౮. అత్తకారీసుత్తం

౩౮. అథ ఖో అఞ్ఞతరో బ్రాహ్మణో యేన భగవా తేనుపసఙ్కమి; ఉపసఙ్కమిత్వా భగవతా సద్ధిం సమ్మోది. సమ్మోదనీయం కథం సారణీయం వీతిసారేత్వా ఏకమన్తం నిసీది. ఏకమన్తం నిసిన్నో ఖో సో బ్రాహ్మణో భగవన్తం ఏతదవోచ – ‘‘అహఞ్హి, భో గోతమ, ఏవంవాదీ ఏవందిట్ఠి – ‘నత్థి అత్తకారో, నత్థి పరకారో’’’తి. ‘‘మాహం, బ్రాహ్మణ, ఏవంవాదిం ఏవందిట్ఠిం అద్దసం వా అస్సోసిం వా. కథఞ్హి నామ సయం అభిక్కమన్తో, సయం పటిక్కమన్తో ఏవం వక్ఖతి – ‘నత్థి అత్తకారో, నత్థి పరకారో’’’తి!

‘‘తం కిం మఞ్ఞసి, బ్రాహ్మణ, అత్థి ఆరబ్భధాతూ’’తి? ‘‘ఏవం, భో’’. ‘‘ఆరబ్భధాతుయా సతి ఆరబ్భవన్తో సత్తా పఞ్ఞాయన్తీ’’తి? ‘‘ఏవం, భో’’. ‘‘యం ఖో, బ్రాహ్మణ, ఆరబ్భధాతుయా సతి ఆరబ్భవన్తో సత్తా పఞ్ఞాయన్తి, అయం సత్తానం అత్తకారో అయం పరకారో’’.

‘‘తం కిం మఞ్ఞసి, బ్రాహ్మణ, అత్థి నిక్కమధాతు…పే… అత్థి పరక్కమధాతు… అత్థి థామధాతు… అత్థి ఠితిధాతు… అత్థి ఉపక్కమధాతూ’’తి? ‘‘ఏవం, భో’’. ‘‘ఉపక్కమధాతుయా సతి ఉపక్కమవన్తో సత్తా పఞ్ఞాయన్తీ’’తి? ‘‘ఏవం, భో’’. ‘‘యం ఖో, బ్రాహ్మణ, ఉపక్కమధాతుయా సతి ఉపక్కమవన్తో సత్తా పఞ్ఞాయన్తి, అయం సత్తానం అత్తకారో అయం పరకారో’’.

‘‘మాహం, బ్రాహ్మణ [తం కిం మఞ్ఞసి బ్రాహ్మణ మాహం (క.)], ఏవంవాదిం ఏవందిట్ఠిం అద్దసం వా అస్సోసిం వా. కథఞ్హి నామ సయం అభిక్కమన్తో సయం పటిక్కమన్తో ఏవం వక్ఖతి – ‘నత్థి అత్తకారో నత్థి పరకారో’’’తి.

‘‘అభిక్కన్తం, భో గోతమ…పే… అజ్జతగ్గే పాణుపేతం సరణం గత’’న్తి! అట్ఠమం.