౯. మేత్తసుత్తం
౬౨. [ఇతివు. ౨౨ ఇతివుత్తకేపి] ‘‘మా, భిక్ఖవే, పుఞ్ఞానం భాయిత్థ. సుఖస్సేతం, భిక్ఖవే, అధివచనం యదిదం పుఞ్ఞాని [యదిదం పుఞ్ఞన్తి (సీ.), యదిదం పుఞ్ఞాని (క.)]. అభిజానామి ఖో పనాహం [భిక్ఖవే దీఘరత్తం ఇట్ఠం (స్యా.), భిక్ఖవే దీఘరత్తం పుఞ్ఞానం ఇట్ఠం (?)], భిక్ఖవే, దీఘరత్తం కతానం పుఞ్ఞానం దీఘరత్తం ఇట్ఠం [భిక్ఖవే దీఘరత్తం ఇట్ఠం (స్యా.), భిక్ఖవే దీఘరత్తం పుఞ్ఞానం ఇట్ఠం (?)] కన్తం మనాపం విపాకం పచ్చనుభూతం. సత్త వస్సాని మేత్తం చిత్తం భావేసిం. సత్త వస్సాని మేత్తం చిత్తం భావేత్వా సత్త సంవట్టవివట్టకప్పే నయిమం లోకం పునాగమాసిం. సంవట్టమానే సుదాహం [సంవట్టమానస్సుదాహం (క.)], భిక్ఖవే, లోకే ఆభస్సరూపగో హోమి, వివట్టమానే లోకే సుఞ్ఞం బ్రహ్మవిమానం ఉపపజ్జామి.
‘‘తత్ర సుదం, భిక్ఖవే, బ్రహ్మా హోమి మహాబ్రహ్మా అభిభూ అనభిభూతో అఞ్ఞదత్థుదసో వసవత్తీ. ఛత్తింసక్ఖత్తుం ఖో పనాహం, భిక్ఖవే, సక్కో అహోసిం దేవానమిన్దో; అనేకసతక్ఖత్తుం రాజా అహోసిం చక్కవత్తీ ధమ్మికో ధమ్మరాజా చాతురన్తో విజితావీ జనపదత్థావరియప్పత్తో సత్తరతనసమన్నాగతో. తస్స మయ్హం, భిక్ఖవే, ఇమాని సత్త రతనాని అహేసుం, సేయ్యథిదం – చక్కరతనం, హత్థిరతనం, అస్సరతనం, మణిరతనం, ఇత్థిరతనం, గహపతిరతనం, పరిణాయకరతనమేవ సత్తమం. పరోసహస్సం ఖో పన మే, భిక్ఖవే, పుత్తా అహేసుం సూరా వీరఙ్గరూపా పరసేనప్పమద్దనా. సో ఇమం పథవిం సాగరపరియన్తం అదణ్డేన అసత్థేన ధమ్మేన అభివిజియ అజ్ఝావసి’’న్తి [అజ్ఝావసన్తి (స్యా.) అజ్ఝావసతి (సీ. క.)].
‘‘పస్స పుఞ్ఞానం విపాకం, కుసలానం సుఖేసినో [సుఖేసినం (సీ.)];
మేత్తం చిత్తం విభావేత్వా, సత్త వస్సాని భిక్ఖవో [భిక్ఖవే (క.)];
సత్తసంవట్టవివట్టకప్పే, నయిమం లోకం పునాగమిం [పునాగమం (స్యా.)].
‘‘సంవట్టమానే లోకమ్హి, హోమి ఆభస్సరూపగో;
వివట్టమానే లోకస్మిం, సుఞ్ఞబ్రహ్మూపగో అహుం.
‘‘సత్తక్ఖత్తుం మహాబ్రహ్మా, వసవత్తీ తదా అహుం;
ఛత్తింసక్ఖత్తుం దేవిన్దో, దేవరజ్జమకారయిం.
‘‘చక్కవత్తీ అహుం రాజా, జమ్బుమణ్డస్స [జమ్బుదీపస్స (సీ.), జమ్బుసణ్డస్స (స్యా.)] ఇస్సరో;
ముద్ధావసిత్తో [ముద్ధాభిసిత్తో (క.)] ఖత్తియో, మనుస్సాధిపతీ అహుం.
‘‘అదణ్డేన అసత్థేన, విజేయ్య పథవిం ఇమం;
అసాహసేన కమ్మేన [ధమ్మేన (సీ. స్యా.)], సమేన అనుసాసి తం.
‘‘ధమ్మేన రజ్జం కారేత్వా, అస్మిం పథవిమణ్డలే;
మహద్ధనే మహాభోగే, అడ్ఢే అజాయిహం కులే.
‘‘సబ్బకామేహి సమ్పన్నే [సమ్పుణ్ణే (క.)], రతనేహి చ సత్తహి;
బుద్ధా సఙ్గాహకా లోకే, తేహి ఏతం సుదేసితం.
‘‘ఏసో హేతు మహన్తస్స, పథబ్యో మే న విపజ్జతి [ఏస హేతు మహన్తస్స, పుథబ్యో యేన వుచ్చతి (సీ. స్యా.)];
పహూతవిత్తూపకరణో, రాజా హోతి [హోమి (సీ. స్యా.)] పతాపవా.
‘‘ఇద్ధిమా యసవా హోతి [హోమి (సీ. స్యా.)], జమ్బుమణ్డస్స [జమ్బుసణ్డస్స (సీ. స్యా.)] ఇస్సరో;
కో సుత్వా నప్పసీదేయ్య, అపి కణ్హాభిజాతియో.
‘‘తస్మా హి అత్తకామేన [అత్థకామేన (స్యా. క.)], మహత్తమభికఙ్ఖతా;
సద్ధమ్మో గరుకాతబ్బో, సరం బుద్ధానసాసన’’న్తి. నవమం;