౨. విత్థారసుత్తం

౧౬౨. ‘‘చతస్సో ఇమా, భిక్ఖవే, పటిపదా. కతమా చతస్సో? దుక్ఖా పటిపదా దన్ధాభిఞ్ఞా, దుక్ఖా పటిపదా ఖిప్పాభిఞ్ఞా, సుఖా పటిపదా దన్ధాభిఞ్ఞా, సుఖా పటిపదా ఖిప్పాభిఞ్ఞా.

‘‘కతమా చ, భిక్ఖవే, దుక్ఖా పటిపదా దన్ధాభిఞ్ఞా? ఇధ, భిక్ఖవే, ఏకచ్చో పకతియాపి తిబ్బరాగజాతికో హోతి, అభిక్ఖణం రాగజం దుక్ఖం దోమనస్సం పటిసంవేదేతి. పకతియాపి తిబ్బదోసజాతికో హోతి, అభిక్ఖణం దోసజం దుక్ఖం దోమనస్సం పటిసంవేదేతి. పకతియాపి తిబ్బమోహజాతికో హోతి, అభిక్ఖణం మోహజం దుక్ఖం దోమనస్సం పటిసంవేదేతి. తస్సిమాని పఞ్చిన్ద్రియాని ముదూని పాతుభవన్తి – సద్ధిన్ద్రియం, వీరియిన్ద్రియం, సతిన్ద్రియం, సమాధిన్ద్రియం, పఞ్ఞిన్ద్రియం. సో ఇమేసం పఞ్చన్నం ఇన్ద్రియానం ముదుత్తా దన్ధం ఆనన్తరియం పాపుణాతి ఆసవానం ఖయాయ. అయం వుచ్చతి, భిక్ఖవే, దుక్ఖా పటిపదా దన్ధాభిఞ్ఞా.

‘‘కతమా చ, భిక్ఖవే, దుక్ఖా పటిపదా ఖిప్పాభిఞ్ఞా? ఇధ, భిక్ఖవే, ఏకచ్చో పకతియాపి తిబ్బరాగజాతికో హోతి, అభిక్ఖణం రాగజం దుక్ఖం దోమనస్సం పటిసంవేదేతి. పకతియాపి తిబ్బదోసజాతికో హోతి, అభిక్ఖణం దోసజం దుక్ఖం దోమనస్సం పటిసంవేదేతి. పకతియాపి తిబ్బమోహజాతికో హోతి, అభిక్ఖణం మోహజం దుక్ఖం దోమనస్సం పటిసంవేదేతి. తస్సిమాని పఞ్చిన్ద్రియాని అధిమత్తాని పాతుభవన్తి – సద్ధిన్ద్రియం, వీరియిన్ద్రియం, సతిన్ద్రియం, సమాధిన్ద్రియం, పఞ్ఞిన్ద్రియం. సో ఇమేసం పఞ్చన్నం ఇన్ద్రియానం అధిమత్తత్తా ఖిప్పం ఆనన్తరియం పాపుణాతి ఆసవానం ఖయాయ. అయం వుచ్చతి, భిక్ఖవే, దుక్ఖా పటిపదా ఖిప్పాభిఞ్ఞా.

‘‘కతమా చ, భిక్ఖవే, సుఖా పటిపదా దన్ధాభిఞ్ఞా? ఇధ, భిక్ఖవే, ఏకచ్చో పకతియాపి న తిబ్బరాగజాతికో హోతి, నాభిక్ఖణం రాగజం దుక్ఖం దోమనస్సం పటిసంవేదేతి. పకతియాపి న తిబ్బదోసజాతికో హోతి, నాభిక్ఖణం దోసజం దుక్ఖం దోమనస్సం పటిసంవేదేతి. పకతియాపి న తిబ్బమోహజాతికో హోతి, నాభిక్ఖణం మోహజం దుక్ఖం దోమనస్సం పటిసంవేదేతి. తస్సిమాని పఞ్చిన్ద్రియాని ముదూని పాతుభవన్తి – సద్ధిన్ద్రియం…పే… పఞ్ఞిన్ద్రియం. సో ఇమేసం పఞ్చన్నం ఇన్ద్రియానం ముదుత్తా దన్ధం ఆనన్తరియం పాపుణాతి ఆసవానం ఖయాయ. అయం వుచ్చతి, భిక్ఖవే, సుఖా పటిపదా దన్ధాభిఞ్ఞా.

‘‘కతమా చ, భిక్ఖవే, సుఖా పటిపదా ఖిప్పాభిఞ్ఞా? ఇధ, భిక్ఖవే, ఏకచ్చో పకతియాపి న తిబ్బరాగజాతికో హోతి, నాభిక్ఖణం రాగజం దుక్ఖం దోమనస్సం పటిసంవేదేతి. పకతియాపి న తిబ్బదోసజాతికో హోతి, నాభిక్ఖణం దోసజం దుక్ఖం దోమనస్సం పటిసంవేదేతి. పకతియాపి న తిబ్బమోహజాతికో హోతి, నాభిక్ఖణం మోహజం దుక్ఖం దోమనస్సం పటిసంవేదేతి. తస్సిమాని పఞ్చిన్ద్రియాని అధిమత్తాని పాతుభవన్తి – సద్ధిన్ద్రియం, వీరియిన్ద్రియం, సతిన్ద్రియం, సమాధిన్ద్రియం, పఞ్ఞిన్ద్రియం. సో ఇమేసం పఞ్చన్నం ఇన్ద్రియానం అధిమత్తత్తా ఖిప్పం ఆనన్తరియం పాపుణాతి ఆసవానం ఖయాయ. అయం వుచ్చతి, భిక్ఖవే, సుఖా పటిపదా ఖిప్పాభిఞ్ఞా. ఇమా ఖో, భిక్ఖవే, చతస్సో పటిపదా’’తి. దుతియం.