1. அந்தேபுரஸிக்கா²பத³ம்

494. தேன ஸமயேன பு³த்³தோ⁴ ப⁴க³வா ஸாவத்தி²யம் விஹரதி ஜேதவனே அனாத²பிண்டி³கஸ்ஸ ஆராமே. தேன கோ² பன ஸமயேன ராஜா பஸேனதி³ கோஸலோ உய்யானபாலம் ஆணாபேஸி – ‘‘க³ச்ச², ப⁴ணே, உய்யானம் ஸோதே⁴ஹி. உய்யானம் க³மிஸ்ஸாமா’’தி. ‘‘ஏவம், தே³வா’’தி கோ² ஸோ உய்யானபாலோ ரஞ்ஞோ பஸேனதி³ஸ்ஸ கோஸலஸ்ஸ படிஸ்ஸுத்வா உய்யானம் ஸோதே⁴ந்தோ அத்³த³ஸ ப⁴க³வந்தம் அஞ்ஞதரஸ்மிம் ருக்க²மூலே நிஸின்னம். தி³ஸ்வான யேன ராஜா பஸேனதி³ கோஸலோ தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ராஜானம் பஸேனதி³ம் கோஸலம் ஏதத³வோச – ‘‘ஸுத்³த⁴ம், தே³வ, உய்யானம். அபிச, ப⁴க³வா தத்த² நிஸின்னோ’’தி. ‘‘ஹோது, ப⁴ணே! மயம் ப⁴க³வந்தம் பயிருபாஸிஸ்ஸாமா’’தி. அத² கோ² ராஜா பஸேனதி³ கோஸலோ உய்யானம் க³ந்த்வா யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி. தேன கோ² பன ஸமயேன அஞ்ஞதரோ உபாஸகோ ப⁴க³வந்தம் பயிருபாஸந்தோ நிஸின்னோ ஹோதி. அத்³த³ஸா கோ² ராஜா பஸேனதி³ கோஸலோ தம் உபாஸகம் ப⁴க³வந்தம் பயிருபாஸந்தம் நிஸின்னம். தி³ஸ்வான பீ⁴தோ அட்டா²ஸி. அத² கோ² ரஞ்ஞோ பஸேனதி³ஸ்ஸ கோஸலஸ்ஸ ஏதத³ஹோஸி – ‘‘நாரஹதாயம் புரிஸோ பாபோ ஹோதும், யதா² ப⁴க³வந்தம் பயிருபாஸதீ’’தி. யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. அத² கோ² ஸோ உபாஸகோ ப⁴க³வதோ கா³ரவேன ராஜானம் பஸேனதி³ம் கோஸலம் நேவ அபி⁴வாதே³ஸி ந பச்சுட்டா²ஸி. அத² கோ² ராஜா பஸேனதி³ கோஸலோ அனத்தமனோ அஹோஸி – ‘‘கத²ஞ்ஹி நாமாயம் புரிஸோ மயி ஆக³தே நேவ அபி⁴வாதே³ஸ்ஸதி ந பச்சுட்டே²ஸ்ஸதீ’’தி! அத² கோ² ப⁴க³வா ராஜானம் பஸேனதி³ம் கோஸலம் அனத்தமனம் விதி³த்வா ராஜானம் பஸேனதி³ம் கோஸலம் ஏதத³வோச – ‘‘ஏஸோ கோ², மஹாராஜ, உபாஸகோ ப³ஹுஸ்ஸுதோ ஆக³தாக³மோ காமேஸு வீதராகோ³’’தி. அத² கோ² ரஞ்ஞோ பஸேனதி³ஸ்ஸ கோஸலஸ்ஸ ஏதத³ஹோஸி – ‘‘நாரஹதாயம் உபாஸகோ ஓரகோ ஹோதும், ப⁴க³வாபி இமஸ்ஸ வண்ணம் பா⁴ஸதீ’’தி. தம் உபாஸகம் ஏதத³வோச – ‘‘வதே³ய்யாஸி, உபாஸக, யேன அத்தோ²’’தி. ‘‘ஸுட்டு², தே³வா’’தி. அத² கோ² ப⁴க³வா ராஜானம் பஸேனதி³ம் கோஸலம் த⁴ம்மியா கதா²ய ஸந்த³ஸ்ஸேஸி ஸமாத³பேஸி ஸமுத்தேஜேஸி ஸம்பஹம்ஸேஸி. அத² கோ² ராஜா பஸேனதி³ கோஸலோ ப⁴க³வதா த⁴ம்மியா கதா²ய ஸந்த³ஸ்ஸிதோ ஸமாத³பிதோ ஸமுத்தேஜிதோ ஸம்பஹம்ஸிதோ உட்டா²யாஸனா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா பத³க்கி²ணம் கத்வா பக்காமி.

495. தேன கோ² பன ஸமயேன ராஜா பஸேனதி³ கோஸலோ உபரிபாஸாத³வரக³தோ ஹோதி. அத்³த³ஸா கோ² ராஜா பஸேனதி³ கோஸலோ தம் உபாஸகம் ரதி²காய [ரதி²யாய (இதிபி)] ச²த்தபாணிம் க³ச்ச²ந்தம். தி³ஸ்வான பக்கோஸாபேத்வா ஏதத³வோச – ‘‘த்வம் கிர, உபாஸக, ப³ஹுஸ்ஸுதோ ஆக³தாக³மோ. ஸாது⁴, உபாஸக, அம்ஹாகம் இத்தா²கா³ரம் த⁴ம்மம் வாசேஹீ’’தி. ‘‘யமஹம் [யம்பாஹம் (ஸீ.)], தே³வ, ஜானாமி அய்யானம் வாஹஸா, அய்யாவ தே³வஸ்ஸ இத்தா²கா³ரம் த⁴ம்மம் வாசேஸ்ஸந்தீ’’தி. அத² கோ² ராஜா பஸேனதி³ கோஸலோ – ‘‘ஸச்சம் கோ² உபாஸகோ ஆஹா’’தி யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² ராஜா பஸேனதி³ கோஸலோ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘ஸாது⁴, ப⁴ந்தே, ப⁴க³வா ஏகம் பி⁴க்கு²ம் ஆணாபேது யோ அம்ஹாகம் இத்தா²கா³ரம் த⁴ம்மம் வாசேஸ்ஸதீ’’தி. அத² கோ² ப⁴க³வா ராஜானம் பஸேனதி³ம் கோஸலம் த⁴ம்மியா கதா²ய ஸந்த³ஸ்ஸேஸி…பே… பத³க்கி²ணம் கத்வா பக்காமி. அத² கோ² ப⁴க³வா ஆயஸ்மந்தம் ஆனந்த³ம் ஆமந்தேஸி – ‘‘தேனஹானந்த³, ரஞ்ஞோ இத்தா²கா³ரம் த⁴ம்மம் வாசேஹீ’’தி. ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’தி கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ ப⁴க³வதோ படிஸ்ஸுத்வா காலேன காலம் பவிஸித்வா ரஞ்ஞோ இத்தா²கா³ரம் த⁴ம்மம் வாசேதி. அத² கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ புப்³ப³ண்ஹஸமயம் நிவாஸேத்வா பத்தசீவரமாதா³ய யேன ரஞ்ஞோ பஸேனதி³ஸ்ஸ கோஸலஸ்ஸ நிவேஸனம் தேனுபஸங்கமி.

496. தேன கோ² பன ஸமயேன ராஜா பஸேனதி³ கோஸலோ மல்லிகாய தே³வியா ஸத்³தி⁴ம் ஸயனக³தோ ஹோதி. அத்³த³ஸா கோ² மல்லிகா தே³வீ ஆயஸ்மந்தம் ஆனந்த³ம் தூ³ரதோவ ஆக³ச்ச²ந்தம். தி³ஸ்வான ஸஹஸா வுட்டா²ஸி; பீதகமட்ட²ம் து³ஸ்ஸம் பப⁴ஸ்ஸித்த². அத² கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ ததோவ படினிவத்தித்வா ஆராமம் க³ந்த்வா பி⁴க்கூ²னம் ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸி. யே தே பி⁴க்கூ² அப்பிச்சா²…பே… தே உஜ்ஜா²யந்தி கி²ய்யந்தி விபாசேந்தி – ‘‘கத²ஞ்ஹி நாம ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ புப்³பே³ அப்படிஸம்விதி³தோ ரஞ்ஞோ அந்தேபுரம் பவிஸிஸ்ஸதீ’’தி…பே… ஸச்சம் கிர த்வம், ஆனந்த³, புப்³பே³ அப்படிஸம்விதி³தோ ரஞ்ஞோ அந்தேபுரம் பவிஸஸீதி? ‘‘ஸச்சம், ப⁴க³வா’’தி. விக³ரஹி பு³த்³தோ⁴ ப⁴க³வா…பே… கத²ஞ்ஹி நாம த்வம், ஆனந்த³, புப்³பே³ அப்படிஸம்விதி³தோ ரஞ்ஞோ அந்தேபுரம் பவிஸிஸ்ஸஸி! நேதம், ஆனந்த³, அப்பஸன்னானம் வா பஸாதா³ய…பே… விக³ரஹித்வா…பே… த⁴ம்மிம் கத²ம் கத்வா பி⁴க்கூ² ஆமந்தேஸி –

497. [அ. நி. 10.45] ‘‘த³ஸயிமே, பி⁴க்க²வே, ஆதீ³னவா ராஜந்தேபுரப்பவேஸனே. கதமே த³ஸ? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ராஜா மஹேஸியா ஸத்³தி⁴ம் நிஸின்னோ ஹோதி, தத்த² பி⁴க்கு² பவிஸதி. மஹேஸீ வா பி⁴க்கு²ம் தி³ஸ்வா ஸிதம் பாதுகரோதி. பி⁴க்கு² வா மஹேஸிம் தி³ஸ்வா ஸிதம் பாதுகரோதி. தத்த² ரஞ்ஞோ ஏவம் ஹோதி – ‘‘அத்³தா⁴ இமேஸம் கதம் வா கரிஸ்ஸந்தி வா’’தி. அயம், பி⁴க்க²வே, பட²மோ ஆதீ³னவோ ராஜந்தேபுரப்பவேஸனே.

‘‘புன சபரம், பி⁴க்க²வே, ராஜா ப³ஹுகிச்சோ ப³ஹுகரணீயோ. அஞ்ஞதரம் இத்தி²ம் க³ந்த்வா நஸ்ஸரதி. ஸா தேன க³ப்³ப⁴ம் க³ண்ஹி. தத்த² ரஞ்ஞோ ஏவம் ஹோதி – ‘‘ந கோ² இத⁴ அஞ்ஞோ கோசி பவிஸதி அஞ்ஞத்ர பப்³ப³ஜிதேன. ஸியா நு கோ² பப்³ப³ஜிதஸ்ஸ கம்ம’’ந்தி. அயம், பி⁴க்க²வே, து³தியோ ஆதீ³னவோ ராஜந்தேபுரப்பவேஸனே.

‘‘புன சபரம், பி⁴க்க²வே, ரஞ்ஞோ அந்தேபுரே அஞ்ஞதரம் ரதனம் நஸ்ஸதி. தத்த² ரஞ்ஞோ ஏவம் ஹோதி – ‘‘ந கோ² இத⁴ அஞ்ஞோ கோசி பவிஸதி அஞ்ஞத்ர பப்³ப³ஜிதேன. ஸியா நு கோ² பப்³ப³ஜிதஸ்ஸ கம்ம’’ந்தி. அயம், பி⁴க்க²வே, ததியோ ஆதீ³னவோ ராஜந்தேபுரப்பவேஸனே.

‘‘புன சபரம், பி⁴க்க²வே, ரஞ்ஞோ அந்தேபுரே அப்³ப⁴ந்தரா கு³ய்ஹமந்தா ப³ஹித்³தா⁴ ஸம்பே⁴த³ம் க³ச்ச²ந்தி. தத்த² ரஞ்ஞோ ஏவம் ஹோதி – ‘‘ந கோ² இத⁴ அஞ்ஞோ கோசி பவிஸதி அஞ்ஞத்ர பப்³ப³ஜிதேன. ஸியா நு கோ² பப்³ப³ஜிதஸ்ஸ கம்ம’’ந்தி. அயம், பி⁴க்க²வே, சதுத்தோ² ஆதீ³னவோ ராஜந்தேபுரப்பவேஸனே.

‘‘புன சபரம், பி⁴க்க²வே, ரஞ்ஞோ அந்தேபுரே புத்தோ வா பிதரம் பத்தே²தி பிதா வா புத்தம் பத்தே²தி. தேஸம் ஏவம் ஹோதி – ‘‘ந கோ² இத⁴ அஞ்ஞோ கோசி பவிஸதி அஞ்ஞத்ர பப்³ப³ஜிதேன. ஸியா நு கோ² பப்³ப³ஜிதஸ்ஸ கம்ம’’ந்தி. அயம், பி⁴க்க²வே, பஞ்சமோ ஆதீ³னவோ ராஜந்தேபுரப்பவேஸனே.

‘‘புன சபரம், பி⁴க்க²வே, ராஜா நீசட்டா²னியம் உச்சே டா²னே ட²பேதி. யேஸம் தம் அமனாபம் தேஸம் ஏவம் ஹோதி – ‘‘ராஜா கோ² பப்³ப³ஜிதேன ஸம்ஸட்டோ². ஸியா நு கோ² பப்³ப³ஜிதஸ்ஸ கம்ம’’ந்தி. அயம், பி⁴க்க²வே, ச²ட்டோ² ஆதீ³னவோ, ராஜந்தேபுரப்பவேஸனே.

‘‘புன சபரம், பி⁴க்க²வே, ராஜா உச்சட்டா²னியம் நீசே டா²னே ட²பேதி. யேஸம் தம் அமனாபம் தேஸம் ஏவம் ஹோதி – ‘‘ராஜா கோ² பப்³ப³ஜிதேன ஸம்ஸட்டோ². ஸியா நு கோ² பப்³ப³ஜிதஸ்ஸ கம்ம’’ந்தி. அயம், பி⁴க்க²வே, ஸத்தமோ ஆதீ³னவோ ராஜந்தேபுரப்பவேஸனே.

‘‘புன சபரம், பி⁴க்க²வே, ராஜா அகாலே ஸேனம் உய்யோஜேதி. யேஸம் தம் அமனாபம் தேஸம் ஏவம் ஹோதி – ‘‘ராஜா கோ² பப்³ப³ஜிதேன ஸம்ஸட்டோ². ஸியா நு கோ² பப்³ப³ஜிதஸ்ஸ கம்ம’’ந்தி. அயம், பி⁴க்க²வே, அட்ட²மோ ஆதீ³னவோ ராஜந்தேபுரப்பவேஸனே.

‘‘புன சபரம், பி⁴க்க²வே, ராஜா காலே ஸேனம் உய்யோஜேத்வா அந்தராமக்³க³தோ நிவத்தாபேதி. யேஸம் தம் அமனாபம் தேஸம் ஏவம் ஹோதி – ‘‘‘ராஜா கோ² பப்³ப³ஜிதேன ஸம்ஸட்டோ². ஸியா நு கோ² பப்³ப³ஜிதஸ்ஸ கம்ம’’ந்தி. அயம், பி⁴க்க²வே, நவமோ ஆதீ³னவோ ராஜந்தேபுரப்பவேஸனே.

‘‘புன சபரம், பி⁴க்க²வே, ரஞ்ஞோ ராஜந்தேபுரம் ஹத்தி²ஸம்மத்³த³ம் அஸ்ஸஸம்மத்³த³ம் ரத²ஸம்மத்³த³ம் ரஜ்ஜனீயானி [ரஜ்ஜனீயானி (க.)] ரூபஸத்³த³க³ந்த⁴ரஸபோ²ட்ட²ப்³பா³னி, யானி ந பப்³ப³ஜிதஸ்ஸ ஸாருப்பானி. அயம், பி⁴க்க²வே, த³ஸமோ ஆதீ³னவோ ராஜந்தேபுரப்பவேஸனே. இமே கோ², பி⁴க்க²வே, த³ஸ ஆதீ³னவா ராஜந்தேபுரப்பவேஸனே’’தி. அத² கோ² ப⁴க³வா ஆயஸ்மந்தம் ஆனந்த³ம் அனேகபரியாயேன விக³ரஹித்வா து³ப்³ப⁴ரதாய…பே… ஏவஞ்ச பன, பி⁴க்க²வே, இமம் ஸிக்கா²பத³ம் உத்³தி³ஸேய்யாத² –

498. ‘‘யோ பன பி⁴க்கு² ரஞ்ஞோ க²த்தியஸ்ஸ முத்³தா⁴வஸித்தஸ்ஸ [முத்³தா⁴பி⁴ஸித்தஸ்ஸ (ஸ்யா.)] அனிக்க²ந்தராஜகே அனிக்³க³தரதனகே புப்³பே³ அப்படிஸம்விதி³தோ இந்த³கீ²லம் அதிக்காமேய்ய, பாசித்திய’’ந்தி.

499. யோ பனாதி யோ யாதி³ஸோ…பே… பி⁴க்கூ²தி…பே… அயம் இமஸ்மிம் அத்தே² அதி⁴ப்பேதோ பி⁴க்கூ²தி.

க²த்தியோ நாம உப⁴தோ ஸுஜாதோ ஹோதி, மாதிதோ ச பிதிதோ ச ஸம்ஸுத்³த⁴க³ஹணிகோ, யாவ ஸத்தமா பிதாமஹயுகா³ அக்கி²த்தோ அனுபகுட்டோ² ஜாதிவாதே³ன.

முத்³தா⁴வஸித்தோ நாம க²த்தியாபி⁴ஸேகேன அபி⁴ஸித்தோ ஹோதி.

அனிக்க²ந்தராஜகேதி ராஜா ஸயனிக⁴ரா அனிக்க²ந்தோ ஹோதி.

அனிக்³க³தரதனகேதி மஹேஸீ ஸயனிக⁴ரா அனிக்க²ந்தா ஹோதி, உபோ⁴ வா அனிக்க²ந்தா ஹோந்தி.

புப்³பே³ அப்படிஸம்விதி³தோதி புப்³பே³ அனாமந்தேத்வா.

இந்த³கீ²லோ நாம ஸயனிக⁴ரஸ்ஸ உம்மாரோ வுச்சதி.

ஸயனிக⁴ரம் நாம யத்த² கத்த²சி ரஞ்ஞோ ஸயனம் பஞ்ஞத்தம் ஹோதி, அந்தமஸோ ஸாணிபாகாரபரிக்கி²த்தம்பி.

இந்த³கீ²லம் அதிக்காமேய்யாதி பட²மம் பாத³ம் உம்மாரம் அதிக்காமேதி, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. து³தியம் பாத³ம் அதிக்காமேதி, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ.

500. அப்படிஸம்விதி³தே அப்படிஸம்விதி³தஸஞ்ஞீ இந்த³கீ²லம் அதிக்காமேதி, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ. அப்படிஸம்விதி³தே வேமதிகோ இந்த³கீ²லம் அதிக்காமேதி, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ. அப்படிஸம்விதி³தே படிஸம்விதி³தஸஞ்ஞீ இந்த³கீ²லம் அதிக்காமேதி, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ.

படிஸம்விதி³தே அப்படிஸம்விதி³தஸஞ்ஞீ, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. படிஸம்விதி³தே வேமதிகோ, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. படிஸம்விதி³தே படிஸம்விதி³தஸஞ்ஞீ, அனாபத்தி.

501. அனாபத்தி படிஸம்விதி³தே, ந க²த்தியோ ஹோதி, ந க²த்தியாபி⁴ஸேகேன அபி⁴ஸித்தோ ஹோதி, ராஜா ஸயனிக⁴ரா நிக்க²ந்தோ ஹோதி, மஹேஸீ ஸயனிக⁴ரா நிக்க²ந்தா ஹோதி, உபோ⁴ வா நிக்க²ந்தா ஹோந்தி, ந ஸயனிக⁴ரே, உம்மத்தகஸ்ஸ, ஆதி³கம்மிகஸ்ஸாதி.

அந்தேபுரஸிக்கா²பத³ம் நிட்டி²தம் பட²மம்.