౯. అక్ఖమసుత్తం

౧౩౯. ‘‘పఞ్చహి, భిక్ఖవే, అఙ్గేహి సమన్నాగతో రఞ్ఞో నాగో న రాజారహో హోతి న రాజభోగ్గో, న రఞ్ఞో అఙ్గంత్వేవ సఙ్ఖం గచ్ఛతి. కతమేహి పఞ్చహి? ఇధ, భిక్ఖవే, రఞ్ఞో నాగో అక్ఖమో హోతి రూపానం, అక్ఖమో సద్దానం, అక్ఖమో గన్ధానం, అక్ఖమో రసానం, అక్ఖమో ఫోట్ఠబ్బానం.

‘‘కథఞ్చ, భిక్ఖవే, రఞ్ఞో నాగో అక్ఖమో హోతి రూపానం? ఇధ, భిక్ఖవే, రఞ్ఞో నాగో సఙ్గామగతో హత్థికాయం వా దిస్వా అస్సకాయం వా దిస్వా రథకాయం వా దిస్వా పత్తికాయం వా దిస్వా సంసీదతి విసీదతి, న సన్థమ్భతి న సక్కోతి సఙ్గామం ఓతరితుం. ఏవం ఖో, భిక్ఖవే, రఞ్ఞో నాగో అక్ఖమో హోతి రూపానం.

‘‘కథఞ్చ, భిక్ఖవే, రఞ్ఞో నాగో అక్ఖమో హోతి సద్దానం? ఇధ, భిక్ఖవే, రఞ్ఞో నాగో సఙ్గామగతో హత్థిసద్దం వా సుత్వా అస్ససద్దం వా సుత్వా రథసద్దం వా సుత్వా పత్తిసద్దం వా సుత్వా భేరిపణవసఙ్ఖతిణవనిన్నాదసద్దం వా సుత్వా సంసీదతి విసీదతి, న సన్థమ్భతి న సక్కోతి సఙ్గామం ఓతరితుం. ఏవం ఖో, భిక్ఖవే, రఞ్ఞో నాగో అక్ఖమో హోతి సద్దానం.

‘‘కథఞ్చ, భిక్ఖవే, రఞ్ఞో నాగో అక్ఖమో హోతి గన్ధానం? ఇధ, భిక్ఖవే, రఞ్ఞో నాగో సఙ్గామగతో యే తే రఞ్ఞో నాగా అభిజాతా సఙ్గామావచరా తేసం ముత్తకరీసస్స గన్ధం ఘాయిత్వా సంసీదతి విసీదతి, న సన్థమ్భతి న సక్కోతి సఙ్గామం ఓతరితుం. ఏవం ఖో, భిక్ఖవే, రఞ్ఞో నాగో అక్ఖమో హోతి గన్ధానం.

‘‘కథఞ్చ, భిక్ఖవే, రఞ్ఞో నాగో అక్ఖమో హోతి రసానం? ఇధ, భిక్ఖవే, రఞ్ఞో నాగో సఙ్గామగతో ఏకిస్సా వా తిణోదకదత్తియా విమానితో [విహనీతో (స్యా.), విహానితో (కత్థచి)] ద్వీహి వా తీహి వా చతూహి వా పఞ్చహి వా తిణోదకదత్తీహి విమానితో సంసీదతి విసీదతి, న సన్థమ్భతి న సక్కోతి సఙ్గామం ఓతరితుం. ఏవం ఖో, భిక్ఖవే, రఞ్ఞో నాగో అక్ఖమో హోతి రసానం.

‘‘కథఞ్చ, భిక్ఖవే, రఞ్ఞో నాగో అక్ఖమో హోతి ఫోట్ఠబ్బానం? ఇధ, భిక్ఖవే, రఞ్ఞో నాగో సఙ్గామగతో ఏకేన వా సరవేగేన విద్ధో, ద్వీహి వా తీహి వా చతూహి వా పఞ్చహి వా సరవేగేహి విద్ధో సంసీదతి విసీదతి, న సన్థమ్భతి న సక్కోతి సఙ్గామం ఓతరితుం. ఏవం ఖో, భిక్ఖవే, రఞ్ఞో నాగో అక్ఖమో హోతి ఫోట్ఠబ్బానం.

‘‘ఇమేహి ఖో, భిక్ఖవే, పఞ్చహి అఙ్గేహి సమన్నాగతో రఞ్ఞో నాగో న రాజారహో హోతి న రాజభోగ్గో న రఞ్ఞో అఙ్గంత్వేవ సఙ్ఖం గచ్ఛతి.

‘‘ఏవమేవం ఖో, భిక్ఖవే, పఞ్చహి అఙ్గేహి సమన్నాగతో భిక్ఖు న ఆహునేయ్యో హోతి న పాహునేయ్యో న దక్ఖిణేయ్యో న అఞ్జలికరణీయో న అనుత్తరం పుఞ్ఞక్ఖేత్తం లోకస్స. కతమేహి పఞ్చహి? ఇధ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు అక్ఖమో హోతి రూపానం, అక్ఖమో సద్దానం, అక్ఖమో గన్ధానం, అక్ఖమో రసానం, అక్ఖమో ఫోట్ఠబ్బానం.

‘‘కథఞ్చ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు అక్ఖమో హోతి రూపానం? ఇధ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు చక్ఖునా రూపం దిస్వా రజనీయే రూపే సారజ్జతి, న సక్కోతి చిత్తం సమాదహితుం. ఏవం ఖో, భిక్ఖవే, భిక్ఖు అక్ఖమో హోతి రూపానం.

‘‘కథఞ్చ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు అక్ఖమో హోతి సద్దానం? ఇధ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు సోతేన సద్దం సుత్వా రజనీయే సద్దే సారజ్జతి, న సక్కోతి చిత్తం సమాదహితుం. ఏవం ఖో, భిక్ఖవే, భిక్ఖు అక్ఖమో హోతి సద్దానం.

‘‘కథఞ్చ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు అక్ఖమో హోతి గన్ధానం? ఇధ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు ఘానేన గన్ధం ఘాయిత్వా రజనీయే గన్ధే సారజ్జతి, న సక్కోతి చిత్తం సమాదహితుం. ఏవం ఖో, భిక్ఖవే, భిక్ఖు అక్ఖమో హోతి గన్ధానం.

‘‘కథఞ్చ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు అక్ఖమో హోతి రసానం? ఇధ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు జివ్హాయ రసం సాయిత్వా రజనీయే రసే సారజ్జతి, న సక్కోతి చిత్తం సమాదహితుం. ఏవం ఖో, భిక్ఖవే, భిక్ఖు అక్ఖమో హోతి రసానం.

‘‘కథఞ్చ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు అక్ఖమో హోతి ఫోట్ఠబ్బానం? ఇధ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు కాయేన ఫోట్ఠబ్బం ఫుసిత్వా రజనీయే ఫోట్ఠబ్బే సారజ్జతి, న సక్కోతి చిత్తం సమాదహితుం. ఏవం ఖో, భిక్ఖవే, భిక్ఖు అక్ఖమో హోతి ఫోట్ఠబ్బానం.

‘‘ఇమేహి ఖో, భిక్ఖవే, పఞ్చహి ధమ్మేహి సమన్నాగతో భిక్ఖు న ఆహునేయ్యో హోతి న పాహునేయ్యో న దక్ఖిణేయ్యో న అఞ్జలికరణీయో న అనుత్తరం పుఞ్ఞక్ఖేత్తం లోకస్స.

‘‘పఞ్చహి, భిక్ఖవే, అఙ్గేహి సమన్నాగతో రఞ్ఞో నాగో రాజారహో హోతి రాజభోగ్గో, రఞ్ఞో అఙ్గంత్వేవ సఙ్ఖం గచ్ఛతి. కతమేహి పఞ్చహి? ఇధ, భిక్ఖవే, రఞ్ఞో నాగో ఖమో హోతి రూపానం, ఖమో సద్దానం, ఖమో గన్ధానం, ఖమో రసానం, ఖమో ఫోట్ఠబ్బానం.

‘‘కథఞ్చ, భిక్ఖవే, రఞ్ఞో నాగో ఖమో హోతి రూపానం? ఇధ, భిక్ఖవే, రఞ్ఞో నాగో సఙ్గామగతో హత్థికాయం వా దిస్వా అస్సకాయం వా దిస్వా రథకాయం వా దిస్వా పత్తికాయం వా దిస్వా న సంసీదతి న విసీదతి, సన్థమ్భతి సక్కోతి సఙ్గామం ఓతరితుం. ఏవం ఖో, భిక్ఖవే, రఞ్ఞో నాగో ఖమో హోతి రూపానం.

‘‘కథఞ్చ, భిక్ఖవే, రఞ్ఞో నాగో ఖమో హోతి సద్దానం? ఇధ, భిక్ఖవే, రఞ్ఞో నాగో సఙ్గామగతో హత్థిసద్దం వా సుత్వా అస్ససద్దం వా సుత్వా రథసద్దం వా సుత్వా పత్తిసద్దం వా సుత్వా భేరిపణవసఙ్ఖతిణవనిన్నాదసద్దం వా సుత్వా న సంసీదతి న విసీదతి, సన్థమ్భతి సక్కోతి సఙ్గామం ఓతరితుం. ఏవం ఖో, భిక్ఖవే, రఞ్ఞో నాగో ఖమో హోతి సద్దానం.

‘‘కథఞ్చ, భిక్ఖవే, రఞ్ఞో నాగో ఖమో హోతి గన్ధానం? ఇధ, భిక్ఖవే, రఞ్ఞో నాగో సఙ్గామగతో యే తే రఞ్ఞో నాగా అభిజాతా సఙ్గామావచరా తేసం ముత్తకరీసస్స గన్ధం ఘాయిత్వా న సంసీదతి న విసీదతి, సన్థమ్భతి సక్కోతి సఙ్గామం ఓతరితుం. ఏవం ఖో, భిక్ఖవే, రఞ్ఞో నాగో ఖమో హోతి గన్ధానం.

‘‘కథఞ్చ, భిక్ఖవే, రఞ్ఞో నాగో ఖమో హోతి రసానం? ఇధ, భిక్ఖవే, రఞ్ఞో నాగో సఙ్గామగతో ఏకిస్సా వా తిణోదకదత్తియా విమానితో ద్వీహి వా తీహి వా చతూహి వా పఞ్చహి వా తిణోదకదత్తీహి విమానితో న సంసీదతి న విసీదతి, సన్థమ్భతి సక్కోతి సఙ్గామం ఓతరితుం. ఏవం ఖో, భిక్ఖవే, రఞ్ఞో నాగో ఖమో హోతి రసానం.

‘‘కథఞ్చ, భిక్ఖవే, రఞ్ఞో నాగో ఖమో హోతి ఫోట్ఠబ్బానం? ఇధ, భిక్ఖవే, రఞ్ఞో నాగో సఙ్గామగతో ఏకేన వా సరవేగేన విద్ధో, ద్వీహి వా తీహి వా చతూహి వా పఞ్చహి వా సరవేగేహి విద్ధో న సంసీదతి న విసీదతి, సన్థమ్భతి సక్కోతి సఙ్గామం ఓతరితుం. ఏవం ఖో, భిక్ఖవే, రఞ్ఞో నాగో ఖమో హోతి ఫోట్ఠబ్బానం.

‘‘ఇమేహి ఖో, భిక్ఖవే, పఞ్చహి అఙ్గేహి సమన్నాగతో రఞ్ఞో నాగో రాజారహో హోతి రాజభోగ్గో, రఞ్ఞో అఙ్గంత్వేవ సఙ్ఖం గచ్ఛతి.

‘‘ఏవమేవం ఖో, భిక్ఖవే, పఞ్చహి ధమ్మేహి సమన్నాగతో భిక్ఖు ఆహునేయ్యో హోతి పాహునేయ్యో దక్ఖిణేయ్యో అఞ్జలికరణీయో అనుత్తరం పుఞ్ఞక్ఖేత్తం లోకస్స. కతమేహి పఞ్చహి? ఇధ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు ఖమో హోతి రూపానం, ఖమో సద్దానం, ఖమో గన్ధానం, ఖమో రసానం, ఖమో ఫోట్ఠబ్బానం.

‘‘కథఞ్చ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు ఖమో హోతి రూపానం? ఇధ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు చక్ఖునా రూపం దిస్వా రజనీయే రూపే న సారజ్జతి, సక్కోతి చిత్తం సమాదహితుం. ఏవం ఖో, భిక్ఖవే, భిక్ఖు ఖమో హోతి రూపానం.

‘‘కథఞ్చ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు ఖమో హోతి సద్దానం? ఇధ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు సోతేన సద్దం సుత్వా రజనీయే సద్దే న సారజ్జతి, సక్కోతి చిత్తం సమాదహితుం. ఏవం ఖో, భిక్ఖవే, భిక్ఖు ఖమో హోతి సద్దానం.

‘‘కథఞ్చ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు ఖమో హోతి గన్ధానం. ఇధ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు ఘానేన గన్ధం ఘాయిత్వా రజనీయే గన్ధే న సారజ్జతి, సక్కోతి చిత్తం సమాదహితుం. ఏవం ఖో, భిక్ఖవే, భిక్ఖు ఖమో హోతి గన్ధానం.

‘‘కథఞ్చ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు ఖమో హోతి రసానం? ఇధ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు జివ్హాయ రసం సాయిత్వా రజనీయే రసే న సారజ్జతి, సక్కోతి చిత్తం సమాదహితుం. ఏవం ఖో, భిక్ఖవే, భిక్ఖు ఖమో హోతి రసానం.

‘‘కథఞ్చ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు ఖమో హోతి ఫోట్ఠబ్బానం? ఇధ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు కాయేన ఫోట్ఠబ్బం ఫుసిత్వా రజనీయే ఫోట్ఠబ్బే న సారజ్జతి, సక్కోతి చిత్తం సమాదహితుం. ఏవం ఖో, భిక్ఖవే, భిక్ఖు ఖమో హోతి ఫోట్ఠబ్బానం.

‘‘ఇమేహి ఖో, భిక్ఖవే, పఞ్చహి ధమ్మేహి సమన్నాగతో భిక్ఖు ఆహునేయ్యో హోతి పాహునేయ్యో దక్ఖిణేయ్యో అఞ్జలికరణీయో అనుత్తరం పుఞ్ఞక్ఖేత్తం లోకస్సా’’తి. నవమం.