౯. సుఖుమాలసుత్తం
౩౯. ‘‘సుఖుమాలో అహం, భిక్ఖవే, పరమసుఖుమాలో అచ్చన్తసుఖుమాలో. మమ సుదం, భిక్ఖవే, పితు నివేసనే పోక్ఖరణియో కారితా హోన్తి. ఏకత్థ సుదం, భిక్ఖవే, ఉప్పలం వప్పతి [పుప్ఫతి (సీ. పీ.)], ఏకత్థ పదుమం, ఏకత్థ పుణ్డరీకం, యావదేవ మమత్థాయ. న ఖో పనస్సాహం, భిక్ఖవే, అకాసికం చన్దనం ధారేమి [కాసికం చన్దనం ధారేమి (స్యా. కం. క.), అకాసికం ధారేమి (?)]. కాసికం, భిక్ఖవే, సు మే తం వేఠనం హోతి, కాసికా కఞ్చుకా, కాసికం నివాసనం, కాసికో ఉత్తరాసఙ్గో. రత్తిన్దివం [రత్తిదివం (క.)] ఖో పన మే సు తం, భిక్ఖవే, సేతచ్ఛత్తం ధారీయతి – ‘మా నం ఫుసి సీతం వా ఉణ్హం వా తిణం వా రజో వా ఉస్సావో వా’’’తి.
‘‘తస్స మయ్హం, భిక్ఖవే, తయో పాసాదా అహేసుం – ఏకో హేమన్తికో, ఏకో గిమ్హికో, ఏకో వస్సికో. సో ఖో అహం, భిక్ఖవే, వస్సికే పాసాదే వస్సికే చత్తారో మాసే నిప్పురిసేహి తూరియేహి పరిచారయమానో [పరిచారియమానో (స్యా. కం. పీ. క.)] న హేట్ఠాపాసాదం ఓరోహామి. యథా ఖో పన, భిక్ఖవే, అఞ్ఞేసం నివేసనే దాసకమ్మకరపోరిసస్స కణాజకం భోజనం దీయతి బిలఙ్గదుతియం, ఏవమేవస్సు మే, భిక్ఖవే, పితు నివేసనే దాసకమ్మకరపోరిసస్స సాలిమంసోదనో దీయతి.
‘‘తస్స మయ్హం, భిక్ఖవే, ఏవరూపాయ ఇద్ధియా సమన్నాగతస్స ఏవరూపేన చ సుఖుమాలేన ఏతదహోసి – ‘అస్సుతవా ఖో పుథుజ్జనో అత్తనా జరాధమ్మో సమానో జరం అనతీతో పరం జిణ్ణం దిస్వా అట్టీయతి హరాయతి జిగుచ్ఛతి అత్తానంయేవ అతిసిత్వా, అహమ్పి ఖోమ్హి జరాధమ్మో జరం అనతీతో. అహఞ్చేవ [అహఞ్చే (?)] ఖో పన జరాధమ్మో సమానో జరం అనతీతో పరం జిణ్ణం దిస్వా అట్టీయేయ్యం హరాయేయ్యం జిగుచ్ఛేయ్యం న మేతం అస్స పతిరూప’న్తి. తస్స మయ్హం, భిక్ఖవే, ఇతి పటిసఞ్చిక్ఖతో యో యోబ్బనే యోబ్బనమదో సో సబ్బసో పహీయి.
‘‘అస్సుతవా ఖో పుథుజ్జనో అత్తనా బ్యాధిధమ్మో సమానో బ్యాధిం అనతీతో పరం బ్యాధితం దిస్వా అట్టీయతి హరాయతి జిగుచ్ఛతి అత్తానంయేవ అతిసిత్వా – ‘అహమ్పి ఖోమ్హి బ్యాధిధమ్మో బ్యాధిం అనతీతో, అహఞ్చేవ ఖో పన బ్యాధిధమ్మో సమానో బ్యాధిం అనతీతో పరం బ్యాధికం దిస్వా అట్టీయేయ్యం హరాయేయ్యం జిగుచ్ఛేయ్యం, న మేతం అస్స పతిరూప’న్తి. తస్స మయ్హం, భిక్ఖవే, ఇతి పటిసఞ్చిక్ఖతో యో ఆరోగ్యే ఆరోగ్యమదో సో సబ్బసో పహీయి.
‘‘అస్సుతవా ఖో పుథుజ్జనో అత్తనా మరణధమ్మో సమానో మరణం అనతీతో పరం మతం దిస్వా అట్టీయతి హరాయతి జిగుచ్ఛతి అత్తానంయేవ అతిసిత్వా – ‘అహమ్పి ఖోమ్హి మరణధమ్మో, మరణం అనతీతో, అహం చేవ ఖో పన మరణధమ్మో సమానో మరణం అనతీతో పరం మతం దిస్వా అట్టీయేయ్యం హరాయేయ్యం జిగుచ్ఛేయ్యం, న మేతం అస్స పతిరూప’న్తి. తస్స మయ్హం, భిక్ఖవే, ఇతి పటిసఞ్చిక్ఖతో యో జీవితే జీవితమదో సో సబ్బసో పహీయీ’’తి.
‘‘తయోమే, భిక్ఖవే, మదా. కతమే తయో? యోబ్బనమదో, ఆరోగ్యమదో, జీవితమదో. యోబ్బనమదమత్తో వా, భిక్ఖవే, అస్సుతవా పుథుజ్జనో కాయేన దుచ్చరితం చరతి, వాచాయ దుచ్చరితం చరతి, మనసా దుచ్చరితం చరతి. సో కాయేన దుచ్చరితం చరిత్వా, వాచాయ దుచ్చరితం చరిత్వా, మనసా దుచ్చరితం చరిత్వా కాయస్స భేదా పరం మరణా అపాయం దుగ్గతిం వినిపాతం నిరయం ఉపపజ్జతి. ఆరోగ్యమదమత్తో వా, భిక్ఖవే, అస్సుతవా పుథుజ్జనో…పే… జీవితమదమత్తో వా, భిక్ఖవే, అస్సుతవా పుథుజ్జనో కాయేన దుచ్చరితం చరతి, వాచాయ దుచ్చరితం చరతి, మనసా దుచ్చరితం చరతి. సో కాయేన దుచ్చరితం చరిత్వా, వాచాయ దుచ్చరితం చరిత్వా, మనసా దుచ్చరితం చరిత్వా కాయస్స భేదా పరం మరణా అపాయం దుగ్గతిం వినిపాతం నిరయం ఉపపజ్జతి.
‘‘యోబ్బనమదమత్తో వా, భిక్ఖవే, భిక్ఖు సిక్ఖం పచ్చక్ఖాయ హీనాయావత్తతి. ఆరోగ్యమదమత్తో వా, భిక్ఖవే, భిక్ఖు…పే… జీవితమదమత్తో వా, భిక్ఖవే, భిక్ఖు సిక్ఖం పచ్చక్ఖాయ హీనాయావత్తతీ’’తి.
‘‘బ్యాధిధమ్మా జరాధమ్మా, అథో మరణధమ్మినో;
యథాధమ్మా [బ్యాధిధమ్మో జరాధమ్మో, అథో మరణధమ్మికో; యథా ధమ్మో (క.)] తథాసన్తా, జిగుచ్ఛన్తి పుథుజ్జనా.
‘‘అహఞ్చే తం జిగుచ్ఛేయ్యం, ఏవంధమ్మేసు పాణిసు;
న మేతం పతిరూపస్స, మమ ఏవం విహారినో.
‘‘సోహం ఏవం విహరన్తో, ఞత్వా ధమ్మం నిరూపధిం;
ఆరోగ్యే యోబ్బనస్మిఞ్చ, జీవితస్మిఞ్చ యే మదా.
‘‘సబ్బే మదే అభిభోస్మి [అతీతోస్మి (క.)], నేక్ఖమ్మే దట్ఠు ఖేమతం;
తస్స మే అహు ఉస్సాహో, నిబ్బానం అభిపస్సతో.
‘‘నాహం భబ్బో ఏతరహి, కామాని పటిసేవితుం;
అనివత్తి భవిస్సామి, బ్రహ్మచరియపరాయణో’’తి. నవమం;