౩. నిబ్బానసుఖసుత్తం

౩౪. ఏకం సమయం ఆయస్మా సారిపుత్తో రాజగహే విహరతి వేళువనే కలన్దకనివాపే. తత్ర ఖో ఆయస్మా సారిపుత్తో భిక్ఖూ ఆమన్తేసి – ‘‘సుఖమిదం, ఆవుసో, నిబ్బానం. సుఖమిదం, ఆవుసో, నిబ్బాన’’న్తి. ఏవం వుత్తే ఆయస్మా ఉదాయీ ఆయస్మన్తం సారిపుత్తం ఏతదవోచ – ‘‘కిం పనేత్థ, ఆవుసో సారిపుత్త, సుఖం యదేత్థ నత్థి వేదయిత’’న్తి? ‘‘ఏతదేవ ఖ్వేత్థ, ఆవుసో, సుఖం యదేత్థ నత్థి వేదయితం. పఞ్చిమే, ఆవుసో, కామగుణా. కతమే పఞ్చ? చక్ఖువిఞ్ఞేయ్యా రూపా ఇట్ఠా కన్తా మనాపా పియరూపా కామూపసంహితా రజనీయా, సోతవిఞ్ఞేయ్యా సద్దా…పే… ఘానవిఞ్ఞేయ్యా గన్ధా… జివ్హావిఞ్ఞేయ్యా రసా… కాయవిఞ్ఞేయ్యా ఫోట్ఠబ్బా ఇట్ఠా కన్తా మనాపా పియరూపా కామూపసంహితా రజనీయా – ఇమే ఖో, ఆవుసో, పఞ్చ కామగుణా. యం ఖో, ఆవుసో, ఇమే పఞ్చ కామగుణే పటిచ్చ ఉప్పజ్జతి సుఖం సోమనస్సం, ఇదం వుచ్చతావుసో, కామసుఖం.

‘‘ఇధావుసో, భిక్ఖు వివిచ్చేవ కామేహి…పే… పఠమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి. తస్స చే, ఆవుసో, భిక్ఖునో ఇమినా విహారేన విహరతో కామసహగతా సఞ్ఞామనసికారా సముదాచరన్తి, స్వస్స హోతి ఆబాధో. సేయ్యథాపి, ఆవుసో, సుఖినో దుక్ఖం ఉప్పజ్జేయ్య యావదేవ ఆబాధాయ; ఏవమేవస్స తే కామసహగతా సఞ్ఞామనసికారా సముదాచరన్తి. స్వస్స హోతి ఆబాధో. యో ఖో పనావుసో, ఆబాధో దుక్ఖమేతం వుత్తం భగవతా. ఇమినాపి ఖో ఏతం, ఆవుసో, పరియాయేన వేదితబ్బం యథా సుఖం నిబ్బానం.

‘‘పున చపరం, ఆవుసో, భిక్ఖు వితక్కవిచారానం వూపసమా…పే… దుతియం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి. తస్స చే, ఆవుసో, భిక్ఖునో ఇమినా విహారేన విహరతో వితక్కసహగతా సఞ్ఞామనసికారా సముదాచరన్తి, స్వస్స హోతి ఆబాధో. సేయ్యథాపి, ఆవుసో, సుఖినో దుక్ఖం ఉప్పజ్జేయ్య యావదేవ ఆబాధాయ; ఏవమేవస్స తే వితక్కసహగతా సఞ్ఞామనసికారా సముదాచరన్తి. స్వస్స హోతి ఆబాధో. యో ఖో పనావుసో, ఆబాధో దుక్ఖమేతం వుత్తం భగవతా. ఇమినాపి ఖో ఏతం, ఆవుసో, పరియాయేన వేదితబ్బం యథా సుఖం నిబ్బానం.

‘‘పున చపరం, ఆవుసో, భిక్ఖు పీతియా చ విరాగా…పే… తతియం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి. తస్స చే, ఆవుసో, భిక్ఖునో ఇమినా విహారేన విహరతో పీతిసహగతా సఞ్ఞామనసికారా సముదాచరన్తి, స్వస్స హోతి ఆబాధో. సేయ్యథాపి, ఆవుసో, సుఖినో దుక్ఖం ఉప్పజ్జేయ్య యావదేవ ఆబాధాయ; ఏవమేవస్స తే పీతిసహగతా సఞ్ఞామనసికారా సముదాచరన్తి. స్వస్స హోతి ఆబాధో. యో ఖో పనావుసో, ఆబాధో దుక్ఖమేతం వుత్తం భగవతా. ఇమినాపి ఖో ఏతం, ఆవుసో, పరియాయేన వేదితబ్బం యథా సుఖం నిబ్బానం.

‘‘పున చపరం, ఆవుసో, భిక్ఖు సుఖస్స చ పహానా…పే… చతుత్థం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి. తస్స చే, ఆవుసో, భిక్ఖునో ఇమినా విహారేన విహరతో ఉపేక్ఖాసహగతా సఞ్ఞామనసికారా సముదాచరన్తి, స్వస్స హోతి ఆబాధో. సేయ్యథాపి, ఆవుసో, సుఖినో దుక్ఖం ఉప్పజ్జేయ్య యావదేవ ఆబాధాయ; ఏవమేవస్స తే ఉపేక్ఖాసహగతా సఞ్ఞామనసికారా సముదాచరన్తి. స్వస్స హోతి ఆబాధో. యో ఖో పనావుసో, ఆబాధో దుక్ఖమేతం వుత్తం భగవతా. ఇమినాపి ఖో ఏతం, ఆవుసో, పరియాయేన వేదితబ్బం యథా సుఖం నిబ్బానం.

‘‘పున చపరం, ఆవుసో, భిక్ఖు సబ్బసో రూపసఞ్ఞానం సమతిక్కమా పటిఘసఞ్ఞానం అత్థఙ్గమా నానత్తసఞ్ఞానం అమనసికారా అనన్తో ఆకాసోతి ఆకాసానఞ్చాయతనం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి. తస్స చే, ఆవుసో, భిక్ఖునో ఇమినా విహారేన విహరతో రూపసహగతా సఞ్ఞామనసికారా సముదాచరన్తి, స్వస్స హోతి ఆబాధో. సేయ్యథాపి, ఆవుసో, సుఖినో దుక్ఖం ఉప్పజ్జేయ్య యావదేవ ఆబాధాయ; ఏవమేవస్స తే రూపసహగతా సఞ్ఞామనసికారా సముదాచరన్తి. స్వస్స హోతి ఆబాధో. యో ఖో పనావుసో, ఆబాధో దుక్ఖమేతం వుత్తం భగవతా. ఇమినాపి ఖో ఏతం, ఆవుసో, పరియాయేన వేదితబ్బం యథా సుఖం నిబ్బానం.

‘‘పున చపరం, ఆవుసో, భిక్ఖు సబ్బసో ఆకాసానఞ్చాయతనం సమతిక్కమ్మ అనన్తం విఞ్ఞాణన్తి విఞ్ఞాణఞ్చాయతనం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి. తస్స చే, ఆవుసో, భిక్ఖునో ఇమినా విహారేన విహరతో ఆకాసానఞ్చాయతనసహగతా సఞ్ఞామనసికారా సముదాచరన్తి, స్వస్స హోతి ఆబాధో. సేయ్యథాపి, ఆవుసో, సుఖినో దుక్ఖం ఉప్పజ్జేయ్య యావదేవ ఆబాధాయ; ఏవమేవస్స తే ఆకాసానఞ్చాయతనసహగతా సఞ్ఞామనసికారా సముదాచరన్తి. స్వస్స హోతి ఆబాధో. యో ఖో పనావుసో, ఆబాధో దుక్ఖమేతం వుత్తం భగవతా. ఇమినాపి ఖో ఏతం, ఆవుసో, పరియాయేన వేదితబ్బం యథా సుఖం నిబ్బానం.

‘‘పున చపరం, ఆవుసో, భిక్ఖు సబ్బసో విఞ్ఞాణఞ్చాయతనం సమతిక్కమ్మ, నత్థి కిఞ్చీతి ఆకిఞ్చఞ్ఞాయతనం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి. తస్స చే, ఆవుసో, భిక్ఖునో ఇమినా విహారేన విహరతో విఞ్ఞాణఞ్చాయతనసహగతా సఞ్ఞామనసికారా సముదాచరన్తి, స్వస్స హోతి ఆబాధో. సేయ్యథాపి, ఆవుసో, సుఖినో దుక్ఖం ఉప్పజ్జేయ్య యావదేవ ఆబాధాయ; ఏవమేవస్స తే విఞ్ఞాణఞ్చాయతనసహగతా సఞ్ఞామనసికారా సముదాచరన్తి. స్వస్స హోతి ఆబాధో. యో ఖో పనావుసో, ఆబాధో దుక్ఖమేతం వుత్తం భగవతా. ఇమినాపి ఖో ఏతం, ఆవుసో, పరియాయేన వేదితబ్బం యథా సుఖం నిబ్బానం.

‘‘పున చపరం, ఆవుసో, భిక్ఖు సబ్బసో ఆకిఞ్చఞ్ఞాయతనం సమతిక్కమ్మ నేవసఞ్ఞానాసఞ్ఞాయతనం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి. తస్స చే, ఆవుసో, భిక్ఖునో ఇమినా విహారేన విహరతో ఆకిఞ్చఞ్ఞాయతనసహగతా సఞ్ఞామనసికారా సముదాచరన్తి, స్వస్స హోతి ఆబాధో. సేయ్యథాపి, ఆవుసో, సుఖినో దుక్ఖం ఉప్పజ్జేయ్య యావదేవ ఆబాధాయ; ఏవమేవస్స తే ఆకిఞ్చఞ్ఞాయతనసహగతా సఞ్ఞామనసికారా సముదాచరన్తి. స్వస్స హోతి ఆబాధో. యో ఖో పనావుసో, ఆబాధో దుక్ఖమేతం వుత్తం భగవతా. ఇమినాపి ఖో ఏతం, ఆవుసో, పరియాయేన వేదితబ్బం యథా సుఖం నిబ్బానం.

‘‘పున చపరం, ఆవుసో, భిక్ఖు సబ్బసో నేవసఞ్ఞానాసఞ్ఞాయతనం సమతిక్కమ్మ సఞ్ఞావేదయితనిరోధం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి, పఞ్ఞాయ చస్స దిస్వా ఆసవా పరిక్ఖీణా హోన్తి. ఇమినాపి ఖో ఏతం, ఆవుసో, పరియాయేన వేదితబ్బం యథా సుఖం నిబ్బాన’’న్తి. తతియం.