౮. అస్సఖళుఙ్కసుత్తం
౧౪౧. ‘‘తయో చ, భిక్ఖవే, అస్సఖళుఙ్కే దేసేస్సామి తయో చ పురిసఖళుఙ్కే. తం సుణాథ, సాధుకం మనసి కరోథ; భాసిస్సామీ’’తి. ‘‘ఏవం, భన్తే’’తి ఖో తే భిక్ఖూ భగవతో పచ్చస్సోసుం. భగవా ఏతదవోచ –
‘‘కతమే చ, భిక్ఖవే, తయో అస్సఖళుఙ్కా? ఇధ, భిక్ఖవే, ఏకచ్చో అస్సఖళుఙ్కో జవసమ్పన్నో హోతి; న వణ్ణసమ్పన్నో, న ఆరోహపరిణాహసమ్పన్నో. ఇధ పన, భిక్ఖవే, ఏకచ్చో అస్సఖళుఙ్కో జవసమ్పన్నో చ హోతి వణ్ణసమ్పన్నో చ; న ఆరోహపరిణాహసమ్పన్నో. ఇధ పన, భిక్ఖవే, ఏకచ్చో అస్సఖళుఙ్కో జవసమ్పన్నో చ హోతి వణ్ణసమ్పన్నో చ ఆరోహపరిణాహసమ్పన్నో చ. ఇమే ఖో, భిక్ఖవే, తయో అస్సఖళుఙ్కా.
‘‘కతమే చ, భిక్ఖవే, తయో పురిసఖళుఙ్కా? ఇధ, భిక్ఖవే, ఏకచ్చో పురిసఖళుఙ్కో జవసమ్పన్నో హోతి; న వణ్ణసమ్పన్నో, న ఆరోహపరిణాహసమ్పన్నో. ఇధ పన, భిక్ఖవే, ఏకచ్చో పురిసఖళుఙ్కో జవసమ్పన్నో చ హోతి వణ్ణసమ్పన్నో చ; న ఆరోహపరిణాహసమ్పన్నో. ఇధ పన, భిక్ఖవే, ఏకచ్చో పురిసఖళుఙ్కో జవసమ్పన్నో చ హోతి వణ్ణసమ్పన్నో చ ఆరోహపరిణాహసమ్పన్నో చ.
‘‘కథఞ్చ, భిక్ఖవే, పురిసఖళుఙ్కో జవసమ్పన్నో హోతి; న వణ్ణసమ్పన్నో న ఆరోహపరిణాహసమ్పన్నో? ఇధ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు ‘ఇదం దుక్ఖ’న్తి యథాభూతం పజానాతి…పే… ‘అయం దుక్ఖనిరోధగామినీ పటిపదా’తి యథాభూతం పజానాతి. ఇదమస్స జవస్మిం వదామి. అభిధమ్మే ఖో పన అభివినయే పఞ్హం పుట్ఠో సంసాదేతి [సంహీరేతి (క.)], నో విస్సజ్జేతి. ఇదమస్స న వణ్ణస్మిం వదామి. న ఖో పన లాభీ హోతి చీవరపిణ్డపాతసేనాసనగిలానప్పచ్చయభేసజ్జపరిక్ఖారానం. ఇదమస్స న ఆరోహపరిణాహస్మిం వదామి. ఏవం ఖో, భిక్ఖవే, పురిసఖళుఙ్కో జవసమ్పన్నో హోతి; న వణ్ణసమ్పన్నో, న ఆరోహపరిణాహసమ్పన్నో.
‘‘కథఞ్చ, భిక్ఖవే, పురిసఖళుఙ్కో జవసమ్పన్నో చ హోతి వణ్ణసమ్పన్నో చ; న ఆరోహపరిణాహసమ్పన్నో? ఇధ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు ‘ఇదం దుక్ఖ’న్తి యథాభూతం పజానాతి…పే… ‘అయం దుక్ఖనిరోధగామినీ పటిపదా’తి యథాభూతం పజానాతి. ఇదమస్స జవస్మిం వదామి. అభిధమ్మే ఖో పన అభివినయే పఞ్హం పుట్ఠో విస్సజ్జేతి, నో సంసాదేతి. ఇదమస్స వణ్ణస్మిం వదామి. న పన లాభీ హోతి చీవరపిణ్డపాతసేనాసనగిలానప్పచ్చయభేసజ్జపరిక్ఖారానం. ఇదమస్స న ఆరోహపరిణాహస్మిం వదామి. ఏవం ఖో, భిక్ఖవే, పురిసఖళుఙ్కో జవసమ్పన్నో చ హోతి వణ్ణసమ్పన్నో చ; న ఆరోహపరిణాహసమ్పన్నో.
‘‘కథఞ్చ, భిక్ఖవే, పురిసఖళుఙ్కో జవసమ్పన్నో చ హోతి వణ్ణసమ్పన్నో చ ఆరోహపరిణాహసమ్పన్నో చ? ఇధ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు ‘ఇదం దుక్ఖ’న్తి యథాభూతం పజానాతి…పే… ‘అయం దుక్ఖనిరోధగామినీ పటిపదా’తి యథాభూతం పజానాతి. ఇదమస్స జవస్మిం వదామి. అభిధమ్మే ఖో పన అభివినయే పఞ్హం పుట్ఠో విస్సజ్జేతి, నో సంసాదేతి. ఇదమస్స వణ్ణస్మిం వదామి. లాభీ ఖో పన హోతి చీవరపిణ్డపాతసేనాసనగిలానప్పచ్చయభేసజ్జపరిక్ఖారానం. ఇదమస్స ఆరోహపరిణాహస్మిం వదామి. ఏవం ఖో, భిక్ఖవే, పురిసఖళుఙ్కో జవసమ్పన్నో చ హోతి వణ్ణసమ్పన్నో చ ఆరోహపరిణాహసమ్పన్నో చ. ఇమే ఖో, భిక్ఖవే, తయో పురిసఖళుఙ్కా’’తి. అట్ఠమం.