౯. కరజకాయసుత్తం
౨౧౯. ‘‘నాహం, భిక్ఖవే, సఞ్చేతనికానం కమ్మానం కతానం ఉపచితానం అప్పటిసంవేదిత్వా బ్యన్తీభావం వదామి, తఞ్చ ఖో దిట్ఠేవ ధమ్మే ఉపపజ్జే వా అపరే వా పరియాయే. న త్వేవాహం, భిక్ఖవే, సఞ్చేతనికానం కమ్మానం కతానం ఉపచితానం అప్పటిసంవేదిత్వా దుక్ఖస్సన్తకిరియం వదామి.
‘‘స ఖో సో, భిక్ఖవే, అరియసావకో ఏవం విగతాభిజ్ఝో విగతబ్యాపాదో అసమ్మూళ్హో సమ్పజానో పటిస్సతో మేత్తాసహగతేన చేతసా ఏకం దిసం ఫరిత్వా విహరతి తథా దుతియం తథా తతియం తథా చతుత్థం [చతుత్థిం (?)]. ఇతి ఉద్ధమధో తిరియం సబ్బధి సబ్బత్తతాయ సబ్బావన్తం లోకం మేత్తాసహగతేన చేతసా విపులేన మహగ్గతేన అప్పమాణేన అవేరేన అబ్యాపజ్జేన ఫరిత్వా విహరతి.
‘‘సో ఏవం పజానాతి – ‘పుబ్బే ఖో మే ఇదం చిత్తం పరిత్తం అహోసి అభావితం, ఏతరహి పన మే ఇదం చిత్తం అప్పమాణం సుభావితం. యం ఖో పన కిఞ్చి పమాణకతం కమ్మం, న తం తత్రావసిస్సతి న తం తత్రావతిట్ఠతీ’తి.
‘‘తం కిం మఞ్ఞథ, భిక్ఖవే, దహరతగ్గే చే సో అయం [చే అయం (స్యా.)] కుమారో మేత్తం చేతోవిముత్తిం భావేయ్య, అపి ను ఖో [అపి ను సో (?)] పాపకమ్మం కరేయ్యా’’తి? ‘‘నో హేతం, భన్తే’’.
‘‘అకరోన్తం ఖో పన పాపకమ్మం అపి ను ఖో దుక్ఖం ఫుసేయ్యా’’తి? ‘‘నో హేతం, భన్తే. అకరోన్తఞ్హి, భన్తే, పాపకమ్మం కుతో దుక్ఖం ఫుసిస్సతీ’’తి!
‘‘భావేతబ్బా ఖో పనాయం, భిక్ఖవే, మేత్తాచేతోవిముత్తి ఇత్థియా వా పురిసేన వా. ఇత్థియా వా, భిక్ఖవే, పురిసస్స వా నాయం కాయో ఆదాయ గమనీయో. చిత్తన్తరో అయం, భిక్ఖవే, మచ్చో. సో ఏవం పజానాతి – ‘యం ఖో మే ఇదం కిఞ్చి పుబ్బే ఇమినా కరజకాయేన పాపకమ్మం కతం, సబ్బం తం ఇధ వేదనీయం; న తం అనుగం భవిస్సతీ’తి. ఏవం భావితా ఖో, భిక్ఖవే, మేత్తా చేతోవిముత్తి అనాగామితాయ సంవత్తతి, ఇధ పఞ్ఞస్స భిక్ఖునో ఉత్తరి [ఉత్తరిం (సీ. స్యా. పీ.)] విముత్తిం అప్పటివిజ్ఝతో.
‘‘కరుణాసహగతేన చేతసా… ముదితాసహగతేన చేతసా… ఉపేక్ఖాసహగతేన చేతసా ఏకం దిసం ఫరిత్వా విహరతి తథా దుతియం తథా తతియం తథా చతుత్థం. ఇతి ఉద్ధమధో తిరియం సబ్బధి సబ్బత్తతాయ సబ్బావన్తం లోకం ఉపేక్ఖాసహగతేన చేతసా విపులేన మహగ్గతేన అప్పమాణేన అవేరేన అబ్యాపజ్జేన ఫరిత్వా విహరతి.
‘‘సో ఏవం పజానాతి – ‘పుబ్బే ఖో మే ఇదం చిత్తం పరిత్తం అహోసి అభావితం, ఏతరహి పన మే ఇదం చిత్తం అప్పమాణం సుభావితం. యం ఖో పన కిఞ్చి పమాణకతం కమ్మం, న తం తత్రావసిస్సతి న తం తత్రావతిట్ఠతీ’తి.
‘‘తం కిం మఞ్ఞథ, భిక్ఖవే, దహరతగ్గే చే సో అయం కుమారో ఉపేక్ఖం చేతోవిముత్తిం భావేయ్య, అపి ను ఖో పాపకమ్మం కరేయ్యా’’తి? ‘‘నో హేతం, భన్తే’’.
‘‘అకరోన్తం ఖో పన పాపకమ్మం అపి ను ఖో దుక్ఖం ఫుసేయ్యా’’తి? ‘‘నో హేతం, భన్తే. అకరోన్తఞ్హి, భన్తే, పాపకమ్మం కుతో దుక్ఖం ఫుసిస్సతీ’’తి!
‘‘భావేతబ్బా ఖో పనాయం, భిక్ఖవే, ఉపేక్ఖా చేతోవిముత్తి ఇత్థియా వా పురిసేన వా. ఇత్థియా వా, భిక్ఖవే, పురిసస్స వా నాయం కాయో ఆదాయ గమనీయో. చిత్తన్తరో అయం, భిక్ఖవే, మచ్చో. సో ఏవం పజానాతి – ‘యం ఖో మే ఇదం కిఞ్చి పుబ్బే ఇమినా కరజకాయేన పాపకమ్మం కతం, సబ్బం తం ఇధ వేదనీయం; న తం అనుగం భవిస్సతీ’తి. ఏవం భావితా ఖో, భిక్ఖవే, ఉపేక్ఖా చేతోవిముత్తి అనాగామితాయ సంవత్తతి, ఇధ పఞ్ఞస్స భిక్ఖునో ఉత్తరి విముత్తిం అప్పటివిజ్ఝతో’’తి. నవమం.