౩. కోట్ఠికసుత్తం

౧౩. అథ ఖో ఆయస్మా మహాకోట్ఠికో [మహాకోట్ఠితో (సీ. స్యా. పీ.)] యేనాయస్మా సారిపుత్తో తేనుపసఙ్కమి; ఉపసఙ్కమిత్వా ఆయస్మతా సారిపుత్తేన సద్ధిం సమ్మోది. సమ్మోదనీయం కథం సారణీయం వీతిసారేత్వా ఏకమన్తం నిసీది. ఏకమన్తం నిసిన్నో ఖో ఆయస్మా మహాకోట్ఠికో ఆయస్మన్తం సారిపుత్తం ఏతదవోచ – ‘‘కిం ను ఖో, ఆవుసో సారిపుత్త, ‘యం కమ్మం దిట్ఠధమ్మవేదనీయం, తం మే కమ్మం సమ్పరాయవేదనీయం హోతూ’తి, ఏతస్స అత్థాయ భగవతి బ్రహ్మచరియం వుస్సతీ’’తి? ‘‘నో హిదం, ఆవుసో’’.

‘‘కిం ను ఖో, ఆవుసో సారిపుత్త, ‘యం కమ్మం సుఖవేదనీయం [సుఖవేదనియం (క.) మ. ని. ౩.౮ పస్సితబ్బం], తం మే కమ్మం దుక్ఖవేదనీయం [దుక్ఖవేదనియం (క.)] హోతూ’తి, ఏతస్స అత్థాయ భగవతి బ్రహ్మచరియం వుస్సతీ’’తి? ‘‘నో హిదం, ఆవుసో’’.

‘‘కిం పనావుసో, సారిపుత్త, ‘యం కమ్మం దుక్ఖవేదనీయం, తం మే కమ్మం సుఖవేదనీయం హోతూ’తి, ఏతస్స అత్థాయ భగవతి బ్రహ్మచరియం వుస్సతీ’’తి? ‘‘నో హిదం, ఆవుసో’’.

‘‘కిం ను ఖో, ఆవుసో సారిపుత్త, ‘యం కమ్మం పరిపక్కవేదనీయం, తం మే కమ్మం అపరిపక్కవేదనీయం హోతూ’తి, ఏతస్స అత్థాయ భగవతి బ్రహ్మచరియం వుస్సతీ’’తి? ‘‘నో హిదం, ఆవుసో’’.

‘‘కిం పనావుసో సారిపుత్త, ‘యం కమ్మం అపరిపక్కవేదనీయం, తం మే కమ్మం పరిపక్కవేదనీయం హోతూ’తి, ఏతస్స అత్థాయ భగవతి బ్రహ్మచరియం వుస్సతీ’’తి? ‘‘నో హిదం, ఆవుసో’’.

‘‘కిం ను ఖో, ఆవుసో సారిపుత్త, ‘యం కమ్మం బహువేదనీయం, తం మే కమ్మం అప్పవేదనీయం హోతూ’తి, ఏతస్స అత్థాయ భగవతి బ్రహ్మచరియం వుస్సతీ’’తి? ‘‘నో హిదం, ఆవుసో’’.

‘‘కిం పనావుసో సారిపుత్త, ‘యం కమ్మం అప్పవేదనీయం, తం మే కమ్మం బహువేదనీయం హోతూ’తి, ఏతస్స అత్థాయ భగవతి బ్రహ్మచరియం వుస్సతీ’’తి? ‘‘నో హిదం, ఆవుసో’’.

‘‘కిం ను ఖో, ఆవుసో సారిపుత్త, ‘యం కమ్మం వేదనీయం, తం మే కమ్మం అవేదనీయం హోతూ’తి, ఏతస్స అత్థాయ భగవతి బ్రహ్మచరియం వుస్సతీ’’తి? ‘‘నో హిదం, ఆవుసో’’.

‘‘కిం పనావుసో సారిపుత్త, ‘యం కమ్మం అవేదనీయం, తం మే కమ్మం వేదనీయం హోతూ’తి, ఏతస్స అత్థాయ భగవతి బ్రహ్మచరియం వుస్సతీ’’తి? ‘‘నో హిదం, ఆవుసో’’.

‘‘‘కిం ను ఖో, ఆవుసో సారిపుత్త, యం కమ్మం దిట్ఠధమ్మవేదనీయం తం మే కమ్మం సమ్పరాయవేదనీయం హోతూతి, ఏతస్స అత్థాయ భగవతి బ్రహ్మచరియం వుస్సతీ’తి, ఇతి పుట్ఠో సమానో ‘నో హిదం, ఆవుసో’తి వదేసి.

‘‘‘కిం పనావుసో సారిపుత్త, యం కమ్మం సమ్పరాయవేదనీయం తం మే కమ్మం దిట్ఠధమ్మవేదనీయం హోతూతి, ఏతస్స అత్థాయ భగవతి బ్రహ్మచరియం వుస్సతీ’తి, ఇతి పుట్ఠో సమానో ‘నో హిదం, ఆవుసో’తి వదేసి.

‘‘‘కిం ను ఖో, ఆవుసో సారిపుత్త, యం కమ్మం సుఖవేదనీయం తం మే కమ్మం దుక్ఖవేదనీయం హోతూతి, ఏతస్స అత్థాయ భగవతి బ్రహ్మచరియం వుస్సతీ’తి, ఇతి పుట్ఠో సమానో ‘నో హిదం, ఆవుసో’తి వదేసి.

‘‘‘కిం పనావుసో సారిపుత్త, యం కమ్మం దుక్ఖవేదనీయం తం మే కమ్మం సుఖవేదనీయం హోతూతి, ఏతస్స అత్థాయ భగవతి బ్రహ్మచరియం వుస్సతీ’తి, ఇతి పుట్ఠో సమానో ‘నో హిదం, ఆవుసో’తి వదేసి.

‘‘‘కిం ను ఖో, ఆవుసో సారిపుత్త, యం కమ్మం పరిపక్కవేదనీయం తం మే కమ్మం అపరిపక్కవేదనీయం హోతూతి, ఏతస్స అత్థాయ భగవతి బ్రహ్మచరియం వుస్సతీ’తి, ఇతి పుట్ఠో సమానో ‘నో హిదం, ఆవుసో’తి వదేసి.

‘‘‘కిం పనావుసో సారిపుత్త, యం కమ్మం అపరిపక్కవేదనీయం తం మే కమ్మం పరిపక్కవేదనీయం హోతూతి, ఏతస్స అత్థాయ భగవతి బ్రహ్మచరియం వుస్సతీ’తి, ఇతి పుట్ఠో సమానో ‘నో హిదం, ఆవుసో’తి వదేసి.

‘‘‘కిం ను ఖో, ఆవుసో సారిపుత్త, యం కమ్మం బహువేదనీయం తం మే కమ్మం అప్పవేదనీయం హోతూతి, ఏతస్స అత్థాయ భగవతి బ్రహ్మచరియం వుస్సతీ’తి, ఇతి పుట్ఠో సమానో ‘నో హిదం, ఆవుసో’తి వదేసి.

‘‘‘కిం పనావుసో సారిపుత్త, యం కమ్మం అప్పవేదనీయం తం మే కమ్మం బహువేదనీయం హోతూతి, ఏతస్స అత్థాయ భగవతి బ్రహ్మచరియం వుస్సతీ’తి, ఇతి పుట్ఠో సమానో ‘నో హిదం, ఆవుసో’తి వదేసి.

‘‘‘కిం ను ఖో, ఆవుసో సారిపుత్త, యం కమ్మం వేదనీయం తం మే కమ్మం అవేదనీయం హోతూతి, ఏతస్స అత్థాయ భగవతి బ్రహ్మచరియం వుస్సతీ’తి, ఇతి పుట్ఠో సమానో ‘నో హిదం, ఆవుసో’తి వదేసి.

‘‘‘కిం పనావుసో సారిపుత్త, యం కమ్మం అవేదనీయం తం మే కమ్మం వేదనీయం హోతూతి, ఏతస్స అత్థాయ భగవతి బ్రహ్మచరియం వుస్సతీ’తి, ఇతి పుట్ఠో సమానో ‘నో హిదం, ఆవుసో’తి వదేసి. అథ కిమత్థం చరహావుసో, భగవతి బ్రహ్మచరియం వుస్సతీ’’తి?

‘‘యం ఖ్వస్స [యం ఖో (క.)], ఆవుసో, అఞ్ఞాతం అదిట్ఠం అప్పత్తం అసచ్ఛికతం అనభిసమేతం, తస్స ఞాణాయ దస్సనాయ పత్తియా సచ్ఛికిరియాయ అభిసమయాయ భగవతి బ్రహ్మచరియం వుస్సతీ’’తి [వుస్సతి (స్యా.)]. (‘‘కిం పనస్సావుసో, అఞ్ఞాతం అదిట్ఠం అప్పత్తం అసచ్ఛికతం అనభిసమేతం, యస్స ఞాణాయ దస్సనాయ పత్తియా సచ్ఛికిరియాయ అభిసమయాయ భగవతి బ్రహ్మచరియం వుస్సతీ’’తి?) [( ) స్యా. క. పోత్థకేసు నత్థి] ‘‘‘ఇదం దుక్ఖ’న్తి ఖ్వస్స [ఖో యం (క.)], ఆవుసో, అఞ్ఞాతం అదిట్ఠం అప్పత్తం అసచ్ఛికతం అనభిసమేతం. తస్స ఞాణాయ దస్సనాయ పత్తియా సచ్ఛికిరియాయ అభిసమయాయ భగవతి బ్రహ్మచరియం వుస్సతి. అయం ‘దుక్ఖసముదయో’తి ఖ్వస్స, ఆవుసో…పే… ‘అయం దుక్ఖనిరోధో’తి ఖ్వస్స, ఆవుసో…పే… ‘అయం దుక్ఖనిరోధగామినీ పటిపదా’తి ఖ్వస్స, ఆవుసో, అఞ్ఞాతం అదిట్ఠం అప్పత్తం అసచ్ఛికతం అనభిసమేతం. తస్స ఞాణాయ దస్సనాయ పత్తియా సచ్ఛికిరియాయ అభిసమయాయ భగవతి బ్రహ్మచరియం వుస్సతి. ఇదం ఖ్వస్స [ఇతి ఖో యం (క.)], ఆవుసో, అఞ్ఞాతం అదిట్ఠం అప్పత్తం అసచ్ఛికతం అనభిసమేతం. తస్స [యస్స (?)] ఞాణాయ దస్సనాయ పత్తియా సచ్ఛికిరియాయ అభిసమయాయ భగవతి బ్రహ్మచరియం వుస్సతీ’’తి. తతియం.