రాజకణ్డ

౨౫౧. మహాజనం యో రఞ్జేతి, చతూహిపి వత్థూహి వా;

రాజాతి వుచ్చతే లోకే, ఇతి సల్లక్ఖయే విద్వా.

౨౫౨. దానఞ్చ అత్థచరియా, పియవాచా అత్తసమం;

సఙ్గహా చతురో ఇమే, మునిన్దేన పకాసితా.

దానమ్పి అత్థచరియతఞ్చ, పియవాదితఞ్చ సమానత్తతఞ్చ;

కరియచరియసుసఙ్గహం బహూనం, అనవమతేన గుణేన యాతి సగ్గం;

దానఞ్చ పేయ్యవజ్జఞ్చ, అత్థచరియా చ యా ఇధ;

సమానత్తతా చ ధమ్మేసు, తత్థ తత్థ యథారహం;

ఏతే ఖో సఙ్గహా లోకే, రథస్సాణీవ యాయతో.

౨౫౩. దానం సీలం పరిచ్చాగం, అజ్జవం మద్దవం తపం;

అక్కోధం అవిహింసఞ్చ, ఖన్తీ చ అవిరోధనం;

దసేతే ధమ్మే రాజానో, అప్పమత్తేన ధారయ్యుం.

౨౫౪. ఏకయామం సయే రాజా, ద్వియా మఞ్ఞేవ పణ్డితో;

ఘరావాసో తియామోవ, చతుయామో తు యాచకో.

౨౫౫. అపుత్తకం ఘరం సుఞ్ఞం, రట్ఠం సుఞ్ఞం అరాజకం;

అసిప్పస్స ముఖం సుఞ్ఞం, సబ్బసుఞ్ఞం దలిద్దత్తం.

౨౫౬. ధనమిచ్ఛే వాణిజేయ్య, విజ్జమిచ్ఛే భజే సుతం;

పుత్తమిచ్ఛే తరుణిత్థిం, రాజామచ్చం ఇచ్ఛాగతే.

౨౫౭. పక్ఖీనం బలమాకాసో, మచ్ఛానముదకం బలం;

దుబ్బలస్స బలం రాజా, కుమారానం రుదం బలం.

౨౫౮. ఖమా జాగరియుట్ఠానం, సంవిభాగో దయిక్ఖణా;

నాయకస్స గుణా ఏతే, ఇచ్ఛితబ్బా సతం సదా.

౨౫౯. సకిం వదన్తి రాజానో, సకిం సమణబ్రాహ్మణా;

సకిం సప్పురిసా లోకే, ఏస ధమ్మో సనన్తనో.

౨౬౦. అలసో గీహి కామభోగీ న సాధు,

అసఞ్ఞతో పబ్బజితో న సాధు;

రాజా న సాధు అనిసమ్మకారీ,

యో పణ్డితో కోధనో తం న సాధు.

౨౬౧. ఆయం ఖయం సయం జఞ్ఞా, కతాకతం సయం జఞ్ఞా;

నిగ్గహే నిగ్గహారహం, పగ్గహే పగ్గహారహం.

౨౬౨. మాతా పుత్తకతం పాపం, సిస్సకతం గురు తథా;

రాజా రట్ఠకతం పాపం, రాజకతం పురోహితో.

౨౬౩. అక్కోధేన జినే కోధం, అసాధుం సాధునా జినే;

జినే కదరియం దానేన, సచ్చేనాలికవాదినం.

౨౬౪. అదన్తదమనం దానం, దానం సబ్బత్థసాధకం;

దానేన పియవాచాయ, ఉన్నమన్తి నమన్తి చ.

అదన్తదమనం దానం, అదానం దన్తదూసకం;

దానేన పియవాచాయ, ఉన్నమన్తి నమన్తి చ.

౨౬౫. దానం సినేహభేసజ్జం, మచ్ఛేరం దోసనోసధం;

దానం యసస్సీభేసజ్జం, మచ్ఛేరం కపణోసధం.

౨౬౬. న రఞ్ఞా సమకం భుఞ్జే, కామభోగం కుదాచనం;

ఆకప్పం రసభుత్తం వా, మాలాగన్ధవిలేపనం;

వత్థసబ్బమలఙ్కారం, న రఞ్ఞా సదిసం కరే.

౨౬౭. న మే రాజా సఖా హోతి, న రాజా హోతి సమకో;

ఏసో సామికో మయ్హన్తి, చిత్తే నిట్ఠం సణ్ఠాపయే.

౨౬౮. నాతిదూరే భజే రఞ్ఞో, నచ్చాసన్నే పవాతకే;

ఉజుకే నాతినిన్నే చ, న భజే ఉచ్చమాసనే;

ఛ దోసే వజ్జే సేవకో, అగ్గీవ సంయతో తిట్ఠే.

న పచ్ఛతో న పురతో, నాపి ఆసన్నదూరతో;

న కచ్ఛే నోపి పటివాతే, న చాపి ఓణతుణ్ణతే;

ఇమే దోసే వివజ్జేత్వా, ఏకమన్తం ఠితా అహు –

౨౬౯. జప్పేన మన్తేన సుభాసితేన,

అనుప్పదానేన పవేణియా వా;

యథా యథా యత్థ లభేథ అత్థం,

తథా తథా తత్థ పరక్కమేయ్య.

౨౭౦. కస్సకో వాణిజో మచ్చో, సమణో సుతసీల వా;

తేసు విపులజాతేసు, రట్ఠమ్పి విపులం సియా.

౨౭౧. తేసు దుబ్బలజాతేసు, రట్ఠమ్పి దుబ్బలం సియా;

తస్మా సరట్ఠం విపులం, ధారయే రట్ఠభారవా.

౨౭౨. మహారుక్ఖస్స ఫలినో, ఆమం ఛిన్దతి యో ఫలం;

రసఞ్చస్స న జానాతి, బీజఞ్చస్స వినస్సతి.

౨౭౩. మహారుక్ఖూపమం రట్ఠం, అధమ్మేన పసాసతి;

రసఞ్చస్స న జానాతి, రట్ఠఞ్చస్స వినస్సతి.

౨౭౪. మహారుక్ఖస్స ఫలినో, పక్కం ఛిన్దతి యో ఫలం;

రసఞ్చస్స విజానాతి, బీజఞ్జస్స న నస్సతి.

౨౭౫. మహారుక్ఖూపమం రట్ఠం, ధమ్మేన యో పసాసతి;

రసఞ్చస్స విజానాతి, రట్ఠఞ్చస్స న నస్సతి.