచ్చయో హోతి. అయం వత్థారమ్మణ పురేజాతనిస్సయో. ఏవం నిస్సయపచ్చయో తివిధో హోతి.

ఇధ సుత్తన్తనిస్సయోపి వత్తబ్బో. ఇమే మనుస్సా వా తిరచ్ఛానగతా వా రుక్ఖాదయో వా మహాపథవియం పతిట్ఠితా, మహా పథవీ చ హేట్ఠా మహాఉదకక్ఖన్ధే, మహాఉదకక్ఖన్ధో చ హేట్ఠా మహావాతక్ఖన్ధే, మహావాతక్ఖన్ధో చ హేట్ఠా అజటాకాసే, మనుస్సా గేహేసు, భిక్ఖూ విహారేసు, దేవా దిబ్బవిమానేసూతిఆదినా సబ్బం లోకప్పవత్తిం ఞత్వా నిస్సయపచ్చయో వేదితబ్బో. నిస్సయపచ్చయదీపనా నిట్ఠితా.