౬. దుతియసఞ్ఞాసుత్తం

౪౯. ‘‘సత్తిమా, భిక్ఖవే, సఞ్ఞా భావితా బహులీకతా మహప్ఫలా హోన్తి మహానిసంసా అమతోగధా అమతపరియోసానా. కతమా సత్త? అసుభసఞ్ఞా, మరణసఞ్ఞా, ఆహారే పటికూలసఞ్ఞా, సబ్బలోకే అనభిరతసఞ్ఞా, అనిచ్చసఞ్ఞా, అనిచ్చే దుక్ఖసఞ్ఞా, దుక్ఖే అనత్తసఞ్ఞా. ఇమా ఖో, భిక్ఖవే, సత్త సఞ్ఞా భావితా బహులీకతా మహప్ఫలా హోన్తి మహానిసంసా అమతోగధా అమతపరియోసానాతి.

‘‘‘అసుభసఞ్ఞా, భిక్ఖవే, భావితా బహులీకతా మహప్ఫలా హోతి మహానిసంసా అమతోగధా అమతపరియోసానా’తి. ఇతి ఖో పనేతం వుత్తం. కిఞ్చేతం పటిచ్చ వుత్తం? అసుభసఞ్ఞాపరిచితేన, భిక్ఖవే, భిక్ఖునో చేతసా బహులం విహరతో మేథునధమ్మసమాపత్తియా చిత్తం పతిలీయతి పతికుటతి పతివత్తతి, న సమ్పసారియతి ఉపేక్ఖా వా పాటికుల్యతా వా సణ్ఠాతి. సేయ్యథాపి, భిక్ఖవే, కుక్కుటపత్తం వా న్హారుదద్దులం వా అగ్గిమ్హి పక్ఖిత్తం పతిలీయతి పతికుటతి పతివత్తతి, న సమ్పసారియతి. ఏవమేవం ఖో, భిక్ఖవే, భిక్ఖునో అసుభసఞ్ఞాపరిచితేన చేతసా బహులం విహరతో మేథునధమ్మసమాపత్తియా చిత్తం పతిలీయతి పతికుటతి పతివత్తతి, న సమ్పసారియతి ఉపేక్ఖా వా పాటికుల్యతా వా సణ్ఠాతి.

‘‘సచే, భిక్ఖవే, భిక్ఖునో అసుభసఞ్ఞాపరిచితేన చేతసా బహులం విహరతో మేథునధమ్మసమాపత్తియా చిత్తం అనుసన్దహతి [అనుసణ్ఠాతి (సీ.)] అప్పటికుల్యతా సణ్ఠాతి; వేదితబ్బమేతం, భిక్ఖవే, భిక్ఖునా ‘అభావితా మే అసుభసఞ్ఞా, నత్థి మే పుబ్బేనాపరం విసేసో, అప్పత్తం మే భావనాబల’న్తి. ఇతిహ తత్థ సమ్పజానో హోతి. సచే పన, భిక్ఖవే, భిక్ఖునో అసుభసఞ్ఞాపరిచితేన చేతసా బహులం విహరతో మేథునధమ్మసమాపత్తియా చిత్తం పతిలీయతి పతికుటతి పతివత్తతి, న సమ్పసారియతి ఉపేక్ఖా వా పాటికుల్యతా వా సణ్ఠాతి; వేదితబ్బమేతం, భిక్ఖవే, భిక్ఖునా ‘సుభావితా మే అసుభసఞ్ఞా, అత్థి మే పుబ్బేనాపరం విసేసో, పత్తం మే భావనాబల’న్తి. ఇతిహ తత్థ సమ్పజానో హోతి. ‘అసుభసఞ్ఞా, భిక్ఖవే, భావితా బహులీకతా మహప్ఫలా హోతి మహానిసంసా అమతోగధా అమతపరియోసానా’తి, ఇతి యం తం వుత్తం ఇదమేతం పటిచ్చ వుత్తం.

‘‘‘మరణసఞ్ఞా, భిక్ఖవే, భావితా బహులీకతా మహప్ఫలా హోతి మహానిసంసా అమతోగధా అమతపరియోసానా’తి, ఇతి ఖో పనేతం వుత్తం కిఞ్చేతం పటిచ్చ వుత్తం? మరణసఞ్ఞాపరిచితేన, భిక్ఖవే, భిక్ఖునో చేతసా బహులం విహరతో జీవితనికన్తియా చిత్తం పతిలీయతి పతికుటతి పతివత్తతి, న సమ్పసారియతి ఉపేక్ఖా వా పాటికుల్యతా వా సణ్ఠాతి. సేయ్యథాపి, భిక్ఖవే, కుక్కుటపత్తం వా న్హారుదద్దులం వా అగ్గిమ్హి పక్ఖిత్తం పతిలీయతి పతికుటతి పతివత్తతి, న సమ్పసారియతి. ఏవమేవం ఖో, భిక్ఖవే, భిక్ఖునో మరణసఞ్ఞాపరిచితేన చేతసా బహులం విహరతో జీవితనికన్తియా చిత్తం పతిలీయతి పతికుటతి పతివత్తతి, న సమ్పసారియతి ఉపేక్ఖా వా పాటికుల్యతా వా సణ్ఠాతి.

‘‘సచే, భిక్ఖవే, భిక్ఖునో మరణసఞ్ఞాపరిచితేన చేతసా బహులం విహరతో జీవితనికన్తియా చిత్తం అనుసన్దహతి అప్పటికుల్యతా సణ్ఠాతి; వేదితబ్బమేతం, భిక్ఖవే, భిక్ఖునా ‘అభావితా మే మరణసఞ్ఞా, నత్థి మే పుబ్బేనాపరం విసేసో, అప్పత్తం మే భావనాబల’న్తి. ఇతిహ తత్థ సమ్పజానో హోతి. సచే పన, భిక్ఖవే, భిక్ఖునో మరణసఞ్ఞాపరిచితేన చేతసా బహులం విహరతో జీవితనికన్తియా చిత్తం పతిలీయతి పతికుటతి పతివత్తతి, న సమ్పసారియతి ఉపేక్ఖా వా పాటికుల్యతా వా సణ్ఠాతి; వేదితబ్బమేతం, భిక్ఖవే, భిక్ఖునా ‘సుభావితా మే మరణసఞ్ఞా, అత్థి మే పుబ్బేనాపరం విసేసో, పత్తం మే భావనాబల’న్తి. ఇతిహ తత్థ సమ్పజానో హోతి. ‘మరణసఞ్ఞా, భిక్ఖవే, భావితా బహులీకతా మహప్ఫలా హోతి మహానిసంసా అమతోగధా అమతపరియోసానా’తి, ఇతి యం తం వుత్తం ఇదమేతం పటిచ్చ వుత్తం.

‘‘‘ఆహారే పటికూలసఞ్ఞా, భిక్ఖవే, భావితా బహులీకతా మహప్ఫలా హోతి మహానిసంసా అమతోగధా అమతపరియోసానా’తి, ఇతి ఖో పనేతం వుత్తం, కిఞ్చేతం పటిచ్చ వుత్తం? ఆహారే పటికూలసఞ్ఞాపరిచితేన, భిక్ఖవే, భిక్ఖునో చేతసా బహులం విహరతో రసతణ్హాయ చిత్తం పతిలీయతి …పే… ఉపేక్ఖా వా పాటికుల్యతా వా సణ్ఠాతి. సేయ్యథాపి, భిక్ఖవే, కుక్కుటపత్తం వా న్హారుదద్దులం వా అగ్గిమ్హి పక్ఖిత్తం పతిలీయతి పతికుటతి పతివత్తతి, న సమ్పసారియతి. ఏవమేవం ఖో, భిక్ఖవే, భిక్ఖునో ఆహారే పటికూలసఞ్ఞాపరిచితేన చేతసా బహులం విహరతో రసతణ్హాయ చిత్తం పతిలీయతి…పే… ఉపేక్ఖా వా పాటికుల్యతా వా సణ్ఠాతి.

‘‘సచే, భిక్ఖవే, భిక్ఖునో ఆహారే పటికూలసఞ్ఞాపరిచితేన చేతసా బహులం విహరతో రసతణ్హాయ చిత్తం అనుసన్దహతి అప్పటికుల్యతా సణ్ఠాతి; వేదితబ్బమేతం, భిక్ఖవే, భిక్ఖునా ‘అభావితా మే ఆహారే పటికూలసఞ్ఞా, నత్థి మే పుబ్బేనాపరం విసేసో, అప్పత్తం మే భావనాబల’న్తి. ఇతిహ తత్థ సమ్పజానో హోతి. సచే పన, భిక్ఖవే, భిక్ఖునో ఆహారే పటికూలసఞ్ఞాపరిచితేన చేతసా బహులం విహరతో రసతణ్హాయ చిత్తం పతిలీయతి…పే… ఉపేక్ఖా వా పాటికుల్యతా వా సణ్ఠాతి; వేదితబ్బమేతం, భిక్ఖవే, భిక్ఖునా ‘సుభావితా మే ఆహారే పటికూలసఞ్ఞా, అత్థి మే పుబ్బేనాపరం విసేసో, పత్తం మే భావనాబల’న్తి. ఇతిహ తత్థ సమ్పజానో హోతి. ‘ఆహారే పటికూలసఞ్ఞా, భిక్ఖవే, భావితా బహులీకతా మహప్ఫలా హోతి మహానిసంసా అమతోగధా అమతపరియోసానా’తి, ఇతి యం తం వుత్తం ఇదమేతం పటిచ్చ వుత్తం.

‘‘‘సబ్బలోకే అనభిరతసఞ్ఞా, భిక్ఖవే, భావితా బహులీకతా మహప్ఫలా హోతి మహానిసంసా అమతోగధా అమతపరియోసానా’తి, ఇతి ఖో పనేతం వుత్తం. కిఞ్చేతం పటిచ్చ వుత్తం? సబ్బలోకే అనభిరతసఞ్ఞాపరిచితేన, భిక్ఖవే, భిక్ఖునో చేతసా బహులం విహరతో లోకచిత్రేసు చిత్తం పతిలీయతి…పే… సేయ్యథాపి భిక్ఖవే…పే… పతిలీయతి పతికుటతి పతివత్తతి, న సమ్పసారియతి. ఏవమేవం ఖో, భిక్ఖవే, భిక్ఖునో సబ్బలోకే అనభిరతసఞ్ఞాపరిచితేన చేతసా బహులం విహరతో లోకచిత్రేసు చిత్తం పతిలీయతి పతికుటతి పతివత్తతి, న సమ్పసారియతి ఉపేక్ఖా వా పాటికుల్యతా వా సణ్ఠాతి.

‘‘సచే, భిక్ఖవే, భిక్ఖునో సబ్బలోకే అనభిరతసఞ్ఞాపరిచితేన చేతసా బహులం విహరతో లోకచిత్రేసు చిత్తం అనుసన్దహతి అప్పటికుల్యతా సణ్ఠాతి; వేదితబ్బమేతం, భిక్ఖవే, భిక్ఖునా ‘అభావితా మే సబ్బలోకే అనభిరతసఞ్ఞా, నత్థి మే పుబ్బేనాపరం విసేసో, అప్పత్తం మే భావనాబల’న్తి. ఇతిహ తత్థ సమ్పజానో హోతి. సచే పన, భిక్ఖవే, భిక్ఖునో సబ్బలోకే అనభిరతసఞ్ఞాపరిచితేన చేతసా బహులం విహరతో లోకచిత్రేసు చిత్తం పతిలీయతి…పే… ఉపేక్ఖా వా పాటికుల్యతా వా సణ్ఠాతి; వేదితబ్బమేతం, భిక్ఖవే, భిక్ఖునా ‘సుభావితా మే సబ్బలోకే అనభిరతసఞ్ఞా, అత్థి మే పుబ్బేనాపరం విసేసో, పత్తం మే భావనాబల’న్తి. ఇతిహ తత్థ సమ్పజానో హోతి. ‘సబ్బలోకే అనభిరతసఞ్ఞా, భిక్ఖవే, భావితా బహులీకతా మహప్ఫలా హోతి మహానిసంసా అమతోగధా అమతపరియోసానా’తి, ఇతి యం తం వుత్తం ఇదమేతం పటిచ్చ వుత్తం.

‘‘‘అనిచ్చసఞ్ఞా, భిక్ఖవే, భావితా బహులీకతా మహప్ఫలా హోతి మహానిసంసా అమతోగధా అమతపరియోసానా’తి, ఇతి ఖో పనేతం వుత్తం. కిఞ్చేతం పటిచ్చ వుత్తం? అనిచ్చసఞ్ఞాపరిచితేన, భిక్ఖవే, భిక్ఖునో చేతసా బహులం విహరతో లాభసక్కారసిలోకే చిత్తం పతిలీయతి…పే… ఉపేక్ఖా వా పాటికుల్యతా వా సణ్ఠాతి. సేయ్యథాపి, భిక్ఖవే, కుక్కుటపత్తం వా న్హారుదద్దులం వా అగ్గిమ్హి పక్ఖిత్తం పతిలీయతి పతికుటతి పతివత్తతి న సమ్పసారియతి. ఏవమేవం ఖో, భిక్ఖవే, భిక్ఖునో అనిచ్చసఞ్ఞాపరిచితేన చేతసా బహులం విహరతో లాభసక్కారసిలోకే చిత్తం పతిలీయతి…పే… ఉపేక్ఖా వా పాటికుల్యతా వా సణ్ఠాతి.

‘‘సచే, భిక్ఖవే, భిక్ఖునో అనిచ్చసఞ్ఞాపరిచితేన చేతసా బహులం విహరతో లాభసక్కారసిలోకే చిత్తం అనుసన్దహతి అప్పటికుల్యతా సణ్ఠాతి; వేదితబ్బమేతం, భిక్ఖవే, భిక్ఖునా ‘అభావితా మే అనిచ్చసఞ్ఞా, నత్థి మే పుబ్బేనాపరం విసేసో, అప్పత్తం మే భావనాబల’న్తి. ఇతిహ తత్థ సమ్పజానో హోతి. సచే పన, భిక్ఖవే, భిక్ఖునో అనిచ్చసఞ్ఞాపరిచితేన చేతసా బహులం విహరతో లాభసక్కారసిలోకే చిత్తం పతిలీయతి పతికుటతి పతివత్తతి, న సమ్పసారియతి ఉపేక్ఖా వా పాటికుల్యతా వా సణ్ఠాతి; వేదితబ్బమేతం, భిక్ఖవే, భిక్ఖునా ‘సుభావితా మే అనిచ్చసఞ్ఞా, అత్థి మే పుబ్బేనాపరం విసేసో, పత్తం మే భావనాబల’న్తి. ఇతిహ తత్థ సమ్పజానో హోతి. ‘అనిచ్చసఞ్ఞా, భిక్ఖవే, భావితా బహులీకతా మహప్ఫలా హోతి మహానిసంసా అమతోగధా అమతపరియోసానా’తి, ఇతి యం తం వుత్తం ఇదమేతం పటిచ్చ వుత్తం.

‘‘‘అనిచ్చే దుక్ఖసఞ్ఞా, భిక్ఖవే, భావితా బహులీకతా మహప్ఫలా హోతి మహానిసంసా అమతోగధా అమతపరియోసానా’తి, ఇతి ఖో పనేతం వుత్తం. కిఞ్చేతం పటిచ్చ వుత్తం? అనిచ్చే దుక్ఖసఞ్ఞాపరిచితేన, భిక్ఖవే, భిక్ఖునో చేతసా బహులం విహరతో ఆలస్యే కోసజ్జే విస్సట్ఠియే పమాదే అననుయోగే అపచ్చవేక్ఖణాయ తిబ్బా భయసఞ్ఞా పచ్చుపట్ఠితా హోతి, సేయ్యథాపి, భిక్ఖవే, ఉక్ఖిత్తాసికే వధకే.

‘‘సచే, భిక్ఖవే, భిక్ఖునో అనిచ్చే దుక్ఖసఞ్ఞాపరిచితేన చేతసా బహులం విహరతో ఆలస్యే కోసజ్జే విస్సట్ఠియే పమాదే అననుయోగే అపచ్చవేక్ఖణాయ తిబ్బా భయసఞ్ఞా, న పచ్చుపట్ఠితా హోతి, సేయ్యథాపి, భిక్ఖవే, ఉక్ఖిత్తాసికే వధకే. వేదితబ్బమేతం, భిక్ఖవే, భిక్ఖునా ‘అభావితా మే అనిచ్చే దుక్ఖసఞ్ఞా, నత్థి మే పుబ్బేనాపరం విసేసో, అప్పత్తం మే భావనాబల’న్తి. ఇతిహ తత్థ సమ్పజానో హోతి. సచే పన, భిక్ఖవే, భిక్ఖునో అనిచ్చే దుక్ఖసఞ్ఞాపరిచితేన చేతసా బహులం విహరతో ఆలస్యే కోసజ్జే విస్సట్ఠియే పమాదే అననుయోగే అపచ్చవేక్ఖణాయ తిబ్బా భయసఞ్ఞా పచ్చుపట్ఠితా హోతి, సేయ్యథాపి, భిక్ఖవే, ఉక్ఖిత్తాసికే వధకే. వేదితబ్బమేతం, భిక్ఖవే, భిక్ఖునా ‘సుభావితా మే అనిచ్చే దుక్ఖసఞ్ఞా, అత్థి మే పుబ్బేనాపరం విసేసో, పత్తం మే భావనాబల’న్తి. ఇతిహ తత్థ సమ్పజానో హోతి. ‘అనిచ్చే దుక్ఖసఞ్ఞా, భిక్ఖవే, భావితా బహులీకతా మహప్ఫలా హోతి మహానిసంసా అమతోగధా అమతపరియోసానా’తి, ఇతి యం తం వుత్తం ఇదమేతం పటిచ్చ వుత్తం.

‘‘‘దుక్ఖే అనత్తసఞ్ఞా, భిక్ఖవే, భావితా బహులీకతా మహప్ఫలా హోతి మహానిసంసా అమతోగధా అమతపరియోసానా’తి, ఇతి ఖో పనేతం వుత్తం. కిఞ్చేతం పటిచ్చ వుత్తం? దుక్ఖే అనత్తసఞ్ఞాపరిచితేన, భిక్ఖవే, భిక్ఖునో చేతసా బహులం విహరతో ఇమస్మిఞ్చ సవిఞ్ఞాణకే కాయే బహిద్ధా చ సబ్బనిమిత్తేసు అహఙ్కారమమఙ్కారమానాపగతం మానసం హోతి విధాసమతిక్కన్తం సన్తం సువిముత్తం.

‘‘సచే, భిక్ఖవే, భిక్ఖునో దుక్ఖే అనత్తసఞ్ఞాపరిచితేన చేతసా బహులం విహరతో ఇమస్మిఞ్చ సవిఞ్ఞాణకే కాయే బహిద్ధా చ సబ్బనిమిత్తేసు న అహఙ్కారమమఙ్కారమానాపగతం మానసం హోతి విధాసమతిక్కన్తం సన్తం సువిముత్తం. వేదితబ్బమేతం, భిక్ఖవే, భిక్ఖునా ‘అభావితా మే దుక్ఖే అనత్తసఞ్ఞా, నత్థి మే పుబ్బేనాపరం విసేసో, అప్పత్తం మే భావనాబల’న్తి. ఇతిహ తత్థ సమ్పజానో హోతి.

‘‘సచే పన, భిక్ఖవే, భిక్ఖునో దుక్ఖే అనత్తసఞ్ఞాపరిచితేన చేతసా బహులం విహరతో ఇమస్మిఞ్చ సవిఞ్ఞాణకే కాయే బహిద్ధా చ సబ్బనిమిత్తేసు అహఙ్కారమమఙ్కారమానాపగతం మానసం హోతి విధాసమతిక్కన్తం సన్తం సువిముత్తం. వేదితబ్బమేతం, భిక్ఖవే, భిక్ఖునా ‘సుభావితా మే దుక్ఖే అనత్తసఞ్ఞా, అత్థి మే పుబ్బేనాపరం విసేసో, పత్తం మే భావనాబల’న్తి. ఇతిహ తత్థ సమ్పజానో హోతి. ‘దుక్ఖే అనత్తసఞ్ఞా, భిక్ఖవే, భావితా బహులీకతా మహప్ఫలా హోతి మహానిసంసా అమతోగధా అమతపరియోసానా’తి, ఇతి యం తం వుత్తం ఇదమేతం పటిచ్చ వుత్తం.

‘‘ఇమా ఖో, భిక్ఖవే, సత్త సఞ్ఞా భావితా బహులీకతా మహప్ఫలా హోన్తి మహానిసంసా అమతోగధా అమతపరియోసానా’’తి. ఛట్ఠం.